سلامت روان

از حال بد به حال خوب با 13 راهكار اسرارآمیز !

بدن انسان روش‌های جالب و جذابی را برای فرستادن علائم هشدار دهنده دارد كه این علائم در واقع اسراری را از درون بدن فاش می‌سازند...

 به عنوان مثال آیا می‌دانید كه خندیدن پس از خوردن هر وعده غذایی چه تاثیری روی بدن دارد؟ یا اینكه آیا می‌دانید سفید شدن زود هنگام موها نشانه چه فرآیندی در بدنتان است.

بدن انسان در تمام طول عمر به شیوه‌ای هوشمندانه و منحصر به فرد علائم و نشانه‌های زیركانه و هشدار دهنده را بروز می‌دهد اما اكثر افراد به دلیل ناآگاهی از این روابط و علائم، پیغام‌های حیاتی بدن را نادیده می‌گیرند كه حاصل آن به خطر افتادن سلامتی است.

روزنامه «دیلی میرور»، در گزارشی به چند راهكار جالب و شگفت‌انگیز به عنوان اسرار زندگی اشاره كرد كه بی‌تردید در زندگی روزمره، قابل استفاده و مفید خواهند بود:

1- دردناك شدن مچ پا می‌تواند نشان دهنده مشكلات كلسترولی باشد.

به گفته متخصصان دردناك شدن مچ پا می‌تواند نشانه ابتدایی از افزایش ارثی سطح كلسترول بد خون باشد. در واقع تشكیل كلسترول در اطراف زردپی آشیل، موجب بروز این درد می‌شود.

- راه حل چیست؟

اگر احساس كردید كه مچ‌ پایتان مدت سه روز یا بیشتر به طور مداوم درد می‌كند، حتما برای چكاپ كلسترول به پزشك مراجعه كنید، بویژه اگر سابقه خانوادگی ابتلا به بیماری قلبی را دارید.

2- قوی بودن ریه‌ها نشان دهنده كاهش خطر ابتلا به آلزایمر است.

مطالعات نشان می‌دهد كه فعالیت ضعیف و نامطلوب ریه‌ها موجب می‌شود كه اكسیژن كمتری به مغز برسد و در نتیجه خطر ابتلا به زوال عقل و آلزایمر افزایش پیدا می‌كند.

برای جبران این مشكل سعی كنید تنفس عمیق انجام دهید به این ترتیب كه پنج ثانیه عمل دم و پنج ثانیه عمل بازدم هوا را انجام دهید. این كار موجب تقویت ریه‌ها می‌شود چون اكسیژن را به مقدار كافی و مناسب به مغزتان می‌رساند. اگر این كار را شش نوبت در روز تكرار كنید، ریه‌های شما 20 درصد قوی‌تر می‌شوند.

3- سفید شدن موها قبل از رسیدن به سن 30 سالگی نشانه مهمی از ابتلا به مشكلات تیروئیدی است. متخصصان تیروئید تاكید دارند كه عدم تعادل در فعالیت غده تیروئید موجب اختلال در تولید رنگدانه‌ها در پیاز مو می‌شود.

- راه حل چیست؟

اگر موهایتان در سن پایین، سفید شده و هم چنین علائم دیگری چون كاهش وزن، افسردگی و یا مشكلات عادت ماهانه دارید، حتما برای چكاپ كامل و درمان به موقع به یك متخصص غدد مراجعه كنید.

4- بیماری لثه خطر و احتمال زایمان زودرس را افزایش می‌دهد.

باكتری‌های موجود در لثه‌های بیمار و عفونی، موجب بروز واكنشی می‌شود كه حاصل آن باز شدن بی‌موقع و زودهنگام دهانه رحم در دوران بارداری است.

- راه حل چیست؟

هر روز نخ دندان بكشید. هم چنین زنان باردار برای اطمینان از سلامت دندان‌های و لثه خود باید مرتب به دندان پزشك مراجعه كنند. مطالعات نشان می‌دهد كه مشكل و بیماری لثه احتمال زایمان پیش از موعد را 70 درصد افزایش می‌دهد.

5- گرم نگه داشتن پاها احتمال سرماخوردگی را كاهش می‌دهد.

وقتی پاها سرد می‌شوند، عروق خونی در بینی بسته و منقبض می‌شوند كه در نتیجه گلبول‌های سفید خون در این منطقه از مبارزه با عفونت‌ها دست می‌كشند و محل ورود میكروب‌ها به بدن باز می‌شود.

بنابراین توصیه می‌شود جوراب بپوشید و مطمئن شوید كه با گرم نگه داشتن پاها، سیستم دفاعی بدنتان به طور كامل كار می‌كند.

6 - خندیدن پس از صرف هر وعده غذایی، میزان قند خون شما را پایین می‌آورد.

متخصصان معتقدند عضلاتی كه ما از آنها برای خندیدن استفاده می‌كنیم برای دریافت انرژی، قندخون را مصرف می‌كنند و این فرآیند خطر ابتلا به دیابت، چاقی و حتی برخی از سرطان‌ها را كاهش می‌دهد.

بنابراین بعد از شام در آرامش كامل روی مبل بنشینید و مدتی به تماشای فیلم كمدی مورد علاقه‌تان بپردازید.

7 - راه رفتن و حرف زدن همزمان، موجب كمردرد می‌شود.

وقتی در حین راه رفتن، صحبت هم می‌كنیم این كار مانع از همزمانی تنفس ما با گام‌هایمان در هنگام برخورد پاها به زمین می‌شود. این عدم هماهنگی، موجب می‌شود كه بخشی از ضربه‌های ناشی از برخورد گام‌ها به زمین به كمر وارد شود و موجب بروز كمردرد می‌شود.

توصیه می‌شود دفعه بعد اگر به هنگام خرید كردن موبایلتان زنگ زد، یك گوشه بنشینید و با تلفن صحبت كنید.

8 - فشار دادن پاها روی هم مانع از ضعف كردن و بی حالی می‌شود.

اگر بعد از سریع برخاستن از جای خود احساس سرگیجه پیدا كردید یا حس كردید كه منگ شده‌اید و چشمانتان سیاهی می‌رود با این حركت ساده می‌توانید جریان خون را به سرعت به مغز بفرستید و ضعف و سرگیجه خود را متوقف كنید.

ابتدا هر دو پای خود را روی زمین قرار دهید. بعد یكی از پاها را روی پای دیگر بیاندازید و تا جایی كه می‌توانید در این وضعیت پاها را روی هم فشار دهید. 30 ثانیه در این وضعیت بمانید تا خون به مغزتان برسد و حالتان بهتر شود.

9- غفلت از كمردرد، تهدید جدی برای مغز است.

پزشكان دریافته‌اند افرادی كه بیش از یك سال مبتلا به كمردرد هستند، 11 درصد از حجم سلول‌های مغزی آنها در ناحیه‌ای كه مربوط به كنترل یادگیری است، كاسته می‌شود. ظاهرا فشار مقابله با كمردرد این تاثیر نامطلوب را روی سلول‌های مغزی برجای می‌گذارد.

در صورت بروز كمردرد، فورا از پزشك كمك بگیرید. اكثر كمردردها در صورتی كه زودتر مورد توجه قرار بگیرند، قابل درمان هستند.

10- چاقی، احتمال بروز سردردها را تا دو برابر افزایش می‌دهد.

وزن زیاد موجب التهاب در عروق خونی ناحیه سر می‌شود كه مهمترین عامل بروز سردرد است.

برای كاهش دردها، اقدام به كاهش وزن كنید و برای درمان سردردها از راهكارهای طبیعی استفاده كنید. مصرف روزانه داروهای مسكن در واقع موجب بروز سردرد می‌شود.

11- مشكل در اندام تناسلی مردانه می‌تواند علامت عارضه قلبی باشد.

آخرین مطالعات نشان داده است كه ناتوانی جنسی در مردان می‌تواند ناشی از تنگ شدن عروق خونی باشد.

به درمان‌های اینترنتی و ماهواره‌ای اعتماد نكنید در عوض برای چكاپ كامل به متخصص مراجعه كرده و قبل از هر چیز به پزشك خود اطمینان كنید.

12- قوز كردن، ولع شما را به خوردن شیرینی تشدید می‌كند.

پزشكان معتقدند كه قوز كردن جریان خون را به مغز كاهش می‌دهد و در نتیجه ولع خوردن مواد قندی را تشدید می‌كند چون در صورت كاهش جریان خون در مركز اشتها در مغز، گلوكز كمتری به این عضو اصلی می‌رسد در حالی كه گلوكز مهمترین غذای مغز است.

- راه حل چیست؟

همیشه صاف بنشینید و پاهای خود را روی زمین بگذارید. ستون فقرات خود را بكشید و شكم خود را به داخل بكشید طوری كه كمر شما به سمت صندلی كشیده شود.

13- داروهای سرماخوردگی، تاثیر نامطلوب روی توان باروری دارند.

داروهای سرماخوردگی كه برای خشك كردن ترشحات بینی استفاده می‌شوند در عین حال می‌توانند موجب كاهش مخاط دهانه رحم شود و در نتیجه باروری را مشكل می سازد.

بنابراین توصیه می‌شود: به جای داروهای ضد احتقان از درمان‌های معمولی مثل ویكس استفاده كنید. 

 

استرس

10 توصیه برای کاهش استرس

گاهی اوقات ممکن است زندگی بسیار چالش برانگیز شود و نگرانی ها و مسوولیت های خانوادگی شما را تحت فشار قرار دهد.

 

 با آنکه استرس خفیف طبیعی ترین بخش زندگی است، اما استرس شدید می تواند بازدهی شما را تحت تاثیر قرار دهد و سلامت جسم و روحتان را به خطر اندازد. برهمین اساس هر چه سریعتر برای کنترل استرس خود اقدام کنید.
این 10 توصیه را  بکار ببندید تا شاید آنها بتوانند به شما در حفظ کنترل و آرامش جسم و روحتان کمک کنند.

تمرینات تنفسی
تنفس عمیق راحترین راه برای رفع استرس و تنش های روحی است.نفس عمیق برای بدن بسیار مفید است. تمرینات تنفس عمیق، موجب شل شدن عضلات و تسکین روح می شود و همچنین راحت ترین شکل تمرینات ورزشی است. شما می توانید هر جایی این نوع تمرینات را انجام دهید و آنها می توانند بسرعت موثر واقع شوند و بی درنگ استرس را از شما دور کنند.

دیدگاه شما
نوع تعریف تان از استرس تا حد زیادی به دیدتان نسبت به یک موقعیت بستگی دارد. آیا شما نیمه خالی لیوان را می بینید یا نیمه پر آن را؟ سعی کنید مثبت اندیش تر باشید. مثبت اندیشی می تواند روشی موثر برای رفع استرس باشد و انعطاف پذیری تان را در مقابله با استرس افزایش دهد.

خنده
طبق گفته قدیمی ها«خنده بر هر دردی دواست.» خنده، هورمون های استرس را در بدن کاهش می دهد. خنده اضطراب را از بین می برد و باعث می شود شما از زاویه دیگری به موقعیت بنگرید. فواید دیگر خنده شامل: تسکین دهنده درد، بسیار نشاط آور و حتی تقویت کننده سیستم ایمنی بدن است.

خواببدن شما حدودا به 8-7 ساعت خواب روزانه نیاز دارد. محرومیت از خواب می تواند موجب بروز مشکلات جسمی مانند بیماری های قلبی، سکته، پرفشاری خون و دیابت شود. عدم استراحت کافی تمرکزتان را مختل  و به توجه، هوشیاری و قوه استدلال تان آسیب وارد می کند. بدون استراحت کافی تمرکز در هنگام کار برایتان دشوار خواهد شد.

گفت و گو و معاشرت با مردم
سعی کنید دوستان جدید پیدا و با دوستان قدیمی دوباره معاشرت کنید. گفت و گو و معاشرت با افراد، روش فوق العاده ای برای خلاصی از تنش و استرس روزمره است. هنگامی که مشکلات تان را با دیگران در میان می گذارید، احساس می کنید که دیگر تنها نیستید. همیشه افرادی وجود دارند که می تواند به شما کمک و به درد دلتان گوش کنند.

تکنیک های تمدد اعصاب (ریلکسیشن)
سعی کنید به تمام تکنیک های تمدد اعصاب وارد شوید. آنها می توانند بلافاصله استرس شما را از بین ببرند؛ مانند: گره کردن مشت و شل کردن آن یا تمرینات تنفس عمیق . تکنیک های تمدد اعصاب برای مقابله با اثرات احساسی و فیزیکی منفی استرس مفید هستند.  

رهایی از غیرضروریات زندگی
ساده زیستن را بیاموزید. از حداقل چیزها بیشترین بهره را ببرید. فعالیت هایی را انتخاب کنید که واقعا برایتان ارزشمند هستند و به زندگی تان ارزش بیشتری می بخشند. خود را از غیرضروریات زندگی رها کنید تا خوشحال تر و مفیدتر باشید.

زمانتان را برنامه ریزی کنید
اگر برنامه ریزی زمانی خوبی نداشته باشید، در انجام امورات زندگی تان شکست خواهید خورد. شما تنها می توانید چند کار را در هر روز انجام دهید. بنابراین بر کارهایی متمرکز شوید که  بر ارزش زندگی تان می افزایند و کیفیت زندگی تان را بهتر می کند. کارهای بی ارزش را رها کنید. برای خودتان وقت بگذارید. مهم نیست چقدر پرمشغله هستید. شما باید دوباره نیرو بگیرید.

تمرینات ورزشی
تحقیقات نشان داده است که تمرینات ورزشی برای رفع استرس و تنش بسیار موثر است. بدن شما ورزش می کند و مغزتان یک انتقال دهنده عصبی احساس خوب به نام اندورفین تولید می کند.
مدیتیشن
مدیتیشن می تواند استرس روزانه را از میان ببرد و یک حس آرامش درونی را  در شما ایجاد کند. مدیتیشن به همهمه های ذهنتان پایان می دهد . اگر با انجام مدیتیشن مشکل دارید می توانید با یک دقیقه نشستن در روز شروع کنید  و همانطور که آرامتر می شوید این مدت را افزایش دهید. برای بهره مندی از فواید مدیتیشن باید بین 20-10 دقیقه در روز مدیتیشن انجام دهید.  

 

افکار مزاحم

چگونه بر افکار مشوش خود غلبه کنیم؟

آیا ذهن شما بسیار مشوش است و نمی توانید روی یک مساله مسلط شوید؟

چگونه افکار خود را بارور کنیم ؟
آیا تا کنون برایتان پیش آمده است که بخواهید کاری را انجام دهید اما آنقدر در مورد آن موضوع فکر کرده اید که زمان را از دست داده اید و آن موضوع بازخوردی را که می توانست داشته باشد را از دست می دهد و از اهمیت آن کاسته می شود . 
-جمله هایی به این سبک را شاید بسیار شنیده باشید اما حقیقتا آیا می دانید چگونه می توانید افکار خود را رشد دهید ؟ چگونه می توان به یک فکر ناب و عالی رسید  ؟

هر فکر جدیدی که در ذهن شما به وجود می آید از کجا نشات می گیرد ؟
هر فکر ، نظر ، ایده ای که در ذهن شما زاییده می شود نتیجه نیاز روحی و جسمی  شما به آن فکر است ، گاهی این نیازها مدت هاست که در ذهن شما وجود دارند نه یک روز یا یک هفته بلکه در مواردی به سال ها یا ماه ها قبل بازمی گردند .

 به یک مثال بسیار ساده اما مرتبط دقت کنید :
اگر به این فکر می کنید که صبح ها زودتر بیدار شوید و به کارهایتان برسید به این دلیل است که احساس می کنید با کمبود زمان برای انجام کارهایتان مواجه می شوید پس این فکر در ذهن شما متولد می شود که صبح ها زودتر بیدار می شوید .

هنگامی که فکری در ذهن شما جرقه می زند آن را رها نکنید در ابتدا به آن فکر کنید و با خود بگویید این فکر چرا به ذهن من خطور کرده است ؟ این فکر مرا به کجا می خواهد ببرد ؟ این فکر چه نتیجه ای را برای من به دنبال خواهد داشت ؟  چرا الان ؟ چرا در این زمان و مکان ؟

خود را اصلا محدود نکنید و حتی گاهی برای پاسخ دادن به سوالی که در ذهن شما به وجود آمده است می توانید از نزدیکان خود نیز کمک بگیرید تا سریعتر به پاسخ دست پیدا کنید .
با این روش شما می توانید بسیاری از هدف ها ، برنامه هایی که در ذهن دارید را طبقه بندی کنید و به آنها بپردازید شاید هیچ گاه برای آنها زمانی را اختصاص نمی دادید ، غافل از اینکه شاید این افکار رمز موفقیت شما و کلیدی رو به آینده ای سعادت مند تر باشند .

هنگامی که به  سوالات پاراگراف قبلی  در ذهن خود  پاسخ دادید ، گاهی اوقات سوالات و پاسخ ها به نظرتان خنده دار و حتی احمقانه نمود پیدا می کنند اما به یاد داشته باشید پاسخ های خنده دار و مسخره نیز می توانند نیازی ناخودآگاه از ذهن انسان را آشکار کنند که تا کنون به آن پرداخته نشده است .
پاسخ سوال را با دقت آنالیز کنید و به آن بپردازید نه اینکه بی توجه از کنار آن بگذرید .

چند سوال را در  این قسمت مطرح می کنیم تا شما ساده تر بتوانید به پاسخ سوالهایتان برسید :

* آیا با انجام این کار رضایت بیشتری نصیبم می شود ؟ آیا موقعیت کنونی ام تغییری پیدا می کند ؟

*   این ایده در نگاه اول مرا به چه فکری وادار می کند ؟  یاد آور چه کسی یا چه عملی  می باشد ؟

* چه پاسخی برای این سوال وجود دارد ؟ یک پاسخ وجود دارد یا چندین پاسخ ؟

* از طریق چه ر اه هایی می توانم این تفکر را بارور کنم ؟

* این فکر مثبت است یا منفی ؟ به سعادت من می انجامد یا دربند و اسیر شدن ؟

در آخر باید متذکر شویم که فراموش نکنید ایده ها و تفکرات سازنده از پول ارزش بیشتری دارند و مهم تر هستند .

این تفکرات و ایده ها هستند که پول را به همراه خود می آورند .  گاهی یک فکر ساده و بی اهمیت ، یک کاخ و سلطنت را برای شما به ارمغان می آورد .

افسردگی

افسردگی چگونه درمان می‌شود؟

اگر انسانها کاملاً شبیه به هم بودند، شناخت علل افسردگی و درمان آن بسیار ساده تر بود. اما .....

 

اگر انسانها کاملاً شبیه به هم بودند، شناخت علل افسردگی و درمان آن بسیار ساده تر بود. اما هر انسانی تجارب منحصر به فردی دارد. تفاوتهای فردی، ذاتی و زیست شناختی که افراد  مختلف با یکدیگر دارند درمان افسردگی را پیچیده می سازد. به همین دلیل یک نوع درمان برای همه ی افراد مناسب نیست. اما تحقیقات نشان می دهند که درمانهای ترکیبی شامل دارو و سایر روشهای درمانی برای بیشتر بیماران مفید است. در اغلب موارد درمان به سه مرحله تقسیم می شود. به خاطر داشته باشید که در این تقسیم بندی حد و مرز زمانی مشخصی بین مراحل وجود ندارد.

مراحل درمان افسردگی:١- در مرحله حاد بیماری، هدف از درمان تسکین دادن علائم افسردگی است. این مرحله معمولاً ١٢-٦ هفته طول می کشد، اما ممکن است بسته به نوع درمان و پاسخی که به آن داده می شود بیش از این نیز به طول بیانجامد.
٢- در ادامه بیماری، درمان برای بهبودی انجام می گیرد. در این مرحله درمان متعادل می شود مثلاً میزان مصرف دارو تنظیم می شود. این مرحله ممکن است ٥-٤ ماه طول بکشد.

در مرحله آخر درمان نگهدارنده صورت می گیرد و هدف از آن جلوگیری از عود بیماری است. اگر  با وجود درمان چند دوره ، افسردگی ایجاد شده باشد یا فرد به صورت مزمن بی حوصله و افسرده باشد و یا در مواردی که عوامل مستعد کننده برای فرد وجود داشته باشد درمان مداوم مورد نیاز است چون در این افراد احتمال عود بیماری بیشتر است.

برای درمان چه نکاتی را باید در نظر داشت؟
در سیر درمانی، پزشک عمومی نقش مهمی ایفا می کند چرا که در اولین قدم علائم شما را ارزیابی می کند و ممکن است یک علت زمینه ای طبی برای افسردگی پیدا کند که با درمان آن مشکل برطرف شود. وقتی مشخص شد که مشکل اصلی افسردگی است، ممکن است برای شما داروی ضد افسردگی تجویز شود. برخی اوقات پاسخ به این درمان خوب است و به درمان بیشتری نیاز نیست. اما اگر درمان اولیه کافی نباشد پزشک ممکن است شما را به متخصص روانپزشکی ارجاع دهد. چون معمولا پزشک عمومی به جزئیات درمان مانند روان درمانی و درمانهای تخصصی نمی پردازد، برای انتخاب روانپزشک باید دقت کنید و به او اعتماد داشته باشید. ممکن است روانپزشکی که فرد دیگری آن را به شما معرفی و توصیه می کند، برای شما مناسب نباشد و با او نتوانید به راحتی ارتباط برقرار کنید.

اصول درمان افسردگی: 
* درمان افسردگی ممکن است شامل داروهای ضد افسردگی، مشاوره تخصصی، درمانهای رفتار شناختی و یا ترکیبی از اینها باشد.
* در درمان افسردگیهای خفیف تا متوسط ممکن است مشاوره ی تخصصی کافی باشد.
* اگر علائم اولیه بیماری شما شدید باشند احتمالا هم دارو و هم مشاوره ی تخصصی باید صورت گیرند.
* اگر علائم هشدار دهنده ای مانند افکار خود کشی یا خطر آسیب به خود یا دیگران یا علائم شدیدتری مانند فاصله گرفتن از جهان واقع یا جنون و یا سوء مصرف بیش از حد الکل و داروها وجود داشته باشند، احتمالا بیمار بستری می گردد.
* افسردگی معمولا به وسیله داروها مشاوره و روان درمانی ویا ترکیبی از اینها با موفقیت درمان می شود. با این حال ممکن است مدت زمانی نیاز باشد تا نوع دارو ، میزان آن و نوع روان درمانی و مشاوره مشخص شود. معمولا 12 - 4 هفته طول می کشد تا داروها تاثیر کنند. پس از آن روند درمان سریعتر می شود.
* در موارد نادری ممکن است از درمان با الکتریسیته برای افرادی که به درمانهای دیگر پاسخ نمی دهند یا علائم جنون یا رفتارهای خطرناک برای خود و دیگران دارند استفاده شود. این درمان یک تحریک الکتریکی است که باعث ایجاد یک تشنج خفیف می شود و به نظر می رسد که با اثر بر واسطه های شیمیایی مغز باعت تسکین علائم می شود. درمان مداوم:
در حدود نیمی از افراد مبتلا به افسردگی دچار عود علائم می شوند. ادامه دادن درمان برای 15 –7 ماه بعد از بهبودی، خطر بازگشت بیماری را کاهش می دهد.

 در این مدت :
* رژیم غذایی متعادلی داشته باشید.
* از مصرف الکل اجتناب کنید.
*  ورزش کنید.
* خواب مناسبی داشته باشید.
*  حمایت اعضای خانواده و دوستان کمک کننده خواهد بود.
افسردگی شدید ممکن است عامل خطری برای بیماری عروق کرونر یا حمله  قلبی محسوب شود، ولی مهمترین خطر اقدام به خودکشی است. در حدود 15درصد از بیماران  مبتلا به افسردگی از این طریق جان خود را از دست می دهند.

 

چرا باید افسردگی را درمان کرد؟
 هر کسی در هر سن، جنس، نژاد یا وضعیت اجتماعی ممکن است به افسردگی مبتلا شود. از هر 10 نفری که به پزشکان مراجعه می کنند یک نفر افسردگی دارد. در نیمی از موارد بیماری این افراد تشخیص داده نمی شود و درمان نشده باقی می ماند. اگر افسردگی درمان نشود کیفیت زندگی بسیار پائین آمده و خطر خودکشی همواره وجود دارد. ممکن است شما تشخیص ندهید که افسرده هستید و یا به دنبال درمان آن نباشید. اما هر چه زودتر به فکر علائم و به دنبال درمان باشید شانس درمان کامل، سریعتر و بیشتر است. پیشگیری از عود بیماری نیز بسیار مهم است.افسردگی در هیچ سنی طبیعی تلقی نمی شود و درمان آن اهمیت زیادی دارد. افسردگی در بچه ها معمولا به سختی تشخیص داده می شود. در نوجوانی ممکن است افسردگی به علت تغییرات هورمونی ایجاد شود. برخی اوقات والدین این بچه ها نیز افسرده هستند و باید درمان شوند. همچنین افراد مسن ممکن است تصور کنند که احساس افسردگی آنها طبیعی است. درمان در این افراد از ناتوانی زودرس آنها جلوگیری می کند و از خطر مرگ مربوط به افسردگی می کاهد. حمایت خانواده در درمان افسردگی نقش مهمی دارد. داروها را نباید خودسرانه مصرف کرد. مصرف برخی داروها باهم ممکن است کشنده باشد. ترکیبات گیاهی نیز با برخی داروها تداخل دارند و ممکن است عوارض جدی ایجاد کنند. در برخی موارد حتی بعضی از غذاها ممکن است با دارو تداخل داشته باشند. بر اساس تاریخچه  بیماری، شدت و ماهیت افسردگی نوع دارو توسط پزشک انتخاب می شود و در مورد رژیم غذایی، و تداخلات دارویی توضیحات لازم داده می شود.
 

خواب

چه طور با بی خوابی مبارزه کنیم؟(1)

قطعاً اگر بی خوابی در شب های متوالی تکرار شود، خستگی در فرد به جا می‌ماند و بی شک بر زندگی خانوادگی و حرفه ای او تأثیر خواهد داشت...

 

برای به خواب رفتن، خاموش کردن چراغ ها کافی نیست! ممکن است به دلایل متعددی، خواب مان به هم بخورد، یکی از رایج ترین دلایل بی خوابی استرس و نگرانی است که طی روز بر روی هم انباشته شده و شب هنگام تشدید می‌شوند.  در تمام موارد، نباید مشکل را بزرگ کرد و فرد می‌بایست تمام تلاشش را بکند تا خواب مناسبش را بازیابد. بازیابی خواب بی شک از مسیر شناخت درست ریتم شخصی خواب فرد و رعایت چند اصل سادۀ بهداشتی می‌گذرد. اگر به شما «خواب آور» توصیه می‌شود، فقط باید میزان کمی از آن و برای مدت محدودی مصرف شود، در غیر این صورت خطر اعتیاد به آنها وجود دارد. تمرینات ریلکسیشن را فراموش نکنید، این تمرینات کمک می‌کنند که آرامش و سکون تان را هنگام خواب بازیابید.  

بی خوابی، یکی از مشکلات بسیار رایج در رابطه با خواب
بی خوابی بسیار رایج است زیرا یک پنجم افراد بزرگسال از این مشکل رنج می‌برند، با این حال یک بی خوابی ساده و پیش پاافتاده می‌تواند نتایج بسیار شدیدی در زندگی روزانۀ فرد حتی بر وضعیت سلامتش داشته باشد. بنابراین بی خوابی از دید جامعۀ پزشکی اهمیت روز افزونی پیدا کرده و جدی تر شده است، به عنوان شاهد می‌توان از اعلامیه سازمان جهانی سلامت دربارۀ اهمیت این موضوع یاد کرد.
فدراسیون بین المللی انجمن های پژوهشی دربارۀ خواب، یک برنامه ای عملی دربارۀ خواب و سلامتی را پیش روی خود قرار داده است. در فرانسه، نشست هایی ترتیب داده شده است تا پزشکان را نسبت به این موضوع حساس کنند.

بی خوابی چیست؟
 آیا با خستگی از خواب بلند می‌شوید و احساس می‌کنید که فقط یک خواب کوتاه و سبک داشته اید؟
بی خوابی یک بار از دید کمی (کاهش مدت طبیعی خواب) و یک بار از دید کیفی (کاهش کیفیت خواب) توصیف می‌شود.
اگر بی خوابی طول بکشد می‌تواند خستگی بسیار آزاردهنده ای با خود به همراه داشته باشد، از جمله تغییرات خلق و خو و احتمالاً همراه با تحریک پذیری و زودرنجی و همچنین مشکلات حافظه و تمرکز. بنابراین در صورتی که بی خوابی طول بکشد، باید حواستان جمع باشد و به آن اهمیت دهید.  

بی خوابی دلایل متعددی دارد
همه بیماری ها ممکن است بی خوابی را با خود به همراه داشته باشند، خصوصاً اگر این بیماری ها همراه با درد، تب یا نگرانی باشند.
برخی اوقات مشکلات ارتباطی با خواب ندارند، مانند سوزش یا لرزش پاها، کابوس های تکراری و توقف در تنفس. دلیلی ندارد که این مشکلات را بزرگ و پیچیده کنید، در اولین فرصت با پزشک تان دربارۀ این موارد حرف بزنید. 
رایج ترین مورد بی خوابی معلول علت های روانی است، که اغلب در رابطه با حوادث گذشته است، مانند پشت سر گذاشتن عمل جراحی و یا تولد فرزند که افسردگی زمان زایمان را با خود به همراه دارد. یک زندگی پراسترس، نداشتن برنامه زمانی منظم، دغدغه های خانوادگی یا شغلی، زمان های بسیار کم برای استراحت یا تفریح نیز دلایل دیگری هستند که ما را مضطرب و در نتیجه بی خواب می‌کنند.
گاهی اوقات این اضطراب علامت یک مشکل عمیق تر است، مانند وضعیت افسردگی، بنابراین نشانه های دیگری را نیز با خود به همراه دارد مانند از دست دادن انرژی، سستی یا تغییراتی در اشتها.

4 قانون طلایی برای خوب خوابیدن

برای اینکه شب‌ها خوب بخوابید لازم است که در عادت‌های غذایی‌تان و یا حداقل در شامتان تغییراتی ایجاد کنید...

 

خواب کافی و مناسب لازمه‌ی داشتن روزی پرانرژی و پرنشاط است. اما متأسفانه بد خوابی همیشه خستگی، خواب آلودگی، عدم تمرکز، فراموشی و غیره به همراه دارد.

در این مقاله بخور و نخورهایی را ارائه می‌دهیم که خواب راحتی را برای شما به ارمغان آورده و از بی‌خوابی‌های شبانه خلاصتان می‌کند. با ما همراه باشید.

 شام خوب، خواب خوب

باید بدانید که با ایجاد تغییراتی در عادت‌های غذایی‌تان می‌توانید مشکل را حل کنید. در واقع شب باید بیشتر حواستان به غذاهایی که می‌خورید باشد.

قانون شماره‌ی یک: شام سرشار از کربوهیدرات و کم پروتئین میل کنیدکربوهیدرات‌ها و پروتئین نقش مهمی در سنتز برخی از نروترانسمتورهای مغز دارند و به این ترتیب باعث خوابی راحت و یا برعکس بی خوابی می‌شوند.

توصیه می‌کنیم مواد غذایی سرشار از کربوهیدرات با شاخص گلیسمی پایین میل کنید. یعنی کربوهیدرات‌هایی که به آرامی جذب می‌شوند مثل نان کامل (سبوس دار)، غلات کامل (برنج قهوه‌ای)، پاستا، میوه های تازه و غیره.

امگا 3 ها تأثیر خوبی روی عملکرد مغز می‌گذارند و برای همین خوابی خوب و راحت به شما هدیه می‌دهند برعکس توصیه می‌کنیم از مصرف کربوهیدرات‌هایی که شاخص گلیسمی بالایی دارند بپرهیزید مثل نان سفید، برنج سفید، سیب زمینی، شیرینی‌جات صنعتی، شکلات‌های خامه‌ای، قند، عسل و غیره.

متخصصان توصیه می‌کنند برای داشتن خواب راحت لازم است که مصرف پروتئین را نیز کاهش دهید. بهتر است مواد غذایی سرشار از پروتئین مثل گوشت قرمز، مرغ، ماهی، تخم مرغ و غیره را برای ناهار میل کنید.
 

قانون شماره‌ی دو: شام را سبک، زود و کم ادویه میل کنید

وقتی شام را دیر وقت میل کنید، پرخوری کنید، مواد غذایی چرب و تند میل کنید، هضم غذا به کندی صورت می‌گیرد و دمای بدنتان بالا می‌رود. این دو عامل، زمان خواب را به عقب می‌اندازد و در اغلب موارد باعث بی‌خوابی در طول شب می‌شود. برای همین توصیه می‌کنیم شام را زود میل کنید.

از غذاهای تند و ادویه‌دار بپرهیزید.

پرخوری نکنید.

مصرف چربی‌ها به ویژه اسیدهای چرب اشباع شده مثل سوسیس و کالباس، گوشت قرمز پرچرب، دسرهای خامه‌ای، کره، پنیر پرچرب، سس‌های پرچرب و غیره را محدود کنید.

 قانون سوم: مصرف امگا3ها را در الویت قرار دهید

امگا 3 ها تأثیر خوبی روی عملکرد مغز می‌گذارند و برای همین خوابی خوب و راحت به شما هدیه می‌دهند. مصرف مواد غذایی سرشار از امگا3ها را در الویت برنامه‌ی غذایی خود قرار دهید مثل ماهی آزاد، ماهی ماکرو، ساردین، روغن کلزا و روغن دانه‌ی کتان.

در عوض تا جایی که می‌توانید مصرف مواد غذایی حاوی امگا6ها را محدود کنید مثل روغن آفتاب گردان، مایونز و غیره.

 
قانون شماره‌ی چهار: نوشیدنی‌های کافئین دار و الکلی ممنوع

کافئین روی مغز اثر می‌گذارد و باعث هشیاری می‌شود. این تأثیر تا 6 ساعت بعد از مصرف نوشیدنی‌های کافئین‌دار نیز ادامه دارد. برای همین اگر مشکل بی‌خوابی یا بدخوابی دارید بعد از ظهر به بعد از نوشیدن قهوه و دیگر نوشیدنی‌های حاوی کافئین مثل چای، نوشیدنی‌های گازدار و شکلات خودداری کنید.

مصرف الکل علاوه بر دیگر مضراتی که دارد، باعث بی‌خوابی، بیدار شدن‌های شبانه و در نهایت بدخوابی می‌شود.

 چند توصیه‌ی کلی

* مصرف شیر در برخی از افراد که نمی‌توانند پروتئین آن را به خوبی هضم کنند باعث بی‌خوابی می‌شود.

* می‌توانید از جوشانده‌های خواب آور مثل بابونه، درخت زیفون، گیاه سنبل الطیب، بادرنجبویه استفاده کنید.

* برای داشتن خوابی راحت، استرس را از خود دور کنید. مشکلات و غم فردا را به فردا محول کنید و آرام باشید.

* همیشه سعی کنید سر یک ساعت مشخص به رختخواب بروید.

* به طور منظم ورزش کنید البته نه شب‌ها.

ساعت داخلی بدن را كوك كنید

همه ما به استراحت كردن و خوابیدن نیازمندیم. از آنجا كه در حالت عادی بیشتر اوقات را صرف كار و فعالیت‌های روزانه می‌كنیم كمتر در مورد زمان استراحت خود فكر می‌كنیم و طبق عادت به خواب می‌رویم...

 فرا رسیدن تعطیلات این فرصت را فراهم می‌آورد تا بیشتر از قبل وقت خود را صرف استراحت كنیم، اما بهتر است قبل از آن بیشتر در مورد استراحت كردن و خوابیدن بدانیم تا بتوانیم زمان خود را به گونه‌ای تقسیم كنیم تا هم به استراحت خود برسیم و هم فعالیت خود را در حد مطلوبی حفظ كنیم، چون كم‌خوابی و پرخوابی هر دو مضرند.

استراحت اگر متعادل باشد باعث بهبود فعالیت‌های روزانه می‌شود و اگر از حد تعادل خارج شود علاوه بر تاثیر منفی روی كارها، بر سلامت شما هم نقش مخربی خواهد داشت.

چرا بخوابیم؟

خوابیدن برای بیشتر افراد مانند چراغ روشن یا خاموش می‌ماند، اما مغز می‌تواند در آن زمان بیدار یا خواب باشد. این فرآیند در دلفین‌ها و فك‌های دریایی بخوبی شناخته شده است.

این حیوانات می‌توانند به گونه‌ای به خواب بروند كه نیمی از مغز آنها در خواب و نیمی دیگر بیدار باشد.

هنگام خواب تغییرات پیچیده‌ای در مغز رخ می‌دهد. این تغییرات را می‌توان با نوار مغزی مشاهده كرد.

در این روش فعالیت الكتریكی مغز و امواج مغزی ثبت می‌شوند. علاوه بر تغییراتی كه در فعالیت مغز هنگام خواب رخ می‌دهد، ضربان قلب حدود 10 ضربه در دقیقه كاهش می‌یابد، درجه حرارت بدن یك تا 1.5 درجه كم می‌شود و حس و حركت بدن كاهش می‌یابد.

آیا تا به حال به این فكر كرده‌اید كه چرا ما به خوابیدن و استراحت كردن نیازمندیم؟

توضیحات متفاوتی برای این موضوع وجود دارد مانند ذخیره انرژی جهت فعالیت‌های روزمره، تنظیم احساسات، تجزیه و تحلیل اطلاعات و طبقه‌بندی حافظه.

البته به جای این كه به دنبال یك علت كلی برای خوابیدن بگردیم، بهتر است تاثیر آن را بر هریك از سطوح سازمان‌های زیستی مورد بررسی قرار دهیم.

در سطح كل موجود زنده، اولین عملكرد خواب می‌تواند تنظیم فعالیت عصبی خودمختار مانند ضربان قلب باشد. اختلالات خواب اغلب با اختلال عملكرد سیستم عصبی خودمختار مانند ضربان قلبی نامنظم همراه است.

در سطح مغز، خوابیدن باعث طبقه‌بندی حافظه به كمك كاهش میزان تبادل اطلاعات در سیستم عصبی مركزی می‌شود؛ هرچند طبقه‌بندی حافظه هنگام بیداری نیز صورت می‌گیرد.

در سطح سلول عصبی، خواب تحریك سلول‌های عصبی را تغییر ‌داده و زمان پیام‌رسانی آنها را به گونه‌ای تغییر می‌دهد كه از تحریك بیش از اندازه سلول‌های عصبی جلوگیری می‌كنند.

یكی از نقش‌های خواب كه اغلب به‌ آن توجه نمی‌شود، دوری از اجتماع است. به عنوان موجوداتی اجتماعی،‌ ما به خواب نیاز داریم تا قوانین و بینش‌های پیچیده زندگی اجتماعی را یكپارچه كنیم.

ساعت داخلی بدن را كوك كنید

بدن ما یك ساعت داخلی دارد كه توسط مغز تنظیم می‌شود. عوامل مختلفی بر این ساعت داخلی تاثیر می‌گذارد.

نقش این ساعت داخلی تنظیم زمان خواب و بیداری شماست. عامل كلیدی كه این ساعت درونی را تنظیم می‌كند نور و روشنایی است.

همه ما می‌دانیم كه خوابیدن در یك اتاق روشن دشوار است. علت این است كه نور، سلول‌های ویژه‌ای در شبكیه چشم را تحریك می‌كند كه نقش تنظیمی‌ ساعت درونی را به عهده دارند و موجب هوشیاری می‌شوند.

حتی نور طبیعی اتاق و نور صفحه نمایشگر رایانه می‌تواند بر این ساعت درونی تاثیر بگذارد و ترشح هورمون ملاتونین كه محرك خواب است را مهار كند.

مطالعات اخیر معلوم كرده‌اند كه كاهش نور هنگام عصر و استفاده از نورهایی با طیف آبی كمتر و طیف زرد بیشتر می‌تواند به خوابیدن كمك كند.

اكثر ما هنگام تعطیلات بهتر به خواب می‌رویم چرا كه در این زمان خبری از ساعت زنگ‌دار و استرس سر كار رفتن نیست.

اضطراب یعنی خواب سبك‌تر و بیداری‌های بیشتر. علاوه بر آن افزایش سن هم اثر قابل توجهی بر كیفیت خواب دارد.

سالمندان نسبت به اثرات مخرب استرس یا كافئین بر خواب آسیب‌پذیرترند. در این افراد نوشیدن چای یا قهوه هنگام عصر می‌تواند موجب اختلال در خواب شود.

جالب است بدانید خواب شب با خواب روز متفاوت است. به عنوان مثال خواب شب موجب كاهش دمای بدن و افزایش غلظت ملاتونین می‌شود در حالی كه وضعیت در خواب روز برعكس است.

كسانی كه در شیفت شب كار می‌كنند مجبورند در روز بخوابند. این افراد اغلب از خواب روزانه نامناسبی هم برخوردارند و در درازمدت در خطر بالاتری برای ابتلا به بیماری‌های قلبی ـ عروقی و دیابت هستند.

چقدر بخوابیم؟

یك نوزاد تازه متولد شده تا 18 ساعت در روز می‌خوابد، در حالی كه یك فرد میانسال ممكن است خوابی معادل پنج ساعت داشته باشد.

اما حتما این سوال برای خیلی‌ها مطرح شده است كه چقدر بخوابیم و خواب سالم چند ساعت است؟ اگر بخواهیم به این سوال جواب كوتاهی بدهیم باید بگوییم كه این سوال، جوابی ندارد؛ چراكه نیاز شما به سن و جنسیت شما بستگی دارد و برای هر شخصی متفاوت است. علاوه بر زمان خواب، ساختار خواب نیز در سنین مختلف متفاوت است.

در طول دوره نوجوانی خواب سبك‌تر می‌شود و به ساعات دیرتری منتقل می‌شود. با افزایش سن میزان خواب كمتر شده و مدت زمان كمتری را در خواب عمیق سپری می‌كنیم.

در همین حین، یادگیری مهارت‌های جدید دشوارتر می‌شود. یك سوال جالب این است كه آیا می‌توان با جلوگیری از تغییرات خواب ناشی از افزایش سن چالاكی مغز خود را حفظ كنیم؟

همان‌طور كه گفتیم میزان خواب در خانم‌ها و آقایان با یكدیگر متفاوت است. خانم‌ها مدت بیشتری می‌خوابند. همچنین خانم‌ها زودتر به رختخواب می‌روند و صبح‌ها هم زودتر از آقایان از خواب بیدار می‌شوند.

در دنیای مدرن بیشتر ما برای بیدار شدن به ساعت‌های زنگدار وابسته‌ایم. البته اگر به حال خود هم رها شویم به مرور از خواب بیدار می‌شویم.

بیدار شدن توسط بخشی از هیپوتالاموس در مغز از طریق كنترل هورمون‌ها تنظیم می‌شود. از آنجا كه بیدار شدن توسط سیستم درونی بدن به آهستگی صورت می‌گیرد، امكان خواب ماندن وجود دارد.

قرار گرفتن در معرض نور تلفن‌های همراه، تلویزیون و رایانه هنگام عصر باعث می‌شود كه صبح‌ها دیرتر از خواب بیدار شویم.

قرص‌های خواب‌آور مكانیسم خواب طبیعی را تقلید می‌كنند. این قرص‌ها بر پیام‌رسان‌های عصبی، گیرنده‌ها یا هورمون‌هایی چون ملاتونین تاثیر می‌گذارند.

اكثر این قرص‌ها بر خواب موثرند و می‌توانند شما را به خواب ببرند هرچند گاهی اوقات عوارضی هم بر جای می‌گذارند.

داروهای جدیدی در دست ساخت هستند تا تاثیر مثبت بیشتر و تاثیر منفی كمتری بر خواب داشته باشند.

همیشه گفته می‌شود ما نسبت به گذشته خوابمان كم شده است. نیم قرن پیش انسان‌ها به طور متوسط هشت ساعت در شب می‌خوابیدند در حالی كه اكنون این رقم به هفت ساعت كاهش یافته است.

البته شواهد این مساله متقاعدكننده نیست چراكه 50 سال قبل دانشمندان علاقه‌ای به ساعات خواب هر شخص نداشتند، بنابراین ممكن است این آمار آن‌طور كه به نظر می‌رسد صحیح نباشد.

كم‌خوابی مضر است. یك‌پنجم حوادث جاده‌ای با خستگی مرتبط است. كمبود خواب با چاقی و دیابت مرتبط است، چراكه كم‌خوابی موجب تخریب مكانیسم‌های مربوط به اشتها و افزایش گرسنگی می‌شود.

یك مطالعه 17 ساله كه روی بیش از 10 هزار نفر انجام شد معلوم كرد وقتی میزان خواب از هفت ساعت به پنج ساعت تقلیل یابد، خطر مرگ به هر علتی 1.78 برابر بیشتر می‌شود. مثلا خطر مرگ به علت بیماری‌های قلبی ـ عروقی 2.25 برابر افزایش می‌یابد.

بد نیست بدانید این فقط كم‌خوابی نیست كه مضر است، بلكه خواب بیش از اندازه نیز با خطر مرگ بیشتری نسبت به خواب كافی همراه است، پس همیشه تعادل را رعایت كنید.

دقت داشته باشید كه كم‌خوابی یا پرخوابی می‌تواند ناشی از بیماری‌های زمینه‌ای بخصوص بیماری‌های روحی ـ روانی مانند افسردگی باشد بنابراین بد نیست قبل از مصرف خودسرانه داروها با پزشك مشورت كنید.

بد می‌خوابید: به خاطر تشک تان نیست؟

سلامت ما از مسیر خوابی خوب می‌گذرد. بنابراین باید تمام موقعیت ها را برای داشتن خوابی خوب، برای خودمان فراهم کنیم.

 

 استرس و فعالیت های روزانه داشتن خوابی خوب را مشروط می‌کنند، اما محیط و در ادامۀ آن رختخواب نیز نقش مهمی بازی می‌کنند. 
بنابراین خوب است نگاهی به تشک مان داشته باشیم تا ببینیم چگونه می‌شود بهتر و راحت تر خوابید!

فرانسوی ها، خواب و تشک شان
بنابر نظرسنجی که در سال 2009 توسط مؤسسه ملی خواب و هوشیاری انجام شد، 84% فرانسوی ها فکر می‌کنند که رختخواب تأثیر مثبتی بر کیفیت خواب دارد و 94% بر این باورند که رختخواب بر کیفیت خواب اثر گذار است.
اگر بخواهیم علمی تر نگاه کنیم، با تکیه بر حرکات ثبت شدۀ افراد در حین خواب، ثابت شده که تعویض رختخواب کیفیت خواب را تغییر می‌دهد: تبدیل یک رختخواب کهنه به یک رختخواب نو باعث افزایش مدت خواب نمی‌شود، اما کیفیت خواب در آن بهتر خواهد بود: شب آرام تر است و فرد صبح برای بیدار شدن مشکل کمتری دارد، در طول روز نیز فعالیت هایش شدیدتر و سطح انرژی اش بالاتر است. 
باید بدانید که تعویض تشک باید چگونه انجام می‌شود، چگونه می‌توان یک رختخواب خوب انتخاب کرد و چگونه باید از تشک مراقبت نمود؟

تشک تان را 10 سال یک بار عوض کنید!
رختخواب کهنه می‌شود، 10 سال بیشترین زمانی است که می‌توان از یک تشک و زیر انداز استفاده کرد. خودتان قضاوت کنید: 10 سال معادل 30000 ساعت استفاده و 150000 (با در نظر گرفتن 50 حرکت در هر شب ) حرکت است.

چگونه باید رختخواب انتخاب کرد؟
توصیه می‌شود که رختخواب و تشک تان را همزمان عوض کنید و آنها را از مارک های یکسان انتخاب نمایید تا در کنار هم، آسایش بیشتری را برای شما فراهم آورند.
زیرانداز باید سفت و محکم باشد، نه توخالی باشد و نه برآمده؛ برآمده نباشد که تشک را از شکل نیندازد ضمناً باید طوری باشد که برای رعایت اصول بهداشت، جریان هوا از تشک عبور کند.
در رابطه با تشک، باید یکی از این فناوری ها را بنابر نیازها و تمایلات تان (خصوصاً شیوۀ نگه داری) انتخاب کنید، تکنولوژی ها عبارتند از: لاتکس، فوم پلی اورتان و فنری. 
اندازۀ یک تشک دو نفرۀ مناسب به این ترتیب است: 160 × 200 سانتی متر و حتی 180× 200 سانتی متر.
لوازم خواب جانبی در صورتی ضروری است که اختلاف وزن دو نفر خیلی زیاد و یا یکی از دو نفر، طی مدت خواب خیلی بی قرار و ناآرام باشد. 
در صورت داشتن حساسیت: یک تشک مجهز یا از جنس کتان که ضد باکتری، ضد کنه و ضد قارچ باشد، انتخاب کنید.  
ضمناً می‌توانید از یک رواندازِ تشک و یا یک بالش ضد حساسیت هم استفاده کنید.
بالش تان باید طوری باشد که باعث شود سر و گردن تان در یک راستا باشند.

 

مطمئن شوید که انتخاب تان متناسب با نیازهای تان است
چند دقیقه روی رختخواب داراز بکشید، چشم های تان را ببندید و روی آنچه که احساس می‌کنید تمرکز نمایید.
به پشت (طاق باز) بخوابید: اگر بتوانید یک دست را از میان پهلوی تان و تشک عبور دهید، این تشک بیش از حد سفت است.
روی یک آرنج تان فشار بیاورید: اگر فرو رفت، به این معناست که تشک بیش از اندازه محکم نیست. 
ضمناً به دو نفره امتحان کردن رختخواب هم، فکر کنید! 
چه طور باید از تشک تان مراقبت کنید؟  
هر رختخوابی گرد و خاک، کنه و البته مقدار زیادی رطوبت در خود جمع می‌کند: بدن ما هر شب 40 cl آب از دست می‌دهد. بنابراین تشک مان در سال باید حدود 150 لیتر آب از هر فردی جذب کند!
توصیه هایی برای نگه داری از رختخواب:
به طور منظم، روی تشک و زیراندازتان را جاروبرقی بکشید.
بگذارید رختخواب تان هوا بخورد ( مثلاً می‌توانید، رختخواب تان را عمودی قرار دهید.)
به طور مرتب، ملافه و روانداز تشک تان را عوض کنید.
دمای هوای اتاق را نهایتاً تا 19 درجه سانتیگراد نگه دارید تا جلوی رشد کنه ها گرفته شود.
هر روز هوای اتاق تان را تهویه کنید (البته به جز ایام گرده افشانی اگر حساست دارید)
اگر رختخواب تان چنین شرایطی را دارد، حواس تان باشد که اتاق خواب تان فضای مناسبی برای خواب داشته باشد، از جمله: نور کم، آرامش و...

 پیش از این تصور می شد  خدود ۲۰ درصد از افراد هر جامعه از بی خوابی رنج ببرند . و این مشکل بیشتر در سنین بالا و بزرگسالی و همچنین در افراد پرتنش و پراسترس بروز می کند. اما یک نتایج مطالعه جدید در دانشگاه «گلاسگو» اسکاتلند نشان می دهد که حدود ۵۰ درصد افراد از مشکل کم خوابی و بی خوابی رنج می برند.

 بی خوابی به مفهوم اختلالات خواب تعبیر می شود و انواع مختلف دارد . بی خوابی می تواند به صورت تشویش و یا یک خواب منقطع و نیز یک حالت بیدار باش توام با اضطراب باشد . منظور از بی خوابی حالات غیر عادی و کیفیت نا مطلوب خوابیدن است و این کمبود استراحت در سلامتی و زندگی روزانه ی فرد تاثیر می گذارد .

هر کس ممکن است در طول دوران زندگی خود با اختلالات خواب مواجه شود و نتواند به هنگام شب به سادگی بخوابد.

پژوهشگران با اعلام نتیجه این مطالعه عنوان کردند حدود ۵۱ درصد از افراد بزرگسال به سختی به خواب می روند و یا مدت کوتاهی پس از خواب رفتن بیدار می شوند.

این مطالعه همچنین نشان می دهد این مشکل در ۷۵ درصد زنان و ۲۵ درصد مردان وجود دارد.

محققین می گویند مشکل کم خوابی و بی خوابی در سلامت افراد تاثیر مخربی خواهد گذاشت.

«کلین اسپی» یکی از محققان این مطالعه در مصاحبه با ۱۲ هزار انگلیسی به این نتایج دست پیدا کرده است.

به گفته این پزشک، بی خوابی بر کیفیت زندگی و سلامت افراد در طول روز تاثیر می گذارد.

این مطالعه نشان می دهد افرادی که خواب ناکافی دارند، نمی توانند در محل کارشان بازده کاری بالایی داشته باشند، قدرت تمرکز پایینی دارند و انرژی لازم برای فعالیت را ندارند.

این مطالعه همچنین نشان می دهد افرادی که شب نمی توانند به خوبی بخوابند ذهن خود را با مشکلات مالی و کاری درگیر کرده که می تواند بر خستگی آنان در روز بعد تاثیر بگذارد.

بی خوابی بیشتر به دنبال بروز فشارهای عصبی و نگرانی های شدید به وجود می آید. دیگر عواملی که این عارضه را به دنبال دارند شامل بیماری های فیزیکی که دردهای شدید را به همراه دارند، سر و صداهای محیط، کافئین، الکل، عوارض ناشی از مصرف برخی داروها، افسردگی و شیفت های کاری شبانه می شود.

همچنین فعالیت بدنی شدیدی در طی روز که موجب بروز خستگی بسیار زیاد گردد می تواند به هنگام شب و خوابیدن فرد را با مشکل مواجه کند.

پزشکان برای رفع بی خوابی موارد زیر را پیشنهاد می کنند :

از نوشیدن قهوه ، چای یا کاکائو و سایر نوشابه های حاوی کافئین ، خصوصا در هنگام شب خودداری کنید و هر گونه فعالیت شدید را از ۲-۳ ساعت قبل از خواب متوقف کنید.

همچنین چرت زدن و خوابیدن در طول روز را کاهش دهید و هرگز قبل از خواب ، به خوردن مبادرت نکنید.

سعی کنید هر شب در زمان مشخصی به رختخواب بروید.

محل خواب باید آرام ، بدور از هر گونه سر و صدا و نور باشد.

همچنین توصیه می شود در زمان خوابیدن به هیچ چیزی فکر نکنید و نگرانی های شغلی ، عاطفی ، مالی ، بیماری ،تحصیلی و …را برای زمان مناسبش بگذارید.یک راه مناسب برای این کار ، نوشتن اینگونه افکار بر روی کاغذ و خالی کردن ذهن از آنهاست .

نوشیدن یک لیوان شیر گرم گاهی می تواند بسیار ارزشمند باشد .

یادتان باشد که رختخواب محل خوابیدن است ، نه محل رفع مشکلات و نگرانی های روز مره ! پس سعی کنید هر کاری را در محل مناسبش انجام دهید .

دعای قبل از خواب می تواند آرامش شما را بیشتر کند و بهمین خاطر آن را به شما پیشنهاد می کنیم .

قبل از خواب می توانید به خواندن کتاب ، ماساژ ملایم بدن ، لمیدن روی یک صندلی مناسب و یا حمام با آب ولرم بپردازید .

در صورتیکه بیخوابی شما را در رختخواب رها نکرد ، نهایتا میتوانید محل سر را جا بجا کنید .

لازم به ذکر است اگر رعایت موارد فوق نتوانست مشکل بیخوابی شما را حل کند حتما با پزشک خود مشورت نمائید .

 

استرس

استرس

همة انسانها استرس را در زندگى خود تجربه می‌کنند و طبیعى است که هنگام مواجهه با موقعیتهاى تهدیدکننده مضطرب می‌شوند.

 

تعریف استرس       

    استرس به معنى فشار و نیرو است و هر محركى كه در انسان ایجاد تنش كند، استرس زا یا عامل استرس نامیده مى شود. تنش ایجاد شده در بدن و واكنش بدن را استرس مى گوییم به عبارتى هر عاملى موجب تنش روح و جسم و از دست دادن تعادل فرد شود، استرس زا یا عامل استرس است.

 هنگام وارد شدن استرس بدن واكنشهایى از خود نشان مى دهد تا تعادل از دست رفته را باز گرداند كه این عمل استرس است. استرس یا فشار عصبى یا تنیدگى واكنشى است كه در فرد در اثر حضور عامل دیگرى به وجود مى آید و قواى فرد را براى روبرو شدن با آن بسیج مى كند و ارگانیزم یا موجود زنده حالت آماده باش پیدا مى كند.

 سندرم سازگارى كلى سه مرحله مشخص دارد:

 واكنش اخطار:

 از نظر فیزیولوژیك خبر ناگوار پس از شنیده شدن، به صورت اعلام خطر در مغز ثبت مى شود، هیپوتالاموس احساسات و عواطف این خبر را تفسیر مى كند و اخطار الكتروشیمیایى به غدد هیپوفیز در مركز جمجمه مى فرستد، غدد هیپوفیز شروع به ترشح هورمونى براى محرك قشر غدد فوق كلیوى مى كند، غدد آدرنال فعال مى شود و كورتیكوئید ترشح كرده در جریان خون مى ریزد و این پیامهایى به سایر غدد در سراسر بدن مى برد، در نتیجه ، طحال براى عمل بسیج شده، گلبولهاى قرمز اضافى وارد جریان خون مى شوند، اكسیژن و غذاى اضافى وارد سلولهاى بدن مى شود، قدرت لخته شدن خون ازدیاد مى یابد، كبد، مواد قندى و ویتامینها را رها مى سازد، ضربان قلب بیشتر مى شود، تنفس تغییر مى كند. خون از پوست و احشا به ماهیچه ها و مغز جارى مى شود، دستها و پاها سردتر مى شوند و كل ارگانیزم به صورت آماده براى حمله و تهاجم یا فرار در مى آید.

 گام مقاومت:

 طى این مرحله كه ممكن است از چند ساعت تا چند روز به طول انجامد، بدن عملاً براى مبارزه با عامل فشار بسیج است كه اگر براى مدتى طولانى همچنان بسیج بماند، ذخایرش به تدریج تخلیه مى شود. مثل كشورى كه در حال جنگ است و توان خود را صرف مى كند و ذخایرش به تدریج تمام مى شود.

 گام فرسودگى:

 بدین معنى است كه انرژى بدن تمام و تا حد زیادى در مقابل امراض و بد كار كردن اعضایش آسیب پذیر شده است. این همان جایى است كه امراض شروع به تظاهر مى كنند و ممكن است از سرماخوردگى و آنفلوآنزا گرفته تا... شروع به تظاهر كند.         

    

چند نكته در رابطه با استرس 

  * بدن انسان در مقابله با استرس از الگوى مشخصى پیروى کرده و فرایند عصبى شیمیایى، معینى را طى مى كند.

1- رویدادهاى هیجان آور خوشایند همان اندازه واكنش در بدن به وجود مى آورند كه رویدادهاى ناخوشایند مى توانند ایجاد كنند، یك خبر بسیار هیجان آور، همان اندازه استرس ایجاد مى كند كه یك خبر بد ایجاد مى كند.

 ۲ـ استرسهاى شدید و طولانى در همه حال باعث از پا درآمدن فرد نمى شوند و افراد در بعضى موارد مى توانند با عوامل استرس زا سازگار شوند نمونه آن خو گرفتن افراد در شرایط سخت و طاقت فرسا مثل دوران اسارت یا خو گرفتن به كارى سخت و طاقت فرسا مثل شغل معدنچی در معادن است.

 ۳ـ این افراد با وجود سازگارى با شرایط استرس زا نمى توانند از آثار زیان بار آن صد در صد مصون بمانند و دچار مشكلات جسمانى، روانى، عاطفى و اجتماعى مى شوند. مثلاً فردى كه مدت زیادى در اسارت است یا فردى كه تحت شرایط بدى در معدن تاریك و دورافتاده اى كار مى كند، بعد از مدتى دچار ناراحتیهاى روحى ـ عاطفى و پیرى زودرس مى شود.

 ۴ـ بدن ما وقتى چیزى را استرس تلقى كرده و به آن واكنش نشان مى دهد كه ذهن ما به آن نشان استرس زده و در واقع پیشتر آن را شناخته باشد.

 ۵ـ نوع پاسخ افراد به استرس نیز به ویژگیهاى شخصیتى، مسائل فرهنگى، شرایط زندگى و تجربه هاى افراد بر مى گردد. علائم استرس كم حوصلگى، سردرد، تغییر ضربان قلب، خستگى جسمى، خشم و پرخاشگرى، بى خوابى، فشار در سینه، اختلال گوارشى، سوزش معده، عرق كردن، خشكى دهان، بى اشتهایى، داغ شدن و یا سرد شدن بدن، غمگینى، لرزش بدن، میل به سیگار، از دست دادن تمركز، احساس سرگیجه، تغییر تنفس، تكرر ادرار، كم شدن حافظه، دردهاى بدنى پراكنده، آه كشیدن، تمایل به تنهایى، آشفتگى، التهاب، سرخ شدن پوست صورت و......است.            

                    

 بیماریهاى استرس   

   

 بیماریها و اختلالاتى كه استرس ایجاد مى كند یا آن را تشدید مى نماید، بسیارند برای مثال می توان به این بیماریها اشاره کرد:

بیماریهای  دهانى:

 

زخم دهان، تورم گلو، سرماخوردگى، آنفلوآنزا و...

 بیماریهای گوارشى : 
تهوع، اسهال، كم شدن اشتها، اختلال هضم، سوزش معده، ورم معده، زخم معده، اختلال روده، یبوست و...

 بیماریهای عضلانى و مفاصل :

 درد عضلات پشت و شانه، كتف و كمر، مفاصل، سردرد، ضایعات مفصلى، روماتیسم و...

 بیماریهای قلبى- عروقى : 
درد ناحیه قلب، بالا رفتن ضربان، فشار خون و تصلب شرایین، سكته قلبى...

بیماریهای ریوى :

 آسم، سرفه و...

بیماریهای پوستى :

 خارش و اگزما، ریزش مو، تاسى، كچلى موضعى، اختلالات پوستى و...

 بیماریهای تناسلى :

 تكرر ادرار، اختلال قاعدگى، ناتوانى جنسى و...

 اختلالات روانى : انواع اختلالات سوماتوفرم، روان تنى، اضطراب، افسردگى، وسواس، سوء ظن و بدگمانى و...

 بیماریهای غددى و متابولیسمى :پركارى و كم كارى تیروئید، مسمومیت تیروئید، بیمارى قند، رسوب چربى و حتى بیماریهاى صعب العلاجى مثل سرطان مى تواند در اثر زمینه سازیهاى استرس و فشار روحى باشد.     

                                 

کنترل خشم

راهکارهایی برای کنترل خشم

کنترل خشم مهارتی است که بی گمان برخورداری از آن در زندگی بسیار مفید و موثر است.

 با مطالعه و رعایت نکاتی که در این مطلب به نقل از سایت «MSN» به آن اشاره شده است می توانید در کنترل عصبانیت خود موفق تر عمل کنید.

* قبل از واکنش نشان دادن به طرف مقابل، تا عدد ۱۰ بشمارید.

* مکانی را که در آن قرار دارید، ترک کنید تا خشم شما فروکش کند

* قبل از حرف زدن فکر کنید تا بعد از حرفی که می زنید پشیمان نشوید.

* به ورزش هایی مانند پیاده روی بپردازید. فعالیت جسمی ترشح هورمون ها را افزایش می دهد و این امر در کنترل خشم  موثر است.

* قبل از واکنش نشان دادن، به وضعیتی که پیش آمده است کمی فکر کنید.

* به جای آن که روی مشکلی که پیش آمده است متمرکز شوید، در پی راه حل آن باشید.

* کینه توزی تاثیرات بسیار منفی دارد، بنابراین بخشنده باشید و درگیری پیش آمده را فراموش کنید.

* به افرادی که در زندگی شما اهمیت دارند فکر کنید و به خاطر موضوع کم اهمیت یا فردی که در زندگی شما نقشی ندارد از کوره در نروید.

* گذشته ها را به یاد طرف مقابل نیاورید.

* با بالا بردن صدا مشکل پیش آمده حل نمی شود. با صدای آرام هم می توان همه نوع مشکل را حل کرد.

* خودخوری و سرکوب خشم برای سلامت مضر است.

* انتظارات غیرواقعی نداشته باشید و قبول کنید که هیچ گاه دو نفر نمی توانند مثل هم باشند.

* نظر و عقیده فرد مقابل را نیز در نظر بگیرید.

* سعی کنید با تنفس عمیق خود را  آرام کنید.

* دوش گرفتن یکی از راه های موثر فروکش کردن خشم است.

* در صورت جدی شدن دعوا، با گفتن یک لطیفه و طنز فضای مشاجره را عوض کنید.

عصبانیت ممنوع است !!

عصبانیت بخشی از احساسات اصلی، مانند ترس، تعجب، لذت، اندوه و.... است. با این حال، یک ویژگی خاص دارد...

 

 کسی که عصبانیتش را ابراز می‌کند، یعنی فرد «تند مزاج»، مدام محکوم می‌شود و دیگران از او می‌خواهند که خودش را کنترل کند. بالعکس، کسی که خشم خود را نگه دارد نیز مورد انتقاد است و از او می‌خواهند که عصبانیتش را ابراز کند. افراد عصبی غالباً مشورت های نادرستی دریافت می‌کنند. آیا عصبانی شدن ممنوع است؟ 
عصبانیت را چگونه می‌توان شناخت و ابراز کرد؟
احساسات واکنش های پیچیده ای هستند که هم زمان توسط جسم و روح ظاهر می‌شوند. بنابراین عصبانیت برگردان جسمی بسیار مشخصی دارد و اغلب توسط دیگران قابل درک است. صورت و دست ها به خاطر هجوم خون، سرخ می‌شوند. از نظر بیولوژیکی، اُفت آدرنالین (هورمون استرس) باعث آزاد شدن انرژی می‌شود و این انرژی آزاد شده به فعل در آوردن یک واکنش سریع را تسهیل می‌کند. 

عصبانیت چگونه متولد می‌شود؟
احساس عصبانیت به طور کلی توسط درک یک موقعیت واقعی مانند بی عدالتی، بی ارزش کردن، تهدید و... به وجود می‌آید. این احساس توسط حس مبتلا بودن، ناچار بودن و حتی آزرده شدن تا اعماق وجود ایجاد می‌شود. فردی که عصبانی می‌شود، گفتار و رفتار دیگران را در تضاد کامل با باورها، ارزش ها و نظرات خود می‌بیند.

عملکرد عصبانیت چگونه است؟
عصبانیت به ما کمک می‌کند که از خود در مقابل تهدیدها دفاع کنیم. از لحاظ جسمی، بدن تقریباً در حالت نیمه فعال است تا در صورت نیاز آمادۀ زد و خورد شود.

از لحاظ روانی، نشانه های خارجی عصبانیت، به شیوه ای کلامی و غیرارادی، نشان داده می‌شوند، این رفتار از لحاظ درون خود فرد و شرایط خطرناکی که در آن قرار دارد، حائز اهمیت است. تغییرات فیزیولوژیکی که در زمان عصبانیت، نشان داده می‌شوند نیز نشانه هایی برای خود ما هستند؛ این تغییرات باعث می‌شوند که ما آگاه شویم و احساسات مان را بازشناسیم.

با عصبانیت چه باید کرد؟
شناسایی خود عصبانیت، مرحله ای است که ما هنوز به آن دست نیافته ایم. بسیاری از افراد این احساس را نمی‌شناسند زیرا هر بار که این حالت بروز می‌کند، به شکلی قطعاً ناخودآگاه، شرایط شان را سروسامان می‌دهند تا دوباره این حس را تجربه نکنند و در مواجهه با دیگران به طور مثال بی تفاوت باشند.

مانند تمام حس های دیگر، عصبانیت هم ما را تغییر می‌دهد و خود را زیر تغییر خلق و خو، تمسخر، خشونت یا رفتاری که به خودمان برگردد، پنهان می‌کند. اظهار عصبانیت در محیط های اجتماعی یا خانوادگی که اغلب نشان دادن عصبانیت را نمی‌پسندند، آسان نیست. بنابراین بیان عصبانیت شکل خشونت به خود می‌گیرد، و از خشونت تبدیل به حرکت می‌شود.

عصبانیت را چگونه می‌توان شناخت و ابراز کرد؟

احساس «عصبانیت» ، چه آن را فرونشانیم، چه با خشونت بروزش دهیم، یک حس واقعی است و نمی‌توانیم جلوی آن را بگیریم. بیش از حد عصبانی شدن، ممکن است به دلیل بیماری های روانی باشد. برخی محققان ثابت کرده اند که امید به زندگی در میان زنان مبتلا به سرطان بیشتر از زنانی است که بیش از حد عصبانیت خود را بروز می‌دهند. بنابراین ضروری است که روش نشان دادن عصبانیت مان را یاد بگیریم، البته نه با بروز خشونت بلکه از راه بیان کلامی؛ می بایست به فردی که ما را عصبانی کرده نشان دهیم که چگونه و چه قدر ما را آزار داده است. شخص تند مزاج باید یاد بگیرد که به روش های غیرخشونت آمیز، عصبانیتش را بیان کند. 

 

اضطراب‌

اضطراب چیست؟

اضطراب‌ عبارت‌ است‌ از یک‌ احساس‌ ناراحت‌کننده‌ و مبهم‌ ترس‌ ، وحشت ‌، یا خطر با منشای‌ ناشناخته‌ که‌ بر فرد مستولی‌ می‌گردد...

 برای‌ بعضی‌ از افراد این‌ حالت‌ ممکن‌ است‌ ناگهانی‌ روی‌ دهد و بر طرف‌ شود، اما برای‌ بعضی‌ دیگر این‌ حالت‌ به‌ صورت‌ مزمن‌ در می‌آید.

اضطراب‌ از نظر علمی‌ چندین‌ نوع‌ دارد: اضطراب‌ حاد ناشی‌ از موقعیتی‌ خاص ‌، اختلال‌ در تطابق‌ یافتن‌ با شرایط‌ تازه ‌، اختلال‌ اضطرابی‌ عمومی‌ شده ‌، اختلال‌ هراس ‌، اختلال‌ تنش‌زای‌ پس‌ از حادثه ‌، ترس‌ مرض‌گونه‌ و اختلال‌ وسواسی‌ ـ جبری‌.

*علایم‌ شایع‌ بیماری
احساس‌ اینکه‌ یک‌ اتفاق‌ نامطلوب‌ یا زیانبار به‌ زودی‌ رخ‌ خواهد داد،
خشک‌ شدن‌ دهان ‌، مشکل‌ در بلع ‌، یا خشونت‌ صدا ، تند شدن‌ تنفس‌ و ضربان‌ قلب ‌، تپش‌ قلب‌ ،حالت‌ لرزش‌ یا پرش‌ عضلات‌ ، ناتوانی‌ جنسی‌ ، انقباض‌ عضلات‌ ،سردرد ، کمردرد ، عرق‌ کردن‌ ، تهوع ‌، اسهال ‌، کاهش‌ وزن‌ ،خواب‌آلودگی‌ ، مشکل‌ در تمرکز ، منگی‌ یا غش‌ ، تحریک‌پذیری‌ ، خستگی‌ ، کابوس‌ ، مشکل‌ در حافظه.‌
بروز اختلال‌ در روابط‌ اجتماعی‌ و شغلی‌ ، افزایش‌ ناگهانی‌ میزان‌ اضطراب‌ ممکن‌ است‌ موجب‌ بروز حمله‌ هراس‌ و فرار از موقعیت‌ شود، وابستگی‌ به‌ داروها و نامنظمی‌ ضربان‌ قلب‌ از دیگر علائم این بیماری هستند.
 
*علل‌ بروز اضطراب
فعال‌ شدن‌ مکانیسم‌های‌ دفاعی‌ بدن‌ برای‌ مبارزه‌ یا فرار ترشح‌ آدرنالین‌ از غدد فوق‌کلیوی‌ افزایش‌ می‌یابد، و موادی‌ که‌ از تجزیه‌ آدرنالین‌ در بدن‌ جمع‌ می‌شوند (کاتکول‌ آمین‌ها) نهایتاً بخشهای‌ مختلف‌ بدن‌ را تحت ‌تأثیر قرار می‌دهند. تلاش‌ برای‌ پرهیز از اضطراب‌ خود موجب‌ اضطراب‌ بیشتر می‌شود.

استرس‌ با هر منشاء (مثلاً مشکلات‌ اجتماعی‌ یا مالی‌) ، سابقه‌ خانوادگی‌ اضطراب‌ ، خستگی‌ یا کار زیاد ، وقوع‌ مجدد موقعیتهایی‌ که‌ قبلاً استرس‌زا بوده‌اند یا طی‌ آنها به‌ فرد آسیب‌ رسیده‌ است‌، بیماری‌ جسمانی ، تکامل ‌طلبی‌ غیرمنطقی‌ ، ترک‌ اعتیاد و ... خطر بروز اضطراب را تسریع می‌کند.
 
*راههای پیشگیری‌
از روشهای‌ کسب‌ آرامش‌ یا مراقبه‌ برای‌ کاهش‌ استرس‌ بهره‌ بگیرید.
به‌ فکر تغییر شیوه‌ زندگی‌ خود باشید تا استرس‌ کاهش‌ یابد.
استرس و اضطراب ایجاد شده را مدیریت کنید (مدیریت استرس).
از تفکرات بی‌ جا و بیش از حد دوری کنید.
سعی کنید در اجتماعات حضور بیشتری یابید.
سعی کنید زیادی با خودتان خلوت نکنید و خود را از تنهایی دور کنید (رهایی از احساس تنهایی).

*درمان‌
اضطراب‌ عمومی‌ شده‌ را می‌توان‌ با درمان‌ کنترل‌ کرد. غلبه‌ کردن‌ بر اضطراب‌ اغلب‌ موجبات‌ زندگی‌ بهتر و رضایت‌ بخش‌تری‌ را فراهم‌ می‌آورد.
 
*روان درمانی
وقتی احساس کردید که دارای اضطراب هستید، بهتر است‌ تحت‌ بررسی‌ و درمان‌ از نظر موارد خاص‌ تهدیدکننده‌ یا منشاء استرس‌ که‌ در ناخودآگاه‌ شما است‌ ولی‌ وجود دارد، قرار بگیرید.
به‌ فراگیری‌ روشهای‌ کاهش‌ انقباض‌ ناخودآگاه‌ عضلانی‌ مثل‌ بازخورد زیستی‌ و روشهای‌ کسب‌ آرامش‌ بپردازید.
فعالیت در زمان ابتلا به این بیماری : فعالیت در زمان ابتلا به این بیماری خود را حفظ‌ کنید. فعالیت در زمان ابتلا به این بیماری به کاهش‌ اضطراب‌ کمک‌ می‌کند.

*دارو درمانی
امکان‌ دارد داروهای‌ ضداضطراب‌ مثل‌ بنزودیازپین‌ها برای‌ مدتی‌ کوتاه‌ تجویز شوند.
امکان‌ دارد از داروهای‌ ضدافسردگی‌ برای‌ اختلال‌ هراس‌ استفاده‌ شود.
از کافئین‌ و سایر مواد تحریک‌کننده ‌، و نیز الکل‌ استفاده نکنید.

*در چه شرایطی باید به پزشک مراجعه نمود؟
اگر شما یا یکی‌ از اعضای‌ خانواده‌تان علایم‌ اضطراب‌ را دارید و خود درمانی‌ نتیجه‌ای‌ نداده‌ است‌.
اگر شما دچار احساس‌ ناگهانی‌ هراس‌ بیش‌ از حد شده‌اید.
اگر دچار علایم‌ جدید و بدون‌ توجیه‌ شدید. داروهای‌ مورد استفاده‌ در درمان‌ ممکن‌ است‌ عوارض‌ جانبی‌ به‌ همراه‌ داشته‌ باشند.

راهكارهای برای رفع اضطراب

اضطراب ‌عبارت ‌است ‌از احساس‌ ناراحت‌كننده ‌و مبهم ‌ترس‌، وحشت یا خطر با علتی ‌ناشناخته‌ كه ‌بر فرد مستولی‌ می‌شود...

برای‌ برخی افراد این ‌حالت‌ ممكن‌ است‌ ناگهانی ‌باشد و برطرف ‌شود، اما برای‌ برخی‌ دیگر این ‌حالت ‌به ‌صورت ‌مزمن ‌در می‌آید.

زمانی كه دچار استرس،‌ اضطراب و دلشوره می‌شوید، كارهای زیر را انجام دهید:

درخواست كمك از دیگران، مشغول شدن به انجام كاری، صحبت با دوستان، خارج شدن از خانه برای مدت كوتاه، ورزش و بالاخره انجام تمرینات آرام‌سازی كه در این تمرین عضلات،10 تا 15 ثانیه سفت و به آرامی شل می‌شود، این سفت و شل شدن عضلات تاثیر خوبی برآرامش ذهن می‌گذارد.

برای این كار، ابتدا به یك مكان خلوت بروید، روی صندلی بنشینید و پشت خود را صاف نگه دارید. كف پاها را روی زمین بگذارید و دست‌ها را روی ران قرار دهید. ابروها را تا جایی كه می‌توانید به طرف بالا بكشید و در این حالت نگه دارید، سپس به آهستگی رها كنید.

چشم‌ها را محكم ببندید و پلك‌ها را روی هم فشار دهید و در این حالت نگه دارید، سپس به آهستگی چشم‌ها را باز كنید. زبان خود را به سقف دهان فشار دهید و آن را چند ثانیه نگه دارید سپس به آهستگی رها كنید.

دندان‌های خود را روی هم چند ثانیه فشار دهید، سپس به آهستگی رها كنید. شانه‌ها را بالا بكشید و سفت نگه دارید، سپس به آهستگی رها كنید.

دست راست را مشت كنید و ساعد را روی بازو خم كنید و محكم فشار دهید و در این حالت نگه دارید سپس به آهستگی رها كنید، این حركت را با دست چپ نیز انجام دهید. یك نفس عمیق بكشید و ریه خود را پر از هوا كنید و نفس خود را حبس كنید و در این حالت به شكم خود فشار آورید، سپس به آهستگی نفس خود را بیرون دهید.

كتف‌ها را تا جایی كه می‌توانید به عقب ببرید و فشار دهید و در این حالت سفت نگه دارید، سپس به آرامی رها كنید. پای راست و چپ را به ترتیب صاف نگه دارید و پنجه پا را به طرف بیرون بكشید و در این حالت نگه دارید بعد پنجه پا را به طرف خود خم كنید و پا را سفت در این حالت نگه دارید، سپس به آهستگی پا را زمین بگذارید.

این حركت را با پای چپ تكرار كنید. زانوها را خم كنید و ران را تا جایی كه می‌توانید بالا بیاورید و سفت نگه دارید، سپس به آهستگی پا را زمین بگذارید . 

 

آلـزایـمـر

5 نکـتـه‌ای که بایـد دربـاره آلـزایـمـر بـدانـیـد

نتایج بررسی‌ها نشان داده‌اند داشتن چند عادت در زندگی می‌تواند زمینه بروز آلزایمر را افزایش دهد و در مقابل برخی عادت‌ها باعث می‌شود احتمال ابتلا به این بیماری كاهش یابد...

 

نتایج بررسی‌ها نشان داده‌اند داشتن چند عادت در زندگی می‌تواند زمینه بروز آلزایمر را افزایش دهد و در مقابل برخی عادت‌ها باعث می‌شود احتمال ابتلا به این بیماری كاهش یابد. بنابراین تاكید بر این 5 نكته مهم است:...

1.روش زندگی انسان تاثیر بسزایی در سلامت زیستن او دارد. اگر افراد عادت‌های غلط زندگی (کشیدن سیگار و مصرف مشروبات الکلی) را ترک کنند و به انجام ورزش‌های هوازی و منظم بپردازند، تا حد زیادی به سطوح بالایی از سلامت دست خواهند یافت. مصرف غذاهای سرخ‌شده،‌ چرب، کنسروشده و نوشابه‌های گازدار معمول نیز از عوامل افزایش بروز خطر هستند، بنابراین به جای آنها باید از غذاهای حاوی فیبر، میوه، سبزی‌های تازه، لبنیات کم‌چرب و نان‌های سبوس‌دار استفاده کرد و میزان سلامت جسم خود را افزایش داد. این عادت‌ها می‌توانند ضمن افزایش سلامت جسم و روان تا حد زیادی باعث پیشگیری از بروز ابتلا به آلزایمر شوند.

2.ضربه‌هایی که باعث از دست دادن هوش و حواس یا ایجاد خونریزی در نواحی‌ای از داخل جمجمه می‌شوند، امکان ابتلا به آلزایمر را افزایش می‌دهند، بنابراین بهتر است از ابتدای کودکی و نوجوانی تا حد امکان با استفاده از کلاه‌ ایمنی هنگام دوچرخه‌سواری و کمربندایمنی، خود و فرزندتان را از مواجهه با خطر ضربه‌ها مصون نگه دارید زیرا این‌گونه ضربه‌ها می‌توانند باعث خونریزی در جمجمه شوند یا در اثر از دست دادن هوش و حواس و نرسیدن اکسیژن لازم به سلول‌های مغز، امکان صدمه به قسمت‌هایی از مغز و ریسک ابتلا به آلزایمر را در سنین سالمندی افزایش می‌دهند.

3.براساس پژوهش‌های انجام‌شده جهانی، ابتلا به آلزایمر در خانم‌ها 5 تا 6 درصد بیشتر از آقایان است. این امر می‌تواند دلایل زیادی داشته باشد؛ مانند بالا بودن امید به زندگی در خانم‌ها، نداشتن فعالیت‌های اجتماعی، حضور بیشتر خانم‌ها در منزل و پایین ‌بودن سطح تحصیلات آنها.

4.اصولا شیوع بیماری آلزایمر در کشورهای در حال توسعه با توجه به رشد سریع جمعیت سالمند بیشتر از جوامع دیگر است و در ایران هم با رشد سریع تعداد این قشر در جامعه، احتمال ابتلا به دمانس افزایش بیشتری خواهد داشت.

 

5.آخرین تخمین‌های مربوط به هزینه‌های درمان بیماران مبتلا به دمانس و آلزایمر در جهان، حدود 604 میلیارد دلار (یعنی 1 درصد درآمد سرانه ملی جهان) است که از این مقدار حدود 80 درصد آن در کشورهای پیشرفته مصرف می‌شود. با توجه به برآورد انجام شده و بنا به گفته مسوولان کشورمان، حدود 60 درصد هزینه بهداشت و درمان کشور ما نیز صرف سالمندان می‌شود، بنابراین، این بیماری هزینه هنگفتی را به سیستم بهداشتی، جامعه و خانواده تحمیل می‌کند. البته مسوولان کشور و به‌خصوص وزارت بهداشت و درمان با قرار دادن طرح ملی دمانس در برنامه‌های خود می‌توانند با تشخیص زودهنگام بیماری، علاوه بر ارتقای کیفیت زندگی بیماران، زمینه‌ای فراهم کنند تا خانواده‌ها از نظر اقتصادی-اجتماعی و بهداشتی وضعیت بهتری داشته باشند.

مواد

ﺍﺧﺘﻼﻝ ﺳﻮء ﻣﺼﺮﻑ ﻣﻮﺍﺩ ﻳﻚ ﺍﺧﺘﻼﻝ ﻋﻮﺩﻛﻨﻨﺪﻩ 

ﻣﺰﻣﻦ ﺍﺳﺖ ﻭ ﺑﻴﻤﺎﺭﺍﻥ ﻣﺒﺘﻼء ﺑﻪ ﺍﺧﺘﻼﻝ ﺳﻮءﻣﺼﺮﻑ 

ﻣﻮﺍﺩﭘﺲ ﺍﺯ ﻭﺭﻭﺩ ﺑﻪ ﺩﺭﻣﺎﻥ ﺩﺭ ﻃﻲ ﺯﻣﺎﻥ ﻛﻮﺷﺶﻫﺎﻱ 

ﻓﺮﺍﻭﺍﻧﻲ ﺑﻪ ﻗﺼﺪ ﻣﺘﻮﻗﻒ ﻛﺮﺩﻥ ﻣﺼﺮﻑ ﻣﻮﺍﺩ ﺍﻧﺠﺎﻡ 

ﻣﻲﺩﻫﻨﺪ ﻭ ﺩﺭ ﺍﻳﻦ ﻣﻴﺎﻥ ﺗﻨﻬﺎ ﺗﻌﺪﺍﺩ ﻛﻤﻲ ﺑﻪ ﻫﺪﻑ 

ﭘﺮﻫﻴﺰ ﺩﺳــﺖ ﻣﻲﻳﺎﺑﻨﺪ ﻭ ﺗﻌﺪﺍﺩ ﺯﻳﺎﺩﻱ ﺑﻌﺪ ﺍﺯ ﻭﺭﻭﺩ 

ﺑﻪ ﭼﺮﺧﻪ ﺩﺭﻣﺎﻥ ﺍﺯ ﺁﻥ ﺧﺎﺭﺝ ﺷــﺪﻩ ﻭ ﻣﺼﺮﻑ ﻣﻮﺍﺩ 

ﺭﺍ ﺍﺯ ﺳــﺮﻣﻲﮔﻴﺮﻧﺪ. ﺍﺯ ﺍﻳــﻦ ﺭﻭ ﻣﺪﻳﺮﻳــﺖ ﺩﺭﻣﺎﻥ ﻭ 

ﻛﺎﺭﺑﺮﺩ ﻣﻨﺎﺳﺐﺗﺮﻳﻦ ﺭﻭﺵﻫﺎﻱ ﺩﺭﻣﺎﻥ ﺑﺮﺍﻱ ﺣﻔﻆ، 

ﭘﺮﻫﻴﺰ ﻭ ﻣﺎﻧﺪﻥ ﺑﻴﻤﺎﺭ ﺩﺭ ﺩﺭﻣﺎﻥ ﺍﺯ ﺍﻫﻤﻴﺖ ﻭﻳﮋﻩﺍﻱ 

ﺑﺮﺧﻮﺭﺩﺍﺭ ﺍﺳــﺖ ﻭ ﺍﻳﻦ ﻣﻬﻢ ﺗﺎ ﺣﺪ ﺯﻳﺎﺩﻱ ﺑﺎ ﺍﻧﺠﺎﻡ 

ﻣﺼﺎﺣﺒﻪﻫﺎﻱ ﺍﻭﻟﻴﻪ ﺩﻗﻴﻖ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮﺭ ﺑﺮﺭﺳــﻲ ﻫﻤﻪ 

ﺟﺎﻧﺒﻪ ﺷﺮﺍﻳﻂ ﺟﺴﻤﺎﻧﻲ، ﺭﻭﺍﻧﻲ، ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﺑﻴﻤﺎﺭ ﻭ 

ﺍﺭﺯﻳﺎﺑﻲ  ﺑﻴﻤﺎﺭﻱﻫﺎﻱ ﺟﺴﻤﺎﻧﻲ ﻭ ﺍﺧﺘﻼﻝﻫﺎﻯ ﺭﻭﺍﻥ 

ﭘﺰﺷﻜﻲ ﻫﻤﺮﺍﻩ ﺑﺎ ﺍﺧﺘﻼﻝ ﺳﻮءﻣﺼﺮﻑ ﻣﻮﺍﺩ ﻭ ﺩﺭﻣﺎﻥ 

ﺁﻧﻬﺎ ﺩﺭ ﻛﻨﺎﺭ ﺩﺭﻣﺎﻥ ﺳﻮءﻣﺼﺮﻑ ﻣﻮﺍﺩ ﻣﻴﺴﺮﻣﻲ ﺷﻮﺩ.

ﻣﻘﺪﻣﻪ

ﺑﺮ ﺍﺳﺎﺱ ﺗﺤﻘﻴﻘﺎﺕ ﻣﺘﻌﺪﺩ، ﺳﻮءﻣﺼﺮﻑ ﻣﻮﺍﺩ ﻳﻚ

ﺍﺧﺘﻼﻝ ﻋﻮﺩﻛﻨﻨﺪﻩ ﻭ ﻣﺰﻣﻦ ﺍﺳــﺖ ﻛﻪ ﺑﺎ ﻣﺴــﺎﻳﻞ 

ﺑﻲ ﺷﻤﺎﺭﻱ ﺩﺭ ﺣﻮﺯﻩﻫﺎﻱ ﭘﺰﺷﻜﻲ، ﺭﻭﺍﻥ ﭘﺰﺷﻜﻲ، 

ﺧﺎﻧﻮﺍﺩﮔﻲ، ﺷﻐﻠﻲ، ﻗﺎﻧﻮﻧﻲ، ﻣﺎﻟﻲ ﻭ ﻣﻌﻨﻮﻱ ﻫﻤﺮﺍﻩ 

ﺍﺳــﺖ ﻭ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﺯﻧﺪﮔﻲ ﻓﺮﺩ ﺭﺍ ﺗﺤﺖ ﺍﻟﺸﻌﺎﻉ ﻗﺮﺍﺭ 

ﻣﻲﺩﻫــﺪ ﺑﻠﻜﻪ ﻧﻮﺍﻗﺺ ﻭ ﻧﺎﺭﺍﺣﺘــﻲ ﻫﺎﻱ ﺯﻳﺎﺩﻱ ﺭﺍ 

ﺑــﺮﺍﻱ ﺧﺎﻧﻮﺍﺩﻩ ﻭ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺍﻳﺠﺎﺩ ﻛﺮﺩﻩ، ﭘﺎﻳﻪ ﺷــﻴﻮﻉ 

ﺍﻧﻮﺍﻉ ﺑﻴﻤﺎﺭﻱﻫﺎ ﺍﺯ ﺟﻤﻠﻪ ﻫﭙﺎﺗﻴﺖ ﻭ ﺍﻳﺪﺯ ﺍﺳــﺖ ﻭ 

ﻫﺰﻳﻨﻪﻫﺎﻱ ﺯﻳﺎﺩﻱ ﺭﺍ ﺑــﺮﺍﻱ ﺟﻮﺍﻣﻊ ﺩﺭ ﺑﺮ ﺩﺍﺭﺩ. ﺍﺯ 

ﺍﻳﻦ ﺭﻭ ﭘﻴﺸــﮕﻴﺮﻱ ﻭ ﺩﺭﻣﺎﻥ ﺍﻳﻦ ﺍﺧﺘﻼﻝ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ 

ﺑﻪ ﻋﻮﺍﺭﺽ ﺧﺎﺹ ﻓﺮﺩﻱ ﻭ ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﺁﻥ ﺍﺯ ﺍﻫﻤﻴﺖ 

ﻭﻳﮋﻩ ﺍﻱ ﺑﺮﺧﻮﺭﺩﺍﺭ ﺍﺳﺖ. ﺩﺭ ﺣﻴﻄﻪ ﺩﺭﻣﺎﻥ ﺑﺎ ﻭﺟﻮﺩ 

ﭘﻴﺸــﺮﻓﺖﻫﺎﻱ ﺣﺎﺻﻠﻪ، ﺑﺎﺯﮔﺸــﺖ ﺑــﻪ ﺩﻭﺭﻩﻫﺎﻱ 

ﺳﻨﮕﻴﻦ ﻭ ﻏﻴﺮ ﻗﺎﺑﻞ ﻛﻨﺘﺮﻝ ﻣﺼﺮﻑ، ﻫﻤﭽﻨﺎﻥ ﻳﻚ

ﻣﺸﻜﻞ ﺷﺎﻳﻊ ﺑﻮﺩﻩ ﺍﺳﺖ ﻭ ﺟﻤﻌﻴﺖ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻬﻲ 

ﺍﺯ ﺳﻮءﻣﺼﺮﻑ ﻛﻨﻨﺪﮔﺎﻥ ﻣﻮﺍﺩ ﭘﺲ ﺍﺯ ﺳﻢ ﺯﺩﺍﻳﻲ ﻭ 

ﻭﺭﻭﺩ ﺑﻪ ﺩﺭﻣﺎﻥﻫﺎﻱ ﺗﻮﺍﻧﺒﺨﺸــﻲ، ﺩﺭ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﻣﻮﺍﻗﻊ در

ﻃﻲ90 ﺭﻭﺯ ﭘﺲ ﺍﺯ ﺷــﺮﻭﻉ ﺩﺭﻣﺎﻥ ﻣﺠﺪﺩﺍ

ﻣــﻮﺍﺩ ﺭﺍ ﺍﺯ ﺳــﺮ ﻣﻲﮔﻴﺮﻧﺪ. ﺍﻳﻦ ﻋﻮﺩﻫﺎ، ﺳﻴﺴــﺘﻢ 

ﺟﺎﻣﻌﻪ، ﺧﺎﻧﻮﺍﺩﻩ ﻭ ﺧﻮﺩ ﻓﺮﺩ ﺭﺍ ﺑﻪ ﺷــﺪﺕ ﻧﺎﺍﻣﻴﺪ ﻭ 

ﻣﺴﺘﻬﻠﻚ ﻣﻲﺳﺎﺯﺩ ﻭ ﻣﺤﻘﻘﺎﻥ ﺭﺍ ﺑﻪ ﺍﻳﻦ ﻭﺍ ﻣﻲﺩﺍﺭﺩ 

ﺗﺎ ﻫﻤﻮﺍﺭﻩ ﺑﻪ ﺩﻧﺒﺎﻝ ﻛﺸــﻒ ﻋﻠﻞ ﺑﺎﺯﮔﺸﺖ ﻓﺮﺩ ﺑﻪ 

ﻣﺼﺮﻑ ﻣﺠﺪﺩ ﺑﺎﺷﻨﺪ، ﺯﻳﺮﺍ ﻓﻬﻢ ﻋﻠﺖ ﻳﻚ ﺭﺧﺪﺍﺩ  

ﺗﺎ ﺣﺪﻱ ﻣﻲﺗﻮﺍﻧﺪ ﺍﺯ ﻭﻗﻮﻉ ﺁﻥ ﭘﻴﺸــﮕﻴﺮﻱ ﻛﻨﺪ .

ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ ﺍﻓﺰﺍﻳﺶ ﻣﺎﻧﺪﮔﺎﺭﻱ ﻓﺮﺩ ﺩﺭ ﺩﺭﻣﺎﻥ ﺷﻮﺩ.

ﺍﺧﺘﻼﻝ ﻫﺎﻱ ﻫﻤﺮﺍﻩ ﺑﺎ ﺳﻮء ﻣﺼﺮﻑ ﻣﻮﺍﺩ

ﻳﻜﻲ ﺍﺯ ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺍﺳﺎﺳــﻲ ﻛﻪ ﺳﺎﻝ ﻫﺎ ﺩﺭ ﺣﻴﻄﻪ ﺗﺤﻘﻴﻘﺎﺕ ﺳﻮءﻣﺼﺮﻑ ﻣﻮﺍﺩ ﻭ 

ﺍﻋﺘﻴﺎﺩ ﻭ ﻋﻮﺩ ﻣﻄﺮﺡ ﺑﻮﺩﻩ، ﺑﺤﺚ ﺍﺧﺘﻼﻝﻫﺎ ﻭ ﺑﻴﻤﺎﺭﻱﻫﺎﻱ ﺭﻭﺍﻧﻲ ﻫﻤﺮﺍﻩ ﺑﺎ ﺍﺧﺘﻼﻝ 

ﺳــﻮءﻣﺼﺮﻑ ﻣﻮﺍﺩ ﺍﺳــﺖ ﻛﻪ ﺍﺯ ﺁﻥ ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ «ﻫﻢ ﺍﺑﺘﻼﻳﻲ» ﻧﺎﻡ ﺑﺮﺩﻩ ﻣﻲﺷﻮﺩ.

ﻫــﻢ ﺍﺑﺘﻼﻳﻲ (ﻫﻤﺒﻮﺩﻱ) ﺑــﻪ ﻣﻌﻨﻲ ﻭﺟﻮﺩ ﻫﻤﺰﻣﺎﻥ ﺩﻭ ﺍﺧﺘــﻼﻝ ﻭ ﻳﺎ ﺑﻴﻤﺎﺭﻱ 

ﺩﺭ ﻳﻚ ﻓﺮﺩ ﺍﺳــﺖ. ﻳﻜــﻲ ﺍﺯ ﻣﻮﺍﺭﺩ ﻫﻢ ﺍﺑﺘﻼﻳﻲ ﻭﺟــﻮﺩ  ﻫﻤﺰﻣﺎﻥ ﻳﻚ ﻳﺎ ﭼﻨﺪ 

ﺍﺧﺘﻼﻝ ﺭﻭﺍﻥ ﭘﺰﺷﻜﻲ ﺑﻪ ﻫﻤﺮﺍﻩ ﺍﺧﺘﻼﻝ ﺳﻮء ﻣﺼﺮﻑ ﻣﻮﺍﺩ ﺍﺳﺖ. ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﻣﺜﺎﻝ 

ﻳﻚ ﻓﺮﺩ ﺳــﻮء ﻣﺼﺮﻑ ﻛﻨﻨﺪﻩ ﻣﻮﺍﺩ ﻣﻲ ﺗﻮﺍﻧﺪ ﻫﻤﺰﻣﺎﻥ ﺩﺍﺭﺍﻱ ﺍﺧﺘﻼﻝﻫﺎ ﺧﻠﻘﻲ 

ﻫﻤﭽﻮﻥ ﺍﻓﺴﺮﺩﮔﻲ ﻳﺎ ﺍﺧﺘﻼﻝ ﻫﺎ ﺍﺿﻄﺮﺍﺑﻲ ﻫﻢ ﺑﺎﺷﺪ.

ﺍﺯ ﻣﻬﻢ ﺗﺮﻳﻦ ﺍﺧﺘﻼﻝ ﻫﺎﻯ ﺭﻭﺍﻥ ﭘﺰﺷــﻜﻲ ﻫﻤﺮﺍﻩ ﺑﺎ ﺍﺧﺘﻼﻝ ﺳﻮء ﻣﺼﺮﻑ ﻣﻮﺍﺩ 

ﻣــﻲ ﺗﻮﺍﻥ ﺑﻪ ﺍﺧﺘﻼﻝ ﺧﻠﻘﻲ ﻫﻢ ﭼﻮﻥ ﺍﻧﻮﺍﻉ ﺍﻓﺴــﺮﺩﮔﻲ ﻫﺎ، ﺍﺧﺘﻼﻝ ﺍﺿﻄﺮﺍﺑﻲ 

(ﺍﺧﺘﻼﻝ ﺍﺳــﺘﺮﺱ ﺑﻌﺪ ﺍﺯ ﺳــﺎﻧﺤﻪ، ﺍﺿﻄﺮﺍﺏ ﻣﻨﺘﺸــﺮ ﻭ ﺍﺿﻄﺮﺍﺏ ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﻲ)، 

ﺍﺧﺘﻼﻝ ﺟﻨﺴــﻲ، ﺍﺧﺘﻼﻝ ﺑﻴﺶ ﻓﻌﺎﻟﻲ ﻫﻤﺮﺍﻩ ﺑﺎ ﻧﻘﺺ ﺗﻮﺟﻪ، ﺍﺧﺘﻼﻝ ﺳﻠﻮﻙ ﻭ 

ﺍﺧﺘﻼﻝ ﺷﺨﺼﻴﺖ ﺿﺪ ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﺍﺷﺎﺭﻩ ﻛﺮﺩ.

ﺷــﻴﻮﻉ ﺑﺎﻻﻱ ﻫﻢ ﺍﺑﺘﻼﻳﻲ ﺍﺧﺘﻼﻝﻫﺎﻯ ﺍﻋﺘﻴﺎﺩ ﺑــﺎ ﺍﺧﺘﻼﻝﻫﺎﻯ ﺭﻭﺍﻧﻲ ﭼﻨﺪﻳﻦ 

ﻓﺮﺿﻴﻪ ﺭﺍ ﺩﺭ ﺍﻳﻦ ﺯﻣﻴﻨﻪ ﻣﻄﺮﺡ ﻣﻲ ﺳﺎﺯﺩ:

1- ﻣﺸﻜﻼﺕ ﻭ ﺍﺧﺘﻼﻝ ﻫﺎﻯ ﺭﻭﺍﻧﻲ ﺍﻭﻟﻴﻪ ﺩﺭ ﻓﺮﺩ  ﻗﺒﻞ ﺍﺯ ﺍﻳﻦ ﻛﻪ ﻣﺼﺮﻑ ﻣﻮﺍﺩ 

ﺭﺍ ﺁﻏﺎﺯ ﻛﻨﺪ ﻭﺟﻮﺩ ﺩﺍﺷــﺘﻪ ﻭ ﺍﻳﻦ ﺍﺧﺘﻼﻝﻫﺎ ﻣﻮﺟﺐ ﺗﻤﺎﻳﻞ ﻓﺮﺩ ﺑﻪ ﺳﻮءﻣﺼﺮﻑ 

ﻣﻮﺍﺩ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ. ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﻣﺜﺎﻝ ﻓﺮﺩ ﻣﺒﺘﻼ ﺑﻪ ﺍﺧﺘﻼﻝ ﺟﻨﺴﻲ (ﻫﻤﭽﻮﻥ ﺍﻧﺰﺍﻝ 

ﺯﻭﺩ ﺭﺱ) ﺑﻮﺩﻩ ﺍﺳﺖ ﻭ ﺳﻮء ﻣﺼﺮﻑ ﻣﻮﺍﺩ ﺭﺍ ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﻧﻮﻋﻲ ﺧﻮﺩ ﺩﺭﻣﺎﻧﻲ ﺑﺮﺍﻱ 

ﻛﺎﻫﺶ ﻣﺸﻜﻼﺕ ﻧﺎﺷﻲ ﺍﺯ ﺍﺧﺘﻼﻝ ﺑﻪ ﻛﺎﺭ ﻣﻲﺑﺮﺩ.

2- ﻓﺮﺩ ﺑﺎ ﺷﺮﻭﻉ ﺳﻮءﻣﺼﺮﻑ ﻣﻮﺍﺩ ﺑﻪ ﺍﻳﻦ ﺍﺧﺘﻼﻝ ﻫﺎ ﺩﭼﺎﺭ ﻣﻲﺷﻮﺩ  ﺑﻪ ﺍﻳﻦ ﻣﻌﻨﺎ 

ﻛﻪ ﻓﺮﺩ ﺩﺭ ﻃﻲ ﺯﻣﺎﻥ ﺳﻮء ﻣﺼﺮﻑ ﺑﻪ ﺑﻴﻤﺎﺭﻱ ﻫﺎﻱ ﺭﻭﺍﻧﻲ ﻫﻢ ﭼﻮﻥ ﺍﻓﺴﺮﺩﮔﻲ 

ﻣﺒﺘﻼ ﻣﻲ ﺷﻮﺩ.

3- ﺍﺧﺘﻼﻝ ﺳﻮءﻣﺼﺮﻑ ﻣﻮﺍﺩ ﻭ ﺍﺧﺘﻼﻝﻫﺎﻱ ﻫﻤﺮﺍﻩ ﺑﺎ ﺁﻥ ﺧﻮﺩ ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻳﻚ ﻋﺎﻣﻞ 

ﻣﺸﺘﺮﻙ ﺩﻳﮕﺮ ﻫﻤﭽﻮﻥ ﺁﺳﻴﺐ ﭘﺬﻳﺮﻱ ژﻧﺘﻴﻜﻲ ﻭ ﻳﺎ ﻣﺤﻴﻂ ﺁﺳﻴﺐﺯﺍﻱ ﻓﺮﺩ ﻫﺴﺘﻨﺪ. 

ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﻣﺜﺎﻝ ﻳﻚ ﻧﻘﺺ ﺯﻳﺴــﺘﻲ ﻭ ژﻧﻲ ﺩﺭ ﺳﻴﺴــﺘﻢ ﻣﻐــﺰﻱ ﻣﻲﺗﻮﺍﻧﺪ ﻓﺮﺩ 

ﺭﺍ ﺑﺮﺍﻱ ﺍﺑﺘﻼ ﺑﻪ ﺍﻓﺴــﺮﺩﮔﻲ ﻣﺴــﺘﻌﺪﺗﺮ ﺳــﺎﺯﺩ ﻭ ﻫﻤﻴﻦ ﻣﻮﺿﻮﻉ ﺑﻪ ﻃﻮﺭ ﺑﺎﻟﻘﻮﻩ 

ﺧﻄﺮ ﺳــﻮءﻣﺼﺮﻑ ﻣﻮﺍﺩ ﺭﺍ ﺩﺭ ﺍﻳﻦ ﻓﺮﺩ ﻧﺴــﺒﺖ ﺑﻪ ﻓﺮﺩﻱ ﻛﻪ ﺩﺍﺭﺍﻱ ﺍﻳﻦ ﺯﻣﻴﻨﻪ 

ﺁﺳﻴﺐﭘﺬﻳﺮﻱ ﻧﻴﺴﺖ ﺍﻓﺰﺍﻳﺶ ﻣﻲﺩﻫﺪ. ﻫﻢ ﭼﻨﻴﻦ ﻋﻮﺍﻣﻞ ﻣﺤﻴﻄﻲ ﺧﻄﺮﺳﺎﺯ (ﺑﻪ 

ﻋﻨﻮﺍﻥ ﻣﺜﺎﻝ ﺩﺭ ﻣﻌﺮﺽ ﺍﺳــﺘﺮﺱ ﻣﺪﺍﻭﻡ ﺑﻮﺩﻥ ﻭ ﺁﺳﻴﺐ ﻫﺎﻱ ﺷﺪﻳﺪ ﺭﻭﺍﻧﻲ ﺩﺭ 

ﻛﻮﺩﻛﻲ ﻫﻢ ﭼﻮﻥ ﻣﻮﺭﺩ ﺳﻮءﺍﺳﺘﻔﺎﺩﻩ ﺟﻨﺴﻲ ﻗﺮﺍﺭ ﮔﺮﻓﺘﻦ) ﻣﺨﺼﻮﺻﺎً ﺩﺭ ﺍﻓﺮﺍﺩﻱ 

ﻛﻪ ﺍﺯ ﻧﻈﺮ ﺯﻳﺴﺘﻲ ﻧﻴﺰ ﺩﺍﺭﺍﻱ ﺁﺳﻴﺐ ﭘﺬﻳﺮﻱ ﻫﺴﺘﻨﺪ، ﻣﻲ ﺗﻮﺍﻧﺪ ﻓﺮﺩ ﺭﺍ ﻣﺴﺘﻌﺪ 

ﺍﺑﺘﻼ ﺑﻪ ﺍﺧﺘﻼﻝﻫﺎﻯ ﺭﻭﺍﻧﻲ ﻭ ﺍﻋﺘﻴﺎﺩ ﺳﺎﺯﺩ.

ﻧﺘﻴﺠﻪﮔﻴﺮﻱ

ﺑﺮﺭﺳﻲ ﻭ ﻓﻬﻢ ﻫﻢ ﺍﺑﺘﻼﻳﻲ ﻫﺎ ﺩﺭ ﺑﺤﺚ ﺳﻮءﻣﺼﺮﻑ ﻣﻮﺍﺩ ﺑﻪ ﺍﻳﻦ ﻋﻠﺖ ﺍﺯ ﺍﻫﻤﻴﺖ  

ﻭﻳﮋﻩﺍﻱ ﺑﺮﺧﻮﺭﺩﺍﺭ ﺍﺳــﺖ ﻛﻪ ﻭﺟﻮﺩ ﺍﻳﻦ ﺍﺧﺘﻼﻝﻫﺎ ﺳﻴﺮ ﺑﻴﻤﺎﺭﻱ ﺍﻋﺘﻴﺎﺩ ﻭ ﭘﻴﺶ 

ﺁﮔﻬﻲ ﺩﺭﻣﺎﻥ ﻭ ﺣﺘﻲ ﺷــﻴﻮﻩ ﺩﺍﺭﻭ ﺩﺭﻣﺎﻧــﻲ ﻭ ﺭﻭﺍﻥ ﺩﺭﻣﺎﻧﻲ ﺭﺍ ﺗﺤﺖ ﺗﺄﺛﻴﺮ ﻗﺮﺍﺭ 

ﻣﻲﺩﻫﺪ. ﭼﻨﺎﻥ ﭼﻪ ﺩﺭ ﺩﺭﻣﺎﻥ ﺍﻋﺘﻴﺎﺩ ﺗﻨﻬﺎ ﺑﻪ ﺍﺧﺘﻼﻝ ﺳﻮءﻣﺼﺮﻑ ﻣﻮﺍﺩ ﻭ ﭘﺮﻫﻴﺰ 

ﺍﺯ ﻣﺼﺮﻑ ﻣﻮﺍﺩ ﭘﺮﺩﺍﺧﺘﻪ ﺷــﻮﺩ ﻭ ﺑﻪ ﺍﺧﺘﻼﻝﻫﺎﻯ ﻫﻤﺮﺍﻩ ﺗﻮﺟﻪ ﻧﺸــﻮﺩ، ﺍﺣﺘﻤﺎﻝ 

ﺑﺎﺯﮔﺸﺖ ﻓﺮﺩ ﺑﻪ ﻣﺼﺮﻑ ﺩﺭ ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺑﺎ ﺯﻣﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﻓﺮﺩ ﺍﺯ ﻧﻈﺮ ﺁﻥ ﺍﺧﺘﻼﻝ ﻫﺎ ﻣﻮﺭﺩ 

ﺍﺭﺯﻳﺎﺑﻲ ﻭ ﺩﺭﻣﺎﻥ ﻗﺮﺍﺭ ﮔﻴﺮﺩ، ﺍﻓﺰﺍﻳﺶ ﺧﻮﺍﻫﺪ ﻳﺎﻓﺖ.

ﭘﺮﺩﺍﺧﺘــﻦ ﺑﻪ ﺍﺧﺘﻼﻝﻫﺎﻱ ﺭﻭﺍﻥ ﭘﺰﺷــﻜﻲ ﻫﻤﺮﺍﻩ 

ﺑﺎ ﺍﺧﺘﻼﻝ ﺳــﻮءﻣﺼﺮﻑ ﻣﻮﺍﺩ ﺩﺭ ﻛﻨﺎﺭ ﺍﻫﻤﻴﺖ ﺩﺭ 

ﺣﻴﻄﻪ ﺩﺭﻣﺎﻧﻲ ﺩﺭ ﺣﻮﺯﻩ ﭘﻴﺸﮕﻴﺮﻱ ﻧﻴﺰ ﺍﺯ ﺍﻫﻤﻴﺖ  

ﺧﺎﺻﻲ ﺑﺮﺧﻮﺭﺩﺍﺭ ﺍﺳــﺖ. ﺷﻴﻮﻉ ﺑﺎﻻﻱ ﻫﻢ ﺍﺑﺘﻼﻳﻲ 

ﺑﺮﺧﻲ ﺍﺧﺘﻼﻝﻫﺎﻯ ﺭﻭﺍﻥ ﭘﺰﺷﻜﻲ ﺍﺯ ﺟﻤﻠﻪ ﺍﺧﺘﻼﻝ 

ﺍﻓﺴﺮﺩﮔﻲ ﻭ ﺑﻴﺶ ﻓﻌﺎﻟﻲ ﺩﺭ ﻣﻴﺎﻥ ﻣﺼﺮﻑ ﻛﻨﻨﺪﮔﺎﻥ 

ﻣﻮﺍﺩ ﻧﺸﺎﻥ ﺩﻫﻨﺪﻩ ﺍﻳﻦ ﻣﻬﻢ ﺍﺳﺖ ﻛﻪ ﺗﺸﺨﻴﺺ ﻭ 

ﺩﺭﻣﺎﻥ ﺑﻪ ﻣﻮﻗﻊ ﺍﻳﻦ ﺍﺧﺘﻼﻝ ﻫﺎ ﻣﻲﺗﻮﺍﻧﺪ ﻧﻘﺶ ﻳﻚ 

ﻋﺎﻣﻞ ﻣﺤﺎﻓﻈﺖ ﻛﻨﻨﺪﻩ ﺭﺍ ﺑﺮﺍﻱ ﻓﺮﺩ ﻣﺒﺘﻼ ﺍﻳﻔﺎ ﻛﻨﺪ 

ﻭ ﺍﺯ ﮔﺮﺍﻳﺶ ﺍﻭ ﺑﻪ ﺍﻋﺘﻴﺎﺩ ﺩﺭ ﺁﻳﻨﺪﻩ ﭘﻴﺸﮕﻴﺮﻱ ﻛﻨﺪ.

زندگی سالم

ﻣﻘﺪﻣﻪ

ﺷــﻴﻮﻩ ﺯﻧﺪﮔﻲ ﺳﺎﻟﻢ، ﻣﻨﺒﻌﻲ ﺍﺭﺯﺷــﻤﻨﺪ ﺑﺮﺍﻱ ﻛﺎﻫﺶ ﺷﻴﻮﻉ ﻭ ﺗﺄﺛﻴﺮ ﻣﺸﻜﻼﺕ 

ﺑﻬﺪﺍﺷﺘﻲ، ﺍﺭﺗﻘﺎﻱ ﺳﻼﻣﺖ، ﺗﻄﺎﺑﻖ ﺑﺎ ﻋﻮﺍﻣﻞ ﺍﺳﺘﺮﺱ ﺯﺍﻱ ﺯﻧﺪﮔﻲ ﻭ ﺑﻬﺒﻮﺩ ﻛﻴﻔﻴﺖ 

ﺯﻧﺪﮔﻲ ﺍﺳــﺖ. ﺑﺎ ﺍﻳﻦ ﺣﺎﻝ ، ﻗﺎﻧﻊ ﺷــﺪﻥ ﺑﻪ ﺍﻳﻦ ﻛﻪ ﺳﻼﻣﺖ ﻳﻚ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﺍﺳﺖ 

ﻭ ﺍﻳﺠﺎﺩ ﻓﺮﻫﻨﮓ ﺳــﻼﻣﺘﻲ، ﻛﺎﺭﻱ ﺩﺷﻮﺍﺭ ﺍﺳﺖ. ﺑﻴﻤﺎﺭﻱ ﻫﺰﻳﻨﻪﺑﺮ ﺍﺳﺖ، ﺑﻨﺎﺑﺮﺍﻳﻦ 

ﺑﺨﺶ ﻗﺎﺑﻞ ﻣﻼﺣﻈﻪﺍﻱ ﺍﺯ ﻣﻨﺎﺑﻊ  ﺧﺎﻧﻮﺍﺩﻩﻫﺎ ﻭ ﻛﺸﻮﺭ ﺑﺮﺍﻱ ﺑﻬﺒﻮﺩ ﺑﻴﻤﺎﺭﻱ ﻭ ﺭﻫﺎﻳﻲ 

ﺍﺯ ﻣﺸﻜﻼﺕ ﺳﻼﻣﺖ ﻫﺰﻳﻨﻪ ﻣﻲﺷﻮﺩ.

ﺍﻓﺰﺍﻳﺶ ﺷﻴﻮﻉ ﺑﻴﻤﺎﺭﻱﻫﺎﻱ ﻣﺰﻣﻦ ﻭ ﺷﺮﺍﻳﻂ ﻧﺎﺗﻮﺍﻥ ﻛﻨﻨﺪﻩ، ﻫﻤﺮﺍﻩ ﺑﺎ ﺍﻣﻴﺪ ﺑﻪ ﺯﻧﺪﮔﻲ 

ﺑﻴﺸﺘﺮ ﻭ ﺍﻓﺰﺍﻳﺶ ﻣﻴﺎﻧﮕﻴﻦ ﺳﻦ ﻣﺮﺩﻡ، ﺍﺯ ﻋﻮﺍﻣﻞ ﺍﻓﺰﺍﻳﺶ ﺑﺎﺭ ﺑﻴﻤﺎﺭﻱﺍﻧﺪ. ﺷﺮﺍﻳﻄﻲ 

ﻧﻈﻴﺮ ﺑﻴﻤﺎﺭﻱ ﻗﻠﺒﻲ، ﺳﺮﻃﺎﻥ، ﺩﻳﺎﺑﺖ، ﺑﻴﻤﺎﺭﻱ ﻫﺎﻱ ﻣﻔﺼﻠﻲ ﻭ ﻧﺎﺭﺍﺣﺘﻲﻫﺎﻱ ﺭﻭﺍﻧﻲ 

ﻋﺎﻣﻞ ﻋﻤﺪﺓ ﻣﺮگ ﻭ ﻧﺎﺗﻮﺍﻧﻲﺍﻧﺪ. ﺑﺴﻴﺎﺭﻱ ﺍﺯ ﻣﺸﻜﻼﺕ ﺑﻬﺪﺍﺷﺘﻲ ﻗﺎﺑﻞ ﭘﻴﺸﮕﻴﺮﻱ 

ﻫﺴﺘﻨﺪ ﻳﺎ ﺣﺪﺍﻗﻞ ﻣﻲﺗﻮﺍﻥ ﺷﺮﻭﻉﺷﺎﻥ ﺭﺍ ﺑﻪ ﺗﻌﻮﻳﻖ ﺍﻧﺪﺍﺧﺖ. ﻫﻢﭼﻨﻴﻦ ﺩﺭ ﻃﻮﻝ20

ﺳﺎﻝ ﮔﺬﺷﺘﻪ ﻣﺸﺎﻫﺪﻩ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺨﺶ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻬﻲ ﺍﺯ10 ﻋﻠﺖ ﻣﺮگ، ﻧﺎﺷﻲ 

ﺍﺯ ﻋﻮﺍﻣﻞ ﻗﺎﺑﻞ ﭘﻴﺸﮕﻴﺮﻱ ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﻭ ﺷﻴﻮﻩ ﺯﻧﺪﮔﻲ ﺍﺳﺖ.

ﺷﻴﻮﻩ ﺯﻧﺪﮔﻲ ﻣﺮﺩﻡ ﻋﺎﻣﻞ ﻣﺆﺛﺮ ﻭ ﻣﻬﻤﻲ ﺩﺭ ﺳﻼﻣﺖ ﺟﺴﻤﻲ ، ﺭﻭﺍﻧﻲ ﻭ  ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﻲ 

ﻭ ﺩﺭ ﻧﻬﺎﻳﺖ ﺗﻨﺪﺭﺳــﺘﻲ ﺁﻧﺎﻥ ﺍﺳــﺖ، ﺑﻪ ﻭﻳﮋﻩ ﻭﻗﺘﻲ ﻛﻪ ﺩﺭ ﺍﺭﺗﺒﺎﻁ ﺑﺎ ﺭﻓﺘﺎﺭﻫﺎﻱ 

ﻣﺨﺎﻃﺮﻩ ﺁﻣﻴﺰ ﻧﻈﻴﺮ ﺍﺳﺘﻌﻤﺎﻝ ﺳﻴﮕﺎﺭ ﻭ ﻧﺪﺍﺷﺘﻦ ﺗﺤﺮﻙ ﺟﺴﻤﺎﻧﻲ ﻣﻄﺮﺡ ﻣﻲﺷﻮﺩ، 

ﺑﻪ ﻃﻮﺭ ﺧﺎﺹ ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﻋﻤﻠﻜﺮﺩﻱ ﺍﺭﺍﺩﻱ (ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺍﻧﺘﺨﺎﺏ ﻫﺎﻱ ﺷﺨﺼﻲ ﺍﻓﺮﺍﺩ) 

ﺗﻠﻘﻲ ﻣﻲ ﺷﻮﺩ. ﻳﻚ ﺷﻴﻮﻩ ﺯﻧﺪﮔﻲ ﺳﺎﻟﻢ ﻣﻌﻤﻮﻻً ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﻳﻚ ﺯﻧﺪﮔﻲ ﻣﺘﻌﺎﺩﻝ 

ﻣﺸــﺨﺺ  ﻣﻲ ﺷﻮﺩ ﻛﻪ ﺩﺭﺁﻥ ﻫﺮ ﺷﺨﺼﻲ ﺑﻪ ﻃﻮﺭ 

ﺁﮔﺎﻫﺎﻧﻪ ﺍﻧﺘﺨﺎﺏ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ. ﺍﻟﺒﺘﻪ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﺍﻧﺘﺨﺎﺏﻫﺎ 

ﻣﺘﺄﺛﺮ ﺍﺯ ﺑﺴﻴﺎﺭﻱ ﺍﺯ ﻋﻮﺍﻣﻞ ﺍﺳﺖ. ﺑﺮﺧﻲ ﺍﺯ ﻣﺸﻜﻼﺕ 

ﺑﻬﺪﺍﺷــﺘﻲ ﺑﻪ ﺳــﻬﻮﻟﺖ ﺭﻓﻊ ﺷــﺪﻧﻲ ﺍﺳﺖ (ﻣﺜﻞ 

ﻧﺒﺴــﺘﻦ ﻛﻤﺮﺑﻨﺪ ﺍﻳﻤﻨﻲ). ﺍﻣﺎ ﺑﺴﻴﺎﺭﻱ ﺍﺯ ﻣﺸﻜﻼﺕ 

ﺑﻬﺪﺍﺷــﺘﻲ ﻧﻈﻴﺮ ﻋﺪﻡ ﺗﺤﺮﻙ ﺟﺴــﻤﺎﻧﻲ، ﺗﻐﺬﻳﻪ 

ﻧﺎﻣﻨﺎﺳــﺐ، ﺍﺳﺘﻌﻤﺎﻝ ﺳﻴﮕﺎﺭ ﻭ ﺳــﻮء ﻣﺼﺮﻑ ﻣﻮﺍﺩ 

ﺭﻳﺸــﻪ ﺩﺭ ﻓﺮﻫﻨﮓ ﻭ ﺷﺮﺍﻳﻂ ﺍﻗﺘﺼﺎﺩﻱ– ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﻲ 

ﺩﺍﺭﻧﺪ ﻭ ﺭﻭﻳﺎﺭﻭﻳﻲ ﺑﺎ ﺁﻧﻬﺎ ﺑﺴﻴﺎﺭ ﻣﺸﻜﻞ ﺍﺳﺖ. 

ﺗﻌﺮﻳﻒﺟﺎﻣﻊ

ﻳﻚ ﺷﻴﻮﻩ ﺯﻧﺪﮔﻲ ﺳﺎﻟﻢ ﻣﻲ ﺗﻮﺍﻧﺪ ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﺗﻌﺮﻳﻔﻲ 

ﻋﻤﻮﻣــﻲ ﺍﺯ ﺭﻓﺘﺎﺭ ﻣﺮﺩﻡ ﺩﺭ ﺳــﻪ ﺑﻌــﺪ ﺩﺭﻭﻥ ﺍﻓﺮﺍﺩ، 

ﻣﺤﻴﻂﻫــﺎﻱ ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﺁﻧﻬﺎ (ﺧﺎﻧﻮﺍﺩﻩ، ﻫﻤﺴــﺎﻻﻥ، 

ﺟﺎﻣﻌﻪ، ﻣﺤﻞ ﻛﺎﺭ) ﻭ ﺭﺍﺑﻄﻪ ﺑﻴﻦ ﺍﻓﺮﺍﺩ ﻭ ﻣﺤﻴﻂﻫﺎﻱ 

ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﺁﻧﺎﻥ ﺩﺭ ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﻮﺩ. ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺗﻌﺎﺭﻳﻒ 

ﺟﺪﻳﺪﺷﻴﻮﺓ ﺯﻧﺪﮔﻲ ﺗﺄﺛﻴﺮ ﻋﻮﺍﻣﻞ ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﻲ، ﺍﻗﺘﺼﺎﺩﻱ 

ﻭ ﻣﺤﻴﻄﻲ ﺭﺍ  ﺑﺮ ﺷــﻴﻮﻩ ﺯﻧﺪﮔﻲ ﻣــﻮﺭﺩ ﺗﻮﺟﻪ ﻗﺮﺍﺭ 

ﺩﺍﺩﻩﺍﻧﺪ. ﻧﺴــﺒﺖ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻛﻨﻨﺪﻩﻫﺎﻱ ﺳــﻼﻣﺘﻲ ﺩﺭ 

ﻧﻤﻮﺩﺍﺭ ﺯﻳﺮ ﻣﺸﺨﺺ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ

ﺳﻼﻣﺖﺭﻭﺍﻥﻭﺷﻴﻮﻩ ﺯﻧﺪﮔﻲ ﺳﺎﻟﻢ

ﺷﻴﻮﻩ ﺯﻧﺪﮔﻰ (50ﺩﺭﺻﺪ)

ژﻧﺘﻴﻚ ﻭﺗﺎﺭﻳﺨﭽﻪ ﻓﺎﻣﻴﻠﻰ (10ﺩﺭﺻﺪ)

ﻣﺤﻴﻂ (20ﺩﺭﺻﺪ)

ﻫﻤــﺎﻥ ﻃﻮﺭﻱ ﻛﻪ ﺩﺭ ﻧﻤﻮﺩﺍﺭ ﻣﻲﺑﻴﻨﻴﻢ، ﻧﻴﻤﻲ ﺍﺯ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻛﻨﻨﺪﻩ ﻫﺎﻱ ﺳــﻼﻣﺘﻲ 

ﺍﻧﺴﺎﻥ ﺭﺍ ﺷﻴﻮﻩ ﺯﻧﺪﮔﻲ  ﺗﺸﻜﻴﻞ ﻣﻲ ﺩﻫﺪ ﻛﻪ ﺑﺮﺧﻰ ﺍﺯ ﺍﻳﻦ ﺷﻴﻮﻩﻫﺎ ﻋﺒﺎﺭﺗﻨﺪﺍﺯ:

ﺗﻐﺬﻳــﻪ ﻳﺎ ﺑﻪ ﻋﺒﺎﺭﺗــﻲ ﺧﻮﺏ ﻏﺬﺍ ﺧﻮﺭﺩﻥ، ﻋﺪﻡ ﺍﺳــﺘﻔﺎﺩﻩ ﺍﺯ ﺩﺧﺎﻧﻴــﺎﺕ ﻭ ﻣﻮﺍﺩ 

ﻣﺨﺪﺭ، ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﺟﺴــﻤﺎﻧﻲ ﻭ ﻭﺭﺯﺵ، ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻓﺮﺩﻱ، ﻣﻬﺎﺭﺕ ﻫﺎﻱ ﺧﻮﺩ ﺁﮔﺎﻫﻲ، 

ﻣﻬﺎﺭﺕ ﺣﻞ ﻣﺴــﺄﻟﻪ ﻭ ﺗﺼﻤﻴﻢ ﮔﻴﺮﻱ، ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺍﺳــﺘﺮﺱ ﻭ ﺗﻘﺎﺑﻞ ﺳــﺎﺯﮔﺎﺭﺍﻧﻪ.

ﺷــﻴﻮﻩ ﺯﻧﺪﮔﻲ ﺑﻪ ﻃﻮﺭ ﺍﺳﺎﺳــﻲ ﺗﺼﻮﻳﺮﻱ ﺍﺯ ﻓﺮﻫﻨﮓ ﺍﺳﺖ. ﻋﺎﺩﺍﺕ ﺑﺪ ﺑﻬﺪﺍﺷﺘﻲ 

ﺍﻓــﺮﺍﺩ، ﻣﻮﺟﺐ ﺍﻳﺠﺎﺩ ﻣﺨﺎﻃﺮﺍﺕ ﺧﻮﺩ ﺧﻮﺍﺳــﺘﻪ ﺑﺮﺍﻱ ﺁﻧﻬﺎ ﻣﻲﺷــﻮﺩ. ﻭﻗﺘﻲ ﻛﻪ 

ﻣﺨﺎﻃﺮﺍﺕ ﻣﺬﻛﻮﺭ ﻣﻮﺟﺐ ﺑﻴﻤﺎﺭﻱ  ﻳﺎ ﻣﺮگ ﺷﻮﺩ، ﻣﻲ ﺗﻮﺍﻥ ﺷﻴﻮﻩ ﺯﻧﺪﮔﻲ ﻗﺮﺑﺎﻧﻲ 

ﺭﺍ ﻋﺎﻣﻞ ﻣﺆﺛﺮ ﻳﺎ ﻣﻮﺟﺐ ﺑﻴﻤﺎﺭﻱ ﻳﺎ ﻣﺮﮔﺶ ﺩﺍﻧﺴﺖ. ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺍﻭﻟﻴﻪ ﺷﻴﻮﻩ ﺯﻧﺪﮔﻲ 

ﺑﻪ ﻃــﻮﺭ ﺍﺑﺘﺪﺍﻳﻲ ﺑﺮ ﺗﻐﺬﻳﻪ، ﺗﺤﺮﻙ ﺟﺴــﻤﺎﻧﻲ، ﺍﺳــﺘﻌﻤﺎﻝ ﺩﺧﺎﻧﻴﺎﺕ ﻭ ﻣﺼﺮﻑ 

ﺍﻟــﻜﻞ ﻣﺘﻤﺮﻛﺰ ﺑﻮﺩ.  ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎﻱ ﺑﻬﺒﻮﺩ ﺷــﻴﻮﻩ ﺯﻧﺪﮔﻲ ﻧﻴﺰ ﻣﺘﻜﻲ ﺑﺮ ﺍﻳﻦ ﺗﺼﻮﺭ 

ﺑﻮﺩ ﻛﻪ ﺍﻃﻼﻋﺎﺕ ﻭ ﺁﻣﻮﺯﺵ ﻣﻲ ﺗﻮﺍﻧﺪ ﺷــﻴﻮﻩ ﻫﺎﻱ ﺯﻧﺪﮔﻲ ﺭﺍ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺩﻫﺪ. ﻃﺒﻖ 

ﺗﻌﺮﻳﻒ ﺳــﺎﺯﻣﺎﻥ ﺟﻬﺎﻧﻲ ﺑﻬﺪﺍﺷﺖ، ﺷــﻴﻮﻩ ﺯﻧﺪﮔﻲ ﺭﺍﻫﻲ ﺑﺮﺍﻱ ﺯﻧﺪﮔﻲ ﺑﺮ ﺍﺳﺎﺱ 

ﺍﻟﮕﻮﻫﺎﻱ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻌﺮﻳﻒ ﺭﻓﺘﺎﺭﻱ ﺍﺳﺖ ﻛﻪ ﺍﺯ ﻃﺮﻳﻖ ﺗﻌﺎﻣﻞ ﺑﻴﻦ ﺧﺼﻮﺻﻴﺎﺕ ﻓﺮﺩﻱ، 

ﺗﻌﺎﻣﻞﻫﺎﻱ ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﻭ ﺷــﺮﺍﻳﻂ ﺯﻧﺪﮔﻲ ﺍﺟﺘﻤﺎﻋــﻲ- ﺍﻗﺘﺼﺎﺩﻱ ﻭ ﻣﺤﻴﻄﻲ ﻳﻚ

ﻓﺮﺩ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻲﺷــﻮﺩ. ﺍﻣﺎ ﺁﻥ ﭼﻪ ﻛﻪ ﺩﺭ ﺍﻳﻨﺠﺎ ﺑﻪ ﺁﻥ ﭘﺮﺩﺍﺧﺘﻪ ﻣﻲ ﺷﻮﺩ، ﺍﺭﺗﺒﺎﻁ 

ﺷﻴﻮﻩ ﺯﻧﺪﮔﻲ ﺳﺎﻟﻢ ﻭ ﺳﻼﻣﺖ ﺭﻭﺍﻥ ﺍﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻃﻮﺭ ﻣﺸﺮﻭﺡ ﺑﻪ ﺁﻥ ﻣﻲﭘﺮﺩﺍﺯﻳﻢ.

ﺩﺭ ﺷــﻴﻮﻩ ﺯﻧﺪﮔﻰ ﺳﺎﻟﻢ، ﺳﻪ ﻣﻮﺭﺩ ﻣﻬﺎﺭﺕﻫﺎﻱ ﺧﻮﺩﺁﮔﺎﻫﻲ، ﻣﻬﺎﺭﺕ ﺣﻞ ﻣﺴﺄﻟﻪ 

ﻭ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺍﺳــﺘﺮﺱ، ﺍﺭﺗﺒﺎﻁ ﺑﺴﻴﺎﺭ ﺗﻨﮕﺎﺗﻨﮕﻲ ﺑﺎ ﺳﻼﻣﺖ ﺭﻭﺍﻥ ﺩﺍﺭﻧﺪ ﻛﻪ ﻳﻜﻲ ﺍﺯ 

ﻋﻮﺍﻣﻞ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻛﻨﻨﺪﻩ ﺳﻼﻣﺘﻲ ﺍﺳﺖ ﻭ ﺑﻪ ﺗﻔﺼﻴﻞ ﺑﻪ ﺁﻥ ﻣﻲ ﭘﺮﺩﺍﺯﻳﻢ.

1- ﻣﻬﺎﺭﺕ ﻫﺎﻱ ﺧﻮﺩﺁﮔﺎﻫﻲ

ﻳﻜــﻲ ﺍﺯ ﻣﻬﻢ ﺗﺮﻳﻦ ﻋﻮﺍﻣﻠﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻣﺎ ﻛﻤﻚ ﻣﻲ ﻛﻨــﺪ ﺯﻧﺪﮔﻲ ﺧﻮﺏ ﻭ ﻣﻮﻓﻘﻲ 

ﺩﺍﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻴﻢ، ﺍﻳﻦ ﺍﺳﺖ ﻛﻪ ﺧﻮﺩ ﺭﺍ ﺑﺸﻨﺎﺳﻴﻢ، ﺍﺣﺴﺎﺱ ﺧﻮﺑﻲ ﺩﺭ ﻣﻮﺭﺩ ﺧﻮﺩﻣﺎﻥ  

ﺩﺍﺷــﺘﻪ ﺑﺎﺷﻴﻢ ﻭ ﺍﺯ ﻛﺴﻲ ﻛﻪ ﻫﺴﺘﻴﻢ، ﺷﺎﺩ ﻭ ﺭﺍﺿﻲ ﺑﺎﺷﻴﻢ. ﻳﻜﻲ ﺍﺯ ﺍﺻﻮﻝ ﻣﻬﻢ 

ﺧﻮﺩﺁﮔﺎﻫﻲ ﻋﺰﺕ ﻧﻔﺲ ﺍﺳﺖ. ﻋﺰﺕ ﻧﻔﺲ ﺑﻪ ﺍﺣﺴﺎﺱ ﺍﺭﺯﺷﻤﻨﺪﻱ ﺷﺨﺺ ﺍﺷﺎﺭﻩ 

ﺩﺍﺭﺩﻛﻪ ﺗﺤــﺖ ﺗﺄﺛﻴﺮﻋﻮﺍﻣﻞ ﻋﻤﻠﻜﺮﺩ، ﻣﻮﻓﻘﻴﺖﻫﺎ، ﺗﻮﺍﻧﺎﻳﻲﻫﺎ، ﻇﺎﻫﺮ ﺷــﺨﺼﻲ ﻭ 

ﻗﻀﺎﻭﺕﻫﺎﻱ ﺍﻓﺮﺍﺩ ﻣﻬﻢ ﺍﺳــﺖ. ﻋﺰﺕ ﻧﻔﺲ ﭘﻴﺎﻣﺪ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪﺍﻱ ﺍﺯ ﻋﻮﺍﻣﻞ ﻓﺮﺩﻱ، 

ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﻭ ﺧﺎﻧﻮﺍﺩﮔﻲ ﺍﺳﺖ. ﻋﺰﺕ ﻧﻔﺲ ﺑﺎﻻ ﻣﻮﺟﺐ 

ﺍﻋﺘﻤﺎﺩ ﺑﻪ ﻧﻔﺲ ﻣﻲ ﺷﻮﺩ ﻛﻪ ﺗﺼﻤﻴﻢ ﮔﻴﺮﻱ ﺧﻮﺏ 

ﻭ ﻣﺴﺘﻘﻼﻧﻪ ﻭ ﺑﺮﺧﻮﺭﺩ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎ ﺗﻌﺎﺭﺽ ﻫﺎﻱ ﺑﻴﻦ 

ﻓﺮﺩﻱ ﺭﺍ ﺗﺴــﻬﻴﻞ ﻣﻲﻛﻨﺪ. ﻋﺰﺕ ﻧﻔــﺲ ﺍﻓﺮﺍﺩ ﺩﺭ 

ﻣﺤﻴﻂ ﺣﻤﺎﻳﺖ ﻛﻨﻨﺪﻩ  ﻭ ﻣﺜﺒﺖ ﺗﻘﻮﻳﺖ ﻣﻲ ﺷﻮﺩ. 

ﺑﺮﺍﻱ ﺩﺍﺷﺘﻦ ﻋﺰﺕ ﻧﻔﺲ ﺑﺎﻻ، ﺍﻓﺮﺍﺩ ﺑﺎﻳﺪ ﺍﻭﻝ ﺑﺪﺍﻧﻨﺪ 

ﭼــﻪ ﭼﻴﺰﻱ ﺩﺭ ﺁﻧﺎﻥ ﺍﺣﺴﺎﺳــﺎﺕ ﺧــﻮﺏ ﺑﻪ ﻭﺟﻮﺩ 

ﻣﻲﺁﻭﺭﺩ ﻭ ﺳﭙﺲ ﺑﻪ ﮔﻮﻧﻪ ﺍﻱ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺭﻳﺰﻱ ﻛﻨﻨﺪ ﻛﻪ 

ﺍﻳﻦ ﻧﻮﻉ ﺭﻭﻳﺪﺍﺩﻫﺎ ﺩﺭ ﺯﻧﺪﮔﻲ ﺷﺎﻥ ﺭﺥ ﺩﻫﺪ. 

ﻳﻜﻲ ﺩﻳﮕﺮ ﺍﺯ ﻣﻬﻢ ﺗﺮﻳﻦ ﺍﺟﺰﺍﻱ ﻣﻬﺎﺭﺕ ﺧﻮﺩ ﺁﮔﺎﻫﻲ، 

ﺷﻨﺎﺧﺖ ﺍﺣﺴﺎﺳــﺎﺕ ﺍﺳﺖ. ﺍﺣﺴﺎﺳﻲ ﻛﻪ ﻫﺮ ﻛﺲ 

ﺩﺭﺑﺎﺭﻩ ﺧﻮﺩ ﺩﺍﺭﺩ «ﺧﻮﺩ ﭘﻨﺪﺍﺭﻩ» ﻧﺎﻣﻴﺪﻩ ﻣﻲﺷــﻮﺩ. 

«ﺧﻮﺩ ﭘﻨﺪﺍﺭﻩ»  ﻧﻘﺶ ﻣﻬﻤﻲ ﺩﺭ ﺳﻼﻣﺖ ﺭﻭﺍﻥ ﻓﺮﺩ ﺩﺍﺭﺩ. 

ﺑﻪ ﺑﺮﺩﺍﺷــﺖ ﻭ ﺍﺣﺴﺎﺳــﻰ ﻛﻪ ﻫﺮ ﻓﺮﺩ ﺩﺭﺑﺎﺭﻩ ﺧﻮﺩ 

ﺩﺍﺭﺩ، ﺧﻮﺩﭘﻨﺪﺍﺭﻩ ﻣﻰﮔﻮﻳﻨﺪ.

ﺑﺮﺍﻱ ﺍﻳﻦ ﻛﻪ  ﺧﻮﺩ ﭘﻨﺪﺍﺭﻩ ﺭﺍ ﺍﺻﻼﺡ ﻛﻨﻴﺪ:

t
ﻫﻴﭽﮕﺎﻩ ﭘــﺲ ﺍﺯ ﻳﻚ ﻳﺎ ﺩﻭ ﺗﺠﺮﺑﻪ ﺑﺪ ﺍﺯ ﺧﻮﺩﺗﺎﻥ 

ﺧﻮﺩ ﭘﻨﺪﺍﺭﻩ ﻣﻨﻔﻲ ﻧﺴﺎﺯﻳﺪ. ﺍﻭﺿﺎﻉ ﺭﺍ ﺑﺮﺭﺳﻲ ﻛﻨﻴﺪ.

t

ﺑﻪ ﻫﺮ ﺍﻧﺪﺍﺯﻩ ﻛﻪ ﻣﻲ ﺗﻮﺍﻧﻴﺪ ﺑﻪ ﻃﻮﺭ ﻭﺍﻗﻊ ﺑﻴﻨﺎﻧﻪﺗﺮ ﺑﻪ 

ﺧﻮﺩ ﻧﮕﺎﻩ ﻛﻨﻴﺪ ﻭ ﻧﻘﺎﻁ ﻗﻮﺕ ﻭ ﺿﻌﻒ ﺧﻮﺩ ﺭﺍ ﺑﺸﻨﺎﺳﻴﺪ.

t

ﺑﺎ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺍﻫﺪﺍﻑ ﺧﺎﺹ ﻭ ﺭﺳــﻴﺪﻥ ﺑﻪ ﺁﻧﻬﺎ ﺳﻌﻲ 

ﻛﻨﻴﺪ ﻧﻘﺎﻁ ﺿﻌﻒ ﺗﺎﻥ ﺭﺍ ﺍﺻﻼﺡ ﻛﻨﻴﺪ.

2-ﻣﻬﺎﺭﺕ ﺣﻞ ﻣﺴﺄﻟﻪ ﻭ ﺗﺼﻤﻴﻢ ﮔﻴﺮﻱ

ﺭﺍﻩ ﺣﻞ ﻣﺴﺄﻟﻪ، ﻳﻚ «ﭘﺎﺳﺦ ﻣﻘﺎﺑﻠﻪﺍﻱ» ﺍﺳﺖ. ﻭﻗﺘﻲ 

ﻓﺮﺩﻱ ﺑﻪ ﺣﻞ ﻣﺴﺄﻟﻪ ﻣﻲﭘﺮﺩﺍﺯﺩ، ﻧﻮﻋﻲ ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﺍﻧﺠﺎﻡ 

ﻣﻲﺩﻫﺪ. ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﻓﺮﺩ ﻣﻲﺗﻮﺍﻧﺪ ﻣﺆﺛﺮ ﻳﺎ ﻧﺎﻣﺆﺛﺮ ﺑﺎﺷﺪ. ﺯﻣﺎﻧﻲ 

ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﻣﺆﺛﺮ ﺍﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﺴﺄﻟﻪ ﺣﻞ ﺷﻮﺩ ﻭ ﺍﻟﺒﺘﻪ ﻣﺴﺄﻟﻪ 

ﺑﻪﮔﻮﻧﻪﺍﻱ ﺣﻞ ﺷﻮﺩ ﻛﻪ ﺣﺪﺍﻛﺜﺮ ﻧﺘﺎﻳﺞ، ﻣﺜﺒﺖ ﺑﻪﺩﺳﺖ 

ﺁﻣﺪﻩ ﻭ ﺣﺪﺍﻗﻞ ﻋﻮﺍﻗﺐ ﻣﻨﻔﻲ ﺑﻪ ﺑﺎﺭ ﺁﻳﺪ. ﻓﺮﺩ ﺑﻪﻣﻨﻈﻮﺭ 

ﺣﻞ  ﻳﻚ  ﻣﺴﺄﻟﻪ ﺑﻪﺟﺎﻱ ﻣﻘﺎﺑﻠﻪﻫﺎﻱ ﻏﻴﺮ ﻣﺆﺛﺮ ﺑﺎﻳﺪ:

t
ﻣﺘﻮﺟﻪ ﺷــﻮﺩ ﻣﺴﺄﻟﻪ ﺑﻪﻭﺟﻮﺩ ﺁﻣﺪﻩ ﺍﺳﺖ ﻭ ﻭﺟﻮﺩ 

ﻣﺴﺄﻟﻪ ﺭﺍ ﺍﻧﻜﺎﺭ ﻧﻜﻨﺪ. 

t
ﺁﻥ ﭼﻪ ﺭﺍ ﻛﻪ ﺍﺗﻔﺎﻕ ﺍﻓﺘﺎﺩﻩ ﺍﺳــﺖ ﺑﻪ ﺷــﻜﻞ ﻳﻚ

ﻣﺴﺄﻟﻪ ﺑﺒﻴﻨﺪ ﻭ ﻧﻪ ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﻳﻚ ﻣﺸﻜﻞ ﻻﻳﻨﺤﻞ.

t
ﺗﻮﺟﻪ ﺩﺍﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺣﻞ ﻣﺴﺄﻟﻪ ﺑﺮﺍﻱ ﺳﻼﻣﺖ 

ﺭﻭﺍﻧﻲ ﻭ ﺭﻓﺎﻩ ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﺍﻭ ﺍﻫﻤﻴﺖ ﺩﺍﺭﺩ. 

t
ﺑﻪ ﺍﻳﻦ ﺑﺎﻭﺭ ﺭﺳﻴﺪﻩ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺧﻮﺩﺵ ﻗﺎﺩﺭ ﺑﻪ ﺣﻞ 

ﻣﺴﺄﻟﻪ ﺍﺳﺖ ﻭ ﻣﺴﺄﻟﻪ ﻧﻴﺰ ﻗﺎﺑﻞ ﺣﻞ ﺷﺪﻥ ﺍﺳﺖ.

t
ﺑﺪﺍﻧﺪ ﻛﻪ ﺣﻞ ﻣﺴﺄﻟﻪ ﻧﻴﺎﺯ ﺑﻪ ﺯﻣﺎﻥ ﻭ ﺗﻼﺵ ﺩﺍﺭﺩ ﻭ 

ﻣﺎﻳﻞ ﺑﺎﺷﺪ ﺯﻣﺎﻥ ﻛﺎﻓﻲ ﺭﺍ ﺑﻪ ﺣﻞ ﺁﻥ ﺍﺧﺘﺼﺎﺹ ﺑﺪﻫﺪ.

t
ﺍﺯ ﻛﻤﻚ ﺧﻮﺍﺳﺘﻦ ﺩﺭﺻﻮﺭﺕ ﻧﻴﺎﺯ ﻛﻮﺗﺎﻫﻰ ﻧﻜﻨﻴﺪ.

ﺍﻟﻔﺒﺎﻯ ﺯﻧﺪﮔﻰ ﺝ: ﺟﺴﺎﺭﺕ ﺑﺮﺍﻱ ﺍﺩﺍﻣﻪ ﺯﻳﺴﺘﻦ چ: ﭼﺎﺭﻩ ﺍﻧﺪﻳﺸﻲ ﺑﺮﺍﻱ ﻳﺎﻓﺘﻦ ﺭﺍﻫﻲ ﺩﺭﮔﺮﺩﺍﺏ ﺍﺷﺘﺒﺎﻩ

ﺯ: ﺯﻳﺮﻛﻲ ﺑﺮﺍﻱ ﻣﻐﺘﻨﻢ ﺷﻤﺮﺩﻥ ﻟﺤﻈﻪﻫﺎ

ﺑﻘﻴﻪ ﺷﻴﻮﻩ ﺯﻧﺪﮔﻰ ﺳﺎﻟﻢ

3-ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺍﺳﺘﺮﺱ ﻭ ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﻫﺎﻱ ﺳﺎﺯﮔﺎﺭﺍﻧﻪ

ﺍﺳــﺘﺮﺱ ﻳﻚ ﺗﺠﺮﺑــﻪ ﻫﻴﺠﺎﻧﻲ ﺍﺳــﺖ ﻛﻪ ﺑﺎ 

ﺗﻐﻴﺮﺍﺕ ﺑﻴﻮﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ، ﺭﻭﺍﻥ ﺷﻨﺎﺧﺘﻲ ﻭ ﺭﻓﺘﺎﺭﻱ 

ﻫﻤﺮﺍﻩ  ﻣﻲﺷﻮﺩ. 

* ﻋﻮﺍﻣﻞ ﺗﺄﺛﻴﺮﮔﺬﺍﺭ ﺑﺮ ﺗﺠﺮﺑﻪ ﺍﺳﺘﺮﺱ ﻋﺒﺎﺭﺗﻨﺪ ﺍﺯ: 

t
ﺗﻔﺎﻭﺕﻫــﺎﻱ ﻓــﺮﺩﻱ، ﺭﺍﺑﻄﻪ ﻓــﺮﺩ ﻭ ﻣﺤﻴﻂ، 

ﻓﺮﺁﻳﻨﺪ ﺍﺭﺯﻳﺎﺑﻲ ﻓﺮﺩ 

* ﺭﺍﻫﺒﺮﺩﻫﺎﻱ ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﺑﺎ ﺍﺳﺘﺮﺱ: 

t
ﺁﺭﺍﻡ ﺳﺎﺯﻱ، ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺯﻣﺎﻥ، ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻓﺸﺎﺭﻫﺎﻱ 

ﺗﺤﺼﻴﻠﻲ، ﺁﻣﻮﺯﺵ ﺭﻓﺘﺎﺭ ﺟﺮﺃﺕ ﻣﻨﺪ، ﺣﻞ ﻣﺴﺄﻟﻪ، 

ﺁﻣﻮﺯﺵ ﻣﻬــﺎﺭﺕ ﻫﺎﻱ ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﺍﻱ ﺳــﺎﺯﮔﺎﺭﺍﻧﻪ،  

ﻣﻘﺎﺑﻠــﻪ ﺑﺎ ﺍﻓﻜﺎﺭ ﻏﻴﺮ ﻣﻨﻄﻘــﻲ، ﻭﺭﺯﺵ، ﺗﻐﺬﻳﻪ 

* ﺗﻮﺻﻴﻪ ﻫﺎﻱ ﻛﻮﭼﻚ ﺑﺮﺍﻱ ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﺳﺎﺯﮔﺎﺭﺍﻧﻪ 

ﺑﺎ ﺍﺳﺘﺮﺱ ﻭ ﺑﺎﻻ ﺑﺮﺩﻥ ﺗﻮﺍﻥ ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ

t
ﻣﺤﻴــﻂ ﻓﻴﺰﻳﻜــﻲ ﺧــﻮﺩ ﺭﺍ ﺗﻨﻈﻴــﻢ ﻛﻨﻴﺪ، 

ﺑﺮﻧﺪﻩﻫﺎ ﺭﺍ ﺍﻧﺘﺨﺎﺏ ﻛﻨﻴﺪ، ﺑــﻪ ﺧﻮﺩﺗﺎﻥ ﺟﺎﻳﺰﻩ 

ﺑﺪﻫﻴــﺪ، ﺭﺳــﻢ ﻭ ﻗﺎﻋﺪﻩ ﺍﻱ ﺑــﺮﺍﻱ ﺧﻮﺩ ﻣﻘﺮﺭ 

ﻛﻨﻴﺪ، ﺑﻪ ﺯﻧﺪﮔﻲ ﻣﻌﻨﻮﻱ ﺧﻮﺩ ﻏﻨﺎ ﺑﺒﺨﺸــﻴﺪ، 

ﺩﻓﺘﺮ ﻳﺎﺩﺩﺍﺷــﺖ ﺭﻭﺯﺍﻧﻪ ﺩﺍﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻴﺪ، ﺍﺯ ﻛﻤﺎﻝ 

ﮔﺮﺍﻳﻲ ﺍﻓﺮﺍﻃﻲ ﺭﻭﻱ ﺑﺮﮔﺮﺩﺍﻧﻴﺪ، ﺍﺯ ﺳﺮﻋﺖ ﺧﻮﺩ 

ﺑﻜﺎﻫﻴﺪ، ﻫﻤﻮﺍﺭﻩ ﺑﺮﺍﻱ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺁﻣﺎﺩﻩ ﺑﺎﺷــﻴﺪ، ﺑﻪ 

ﺗﻌﻄﻴﻼﺕ ﺑﺮﻭﻳﺪ، ﻳﻚ ﺳﺮﮔﺮﻣﻲ ﺑﺮﺍﻱ ﺧﻮﺩﺗﺎﻥ 

ﺩﺭﺳﺖ ﻛﻨﻴﺪ، ﻣﺤﻴﻂ ﻓﻴﺰﻳﻜﻲ ﺧﻮﺩ ﺭﺍ ﺗﻨﻈﻴﻢ 

ﻛﻨﻴﺪ، ﺧﻮﺩﺗﺎﻥ ﺭﺍ ﺗﺸﻮﻳﻖ ﻛﻨﻴﺪ.

* ﭼﻨﺪ ﺭﺍﻫﻜﺎﺭ ﻛﻮﭼﻚ ﺑﺮﺍﻱ ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﺑﺎ ﺍﺳﺘﺮﺱ

t
ﻣﺤﺪﻭﺩﻳﺖﻫﺎﻳﺘﺎﻥ ﺭﺍ ﺑﺴﻨﺠﻴﺪ ﻭ ﺳﭙﺲ ﺑﮕﻮﻳﻴﺪ 

« ﻧﻪ»، ﺍﻫﺪﺍﻑ ﻛﻮﺗﺎﻩ ﻣﺪﺕ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻛﺮﺩﻩ ﻭ ﺁﻧﻬﺎ ﺭﺍ 

ﺍﻭﻟﻮﻳﺖ ﺑﻨﺪﻱ ﻛﻨﻴﺪ، ﻛﺎﺭﻫﺎ ﺭﺍ ﺑﻪ ﺩﻳﮕﺮﺍﻥ ﻣﺤﻮﻝ 

ﻛﻨﻴﺪ، ﺩﺭ ﭼﻬﺎﺭ ﭼــﻮﺏ ﺗﻮﺍﻧﺎﻳﻲ ﻣﺎﻟﻲ ﺧﻮﺩﺗﺎﻥ 

ﺯﻧﺪﮔﻲ ﻛﻨﻴﺪ.

ﺍﺯ «ﻧﻪ» ﮔﻔﺘﻦ ﺧﺠﺎﻟﺖ ﻧﻜﺸﻴﺪ. ﺍﮔﺮ ﺩﺭ ﻣﻮﺍﺭﺩﻱ 

«ﺑﻠﻪ» ﮔﻔﺘﻦ ﺭﺍ ﺩﻭﺳﺖ ﻧﺪﺍﺭﻳﺪ   ﺑﮕﻮﺋﻴﺪ : «ﻧﻪ» 

t
ﻣﻬﺎﺭﺕﻫﺎﻱ ﺧﻮﺩ ﺭﺍ ﺩﺭ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺯﻣﺎﻥ ﺍﻓﺰﺍﻳﺶ 

ﺩﻫﻴﺪ، ﻭﻗﺖ ﺗﻠﻒ  ﻧﻜﻨﻴــﺪ، ﻛﺎﺭﻫﺎ ﺭﺍ ﺑﻪ ﺗﻌﻮﻳﻖ 

ﻧﻴﻨﺪﺍﺯﻳــﺪ، ﻳﻚ ﺯﻧــﮓ ﺗﻔﺮﻳﺢ ﻳــﺎ ﺯﻣﺎﻧﻲ ﺑﺮﺍﻱ 

ﺧﻮﺩﺗــﺎﻥ ﺩﺭﻧﻈﺮ ﺑﮕﻴﺮﻳﺪ، ﺟﺎﻳﻲ ﻳﺎ ﺯﻣﺎﻧﻲ ﺑﺮﺍﻱ 

ﺍﺗﻔﺎﻗﺎﺕ ﻏﻴﺮ ﻣﺘﺮﻗﺒﻪ ﺩﺭ ﻧﻈﺮ ﺑﮕﻴﺮﻳﺪ. 

ﺯﻧﺪﮔﻲﺗﺎﻥ ﻧﻈﻢ ﺩﺍﺷــﺘﻪ ﺑﺎﺷــﺪ، ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻛﺎﺭﻱ 

ﺭﻭﺯ ﺑﻌــﺪ ﺭﺍ ﺁﻣﺎﺩﻩ ﻭ ﻣﻮﺍﺭﺩ ﻓﺮﺍﻣﻮﺵ ﺷــﺪﻧﻲ ﺭﺍ 

ﻳﺎﺩﺩﺍﺷﺖ ﻛﻨﻴﺪ.

برچسب بیمارروانی

ﺗﺎﺭﻳﺦ ﺭﻭﺍﻥ ﭘﺰﺷﻜﻲ ﺣﺎﻛﻲ ﺍﺯ ﺑﻲ ﻣﻬﺮﻱ ﺁﺩﻣﻴﺎﻥ ﺑﻪ ﺑﻴﻤﺎﺭﺍﻥ ﺭﻭﺍﻥ ﭘﺰﺷﻜﻲ ﺍﺳﺖ. 

ﻣﺎ ﻋﺎﺩﺕ ﻛﺮﺩﻩﺍﻳﻢ ﻭ ﻋﺎﺩﺕ ﺩﺍﺩﻩ ﺷﺪﻩﺍﻳﻢ ﻛﻪ ﻳﻚ ﺧﻂ ﭘﺮﺭﻧﮓ ﺑﻴﻦ ﺧﻮﺩ ﻭ ﻣﺠﺎﻧﻴﻦ 

ﺑﻜﺸﻴﻢ ﻭ ﺣﺴﺎﺏ ﺭﻭﺍﻥ ﭘﺮﻳﺸﺎﻥ ﺭﺍ ﺍﺯ ﻣﺒﺘﻼﻳﺎﻥ ﺑﻪ ﺑﻴﻤﺎﺭﻱﻫﺎﻱ ﺟﺴﻤﻲ ﺟﺪﺍ ﻛﻨﻴﻢ. 

ﺑﺸﺮ ﻣﺒﺘﻼﻳﺎﻥ ﺑﻪ ﺍﺧﺘﻼﻝ ﻫﺎﻱ ﺭﻭﺍﻥ ﭘﺰﺷﻜﻲ ﺭﺍ ﺑﻪ ﺳﺮﻋﺖ ﺍﺯ ﻣﺘﻦ ﺯﻧﺪﮔﻲ ﺧﻮﺩ ﺑﻪ 

ﺣﺎﺷﻴﻪ ﺭﺍﻧﺪﻩ ﻭ ﺑﺎ ﺑﻨﺎ ﻛﺮﺩﻥ ﺗﻴﻤﺎﺭﺳﺘﺎﻥﻫﺎ ﺩﺭ ﺣﻮﻣﻪ ﺷﻬﺮ، ﺩﺭ ﻭﺍﻗﻊ ﺻﻮﺭﺕ ﻣﺴﺄﻟﻪ 

ﺭﺍ ﭘﺎﻙ ﻛﺮﺩﻩ ﺍﺳﺖ ﻭ ﺑﻪ ﺍﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﺑﻴﻤﺎﺭﺍﻥ ﺭﻭﺍﻥ ﭘﺰﺷﻜﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺷﺪﺕ ﻭ ﺑﻴﺶ ﺍﺯ 

ﺑﻴﻤﺎﺭﺍﻥ ﺟﺴﻤﻲ ﻧﻴﺎﺯﻣﻨﺪ ﻋﺸﻖ ﻭ ﻣﺤﺒﺖ ﺑﻮﺩﻩ ﺍﻧﺪ ﺍﺯ ﻣﻬﺮﻭﺭﺯﻱ ﻫﻤﻨﻮﻋﺎﻥ ﺧﻮﻳﺶ 

ﻣﺤﺮﻭﻡ ﻣﺎﻧﺪﻩ ﺍﻧﺪ.

ﻻﺯﻡ ﺑﻪ ﺫﻛﺮﺍﺳــﺖ ﻛﻪ ﺩﺭ ﺗﺎﺭﻳﺦ ﮔﺬﺷــﺘﻪ ﺍﻳﺮﺍﻥ، ﺟﺎﻳﮕﺎﻩ ﺑﻴﻤﺎﺭﺍﻥ ﺭﻭﺍﻥ ﭘﺰﺷﻜﻲ 

ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺳﺎﻳﺮ ﻛﺸــﻮﺭﻫﺎﻱ ﺟﻬﺎﻥ ﺍﺯ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻣﻤﺘﺎﺯﺗﺮﻱ ﺑﺮﺧﻮﺭﺩﺍﺭ ﺑﻮﺩﻩ ﺍﺳﺖ. 

ﺩﺭﺣﺎﻟــﻲ ﻛﻪ ﺩﺭ ﺍﺭﻭﭘــﺎﻱ ﻗﺮﻭﻥ ﻭﺳــﻄﻲ ﺑﻴﻤﺎﺭﺍﻥ 

ﺭﻭﺍﻥ ﭘﺰﺷــﻜﻲ ﻣﻮﺭﺩ ﺍﻧﻮﺍﻉ ﺁﺯﺍﺭ ﻭ ﺷــﻜﻨﺠﻪ ﻫﺎ ﻗﺮﺍﺭ 

ﻣﻲﮔﺮﻓﺘﻨﺪ، ﺩﺭ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺑﺨﺸــﻲ ﺍﺯ ﺩﺍﺭﺍﻟﺸﻔﺎﻱ ﻳﺰﺩ ﺑﻪ 

ﺍﻳﻦ ﺑﻴﻤﺎﺭﺍﻥ ﺍﺧﺘﺼﺎﺹ ﻳﺎﻓﺘﻪ ﺑﻮﺩ. ﺑﺎ ﻇﻬﻮﺭ ﺳﺘﺎﺭﮔﺎﻥ 

ﺩﺭﺧﺸﺎﻧﻲ ﺩﺭ ﺁﺳــﻤﺎﻥ ﭘﺰﺷﻜﻲ ﺩﻭﺭﺍﻥ ﺍﺳﻼﻣﻲ ﺩﺭ 

ﺍﻳﺮﺍﻥ، ﻫﻤﭽﻮﻥ ﻣﺤﻤﺪ ﺯﻛﺮﻳﺎﻱ ﺭﺍﺯﻱ، ﺍﺑﻮﻋﻠﻲ ﺳﻴﻨﺎ 

ﻭ ﺳــﻴﺪ ﺍﺳــﻤﺎﻋﻴﻞ ﺟﺮﺟﺎﻧﻲ، ﻃﺐ ﻗﺪﻳﻢ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺑﻪ 

ﺍﻭﺝ ﺗﺮﻗﻲ ﺭﺳﻴﺪﻩ ﻭ ﭼﻨﺪﻳﻦ ﺳﺪﻩ، ﭘﺮﭼﻤﺪﺍﺭ ﺟﻬﺎﻥ 

ﭘﺰﺷﻜﻲ ﺷﺪ. ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﺁﺛﺎﺭ ﺍﻳﻦ ﺑﺰﺭﮔﺎﻥ ﺑﻪ ﺧﻮﺑﻲ ﻧﺸﺎﻥ 

ﻣﻲﺩﻫﺪ ﻛﻪ ﺭﻭﻳﻜﺮﺩﻱ ﻛﻪ ﺩﺭ ﺍﺭﻭﭘﺎﻱ ﻗﺮﻭﻥ ﻭﺳﻄﻲ 

ﺩﺭ ﻣــﻮﺭﺩ ﺑﻴﻤﺎﺭﺍﻥ ﺭﻭﺍﻧﻲ ﻭﺟﻮﺩ ﺩﺍﺷــﺘﻪ، ﺟﺎﻳﮕﺎﻫﻲ 

ﺩﺭ ﺗﺎﺭﻳﺦ ﮔﺬﺷﺘﻪ ﭘﺰﺷﻜﻲ ﻛﺸﻮﺭ ﻣﺎ ﻧﺪﺍﺷﺘﻪ ﺍﺳﺖ. 

ﺍﺑﻦﺳﻴﻨﺎ ﺩﺭ ﺍﻳﻦ ﺑﺎﺭﻩ ﻣﻲﮔﻮﻳﺪ: «ﺑﺮﺧﻲ ﺍﻃﺒﺎ ﺍﻋﺘﻘﺎﺩ 

ﺩﺍﺭﻧﺪ ﻛﻪ ﻣﺎﻟﻴﺨﻮﻟﻴﺎ ﻛﺎﺭ ﺟﻨﺎﻥ ﺍﺳﺖ. ﻣﺎ ﻛﻪ ﻃﺐ ﺭﺍ 

ﻳﺎﺩ ﻣﻲﮔﻴﺮﻳﻢ ﺍﻫﻤﻴﺖ ﻧﻤﻲﺩﻫﻴﻢ ﻛﻪ ﺍﺯ ﺟﻦ ﺍﺳﺖ ﻳﺎ 

ﺍﺯ ﺟﻦ ﻧﻴﺴﺖ. ﻣﺎ ﻣﻲﮔﻮﻳﻴﻢ ﺍﮔﺮ ﻣﺎﻟﻴﺨﻮﻟﻴﺎ ﻛﺎﺭﺟﻦ 

ﺑﺎﺷــﺪ ﻳﺎ ﻧﺒﺎﺷﺪ ﻣﺰﺍﺝ ﺑﻴﻤﺎﺭ ﺑﻪ ﺳﻮﺩﺍﻳﻲ ﻣﻲﺍﻧﺠﺎﻣﺪ. 

ﭘﺲ ﺳﺒﺐ ﻧﺰﺩﻳﻜﺶ ﻭﺟﻮﺩ ﻣﺎﺩﻩ ﺳﻮﺩﺍﺳﺖ. ﺑﮕﺬﺍﺭﻳﺪ 

ﻭﺟﻮﺩ ﺁﻭﺭﻧﺪﻩ ﺳﻮﺩﺍ، ﺟﻦ ﺑﺎﺷﺪ ﻳﺎ ﻏﻴﺮ ﺟﻦ ﺑﻪ ﻣﺎ ﭼﻪ 

ﻣﺮﺑﻮﻁ» ﺑﺎ ﭼﻨﻴﻦ ﺭﻭﻳﻜﺮﺩﻱ ﺑﻪ ﺧﻮﺑﻲ ﺭﻭﺷﻦ ﺍﺳﺖ 

ﻛﻪ ﺩﺭ ﮔﺬﺷﺘﻪ، ﺑﺰﺭﮔﺎﻥ ﭘﺰﺷﻜﻲ ﺍﻳﺮﺍﻥ، ﺑﻴﻤﺎﺭﻱﻫﺎﻱ 

ﻋﻤﺪﻩ ﺭﻭﺍﻥ ﭘﺰﺷــﻜﻲ ﺭﺍ ﻧﺎﺷﻲ ﺍﺯ ﺍﺧﺘﻼﻝ ﻣﺰﺍﺝ ﻫﺎ ﻭ 

ﺍﺛﺮ ﺑﻴﻤﺎﺭﻱ ﺯﺍﻳﻲ ﺁﻧﻬﺎ ﺑﺮ ﻣﻐﺰ ﺩﺍﻧﺴﺘﻪ، ﺩﺭ ﻫﻤﻪ ﺣﺎﻝ 

ﻣﺒﺘﻼﻳﺎﻥ ﺭﺍ ﺑﻴﻤﺎﺭ ﺩﺍﻧﺴﺘﻨﺪ.

ﺍﺳﺘﻴﮕﻤﺎ(ﺍﻧﮓ) ﺩﺭ ﺣﻮﺯﻩ ﺭﻭﺍﻥ ﭘﺰﺷﻜﻲ ﺑﻪ ﻣﻔﻬﻮﻡ ﺍﻳﻦ 

ﺍﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﺮﺩﻡ ﺗﻤﺎﻳﻞ ﻧﺪﺍﺭﻧﺪ ﻣﺸﻜﻼﺕ ﺭﻭﺍﻧﻲ ﺧﻮﺩ 

ﺭﺍ ﻣﺴﺘﻘﻴﻤﺎ ﺑﻪ ﻫﻨﮕﺎﻡ ﻣﺮﺍﺟﻌﻪ ﺑﻪ ﭘﺰﺷﻜﺎﻥ ﺳﻴﺴﺘﻢ 

ﺑﻬﺪﺍﺷﺘﻲ ﺩﺭﻣﺎﻧﻲ ﺍﺑﺮﺍﺯ ﻛﻨﻨﺪ ﻭ ﺍﻏﻠﺐ ﺍﺯ ﻣﺮﺍﺟﻌﻪ ﺑﻪ 

ﺭﻭﺍﻥ ﭘﺰﺷﻚ ﺍﺟﺘﻨﺎﺏ ﻣﻲﻭﺭﺯﻧﺪ. 

ﺍﻧﮓ ﻳﻚ ﺧﺼﻮﺻﻴﺖ ﺑﻪ ﺷــﺪﺕ ﺑﻲ ﺍﻋﺘﺒﺎﺭ ﻛﻨﻨﺪﻩ

ﺍﺳــﺖ ﻛﻪ ﺑﺮ ﺣﺴــﺐ ﻫﻨﺠﺎﺭﻫــﺎﻱ ﻓﺮﻫﻨﮕﻲ ﺑﺎ ﺁﻥ 

ﺑﺮﺧﻮﺭﺩ ﻣﺘﻔﺎﻭﺕ ﻣﻲﺷــﻮﺩ. ﻫﺮ ﭼﻨــﺪ ﺩﺭ ﺩﻭ ﺩﻫﻪ 

ﺍﺧﻴﺮ، ﻧﮕﺮﺵﻫﺎﻱ ﺗﺒﻌﻴﺾﺁﻣﻴﺰ ﻧﺴــﺒﺖ ﺑﻪ ﺑﻴﻤﺎﺭﻱ 

ﺭﻭﺍﻧﻲ ﻛﺎﻫﺶ ﻳﺎﻓﺘﻪ، ﻭﻟﻲ ﻫﻤﭽﻨﺎﻥ ﺍﻳﻦ ﭘﺪﻳﺪﻩ ﻳﻚ

ﻣﻌﻀﻞ ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﻲ، ﺑﻬﺪﺍﺷﺘﻲ ﻭ ﺩﺭﻣﺎﻧﻲ ﺍﺳﺖ. 

ﺗﻤﺎﻣــﻲ ﺑﻴﻤــﺎﺭﺍﻥ ﺭﻭﺍﻧﻲ ﺑــﺪﻭﻥ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺳــﻄﺢ 

ﻋﻤﻠﻜﺮﺩﻱ (ﺗﻮﺍﻧﺎﻳﻲ ﻳﺎ ﻧﺎﺗﻮﺍﻧﻲ) ﺍﻧﮓ ﺑﻴﻤﺎﺭﻱ ﺭﻭﺍﻧﻲ 

ﺭﺍ ﺩﺭﻳﺎﻓــﺖ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ، ﺍﻏﻠﺐ ﺍﻳــﻦ ﺑﻴﻤﺎﺭﺍﻥ ﺑﻪ ﻋﻠﺖ 

ﺑﻴﻤﺎﺭﻱ ﻭ ﮔﺎﻫﻲ ﺑﻪ ﻋﻠﺖ ﻋﻮﺍﺭﺽ ﺩﺍﺭﻭﻳﻲ، ﻏﺮﻳﺐ ﺑﻪ 

ﻧﻈﺮ ﻣﻲ ﺭﺳﻨﺪ ﻭ ﺍﺯ ﺩﻳﺪﮔﺎﻩ ﻋﻤﻮﻡ ﺩﺭ ﺑﺮﻗﺮﺍﺭﻱ ﺭﺍﺑﻄﻪ، 

ﻣﻨﺶ ﻭ ﺭﻓﺘﺎﺭ ﻣﺸﻜﻞ ﺩﺍﺭﻧﺪ ﻭ ﺑﺎﻋﺚ ﺍﻳﺠﺎﺩ ﺗﻬﺪﻳﺪ ﻭ 

ﻫﺮﺍﺱ ﺩﺭ ﺩﻳﮕﺮﺍﻥ ﻣﻲﺷﻮﻧﺪ. 

ﺩﺭﺷﻜﻞﮔﻴﺮﻱ ﺍﻳﻦ ﻧﮕﺮﺵ ﻋﻮﺍﻣﺎﻧﻪ ﺩﻭ ﻋﺎﻣﻞ ﻧﻘﺶ ﺩﺍﺭﺩ: ﺗﺮﺱ ﺍﺯ ﺍﺑﺘﻼ ﺑﻪ ﺑﻴﻤﺎﺭﻱ ﻭ 

ﺗﺮﺱ ﺍﺯ ﻣﻮﺭﺩ ﺣﻤﻠﻪ ﻓﻴﺰﻳﻜﻲ ﻗﺮﺍﺭ ﮔﺮﻓﺘﻦ. ﺍﺯ ﺁﻧﺠﺎ ﻛﻪ ﺑﺨﺸﻲ ﺍﺯ ﺍﻳﻦ ﻓﺮﺁﻳﻨﺪ ﺑﻪ ﺩﻟﻴﻞ 

ﻧﮕﺮﺵ ﻣﻨﻔﻲ ﭘﺰﺷﻜﺎﻥ ﻭ ﺳﺎﻳﺮ ﺍﻓﺮﺍﺩ ﺗﻴﻢ ﺳﻼﻣﺖ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺑﻴﻤﺎﺭﻱ ﺭﻭﺍﻥ ﭘﺰﺷﻜﻲ 

ﻭ ﺑﻴﻤﺎﺭﺍﻥ ﺁﻥ ﺍﺳﺖ، ﺑﺎﻳﺪ ﺗﺎ ﺁﻥ ﺟﺎ ﻛﻪ ﺩﺭ ﺗﻮﺍﻥ ﺩﺍﺭﻳﻢ ﺩﺭﺣﻞ ﺍﻳﻦ ﻣﻌﻀﻞ ﺑﻜﻮﺷﻴﻢ.

ﺭﺍﻫﻜﺎﺭﻫﺎ: ﺑﺎ ﺍﻳﻦ ﻣﺪﺍﺧﻠﻪ ﻫﺎ ﺳﻌﻲ ﻣﻲ ﺷﻮﺩ ﺗﺎ ﺍﺯ ﺍﺭﺍﻳﻪ ﺗﺼﺎﻭﻳﺮ ﺗﻮﺃﻡ ﺑﺎ ﺑﻲﺍﺣﺘﺮﺍﻣﻲ 

ﻭ ﺑﻲ ﺍﺭﺯﺵ ﻧﻤﺎﻳﻲ ﺑﻴﻤﺎﺭﺍﻥ ﺩﭼﺎﺭ ﺍﺧﺘﻼﻝ ﻫﺎﻱ ﺭﻭﺍﻥ ﭘﺰﺷــﻜﻲ ﺟﻠﻮﮔﻴﺮﻱ ﺷﻮﺩ. 

ﺑﺮﺍﻱ ﺍﻳﻦ ﻫﺪﻑ ﺳﻪ ﺭﺍﻫﺒﺮﺩ ﻛﻠﻲ ﺗﻮﺻﻴﻪ ﻣﻲ ﺷﻮﺩ: 

ﺭﺍﻫﺒﺮﺩ1: ﺗﻤﺎﺱ ﺑﺎ ﺍﻓﺮﺍﺩ ﺩﭼﺎﺭ ﺍﺧﺘﻼﻝﻫﺎﻱ ﺭﻭﺍﻥ ﭘﺰﺷﻜﻲ

ﺭﺍﻫﺒﺮﺩ2: ﺁﻣﻮﺯﺵ ﺑﺎ ﻫﺪﻑ ﺍﻓﺰﺍﻳﺶ ﺁﮔﺎﻫﻲ ﻭ ﺗﻐﻴﻴﺮﻭ ﺍﺻﻼﺡ ﻣﻌﻴﺎﺭﻫﺎﻱ ﺍﺭﺯﺷــﻲ 

ﺟﺎﻣﻌﻪ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻣﺴﺎﻳﻞ ﺳﻼﻣﺖ ﺭﻭﺍﻥ

ﺭﺍﻫﺒﺮﺩ3:ﺟﻠﺐ ﺣﻤﺎﻳﺖ ﻣﺴــﺆﻭﻻﻥ ﻭﺩﺳــﺖ ﺍﻧﺪﺭﻛﺎﺭﺍﻥ ﺍﻣﻮﺭ ﺑﻬﺪﺍﺷﺖ ﻭﺩﺭﻣﺎﻥ 

ﻛﺸﻮﺭ ﺑﻪ ﺳﻼﻣﺖ ﺭﻭﺍﻥ 

ﺭﺍﻫﺒﺮﺩ1: ﺗﻤﺎﺱ ﺑﺎ ﺍﻓﺮﺍﺩ ﺩﭼﺎﺭ ﺍﺧﺘﻼﻝ ﻫﺎﻯ ﺭﻭﺍﻥ ﭘﺰﺷﻜﻲ

ﻳﻜﻲ ﺍﺯ ﻣﺆﺛﺮﺗﺮﻳﻦ ﺭﻭﺵﻫﺎﻱ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻧﮕــﺮﺵ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺩﺭﺑﺎﺭﻩ ﺍﺧﺘﻼﻝ ﻫﺎﻱ ﺭﻭﺍﻧﻲ، 

ﺷﺎﻣﻞ ﺗﺮﻭﻳﺞ ﺗﻌﺎﻣﻞ ﺑﻴﻦ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﻋﻤﻮﻣﻲ ﻭ ﺍﻓﺮﺍﺩ ﺩﭼﺎﺭ ﺑﻴﻤﺎﺭﻱ ﻫﺎﻱ ﺭﻭﺍﻥ ﭘﺰﺷﻜﻲ 

ﺍﺳــﺖ. ﻣﻼﻗﺎﺕ ﺑﺎ ﺍﻓﺮﺍﺩﻱ ﺍﺯ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﻛﻪ ﺩﭼﺎﺭ ﺑﻴﻤﺎﺭﻱ ﺭﻭﺍﻥ ﭘﺰﺷــﻜﻲ ﺑﻮﺩﻩﺍﻧﺪ ﻭ 

ﺯﻧﺪﮔﻲ ﻣﻔﻴﺪﻱ ﺩﺍﺷــﺘﻪ ﺍﻧــﺪ، ﻧﮕﺮﺵﻫﺎﻱ ﺍﻧﮓ ﺯﻧﻨﺪﻩ ﺑﻪ ﺑﻴﻤــﺎﺭﺍﻥ ﺭﺍ ﺑﻪ ﭼﺎﻟﺶ 

ﻣﻲﻛﺸﺪ. ﺗﻤﺎﺱ ﺑﺎ ﺍﻓﺮﺍﺩ ﺩﭼﺎﺭ ﺑﻴﻤﺎﺭﻱﻫﺎﻱ ﺭﻭﺍﻥ ﭘﺰﺷﻜﻲ ﻣﻤﻜﻦ ﺍﺳﺖ ﺑﻪ ﺷﻜﻞ 

ﻧﻘﻞ ﻭ ﺍﻧﺘﺸﺎﺭ ﺯﻧﺪﮔﻴﻨﺎﻣﻪ ﺍﻳﻦ ﺍﻓﺮﺍﺩ، ﺳﺎﺧﺖ ﻓﻴﻠﻢﻫﺎﻱ ﻣﺴﺘﻨﺪ ﻭ ﺳﻴﻨﻤﺎﻳﻲ ﺩﺭﺑﺎﺭﻩ 

ﺯﻧﺪﮔﻲﺷﺎﻥ ﻳﺎ ﺗﻤﺎﺱ ﻭﺍﻗﻌﻲ ﻭ ﺭﻭﺩﺭﺭﻭ ﺑﺎ ﺁﻧﺎﻥ ﺑﺎﺷﺪ. ﺍﻳﻦ ﺗﻤﺎﺱﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﺷﻜﻠﻲ 

ﺑﺎﺷــﺪ ﻛﻪ ﺑﺎﻭﺭﻫﺎﻱ ﻗﺎﻟﺒﻲ ﺭﺍ ﺑﻪ ﻃﻮﺭﺗﺪﺭﻳﺠﻲ ﻭ ﻣﻼﻳﻢ ﺑﻪ ﭼﺎﻟﺶ ﺑﻜﺸــﺪ ﻭ ﺍﺭﺍﻳﻪ 

ﺗﺼﺎﻭﻳﺮ ﺑﺴﻴﺎﺭ ﺍﻏﺮﺍﻕ ﺷﺪﻩ ﺍﺯ ﺑﺎﻭﺭﻫﺎﻱ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺩﺭﺑﺎﺭﻩ ﺍﻓﺮﺍﺩ ﺩﭼﺎﺭ ﺑﻴﻤﺎﺭﻱ ﻫﺎﻱ ﺭﻭﺍﻥ 

ﭘﺰﺷﻜﻲ ﻣﻤﻜﻦ ﺍﺳﺖ ﻛﺎﺭﺁﻳﻲ ﭼﻨﺪﺍﻧﻲ ﻧﺪﺍﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ. 

ﺩﺭ ﺍﻳﻦ ﺭﺍﺳــﺘﺎ ﺟﻠﻮﮔﻴﺮﻱ ﺍﺯ ﮔﺴــﺘﺮﺵ ﻣﺮﺍﻛﺰ ﺗﻚ ﺗﺨﺼﺼﻲ ﺭﻭﺍﻥ ﭘﺰﺷــﻜﻲ ﻭ 

ﺗﺨﺼﻴﺺ ﺗﻌﺪﺍﺩﻱ ﺍﺯ  ﺗﺨﺖﻫﺎﻱ ﺑﻴﻤﺎﺭﺳﺘﺎﻥﻫﺎﻱ ﻋﻤﻮﻣﻲ ﺑﻪ ﺗﺨﺖ ﺭﻭﺍﻥ ﭘﺰﺷﻜﻲ، 

ﺍﻗﺪﺍﻣﻲ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻭ ﺣﺎﻳﺰ ﺍﻫﻤﻴﺖ ﺑﻪ ﻧﻈﺮ ﻣﻲ ﺭﺳﺪ. 

ﺭﺍﻫﺒﺮﺩ2: ﺁﻣﻮﺯﺵ

ﺍﺯ ﻃﺮﻳﻖ ﺁﻣﻮﺯﺵ، ﺍﻃﻼﻋﺎﺗﻲ ﺑﻪ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺍﺭﺍﻳﻪ ﻣﻲ ﺷﻮﺩ ﺗﺎ ﺑﺘﻮﺍﻧﺪ ﺩﺭﺑﺎﺭﻩ ﺍﻓﺮﺍﺩ ﺩﭼﺎﺭ 

ﺍﺧﺘﻼﻝﻫﺎﻱ ﺭﻭﺍﻥ ﭘﺰﺷﻜﻲ ﺩﻗﻴﻖﺗﺮ ﻭ ﺁﮔﺎﻫﺎﻧﻪ ﺗﺮ ﺑﻴﻨﺪﻳﺸﺪ ﻭ ﺗﺼﻤﻴﻢ ﺑﮕﻴﺮﺩ. ﻫﺪﻑ 

ﺍﺯ ﺁﻣﻮﺯﺵ، ﺍﺭﺍﻳﻪ ﺍﻃﻼﻋﺎﺕ ﮔﺴــﺘﺮﺩﻩ ﻭ ﺗــﻮﺃﻡ ﺑﺎ ﺟﺰﻳﻴﺎﺕ ﺩﺭﺑﺎﺭﻩ ﺍﻃﻼﻋﺎﺕ ﻋﻠﻤﻲ 

ﻣﺮﺗﺒﻂ ﺑﺎ ﺑﻴﻤﺎﺭﻱﻫﺎﻱ ﺭﻭﺍﻥ ﭘﺰﺷﻜﻲ ﻧﻴﺴﺖ، ﺑﻠﻜﻪ ﻫﺪﻑ ﺁﻥ ﺍﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﺨﺎﻃﺒﺎﻥ 

ﺍﺯ ﻭﺍﻗﻌﻴﺖﻫﺎﻱ ﺳــﺎﺩﻩﺍﻱ ﺁﮔﺎﻫﻲ ﻳﺎﺑﻨﺪ ﻛﻪ ﺑﺎﻭﺭﻫﺎﻱ ﻧﺎﺩﺭﺳﺖ ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﺭﺍ ﺩﺭﺑﺎﺭﻩ 

ﺑﻴﻤﺎﺭﻱﻫﺎﻱ ﺭﻭﺍﻥ ﭘﺰﺷــﻜﻲ ﺳﺴﺖ ﻛﻨﺪ. ﺩﺭ ﺍﻳﻦ ﺭﺍﻫﺒﺮﺩ ﻛﻮﺷﺶ ﻣﻲﺷﻮﺩ ﺑﻪ ﺩﻭ 

ﺳﻮﺍﻝ ﺍﺻﻠﻲ ﺑﺮﺍﻱ ﺩﺭﻙ ﺑﻴﻤﺎﺭﻱ ﻫﺎﻱ ﺭﻭﺍﻧﻲ ﭘﺎﺳﺦ ﺩﺍﺩﻩ ﺷﻮﺩ: 

t
ﺗﺠﺮﺑﻪ ﺍﺑﺘﻼ ﺑﻪ ﺑﻴﻤﺎﺭﻱ ﺭﻭﺍﻧﻲ ﭼﮕﻮﻧﻪ ﺗﺠﺮﺑﻪ ﺍﻱ ﺍﺳﺖ؟ 

t
ﺍﮔﺮ ﻓﺮﺩﻱ ﺍﻳﻦ ﺗﺠﺮﺑﻪ ﺭﺍ ﭘﻴﺪﺍ ﻛﻨﺪ ﻭ ﺩﭼﺎﺭ ﺍﺧﺘﻼﻝ ﺭﻭﺍﻧﻲ ﺑﺸﻮﺩ، ﺍﺯ ﭼﻪ ﺭﻭﺵ ﻫﺎﻱ 

ﻣﺆﺛﺮﻱ ﺑﺮﺍﻱ ﺗﺸﺨﻴﺺ ﻭ ﺩﺭﻣﺎﻥ ﺍﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ ﻣﻲ ﺗﻮﺍﻧﺪ ﻛﻤﻚ ﺑﮕﻴﺮﺩ؟ 

ﻧﺸﺎﻥ ﺩﺍﺩﻩ ﺷﺪﻩ ﻛﻪ ﺑﻪ ﭼﺎﻟﺶ ﻛﺸﻴﺪﻥ ﺑﺎﻭﺭ ﻗﺎﻟﺒﻲ ﺍﺟﺘﻤﺎﻉ ﺩﺭﺑﺎﺭﻩ ﻣﺴﺆﻭﻟﻴﺖ ﺩﺭ 

ﺍﻓﺮﺍﺩ ﺩﭼﺎﺭ ﺍﺧﺘﻼﻝ ﻫﺎﻱ ﺭﻭﺍﻥ ﭘﺰﺷــﻜﻲ (ﺍﻓﺮﺍﺩ ﺩﭼﺎﺭ ﺑﻴﻤﺎﺭﻱ ﻫﺎﻱ ﺭﻭﺍﻥ ﭘﺰﺷﻜﻲ 

ﺧﻮﺩ ﺩﺭ ﺍﻳﺠﺎﺩ ﺍﻳﻦ ﻣﺸﻜﻞ ﻣﻘﺼﺮﻧﺪ ﻭ ﻣﺴﺆﻭﻟﻴﺖ ﺩﺍﺭﻧﺪ)، ﺍﺯ ﻃﺮﻳﻖ ﺁﻣﻮﺯﺵ، ﻣﻲﺗﻮﺍﻧﺪ 

ﺁﺛﺎﺭ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻬﻲ ﺑﺮ ﻧﮕﺮﺵ ﻭ ﺭﻓﺘﺎﺭ ﺍﻓﺮﺍﺩ ﺩﺍﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ. ﺗﻨﻬﺎ ﺁﮔﺎﻫﻲ ﺩﺍﺩﻥ ﺑﻪ ﻣﺮﺩﻡ 

ﻛﻪ ﺑﻴﻤﺎﺭﻱ ﺭﻭﺍﻧﻲ ﻳﻚ ﺍﺧﺘﻼﻝ ﺯﻳﺴﺖ ﺷﻨﺎﺧﺘﻲ ﺍﺳﺖ ﻭ ﻓﺮﺩ ﺩﺭ ﺍﻳﺠﺎﺩ ﺁﻥ ﻛﻨﺘﺮﻝ 

ﭼﻨﺪﺍﻧــﻲ ﻧﺪﺍﺭﺩ، ﻣﻲ ﺗﻮﺍﻧــﺪ ﻫﻢ ﻧﮕﺮﺵ ﻭ ﻫﻢ ﺭﻓﺘﺎﺭ 

ﺍﻓﺮﺍﺩ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺭﺍ ﻧﺴــﺒﺖ ﺑﻪ ﺍﻳﻦ ﺑﻴﻤﺎﺭﺍﻥ ﺑﻪ ﺷــﻜﻠﻲ 

ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻬﺒﻮﺩ ﺩﻫﺪ. ﻳﻚ ﺭﻭﺵ ﺑﺮﺍﻱ ﺍﻧﺠﺎﻡ ﺍﻳﻦ 

ﻛﺎﺭ، ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺑﻴﻤﺎﺭﻱ ﺭﻭﺍﻧﻲ ﺑﺎ ﺑﻴﻤﺎﺭﻱﻫﺎﻱ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ 

ﺷﺪﻩﺍﻱ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺩﻳﺎﺑﺖ ﺍﺳﺖ (ﺑﻴﻤﺎﺭﻯ ﺭﻭﺍﻥ ﭘﺰﺷﻜﻰ 

ﻳــﻚ ﺍﺧﺘﻼﻝ ﻣﻐﺰﻯ ﺍﺳــﺖ. ﻫﻤﺎﻥ ﻃــﻮﺭ ﻛﻪ ﻓﺮﺩ 

ﻣﺒﺘﻼ ﺑﻪ ﺩﻳﺎﺑﺖ ﺭﺍ ﺑﺮﺍﻯ ﻣﺼﺮﻑ ﺍﻧﺴﻮﻟﻴﻦ ﺳﺮﺯﻧﺶ 

ﻧﻤﻰﻛﻨﻴﺪ، ﻓﺮﺩ ﺩﭼﺎﺭ ﺑﻴﻤﺎﺭﻯ ﺭﻭﺍﻧﻰ ﺭﺍ ﻫﻢ ﻧﻤﻰﺗﻮﺍﻥ 

ﺑﺮﺍﻯ ﺍﺑﺘﻼ ﺑﻪ ﺍﻳﻦ ﺍﺧﺘﻼﻝ ﻣﻘﺼﺮ ﺩﺍﻧﺴﺖ ﻭﺳﺮﺯﻧﺶ 

ﻛﺮﺩ) ﻫﺮ ﭼﻨﺪ ﻛــﻪ ﺍﻓﺰﺍﻳﺶ ﺁﮔﺎﻫﻲ ﺩﺭﺑﺎﺭﻩ ﺑﻴﻤﺎﺭﻱ 

ﺭﻭﺍﻧﻲ ﺍﻟﺰﺍﻣﺎً ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ ﻛﺎﻫﺶ ﺍﺳﺘﻴﮕﻤﺎ ﻧﻤﻲﺷﻮﺩ، ﺍﻣﺎ 

ﺍﻓﺰﺍﻳﺶ ﺗﻤﺎﺱ ﻫﺎﻱ ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﻭ ﺁﺷﻨﺎﻳﻲ ﺑﺎ ﺧﺪﻣﺎﺕ 

ﺑﻬﺪﺍﺷــﺖ ﺭﻭﺍﻥ ﻭ ﺁﻣــﻮﺯﺵ ﻋﻤﻮﻣــﻲ ﻣﻲﺗﻮﺍﻧﺪ ﺩﺭ 

ﺍﻳﺠﺎﺩ ﺩﻳﺪﮔﺎﻩﻫﺎﻱ ﻣﻨﻄﻘﻲ ﻭ ﻗﺎﺑﻞ ﻗﺒﻮﻝ ﻣﺆﺛﺮ ﻭﺍﻗﻊ 

ﺷــﻮﺩ. ﺩﺭ ﺍﻳﻦ ﺭﺍﺑﻄﻪ ﺁﻣﺎﺩﻩ ﺳﺎﺯﻱ ﺫﻫﻨﻴﺖ ﻭ ﺍﺩﺭﺍﻙ

ﻋﻤﻮﻣﻲ ﺍﺯ ﻃﺮﻳﻖ ﭘﻮﺷﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺭﺳﺎﻧﻪﻫﺎ ﻭ ﺗﻼﺵ 

ﺩﺭ ﺟﻬﺖ ﺗﻔﻬﻴﻢ ﻭ ﭘﺬﻳﺮﺵ ﻣﺴــﺎﻳﻞ ﺳﻼﻣﺖ ﺭﻭﺍﻥ، 

ﺍﺯ ﺍﻗﺪﺍﻣﺎﺕ ﺍﺻﻠﻲ ﻭﺯﺍﺭﺕ ﺑﻬﺪﺍﺷــﺖ ﻭ ﺩﺭﻣﺎﻥ ﺍﺳﺖ. 

ﻧﺘﻴﺠﻪﮔﻴﺮﻯ

ﺍﻧﮓ ﻫﻤﺮﺍﻩ ﺑﺎ ﺑﻴﻤﺎﺭﻱﻫــﺎﻱ ﺭﻭﺍﻧﻲ ﻋﺎﻣﻠﻲ ﻣﻬﻢ ﺩﺭ 

ﺟﻠﻮﮔﻴﺮﻱ ﺍﺯ ﻣﺮﺍﺟﻌﻪ ﺍﻓﺮﺍﺩ ﺑﺮﺍﻱ ﺩﺭﻣﺎﻥ ﻭ ﺩﺭ ﻧﺘﻴﺠﻪ 

ﻣﺎﻧﻌﻲ ﻋﻤﺪﻩ ﺩﺭ ﺑﺮﺍﺑﺮ ﺳﻼﻣﺖ ﺭﻭﺍﻥ ﺍﺟﺘﻤﺎﻉ ﺍﺳﺖ. 

ﻣﺪﺍﺧﻠﻪ ﻫﺎﻱ ﻣﺘﻔﺎﻭﺕ ﺩﺭ ﺳﻄﻮﺡ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻣﻲﺗﻮﺍﻧﻨﺪ 

ﺑــﺮﺍﻱ ﻛﺎﻫﺶ ﺍﻧﮓ ﺑﻴﻤﺎﺭﻱﻫﺎﻱ ﺭﻭﺍﻥ ﭘﺰﺷــﻜﻲ ﺑﻪ 

ﻛﺎﺭ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷــﻮﻧﺪ. ﺍﻳﻦ ﻣﺪﺍﺧﻠﻪﻫﺎ ﻣﻤﻜﻦ ﺍﺳــﺖ ﺑﺎ 

ﺍﻳﻦ ﻫﺪﻑ ﺑﺎﺷــﻨﺪ ﻛﻪ ﺗﻔﺎﻭﺕ ﺍﻳﻦ ﺑﻴﻤﺎﺭﺍﻥ ﺑﺎ ﺳﺎﻳﺮ 

ﺍﻓﺮﺍﺩ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﻛﻤﺘﺮ ﺷــﻮﺩ (ﺑﻬﺒﻮﺩ ﺩﺭﻣﺎﻥﻫﺎ، ﻳﺎﻓﺘﻦ 

ﺭﻭﺵﻫــﺎﻱ ﺩﺭﻣﺎﻧــﻲ ﻣﺆﺛﺮﺗﺮ ﻭ ﺑﺎ ﻋــﻮﺍﺭﺽ ﺟﺎﻧﺒﻲ 

ﻛﻤﺘﺮ) ﻳﺎ ﺑﺮﺍﻱ ﻛﺎﻫﺶ ﺑﺎﻭﺭﻫﺎﻱ ﻗﺎﻟﺒﻲ ﻭ ﻧﮕﺮﺵﻫﺎﻱ 

ﻏﻴﺮﺩﻗﻴﻖ ﻧﺴــﺒﺖ ﺑﻪ ﺍﻳﻦ ﺑﻴﻤﺎﺭﺍﻥ ﺑﺎﺷﺪ (ﺁﻣﻮﺯﺵ، 

ﺗﻤــﺎﺱ ﺑﺎ ﺑﻴﻤــﺎﺭﺍﻥ). ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺳــﻬﻢ ﻋﻤﺪﻩ ﺑﺎﺭ 

ﺑﻴﻤﺎﺭﻱ ﻫﺎﻱ ﺭﻭﺍﻥ ﭘﺰﺷــﻜﻲ ﺩﺭ ﺳﻼﻣﺖ ﻋﻤﻮﻣﻲ، 

ﺗﻮﺟﻪ ﺳﻴﺎﺳــﺘﮕﺬﺍﺭﺍﻥ ﺳﻼﻣﺖ ﻭ ﭘﺰﺷﻜﺎﻥ ﺩﺭ ﻫﻤﻪ 

ﺭﺷــﺘﻪﻫﺎ ﻭ ﮔﺮﺍﻳﺶﻫﺎ ﻭ ﺗﻼﺵ ﺁﻧﺎﻥ ﺩﺭ ﻛﺎﺳــﺘﻦ ﺍﺯ 

ﺍﻧﮓ ﺑﻴﻤﺎﺭﻱﻫﺎﻱ ﺭﻭﺍﻧﻲ ﺟﺰﻳﻲ ﭘﺮﺍﻫﻤﻴﺖ ﺩﺭ ﻛﺎﺳﺘﻦ 

ﺍﺯ ﺑﺎﺭ ﺍﻳﻦ ﺑﻴﻤﺎﺭﻱﻫﺎ ﺑﻪ ﺷﻤﺎﺭ ﻣﻲ ﺭﻭﺩ.

ﭘﺲ ﺍﺯ ﺧﻮﺍﻧﺪﻥ ﺍﻳﻦ ﻣﺘﻦ ﻣﺘﻌﻬﺪ ﻣﻲ ﺷﻮﻳﻢ ﺑﻪ ﺟﺎﻱ 

«ﺑﻴﻤﺎﺭ ﺭﻭﺍﻧﻲ»، ﺍﺯ ﻋﺒﺎﺭﺕ «ﺑﻴﻤﺎﺭ ﺭﻭﺍﻥ ﭘﺰﺷــﻜﻲ» 

ﺍﺳﺘﻔﺎﺩﻩ ﻛﻨﻴﻢ.

حوادث و مرگ

ﭼﻜﻴﺪﻩ

ﻫﻤﺎﻥ ﻃﻮﺭﻛﻪ ﻣﻲ ﺩﺍﻧﻴﺪ ﻛﺸﻮﺭﻣﺎ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺩﺭﻃﻮﻝ ﺗﺎﺭﻳﺦ 

ﺑﺎ ﺣﻮﺍﺩﺙ ﻏﻴﺮﻣﺘﺮﻗﺒﻪ ﻭ ﺑﻼﻳﺎﻱ ﻃﺒﻴﻌﻲ ﻓﺮﺍﻭﺍﻧﻲ ﺩﺳﺖ 

ﺑﻪ ﮔﺮﻳﺒﺎﻥ ﺑﻮﺩﻩ ﺍﺳــﺖ. ﺩﺭﺍﻳﻦ ﺭﻫﮕﺬﺭ ﭼﻪ ﺑﺴﻴﺎﺭﻧﺪ 

ﻛﺴﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﺑﺎﺯﻣﺎﻧﺪﮔﺎﻥ ﻓﺎﺟﻌﻪ ﻫﺎﻱ ﺩﺭﺩﻧﺎﻛﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ 

ﺯﻟﺰﻟﻪ ﺑﻢ ﺑﻮﺩﻩ ﺍﻧﺪ ﻭ ﺭﻧﺞ ﻭ ﻓﺸــﺎﺭ ﺭﻭﺍﻧﻲ ﺷﺪﻳﺪﻱ ﺭﺍ 

ﺗﺠﺮﺑﻪ ﻛﺮﺩﻩ ﺍﻧﺪ. ﺍﻳــﻦ ﺍﻓﺮﺍﺩ ﻧﻴﺎﺯﻣﻨﺪ ﺣﻤﺎﻳﺖ ﻫﺎﻱ 

ﺭﻭﺍﻧــﻲ- ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﻫﺴــﺘﻨﺪ ﺗﺎ ﻋﻮﺍﺭﺽ ﻧﺎﺷــﻲ ﺍﺯ 

ﺁﺳــﻴﺐ ﻫﺎ ﺭﺍ ﭘﺸﺖ ﺳــﺮ ﺑﮕﺬﺍﺭﻧﺪ ﻭ ﺑﺘﻮﺍﻧﻨﺪ ﺍﺯ ﻧﻈﺮ 

ﺭﻭﺍﻧﻲ ﻭ ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﺩﻭﺑﺎﺭﻩ ﺗﻮﺍﻧﻤﻨﺪ ﺷﺪﻩ، ﺑﺎ ﻣﺸﻜﻼﺕ 

ﻭ ﻣﺴﺎﻳﻠﻲ ﻛﻪ ﭘﺲ ﺍﺯ ﻫﺮ ﻓﺎﺟﻌﻪ ﺍﻱ ﺷﺪﺕ ﭘﻴﺪﺍ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ 

ﺭﻭﺑﻪ ﺭﻭ ﺷﻮﻧﺪ ﻭ ﺑﺎ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺭﻳﺰﻱ ﺻﺤﻴﺢ، ﺭﺍﻩ ﺣﻞ ﻫﺎﻱ 

ﻣﻨﺎﺳــﺐ ﺭﺍ ﭘﻴﺪﺍ ﻛــﺮﺩﻩ ﺑﻪ ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺍﺟــﺮﺍ ﺩﺭﺁﻭﺭﻧﺪ.

ﻣﻘﺪﻣﻪ

 ﺣﻤﺎﻳﺖ ﻫﺎﻱ ﺭﻭﺍﻧﻲ ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﺍﺯ ﻧﻴﺎﺯﻫﺎﻱ ﺍﺳﺎﺳــﻲ 

ﭘــﺲ ﺍﺯ ﻫﺮ ﺣﺎﺩﺛﻪ ﺍﻱ ﺍﺳــﺖ ﻭ ﺍﻃﻤﻴﻨﺎﻥ ﺩﺍﺭﻳﻢ ﻛﻪ 

ﺷــﻤﺎ ﻧﻴﺰ ﺁﻥ ﺭﺍ ﺍﺣﺴــﺎﺱ ﻛﺮﺩﻩ ﺍﻳﺪ ﻭ ﺑﺎ ﻛﻤﻚ ﻫﻢ 

ﺣﻤﺎﻳﺖ ﻫﺎﻱ ﺭﻭﺍﻧﻲ ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﻲ 

ﺩﺭ ﺑﻼﻳﺎ

ﻋﻠﻲ ﺑﻬﺮﺍﻡ ﻧﮋﺍﺩ

ﻣﺪﻳﺮ ﮔﺮﻭﻩ ﺳﻼﻣﺖ ﺭﻭﺍﻧﻲ، ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﻭ ﺍﻋﺘﻴﺎﺩ ﺩﺍﻧﺸﮕﺎﻩ ﻋﻠﻮﻡ ﭘﺰﺷﻜﻲ ﻛﺮﻣﺎﻥ

ﺍﻫﺪﺍﻑ ﺁﻣﻮﺯﺷﻲ

ﺍﺯﺧﻮﺍﻧﻨﺪﮔﺎﻥ ﻣﺤﺘﺮﻡ ﺍﻧﺘﻈﺎﺭﻣﻲ ﺭﻭﺩﭘﺲ ﺍﺯﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﻣﻘﺎﻟﻪ ﺑﺘﻮﺍﻧﻨﺪ:

t
ﺑﺎﻣﻔﺎﻫﻴﻢ ﻣﺮﺑﻮﻁ ﺑﻪ ﺑﻼﻳﺎﻭ ﺳﻼﻣﺖ ﺭﻭﺍﻧﻲ ﺁﺷﻨﺎﺷﻮﻧﺪ. 

t
ﻧﺸﺎﻧﻪ ﻫﺎ ﻭ ﻭﺍﻛﻨﺶ ﻫﺎﻱ ﺭﻭﺍﻧﻲ ﺭﺍ ﻛﻪ ﺩﺭﻣﻮﺍﺟﻬﻪ ﺑﺎﺍﺳﺘﺮﺱ ﺑﺮﻭﺯﻣﻲ ﻛﻨﺪ،ﺑﺸﻨﺎﺳﻨﺪ.

t
ﮔﺮﻭﻩ ﻫﺎﻱ ﺁﺳﻴﺐ ﭘﺬﻳﺮﺭﺍﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ ﻛﺮﺩﻩ ﻭﺗﻔﺎﻭﺕ ﻭﺍﻛﻨﺶ ﻫﺎﻱ ﺭﻭﺍﻧﻲ 

ﺩﺭﻛﻮﺩﻛﺎﻥ ﻭﺑﺰﺭﮔﺴﺎﻻﻥ ﺭﺍﺑﺪﺍﻧﻨﺪ.

t
ﻭﻇﻴﻔﻪ ﺍﺻﻠﻲ ﺧﻮﺩﺭﺍ ﺩﺭﻣﻨﻄﻘﻪ ﺁﺳﻴﺐ ﺩﻳﺪﻩ ﺑﺸﻨﺎﺳﻨﺪ.

ﻣﻲ ﺗﻮﺍﻧﻴﻢ ﺩﺭ ﺯﻣﻴﻨﻪ ﭘﻴﺸــﮕﻴﺮﻱ ﺍﺯ ﻋﻮﺍﺭﺽ ﻣﺎﻧﺪﮔﺎﺭ ﻭ ﺯﺧﻢ ﻫﺎﻱ ﺭﻭﺍﻧﻲ ﻧﺎﺷﻲ ﺍﺯ 

ﻓﺠﺎﻳﻊ  ﻭ ﺑﻼﻳﺎ ﺑﻪ ﻣﻮﻓﻘﻴﺖ ﺯﻳﺎﺩﻱ ﺩﺳﺖ ﭘﻴﺪﺍ ﻛﻨﻴﻢ.

ﻣﺮﺍﺣﻞ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻭﺍﻛﻨﺶ ﻫﺎﻱ ﺭﻭﺍﻧﻲ ﭘﺲ ﺍﺯ ﺑﻼﻳﺎ

ﺍﻧﺴﺎﻥ ﻫﺎ ﺩﺭ ﺭﻭﻳﺎﺭﻭﻳﻲ ﺑﺎ ﺑﻼﻳﺎ ﻭ ﺣﻮﺍﺩﺙ ﻭﺍﻛﻨﺶ ﻫﺎﻳﻲ ﺭﺍ ﺍﺯ ﺧﻮﺩ ﺑﺮﻭﺯ ﻣﻲ ﺩﻫﻨﺪ 

ﻛﻪ ﻣﻲ ﺗﻮﺍﻥ ﺁﻧﻬﺎ ﺭﺍ ﺑﻪ 5 ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺗﻘﺴﻴﻢ ﻛﺮﺩ:

t
ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺗﻤﺎﺱ ﻳﺎ ﺿﺮﺑﻪ: ﺍﻳﻦ ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺩﺭ ﭼﻨﺪ ﺩﻗﻴﻘﻪ ﭘﺲ ﺍﺯ ﺣﺎﺩﺛﻪ ﺑﺮﻭﺯﻣﻲ ﻛﻨﺪ. 

ﺍﻛﺜﺮ ﺍﻓﺮﺍﺩ ﺩﭼﺎﺭ ﺗﺮﺱ ﻭ ﻭﺣﺸﺖ ﺷﺪﻳﺪﻱ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ. ﻣﻤﻜﻦ ﺍﺳﺖ ﺑﻬﺖ ﺯﺩﻩ ﺷﺪﻩ 

ﻭ ﮔﻴــﺞ ﻭ ﺩﺭﻣﺎﻧﺪﻩ ﺑﻪ ﻧﻈﺮ ﺑﺮﺳــﻨﺪ. ﻗﺪﺭﺕ ﺍﻧﺠﺎﻡ ﻫﻴــﭻ ﻛﺎﺭﻱ ﺭﺍ ﻧﺪﺍﺭﻧﺪ ﻭ ﮔﻮﻳﻲ 

ﻣﻴﺨﻜﻮﺏ ﺷﺪﻩ ﺍﻧﺪ. ﺍﻳـﻦ ﻣﺮﺣﻠﻪ ﻣﻌﻤﻮﻻً ﮔﺬﺭﺍ ﻭﻛﻮﺗﺎﻩ ﻣﺪﺕ ﺍﺳﺖ. 

t
ﻣﺮﺣﻠﻪ ﻗﻬﺮﻣﺎﻥ ﮔﺮﺍﻳﻲ: ﺩﺭ ﺳــﺎﻋﺎﺕ ﺍﻭﻟﻴﻪ ﻭﻗﻮﻉ ﺣﺎﺩﺛــﻪ ﺑﺮﻭﺯ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ. ﺩﺭ ﺍﻳﻦ 

ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺑﻴﻦ ﻣﺮﺩﻡ ﻫﻤﺒﺴﺘﮕﻲ ﺍﻳﺠﺎﺩ ﻣﻲ ﺷﻮﺩ. ﺍﻓﺮﺍﺩ ﺍﺣﺴﺎﺱ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﻛﺎﺭﻱ 

ﺍﻧﺠﺎﻡ ﺩﻫﻨﺪ، ﺑﻪ ﻃﻮﺭ ﺩﺍﻭﻃﻠﺒﺎﻧﻪ ﺩﺭ ﺍﻣﺪﺍﺩﺭﺳﺎﻧﻲ ﻛﻤﻚ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ، ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﻣﺜﺎﻝ 

ﺷﺮﻭﻉ ﺑﻪ ﺑﻴﺮﻭﻥ ﺁﻭﺭﺩﻥ ﺍﺟﺴﺎﺩ ﻭ ﻋﺰﻳﺰﺍﻥ ﺷﺎﻥ ﺍﺯ ﺯﻳﺮ ﺁﻭﺍﺭ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ ﻭ ﺗﺎ ﺭﺳﻴﺪﻥ 

ﻧﻴﺮﻭﻫﺎﻱ ﻛﻤﻜﻲ ﺑﺴــﻴﺎﺭﻱ ﺍﺯ ﻛﺎﺭﻫﺎ ﺭﺍ ﺧﻮﺩﺷﺎﻥ ﺍﻧﺠﺎﻡ ﻣﻲ ﺩﻫﻨﺪ. ﺩﺭ ﺍﻳﻦ ﻣﺮﺣﻠﻪ 

ﻣﺮﺩﻡ ﺑﺎ ﮔﺬﺷﺖ ﻭ ﺍﻳﺜﺎﺭ ﻓﺮﺍﻭﺍﻥ ﻋﻤﻞ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ.

t
ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺷــﺎﺩﻣﺎﻧﻲ ﻭ ﻓﺮﺍﻣﻮﺵ ﻛﺮﺩﻥ ﻏﻢ: ﻳﻚ ﻫﻔﺘﻪ ﺗﺎ ﭼﻨﺪ ﻣﺎﻩ ﭘﺲ ﺍﺯ ﺣﺎﺩﺛﻪ 

ﺑﺮﻭﺯ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ. ﻫﻤﺰﻣﺎﻥ ﺑﺎ ﺭﺳﻴﺪﻥ ﻧﻴﺮﻭﻫﺎﻱ ﻛﻤﻜﻲ ﺍﻓﺮﺍﺩ ﺍﻣﻴﺪﻭﺍﺭﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ ﻭ ﻣﻤﻜﻦ 

ﺍﺳﺖ ﺣﺎﻟﺖ ﺁﺭﺍﻣﺶ ﻭ ﻧﺸﺎﻁ ﭘﻴﺪﺍ ﻛﻨﻨﺪ ﻭ ﻳﻚ ﺣﺎﻟﺖ ﺳﺮﺧﻮﺷﻲ ﻭ ﺷﺎﺩﻣﺎﻧﻲ ﺩﺍﺭﻧﺪ.

t
ﻣﺮﺣﻠــﻪ ﻣﻮﺍﺟﻬﻪ ﺑﺎ ﻭﺍﻗﻌﻴﺖ: 2ﺍﻟﻲ 3 ﻣﺎﻩ ﭘﺲ ﺍﺯ ﻭﻗﻮﻉ ﺣﺎﺩﺛﻪ ﺑﺮﻭﺯ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ. ﺩﺭ 

ً

ﺍﻳﻦ ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺍﻓﺮﺍﺩ ﺗﺎﺯﻩ ﻣﺘﻮﺟﻪ ﻭﺳﻌﺖ ﺧﺴﺎﺭﺍﺕ ﻭ ﻓﻘﺪﺍﻥ ﻫﺎﻳﺸﺎﻥ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ. ﻣﺠﺪﺩﺍ

ﺭﻭﺣﻴـﻪ ﺧﻮﺩ ﺭﺍ ﺍﺯ ﺩﺳــﺖ ﻣﻲ ﺩﻫﻨﺪ، ﻧﺎﺁﺭﺍﻡ، ﺧﺴﺘﻪ ﻭ ﺩﺭﻣﺎﻧﺪﻩ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ. ﻣﻤﻜﻦ 

ﺍﺳﺖ ﺑﻪ ﺍﻳﻦ ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺑﺮﺳﻨﺪ ﻛﻪ ﻛﻤﻚ ﻫﺎﻱ ﺭﺳﻴـﺪﻩ ﺑﺮﺍﻱ ﺁﻥ ﻫﺎ ﻛﻔﺎﻳـﺖ ﻧﻤﻲ ﻛﻨﺪ 

ﻭ ﺷﺮﻭﻉ ﺑﻪ ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺩﺭﻳﺎﻓﺘﻲ ﻫﺎﻱ ﺧﻮﺩ ﺑﺎ ﺩﻳﮕﺮﺍﻥ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ. ﺍﻓﺴﺮﺩﻩ، ﻣﻀﻄﺮﺏ ﻭ 

ﺣﺴﺎﺱ ﻫﺴﺘﻨﺪ ﻭ ﺍﺣﺴﺎﺱ ﺗﻨﻬﺎﻳﻲ ﺷﺪﻳﺪﻱ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ.

t
ﺗﺠﺪﻳﺪﺳﺎﺯﻣﺎﻥ: ﺷﺶ ﻣﺎﻩ ﺗﺎ ﻳﻚ ﺳﺎﻝ ﭘﺲ ﺍﺯ ﻭﻗﻮﻉ ﺣﺎﺩﺛﻪ ﺑﺮﻭﺯ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ. ﺍﻓﺮﺍﺩ 

ﺷﺮﻭﻉ ﺑﻪ ﺑﺎﺯﺳﺎﺯﻱ ﺭﻭﺍﻧﻲ ﺧﻮﺩ ﻭ ﺑﺎﺯﺳﺎﺯﻱ ﺯﻧﺪﮔﻲ ﺧﻮﺩ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ ﻭ ﺑﻪ ﺗﺪﺭﻳﺞ ﺩﺭﻙ 

ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪﻛﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺘﻜﻲ ﺑﻪ ﺧﻮﺩ ﺑﺎﺷﻨﺪ. ﻋﺪﻡ ﺭﺳﻴﺪﻥ ﻛﺎﻣﻞ ﺑﻪ ﺍﻳﻦ ﻣﺮﺣﻠﻪ ﻣﻨﺠﺮ 

ﺑﻪ ﺑﺎﻗﻲ ﻣﺎﻧﺪﻥ ﻧﺸﺎﻧﻪ ﻫﺎ ﻭ ﻭﺍﻛﻨﺶ ﻫﺎﻱ ﺭﻭﺍﻧﻲ ﺍﻓﺴﺮﺩﮔﻲ ﻭ ﺍﺿﻄﺮﺍﺏ ﻣﻲ ﺷﻮﺩ.

ﻭﺍﻛﻨﺶ ﻫﺎ ﻭ ﻧﺸﺎﻧﻪ ﻫﺎﻱ ﺭﻭﺍﻧﻲ ﺩﺭ ﮔﺮﻭﻩ ﻫﺎﻱ ﺁﺳﻴﺐ ﭘﺬﻳﺮ

ﭘﺲ ﺍﺯ ﻫﺮ ﻓﺎﺟﻌﻪ ﻳﺎ ﺑﻼ ﺍﻓﻜﺎﺭ، ﺍﺣﺴﺎﺳﺎﺕ ﻳﺎ ﺭﻓﺘﺎﺭﻫﺎﻳﻲ ﺩﺭ ﺑﻴﻦ ﺍﻓﺮﺍﺩﻱ ﻛﻪ ﺁﺳﻴﺐ 

ﺩﻳﺪﻩ ﺍﻧﺪ ﻳﺎ ﺷﺎﻫﺪ ﺻﺤﻨﻪ ﻫﺎﻱ ﺩﺭﺩﻧﺎﻛﻲ ﺑﻮﺩﻫﺎﻧﺪ ﺟﺮﻳﺎﻥ ﭘﻴﺪﺍ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ. ﺍﻳﻦ ﺍﻓﺮﺍﺩ 

ﻣﻤﻜﻦ ﺍﺳﺖ ﻋﺰﻳﺰﺍﻥ ﻣﻮﺭﺩ ﻋﻼﻗﻪ ﺧﻮﺩ ﺭﺍ ﺍﺯ ﺩﺳﺖ ﺩﺍﺩﻩ ﺑﺎﺷﻨﺪ، ﻣﻨﺎﺯﻝ ﺷﺎﻥ ﺗﺨﺮﻳﺐ 

ﺷــﺪﻩ ﺑﺎﺷﺪ، ﺷﺎﻫﺪ ﺻﺤﻨﻪ ﻫﺎﻱ ﺩﺭﺩﻧﺎﻛﻲ ﻣﺜﻞ ﺩﻳﺪﻥ ﺟﻨﺎﺯﻩ ﻫﺎﻱ ﻋﺰﻳﺰﺍﻥ ﺷﺎﻥ، 

ﺩﻳﺪﻥ ﺯﺟﺮ ﻭ ﺩﺭﺩ ﺁﺳــﻴﺐ ﺩﻳﺪﮔﺎﻥ ﻭ ﻣﺠﺮﻭﺣﺎﻥ، ﺷﻨﻴﺪﻥ ﻓﺮﻳﺎﺩﻫﺎﻱ ﺩﺭﺧﻮﺍﺳﺖ 

ﻛﻤﻚ ﺍﺯ ﺳﻮﻱ ﺩﻳﮕﺮﺍﻥ ﺑﺎﺷﻨﺪ. ﺩﺭ ﺷﺮﺍﻳﻂ ﺳﺮﻣﺎ، ﮔﺮﻣﺎ، ﺗﺸﻨﮕﻲ، ﮔﺮﺳﻨﮕﻲ ﻃﺎﻗﺖ 

ﻓﺮﺳــﺎ ﻗﺮﺍﺭ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﺎﺷــﻨﺪ، ﻣﻤﻜﻦ ﺍﺳﺖ ﻧﺪﺍﻧﻨﺪ ﭼﻪ ﺑﺮ ﺳﺮ ﺳــﺎﻳﺮ ﺍﻓﺮﺍﺩ ﺧﺎﻧﻮﺍﺩﻩ 

ﻳﺎ ﺑﺴــﺘﮕﺎﻥ ﻭ ﺩﻭﺳﺘﺎﻥ ﺷﺎﻥ ﺁﻣﺪﻩ ﺍﺳــﺖ. ﺍﻳﻦ ﺍﻓﺮﺍﺩ ﻧﮕﺮﺍﻧﻲ ﺩﺭﻣﻮﺭﺩ ﺗﻨﻬﺎ ﺷﺪﻥ، 

ﺍﻣﻨﻴﺖ، ﺳــﻼﻣﺖ ﺧﻮﺩ ﻭ ﺍﺷــﺨﺎﺹ ﻣﻮﺭﺩ ﻋﻼﻗﻪ ﺧﻮﺩ ﺩﺍﺷﺘﻪ ﻭ ﺧﻮﺍﺏ ﺁﺷﻔﺘﻪ ﺍﻱ 

ﺩﺍﺭﻧﺪ، ﺩﺍﻳﻤﺎً ﺻﺤﻨﻪ ﻫﺎﻱ ﺩﺭﺩﻧﺎﻛﻲ ﻛﻪ ﺩﻳﺪﻩ ﺍﻧﺪ ﺩﺭ ﺑﻴﺪﺍﺭﻱ ﻳﺎ ﺩﺭ ﺧﻮﺍﺏ ﺑﻪ ﺻﻮﺭﺕ 

ﻛﺎﺑﻮﺱ ﺑﻪ ﺳﺮﺍﻍ ﺷﺎﻥ ﻣﻲ ﺁﻳﺪ. ﺍﻣﺎ ﻭﺟﻮﺩ ﺍﻳﻦ ﻧﺸﺎﻧﻪ ﻫﺎ ﺑﻪ ﻣﻌﻨﻲ ﻭﺟﻮﺩ ﻳﻚ ﺑﻴﻤﺎﺭﻱ 

ﻧﻴﺴﺖ. ﻣﺮﺍﻗﺐ ﺑﺎﺷﻴﺪ ﺍﻓﺮﺍﺩﻱ ﺭﺍ ﻛﻪ ﺩﺭ ﺟﺮﻳﺎﻥ ﺑﻼﻳﺎ ﺩﭼﺎﺭ ﻭﺍﻛﻨﺶ ﻫﺎﻳﻲ ﺍﻳﻦ ﭼﻨﻴﻦ 

ﺷــﺪﻩ ﺍﻧﺪ ﺑﻴﻤﺎﺭ ﻳﺎ ﻣﺒﺘﻼ ﺑﻪ ﺑﻴﻤﺎﺭﻱ ﺭﻭﺍﻧﻲ ﺗﻠﻘﻲ ﻧﻜﻨﻴﻢ. ﺍﻳﻦ ﻧﺸــﺎﻧﻪ ﻫﺎ  ﻭﺍﻛﻨﺸﻲ 

ً ﻃﺒﻴﻌﻲ ﺑﻪ ﻳﻚ ﺣﺎﺩﺛﻪ ﻛﺎﻣﻼ ﻏﻴﺮﻃﺒﻴﻌﻲ ﺍﺳﺖ ﻭ ﺩﺭ 

ﺑﺴﻴﺎﺭﻱ ﺍﺯ ﻣﻮﺍﺭﺩ ﺩﺭ ﻃﻮﻝ ﺯﻣﺎﻥ ﺗﺨﻔﻴﻒ ﻣﻲ ﻳﺎﺑﺪ ﻭ 

ﺍﺯ ﺑﻴﻦ ﻣﻲ ﺭﻭﺩ. ﺳﻌﻲ ﻣﺎ ﺑﺮﺍﻳﻦ ﺍﺳﺖ ﺗﺎ ﺭﻧﺞ ﺍﻓﺮﺍﺩﻱ 

ﻛﻪ ﺩﭼﺎﺭ ﺁﺳــﻴﺐ ﺷــﺪﻩ ﺍﻧﺪ ﻛﻤﺘﺮ ﺷﻮﺩ ﻭ ﺳﺮﻳﻊ ﺗﺮ 

ﺑﻪ ﺯﻧﺪﮔﻲ ﻋــﺎﺩﻱ ﺧﻮﺩ ﺑﺮﮔﺮﺩﻧﺪ ﻭ ﺍﻳﻦ ﺩﻭﺭﺍﻥ ﺭﺍ ﺑﻪ 

ﺳﻼﻣﺖ ﻃﻲ ﻛﻨﻨﺪ.

ﺍﻟﺒﺘــﻪ ﺣــﻮﺍﺩﺙ ﻭ ﺑﻼﻳﺎ ﺑﺮ ﻫﻤﻪ ﺍﻓﺮﺍﺩ ﺍﺛﺮ ﻳﻜﺴــﺎﻧﻲ 

ﻧﻤﻲ ﮔﺬﺍﺭﺩ ﻭ ﺑﺮﺧﻲ ﺍﻓﺮﺍﺩ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺩﻳﮕﺮﺍﻥ ﺁﺳﻴﺐ 

ﭘﺬﻳﺮﻱ ﺑﻴﺸــﺘﺮﻱ ﺩﺍﺭﻧﺪ. ﻛﺴــﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﺯﻧﺪﮔﻲ 

ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ ﻳﺎ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺣﻤﺎﻳﺘﻲ ﻳﺎ ﻣﺎﻟﻲ ﻛﻤﺘﺮﻱ ﺩﺍﺭﻧﺪ، 

ﺍﻓﺮﺍﺩ ﺑﻲ ﺳﻮﺍﺩ ﻭ ﻛﺴﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﺩﺳﺘﺮﺳﻲ ﺑﻪ ﺍﻃﻼﻋﺎﺕ 

ﻧﺪﺍﺭﻧــﺪ، ﻛﻮﺩﻛﺎﻥ، ﺯﻧــﺎﻥ، ﺳــﺎﻟﻤﻨﺪﺍﻥ ﻭ ﻣﻌﻠﻮﻻﻥ 

ﺍﺣﺘﻤﺎﻝ ﺩﺍﺭﺩ ﺩﺭ ﻫﻨــﮕﺎﻡ ﻭﻗﻮﻉ ﺑﻼﻳﺎ ﺩﭼﺎﺭ ﻋﻮﺍﺭﺽ 

ﺭﻭﺍﻧﻲ ﺑﻴﺸﺘﺮﻱ ﺷﻮﻧﺪ. 

ﻛﻮﺩﻛﺎﻥ

ﺧﻴﻠﻲ ﻫﺎ ﻓﻜﺮ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ ﻛــﻪ «ﻛﻮﺩﻛﺎﻥ ﺯﻭﺩ ﻫﻤﻪ 

ﭼﻴﺰ ﺭﺍ ﻓﺮﺍﻣﻮﺵ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ» ﻳﺎ ﺍﻳﻦ ﻛﻪ «ﻛﻮﺩﻙ ﻛﻪ 

ﭼﻴﺰﻱ ﻧﻤﻲ ﻓﻬﻤﺪ ﻭ ﺣﺘﻲ ﺍﮔﺮ ﺩﭼﺎﺭ ﺿﺮﺑﻪ ﺷﺪﻳﺪﻱ 

ﻫﻢ ﺷﻮﺩ ﺯﻭﺩ ﺑﻬﺒﻮﺩﻱ ﭘﻴﺪﺍ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ». ﺍﻳﻦ ﻃﺮﺯ ﻓﻜﺮ 

ﺑﺎﻋﺚ ﻣﻲ ﺷﻮﺩ ﻛﻪ ﺗﻮﺟﻪ ﻛﻤﺘﺮﻱ ﺑﻪ ﻛﻮﺩﻛﺎﻥ ﺷﻮﺩ. ﺍﺯ 

ﻃﺮﻓﻲ ﻭﺍﻟﺪﻳﻦ ﻛﻪ ﺧﻮﺩ ﻧﻴﺰ ﺩﺭ ﻓﺸﺎﺭ ﻫﺴﺘﻨﺪ ﻣﻤﻜﻦ 

ﺍﺳﺖ ﻭﺍﻛﻨﺶ ﻫﺎﻳﻲ ﭼﻮﻥ ﮔﻮﺷﻪ ﮔﻴﺮﻱ، ﭘﺮﺧﺎﺷﮕﺮﻱ، 

ﺍﻓﺖ ﺗﺤﺼﻴﻠﻲ ﻳﺎ ﺍﻣﺘﻨﺎﻉ ﺍﺯ ﺭﻓﺘﻦ ﺑﻪ ﻣﺪﺭﺳﻪ ﺩﺭ ﻓﺮﺯﻧﺪ 

ﺧﻮﺩ ﺭﺍ ﺭﻓﺘﺎﺭﻱ ﻋﻤﺪﻱ ﻳﺎ ﺩﺍﻝ ﺑﺮ ﻟﺠﺒﺎﺯﻱ ﺗﻠﻘﻲ ﻛﻨﻨﺪ. 

ﭘﺲ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎ ﻧﺸــﺎﻧﻪ ﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﻛﻮﺩﻛﺎﻥ ﭘﺲ ﺍﺯ ﻭﻗﻮﻉ 

ﺑﻼﻳﺎ ﺍﺯ ﺧﻮﺩ ﻧﺸــﺎﻥ ﻣﻲ ﺩﻫﻨﺪ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺁﺷﻨﺎ ﺷﻮﻳﻢ.

ﻛﻮﺩﻛﺎﻥ ﻣﻤﻜﻦ ﺍﺳﺖ ﺩﺭﺳﻨﻴﻦ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻭﺍﻛﻨﺶ ﻫﺎ ﻭ 

ﻧﺸﺎﻧﻪ ﻫﺎﻱ ﻣﺘﻔﺎﻭﺗﻲ ﺭﺍ ﻧﺸﺎﻥ ﺩﻫﻨﺪ:

- ﺗﺮﺱ ﺍﺯﺟﺪﺍﻳﻲ ﻭﭼﺴﺒﻴﺪﻥ ﺑﻴﺶ ﺍﺯ ﺣﺪ ﺑﻪ ﻭﺍﻟﺪﻳﻦ، 

ﺗﺮﺱ ﺍﺯ ﺑﻴﮕﺎﻧﻪ ﻫﺎ ﻭ ﺑﻲ ﺍﻋﺘﻤﺎﺩﻱ ﺑﻪ ﺩﻳﮕﺮﺍﻥ، ﺗﺮﺱ 

ﺍﺯﺗﺎﺭﻳﻜﻲ، ﺗﺮﺱ ﺍﺯ ﺍﺷﻴﺎﻱ ﺧﻴﺎﻟﻲ، ﺣﻴﻮﺍﻧﺎﺕ، ﺩﻳﺪﻥ 

ﺭﻭﻳﺎﻫﺎﻱ ﺗﺮﺳــﻨﺎﻙ، ﺑﺮﮔﺸﺖ ﺑﻪ ﺭﻓﺘﺎﺭﻫﺎﻱ ﻣﺮﺍﺣﻞ 

ﺍﻭﻟﻴﻪ ﺭﺷــﺪﻱ ﻣﺜﻞ ﺷﺐ ﺍﺩﺭﺍﺭﻱ، ﺍﻧﮕﺸﺖ ﻣﻜﻴﺪﻥ، 

ﺯﻧﺎﻥ ﻧﺸﺎﻧﻪ ﻫﺎ ﻭ ﻭﺍﻛﻨﺶ ﻫﺎﻱ ﺭﻭﺍﻧﻲ 

ﺑﻴﺸﺘﺮﻱ ﺑﻌﺪ ﺍﺯ ﻭﻗﻮﻉ ﺑﻼﻳﺎ ﺩﺍﺭﻧﺪ. 

ً ﺯﻧﺎﻥ ﻣﻌﻤﻮﻻ ﻧﻘﺶ ﺍﺻﻠﻲ ﻣﺮﺍﻗﺒﺖ ﺍﺯ 

ﻓﺮﺯﻧﺪﺍﻥ ﺭﺍ ﺑﺮ ﻋﻬﺪﻩ ﺩﺍﺭﻧﺪ ﻭ ﻛﻤﺘﺮ 

ﺍﺣﺘﻤﺎﻝ ﺩﺍﺭﺩ ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ ﻓﺮﺯﻧﺪﺍﻥ 

ﺧﻮﺩ ﻫﻨﮕﺎﻡ ﺑﺮﻭﺯ ﺑﻼﻳﺎ، ﻣﺤﻞ ﺣﺎﺩﺛﻪ 

ﺭﺍ ﺗﺮﻙ ﻛﻨﻨﺪ

ﺑﺪﺍﻧﻴﺪ ﻛﻪ ﻣﻬﻢ ﻧﻴﺴﺖ ﺍﻭﺿﺎﻉ ﭼﻘﺪﺭ ﻭﺧﻴﻢ  ﺑﻪ ﻧﻈﺮ ﻣﻰ ﺭﺳﺪ ﺍﻭﺿﺎﻉ ﻫﺮ ﭼﻪ ﻫﺴﺖ ﺩﺭ ﺁﻳﻨﺪﻩ ﺑﻬﺘﺮ ﺍﺯ ﺍﻳﻦ ﺧﻮﺍﻫﺪ ﺷﺪ

ﻫﻤﺎﻥ ﻃﻮﺭﻛﻪ ﮔﺮﻣﺎﻯ ﺩﻟﭙﺬﻳﺮ ﺑﻬﺎﺭ ﭘﺲ ﺍﺯ ﺳﺮﻣﺎﻯ ﻃﺎﻗﺖ ﻓﺮﺳﺎﻯ ﺯﻣﺴﺘﺎﻥ ﻓﺮﺍ ﻣﻰ ﺭﺳﺪ

ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﺑﻴﺶ ﺍﺯﺣﺪ ﻭ ﭘﺮﺧﺎﺷﮕﺮﻱ، ﺍﺧﺘﻼﻝ ﺩﺭ ﺻﺤﺒﺖ ﻛﺮﺩﻥ، ﺳﻜﻮﺕ ﻳﺎ ﻟﻜﻨﺖ 

ﺯﺑﺎﻥ، ﻣﺸــﻜﻼﺕ ﺧﻮﺍﺏ (ﺑﻲ ﺧﻮﺍﺑﻲ، ﭘﺮﺧﻮﺍﺑﻲ ﻳﺎ ﺭﻭﻳﺎﻫﺎﻱ ﺗﺮﺳــﻨﺎﻙ،ﻛﺎﺑﻮﺱ)، 

ﻣﺸــﻜﻼﺕ ﺗﺤﺼﻴﻠﻲ، ﺍﺣﺴﺎﺱ ﻏﻤﮕﻴﻨﻲ، ﺑﻲ ﺍﺷﺘﻬﺎﻳﻲ، ﺷﻜﺎﻳﺖ ﻫﺎﻱ ﺑﺪﻧﻲ ﻣﺜﻞ 

ﺩﺭﺩ ﺷــﻜﻢ، ﺳﺮﺩﺭﺩ، ﺍﺯ ﺩﺳــﺖ ﺩﺍﺩﻥ ﻋﻼﻗﻪ ﺑﻪ ﺗﻔﺮﻳﺢ ﻳﺎ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎﻱ ﮔﺮﻭﻫﻲ ﺑﺎ 

ﺩﻭﺳﺘﺎﻥ، ﻧﺰﺍﻉ ﺑﺎ ﺩﻳﮕﺮﺍﻥ ﻭ ﺗﺤﺮﻳﻚ ﭘﺬﻳﺮﻱ.

ﺯﻧﺎﻥ

ﺑﻪ ﻃﻮﺭﻛﻠﻲ ﺯﻧﺎﻥ ﻧﺸــﺎﻧﻪ ﻫﺎ ﻭ ﻭﺍﻛﻨﺶ ﻫﺎﻱ ﺭﻭﺍﻧﻲ ﺑﻴﺸــﺘﺮﻱ ﺑﻌــﺪ ﺍﺯ ﻭﻗﻮﻉ ﺑﻼﻳﺎ 

ﺩﺍﺭﻧــﺪ. ﺯﻧﺎﻥ ﻣﻌﻤﻮﻻً ﻧﻘﺶ ﺍﺻﻠﻲ ﻣﺮﺍﻗﺒــﺖ ﺍﺯ ﻓﺮﺯﻧﺪﺍﻥ ﺭﺍ ﺑﺮ ﻋﻬﺪﻩ ﺩﺍﺭﻧﺪ ﻭ ﻛﻤﺘﺮ 

ﺍﺣﺘﻤــﺎﻝ ﺩﺍﺭﺩ ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ ﻓﺮﺯﻧﺪﺍﻥ ﺧﻮﺩ ﻫﻨﮕﺎﻡ ﺑــﺮﻭﺯ ﺑﻼﻳﺎ، ﻣﺤﻞ ﺣﺎﺩﺛﻪ ﺭﺍ ﺗﺮﻙ 

ﻛﻨﻨﺪ. ﺍﺯ ﻃﺮﻓﻲ ﺑﻪ ﺩﻟﻴﻞ ﻧﻘﺶ ﻫﺎﻱ ﺳﻨﺘﻲ ﻣﻤﻜﻦ ﺍﺳﺖ ﻣﺤﺪﻭﺩ ﺑﻪ ﺧﺎﻧﻪ ﻭ ﻣﻨﺰﻭﻱ 

ﺑﺎﺷﻨﺪ، ﺑﻨﺎﺑﺮﺍﻳﻦ ﭘﺲ ﺍﺯ ﻭﻗﻮﻉ ﺑﻼﻳﺎ ﺍﻣﻨﻴﺖ ﺷﺎﻥ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﻣﻮﺭﺩ ﺗﻬﺪﻳﺪ ﻗﺮﺍﺭﻣﻲ ﮔﻴﺮﺩ. 

ﺩﺭﺻﻮﺭﺗﻲ ﻛﻪ ﺳﺮﭘﺮﺳﺖ ﻳﺎ ﭘﺪﺭ ﺧﺎﻧﻮﺍﺩﻩ ﺍﺯ ﺩﺳﺖ ﺭﻓﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﻣﻤﻜﻦ ﺍﺳﺖ ﺩﺭ ﻣﻮﺭﺩ 

ﻛﻤﻚ ﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺗﻮﺯﻳﻊ ﻣﻲ ﺷﻮﺩ ﻣﻮﺭﺩ ﺗﺒﻌﻴﺾ ﻭﺍﻗﻊ ﺷﺪﻩ ﻭ ﺑﺎ ﻛﻤﺒﻮﺩ ﻣﻮﺍﺩﻏﺬﺍﻳﻲ 

ﺭﻭﺑﻪ ﺭﻭ ﺷﻮﻧﺪ. ﺩﺭﺻﻮﺭﺕ ﻧﺪﺍﺷﺘﻦ ﻣﻬﺎﺭﺕ ﻓﻨﻲ ﻳﺎ ﺗﺨﺼﺺ ﻋﻠﻤﻲ ﺑﻪ ﺩﺳﺖ ﺁﻭﺭﺩﻥ 

ﺷــﻐﻠﻲ ﺑﺎ ﺩﺭﺁﻣﺪ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺮﺍﻱ ﺁﻧﺎﻥ ﺩﺷــﻮﺍﺭﺗﺮ ﺍﺳﺖ ﻭ ﻣﻤﻜﻦ ﺍﺳﺖ ﺩﭼﺎﺭ ﻓﻘﺮ ﻭ 

ﺗﻬﻴﺪﺳﺘﻲ ﺷﻮﻧﺪ.

ﺳﺎﻟﻤﻨﺪﺍﻥ

ﺩﺭ ﺻﻮﺭﺕ ﺑﺮﻭﺯ ﺑﻼﻳﺎ، ﺳﺎﻟﻤﻨﺪﺍﻥ ﺩﺭ ﻣﻌﺮﺽ ﺧﻄﺮ ﺑﻴﺸﺘﺮﻱ ﻗﺮﺍﺭ ﺩﺍﺭﻧﺪ. ﺍﻓﺴﺮﺩﮔﻲ 

ﺩﺭ ﺁﻧﻬﺎ ﻣﻌﻤﻮﻻً ﻧﺎﺩﻳﺪﻩ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻣﻲ ﺷــﻮﺩ ﭼﻮﻥ ﻧﺸﺎﻧﻪ ﻫﺎﻱ ﺷــﺎﻥ ﺑﺎ ﺍﻓﺮﺍﺩ ﺟﻮﺍﻥ ﺗﺮ 

ﻣﺘﻔﺎﻭﺕ ﺍﺳــﺖ ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﻣﺜﺎﻝ ﻓﺮﺍﻣﻮﺷﻜﺎﺭﻱ ﻳﺎ ﺣﻮﺍﺱ ﭘﺮﺗﻲ ﺩﺭ ﺁﻧﻬﺎ ﻣﻤﻜﻦ ﺍﺳﺖ 

ﻋﻼﻣﺘﻲ ﺍﺯ ﺍﻓﺴﺮﺩﮔﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﮔﺎﻫﻲ ﺑﻪ ﺣﺴﺎﺏ ﭘﻴﺮﻱ ﮔﺬﺍﺷﺘﻪ ﻣﻲ ﺷﻮﺩ ﻭ ﻣﻮﺭﺩ 

ﻏﻔﻠﺖ ﻗﺮﺍﺭﻣﻲ ﮔﻴﺮﺩ.

ﭼﻪ ﻛﺴﺎﻧﻲ ﺭﺍ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﺗﻴﻢ ﺣﻤﺎﻳﺖ ﺭﻭﺍﻧﻲ، ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﺍﺭﺟﺎﻉ ﺩﺍﺩ؟

ﺩﺭ ﺍﻳﻨﺠﺎ ﺑﺮﺧﻲ ﺍﺯ ﻧﺸﺎﻧﻪ ﻫﺎﻱ ﻣﻬﻢ ﺍﺧﺘﻼﻝ ﻫﺎﻯ ﺭﻭﺍﻧﻲ ﺭﺍ ﺫﻛﺮ ﻣﻲ ﻛﻨﻴﻢ. ﺍﻟﺒﺘﻪ ﺻﺮﻑ 

ﻭﺟﻮﺩ ﻳﻚ ﻳﺎ ﭼﻨﺪ ﻋﻼﻣﺖ ﺩﻻﻟﺖ ﺑﺮ ﺑﺮﻭﺯ ﺑﻴﻤﺎﺭﻱ ﺭﻭﺍﻧﻲ ﻧﻤﻲ ﻛﻨﺪ. ﺩﺭﺻﻮﺭﺗﻲ ﻛﻪ 

ﺍﻳﻦ ﻧﺸﺎﻧﻪ ﻫﺎ ﺷﺪﻳﺪ ﻳﺎ ﻣﺪﺍﻭﻡ ﺑﺎﺷﺪ ﻭ ﺑﺎﻋﺚ ﺭﻧﺞ ﻓﺮﺍﻭﺍﻥ ﻳﺎ ﻣﺎﻧﻊ ﻛﺎﺭﺁﻳﻲ ﻓﺮﺩ ﺷﻮﺩ 

ﻧﻴﺎﺯ ﺑﻪ ﺗﻮﺟﻪ ﻭ ﻣﺪﺍﺧﻠﻪ ﺗﺨﺼﺼﻲ ﺩﺍﺭﺩ.

ﺩﺭ ﺻﻮﺭﺗﻲ ﻛـﻪ ﺑﺎ ﻣﻮﺍﺭﺩ ﺫﻳـﻞ ﺑﺮﺧﻮﺭﺩﻛﺮﺩﻳﺪ، ﺗﻴﻢ ﺣﻤﺎﻳﺖ ﺭﻭﺍﻧﻰ، 

ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﺭﺍ ﺩﺭ ﺟﺮﻳﺎﻥ ﺑﮕﺬﺍﺭﻳﺪ:

t
ﺍﺿﻄﺮﺍﺏ: ﺣﺎﻟﺖ ﺍﺿﻄﺮﺍﺏ ﭘﺲ ﺍﺯ ﻭﻗﻮﻉ ﺑﻼﻳﺎ ﺑﺴﻴﺎﺭ ﺷﺎﻳﻊ ﺍﺳﺖ. ﺍﺣﺴﺎﺱ ﻧﮕﺮﺍﻧﻲ، 

ﺩﻟﺸﻮﺭﻩ، ﺍﻧﺘﻈﺎﺭ ﻭﻗﻮﻉ ﺣﻮﺍﺩﺙ ﺑﺪ ﺩﺭ ﺁﻳﻨﺪﻩ ﻫﻤﺮﺍﻩ ﺑﺎ ﻧﺸﺎﻧﻪ ﻫﺎﻱ ﺟﺴﻤﺎﻧﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ 

ﺗﭙﺶ ﻗﻠﺐ، ﺗﻨﮕﻲ ﻧﻔﺲ، ﻟﺮﺯﺵ، ﺗﻌﺮﻳﻖ، ﺍﺣﺴــﺎﺱ ﻛﻮﻓﺘﮕﻲ ﻭ ﻓﺸــﺎﺭ ﻋﻀﻼﻧﻲ، 

ﻛﺎﻫﺶ ﺗﻤﺮﻛﺰ ﻭ ﺑﻲ ﺧﻮﺍﺑﻲ ﺍﺯ ﻧﺸﺎﻧﻪ ﻫﺎﻱ ﺍﺿﻄﺮﺍﺏ ﺍﺳﺖ.

t
ﺍﻓﺴﺮﺩﮔﻲ: ﺍﺣﺴﺎﺱ ﻏﻤﮕﻴﻨﻲ ﻭ ﺑﻲ ﻋﻼﻗﮕﻲ ﺑﻪ ﺯﻧﺪﮔﻲ، ﻧﺎﺍﻣﻴﺪﻱ، ﻟﺬﺕ ﻧﺒﺮﺩﻥ 

ﺍﺯ ﺯﻧﺪﮔــﻲ، ﻓﻜﺮ ﺯﻳﺎﺩ ﺭﺍﺟﻊ ﺑﻪ ﻣﺮﺩﻥ ﺧﻮﺩ ﻭ ﺩﻳﮕــﺮﺍﻥ، ﺁﺭﺯﻭﻱ ﻣﺮﺩﻥ ﻭ ﺩﺭ ﻣﻮﺍﺭﺩ 

ﺷــﺪﻳﺪ ﺍﻓﻜﺎﺭ ﻳﺎ ﺣﺘﻲ ﺍﻗﺪﺍﻡ ﺑﻪ ﺧﻮﺩﻛﺸﻲ، ﺑﻲ ﺍﺷــﺘﻬﺎﻳﻲ، ﻛﻨﺪﻱ ﺩﺭ ﻓﻜﺮ ﻛﺮﺩﻥ 

ﻭ ﻳــﺎ ﺣﺮﻛﺖ ﻛﺮﺩﻥ ﻳﺎ ﺑﺮﻋﻜﺲ ﺑﻲ ﻗﺮﺍﺭﻱ ﺣﺮﻛﺘﻲ ﻭ ﺑﻲ ﺧﻮﺍﺑﻲ ﺍﺯ ﻧﺸــﺎﻧﻪ ﻫﺎﻱ 

ﺍﻓﺴﺮﺩﮔﻲ ﺍﺳﺖ.

t
ﺗﺤﺮﻳﻚ ﭘﺬﻳﺮﻱ ﻭ ﻋﺼﺒﺎﻧﻴﺖ ﺯﻳﺎﺩ

t
ﺗﺠﺮﺑــﻪ ﻣﺠﺪﺩ ﺣﺎﺩﺛﻪ: ﺑﻪ ﺍﻳﻦ ﺻﻮﺭﺕ ﻛﻪ ﺍﻧﮕﺎﺭ ﺩﻭﺑﺎﺭﻩ ﻫﻤﺎﻥ ﻓﺎﺟﻌﻪ ﺩﺍﺭﺩ ﺗﻜﺮﺍﺭ 

ﻣﻲ ﺷــﻮﺩ. ﺍﻳﻦ ﻋﻼﻣﺖ ﻣﻲ ﺗﻮﺍﻧﺪ ﺩﺭ ﺧﻮﺍﺏ ﻳﺎ ﺑﻴﺪﺍﺭﻱ ﺍﺗﻔﺎﻕ ﺑﻴﺎﻓﺘﺪ ﻭ ﺩﺭ ﺑﺮﺧﻲ ﺍﺯ 

ﻣﻮﺍﺭﺩ ﺷﺨﺺ ﺑﻪ ﺷﻜﻠﻲ ﻋﻤﻞ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ ﻛﻪ ﺍﻧﮕﺎﺭ ﺩﺭ ﻫﻤﺎﻥ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻗﺮﺍﺭ ﺩﺍﺭﺩ.

t
ﻧﺸﺎﻧﻪ ﻫﺎﻱ ﺟﺴﻤﺎﻧﻲ ﻣﺒﻬﻢ ﺑﺪﻭﻥ ﻭﺟﻮﺩ ﺑﻴﻤﺎﺭﻱ 

ﺟﺴﻤﺎﻧﻲ: ﺷﻜﺎﻳﺖ ﻣﺘﻌﺪﺩ ﺟﺴﻤﻲ ﺩﺭ ﺍﻓﺮﺍﺩ ﺑﺎﺯﻣﺎﻧﺪﻩ 

ﺍﺯ ﻳﻚ ﺣﺎﺩﺛﻪ ﻏﻴﺮﻣﺘﺮﻗﺒﻪ ﺍﻣﺮﻱ ﻃﺒﻴﻌﻲ ﺍﺳﺖ. ﻭﻟﻲ 

ﮔﺎﻫﻲ ﺍﻳﻦ ﺍﻓﺮﺍﺩ ﺑﺮ ﻧﺸﺎﻧﻪ ﻫﺎﻱ ﺟﺴﻤﻲ ﺧﻮﺩ ﺑﻴﺶ ﺍﺯ 

ﺣﺪ ﭘﺎﻓﺸﺎﺭﻱ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ، ﺑﻪ ﭘﺰﺷﻜﺎﻥ ﻣﺘﻌﺪﺩ ﻣﺮﺍﺟﻌﻪ 

ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ ﻭ ﺁﺯﻣﺎﻳﺶ ﻫﺎ ﻭ ﺑﺮﺭﺳﻲ ﻫﺎﻱ ﺯﻳﺎﺩﻱ ﻛﻪ ﺑﺮ 

ﺭﻭﻱ ﺁﻧﺎﻥ ﺍﻧﺠﺎﻡ ﺷــﺪﻩ ﻋﻠﺘﻲ ﻋﻀﻮﻱ ﺑﺮﺍﻱ ﻣﺸﻜﻞ 

ﺁﻧﺎﻥ ﻧﺸﺎﻥ ﻧﻤﻲ ﺩﻫﺪ. ﺣﺘﻲ ﺍﮔﺮ ﻋﻠﺖ ﺟﺴﻤﻲ ﺑﺮﺍﻱ 

ﻣﺸﻜﻞ ﺁﻧﺎﻥ ﻭﺟﻮﺩ ﺩﺍﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﻭ ﺩﺭﻣﺎﻥ ﻫﻢ ﺷﻮﻧﺪ 

ﺷﻜﺎﻳﺖ ﺁﻧﺎﻥ ﺑﻪ ﻗﻮﺕ ﺧﻮﺩ ﺑﺎﻗﻲ ﻣﻲ ﻣﺎﻧﺪ.

t
ﻧﺸﺎﻧﻪ ﻫﺎﻱ ﺭﻭﺍﻥ ﭘﺮﻳﺸــﻲ: ﺩﺭ ﺍﻓﺮﺍﺩﻱ ﻛﻪ ﺯﻣﻴﻨﻪ 

ﻣﺴﺎﻋﺪ ﺩﺍﺭﻧﺪ ﺩﺭ ﺷــﺮﺍﻳﻂ ﭘﺮﺍﺳﺘﺮﺱ ﻣﻤﻜﻦ ﺍﺳﺖ 

ﻧﺸــﺎﻧﻪ ﻫﺎﻱ ﺭﻭﺍﻥ ﭘﺮﻳﺸﻲ ﻇﺎﻫﺮ ﺷﻮﺩ ﻛﻪ ﻣﻮﺍﺭﺩ ﺯﻳﺮ 

ﺷﺎﻳﻊ ﺗﺮ ﺍﺳﺖ:

t
ﺗﻮﻫﻢ: ﺑﻪ ﻃﻮﺭ ﺷــﺎﻳﻊ ﺑﻪ ﺷــﻜﻞ ﺩﻳﺪﻥ ﺍﺷــﻴﺎ ﻳﺎ 

ﺷﻨﻴﺪﻥ ﺻﺪﺍﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﻭﺟﻮﺩ ﻧﺪﺍﺭﻧﺪ.

t
ﻫﺬﻳــﺎﻥ: ﻳﻌﻨﻲ ﻓﻜﺮﻫﺎﻱ ﻏﻠﻄﻲ ﻛﻪ ﺑﺎ ﻃﺮﺯ ﻓﻜﺮ ﻭ 

ﻓﺮﻫﻨﮓ ﺍﻃﺮﺍﻓﻴﺎﻥ ﻣﺘﻔﺎﻭﺕ ﺍﺳﺖ ﻭ ﺑﺎ ﺍﺳﺘـﺪﻻﻝ ﻫﻢ 

ﺍﺻـﻼﺡ ﻧﻤﻲ ﺷﻮﺩ. ﻣﻲ ﺗﻮﺍﻧﺪ ﺑﻪ ﺷﻜﻞ ﺍﻓﻜﺎﺭ ﺑﺪﺑﻴﻨﻲ 

ً (ﻣﺜﻼ ﺍﻳﻦ ﻛﻪ، ﺍﻓﺮﺍﺩﻱ ﻣﻲ ﺧﻮﺍﻫﻨﺪ ﺍﻭ ﺭﺍ ﺑﻜﺸﻨﺪ) ﻳﺎ 

ﺑﺰﺭگ ﻣﻨﺸﻲ (ﺍﻳﻦ ﻛﻪ ﻓﺮﺩ ﻣﻬﻤﻲ ﺍﺳﺖ ﻣﺜﻼ ﺍﺩﻋﺎﻱ 

ً

ﺍﻣﺎﻣﺖ ﻛﻨﺪ) ﻭ ﻳﺎ ﺳﺎﻳﺮ ﺍﻓﻜﺎﺭ ﺑﺎﺷﺪ.   

ﺍﻓﺮﺍﺩ ﺯﻳﺮ ﺭﺍ ﺑﻪ ﺻﻮﺭﺕ ﻓﻮﺭﻱ ﺑﻪ ﺗﻴﻢ ﺣﻤﺎﻳﺖ 

ﺭﻭﺍﻧﻲ، ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﺍﺭﺟﺎﻉ ﺩﻫﻴﺪ:

t
ﻛﺴـﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﻣﻲ ﺧﻮﺍﻫﻨﺪ ﺑﻪ ﺧﻮﺩﺷﺎﻥ ﺁﺳﻴﺐ ﺑﺮﺳﺎﻧﻨـﺪ 

ﻳﺎ ﺁﻥ ﻛﻪ ﻣﻨﺸــﺎء ﻣﺰﺍﺣﻤﺖ ﺑﺮﺍﻱ ﺩﻳﮕﺮﺍﻥ ﻫﺴﺘﻨﺪ. 

t
ﻛﺴﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﺷﺪﺕ ﻣﺸﻜﻼﺕ ﻋﺼﺒﻲ، ﺭﻭﺍﻧﻲ ﺁﻧﻬﺎ ﺑﻪ 

ﺣﺪﻱ ﺍﺳﺖ ﻛﻪ ﺍﻇﻬﺎﺭ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ ﻧﻤﻲ ﺗﻮﺍﻧﻨﺪ ﺭﻧﺞ ﺁﻥ 

ﺭﺍ ﺗﺤﻤﻞ ﻛﻨﻨﺪ ﻭ ﻳﺎ ﺩﺭ ﺍﻧﺠﺎﻡ ﺍﻣﻮﺭ ﺭﻭﺯﻣﺮﻩ ﻧﺎﺗﻮﺍﻧﻨﺪ.

t
ﻛﺴﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﻧﺸﺎﻧﻪ ﻫﺎﻱ ﺭﻭﺍﻥ ﭘﺮﻳﺸﻲ( ﺗﻮﻫﻢ ﻭ ﻫﺬﻳﺎﻥ) ﺩﺍﺭﻧﺪ.

t
ﻛﺴﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﺗﺠﺮﺑﻪ ﻣﺠﺪﺩ ﺣﺎﺩﺛﻪ ﺩﺭ ﺁﻧﻬﺎ ﭘﺲ ﺍﺯ ﻳﻚ ﻣﺎﻩ ﻫﻨﻮﺯ ﺍﺩﺍﻣﻪ ﺩﺍﺭﺩ.

t
ﻛﻮﺩﻛﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﺩﭼﺎﺭ ﭘﺴﺮﻓﺖ ﺩﺭ ﺭﺷﺪ ﺷﺪﻩ ﺍﻧﺪ.

t
ﺳﺎﻳﺮ ﻣﻮﺍﺭﺩ ﻛﻪ ﻓﻜﺮ ﻣﻲ ﻛﻨﻴﻢ ﺗﻴﻢ ﺑﻬﺪﺍﺷﺖ ﺭﻭﺍﻧﻲ، ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﺑﻬﺘﺮ ﺍﺯ ﺍﻣﺪﺍﺩﮔﺮﺍﻥ 

ﻣﻲ ﺗﻮﺍﻧﻨﺪ ﺑﻪ ﺁﻧﻬﺎ ﻛﻤﻚ ﻛﻨﻨﺪ.

ﺗﻮﺻﻴﻪ ﻫﺎﻳﻲ ﺑﺮﺍﻱ ﻭﺍﻟﺪﻳﻦ ﻛﻮﺩﻛﺎﻥ ﺁﺳﻴﺐ ﺩﻳﺪﻩ

ﻫﻤﺎﻥ ﻃﻮﺭﻱ ﻛﻪ ﺫﻛﺮ ﺷﺪ ﻛﻮﺩﻛﺎﻥ ﻧﻴﺰ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺑﺰﺭﮔﺴﺎﻻﻥ ﻭ ﺣﺘﻲ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺍﺯ ﺁﻧﺎﻥ 

ﺗﺤﺖ ﺗﺄﺛﻴﺮ ﺑﻼﻳﺎ ﻭ ﻋﻮﺍﺭﺽ ﻭ ﭘﻴﺎﻣﺪﻫﺎﻱ ﻧﺎﺷــﻲ ﺍﺯ ﺁﻥ ﻗﺮﺍﺭ ﻣﻲ ﮔﻴﺮﻧﺪ ﻭﻟﻲ ﺁﻥ ﻫﺎ 

ﻣﻬﺎﺭﺕ ﻛﺎﻓﻲ ﺑﺮﺍﻱ ﺑﺮﻗﺮﺍﺭﻱ ﺍﺭﺗﺒﺎﻁ ﺑﻪ ﺻﻮﺭﺕ ﻛﻼﻣﻲ ﻧﺪﺍﺷــﺘﻪ ﻭ ﺍﮔﺮ ﻫﻢ ﺩﺍﺭﻧﺪ 

ﻛﻤﺘﺮ ﺩﺭ ﻣﻮﺭﺩ ﺗﺮﺱ ﻫﺎ، ﺳــﻮء ﺑﺮﺩﺍﺷــﺖ ﻫﺎ ﻭ ﺳــﺎﻳﺮ ﺍﺣﺴﺎﺳﺎﺕ ﺧﻮﺩ ﺑﺎ ﺩﻳﮕﺮﺍﻥ 

ﺻﺤﺒﺖ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ.

t
ﺑﺮﺍﻱ ﺷﻨﺎﺧﺖ ﺍﻳﻦ ﺗﺮﺱ ﻫﺎ ﺑﻬﺘﺮﺍﺳﺖ ﻫﺮﭼﻪ ﺳﺮﻳﻌﺘﺮ ﺑﺎ ﻛﻮﺩﻙ ﺍﺭﺗﺒﺎﻁ ﺑﺮﻗﺮﺍﺭﻛﻨﻴﻢ. 

ﻧﺘﺮﺳﻴﻢ، ﺑﻪ ﻛﻮﺩﻙ ﺍﺟﺎﺯﻩ ﺩﻫﻴﻢ ﺩﺭ ﺻﻮﺭﺗﻲ ﻛﻪ ﺗﻤﺎﻳﻞ ﺩﺍﺭﺩ ﺩﺭ ﻣﻮﺭﺩ ﺣﺎﺩﺛﻪ ﻭ ﺁﻧﭽﻪ 

ﻛﻪ ﭘﺲ ﺍﺯ ﺁﻥ ﺭﺥ ﺩﺍﺩﻩ ﺣﺮﻑ ﺑﺰﻧﺪ ﻭ ﻫﻨﮕﺎﻡ ﭘﺎﺳــﺦ ﺳــﺮﺍﭘﺎ ﮔﻮﺵ ﺑﺎﺷﻴﻢ. ﻭﻟﻲ ﺑﻪ 

ﺧﺎﻃﺮ ﺩﺍﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻴﻢ ﻛﻪ ﻫﻴﭻ ﮔﺎﻩ ﺩﺭ ﻣﻮﺭﺩ ﺑﻴﺎﻥ ﺍﺣﺴﺎﺳﺎﺕ ﻛﻮﺩﻙ ﺭﺍ ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎﺭ 

ﻗﺮﺍﺭ ﻧﺪﻫﻴﻢ.

t
ﺑﻪ ﺳﺆﺍﻻﺕ ﻛﻮﺩﻙ ﺻﺎﺩﻗﺎﻧﻪ ﭘﺎﺳﺦ ﺩﻫﻴﻢ ﺍﮔﺮ ﭘﺎﺳﺦ ﺳﺆﺍﻟﻲ ﺭﺍ ﻧﻤﻲ ﺩﺍﻧﻴﻢ ﺍﺯﺟﻮﺍﺏ 

ﺩﺍﺩﻥ ﻃﻔﺮﻩ ﻧﺮﻭﻳﻢ ﻣﻲ ﺗﻮﺍﻧﻴﻢ ﺑﮕﻮﻳﻴﻢ: ﻣﻦ ﻫﻢ ﻧﻤﻲ ﺩﺍﻧﻢ ﺑﮕﺬﺍﺭ ﺑﭙﺮﺳﻢ.

t
ﻛﻮﺩﻛﺎﻥ ﻧﻴﺎﺯ ﺑﻪ ﺍﻃﻤﻴﻨﺎﻥ ﺑﺨﺸــﻲ ﻭ ﺁﺭﺍﻣﺶ ﺩﺍﺭﻧﺪ. ﺑﺎ ﺧﻮﻧﺴــﺮﺩﻱ ﺁﻧﺎﻥ ﺭﺍ ﺩﺭ 

ﺁﻏﻮﺵ ﺑﮕﻴﺮﻳﻢ ﻭ ﺑﮕﻮﻳﻴﻢ ﻛﻪ ﺩﺭ ﻛﻨﺎﺭﺷﺎﻥ ﻫﺴﺘﻴﻢ ﺩﻭﺳﺘﺸﺎﻥ ﺩﺍﺭﻳﻢ ﻭ ﻣﻲ ﺩﺍﻧﻴﻢ 

ﻛﻪ ﭼﻘﺪﺭ ﻧﺎﺭﺍﺣﺖ ﻫﺴﺘﻨﺪ. 

t
ﺩﺭ ﻛﺎﺭ ﺭﻭﺯﺍﻧﻪ ﻭ ﺧﻮﺍﺏ ﻭ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﺷــﺎﻥ ﺗــﺎ ﺣﺪ ﺍﻣﻜﺎﻥ ﻫﻤﺎﻫﻨﮕﻲ ﺍﻳﺠﺎﺩ ﻛﻨﻴﻢ ﻭ 

ﻧﻈﻤﻲ ﺭﺍ ﻛﻪ ﻗﺒﻞ ﺍﺯ ﺣﺎﺩﺛﻪ ﻭﺟﻮﺩ ﺩﺍﺷــﺖ ﺑﻪ ﺗﺪﺭﻳﺞ ﺑﺮﮔﺮﺩﺍﻧﻴﻢ. ﻛﻮﺩﻙ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ 

ﺍﻧﺪﺍﺯﻩ ﻛﺎﻓﻲ ﺍﺳﺘﺮﺍﺣﺖ ﻛﻨﺪ. ﺩﺭﺻﻮﺭﺗﻲ ﻛﻪ ﺍﺯ ﺧﻮﺍﺏ ﺩﺭ ﺗﻨﻬﺎﻳﻲ ﻳﺎ ﺗﺎﺭﻳﻜﻲ ﻭﺣﺸﺖ 

ﺩﺍﺭﺩ ﺗﺎ ﻫﻨﮕﺎﻡ ﺑﻪ ﺧﻮﺍﺏ ﺭﻓﺘﻦ ﺩﺭ ﻛﻨﺎﺭﺵ ﺑﺎﺷﻴﻢ.

t

ﺑﻪ ﻧﻴﺎﺯ ﻫﺎﻱ ﺑﻬﺪﺍﺷﺘﻲ ﻭ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﺍﻱ ﻛﻮﺩﻛﺎﻥ ﺗﻮﺟﻪ ﻛﻨﻴﻢ.

t
ﺳﻌﻲ ﻛﻨﻴﻢ ﺍﺧﺒﺎﺭ ﺩﺭﺩﻧﺎﻙ ﻭ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎﻱ ﺭﺍﺩﻳﻮ ﻭ ﺗﻠﻮﻳﺰﻳﻮﻥ ﻛﻪ ﺩﺍﺭﺍﻱ ﺻﺤﻨﻪ ﻫﺎﻱ 

ﺗﺮﺳــﻨﺎﻙ ﻭ ﻧﺎﻟﻪ ﻭ ﺷﻴﻮﻥ ﻫﺎﻱ ﺷﺪﻳﺪ ﻫﺴﺘﻨﺪ ﻭ ﺑﺎﻋﺚ ﺍﻓﺰﺍﻳﺶ ﺍﺿﻄﺮﺍﺏ ﻛﻮﺩﻙ 

ﻣﻲ ﺷﻮﺩ ﻣﺤﺪﻭﺩ ﻛﻨﻴﻢ.

t
ﺭﻓﺘﺎﺭﻫﺎﻳﻲ ﻣﺜﻞ ﺷﺐ ﺍﺩﺭﺍﺭﻱ ﺭﺍ ﺩﺭ ﺍﺑﺘﺪﺍ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﭙﺬﻳﺮﻳﻢ ﻭ ﺑﺪﻭﻥ ﺳﺨﺖ ﮔﻴﺮﻱ ﺑﻪ 

ﻛﻮﺩﻙ ﺁﺭﺍﻣﺶ ﺩﻫﻴﻢ ﻭ ﺍﻭ ﺭﺍ ﺗﻨﺒﻴﻪ ﻭ ﺷﺮﻣﻨﺪﻩ ﻧﻜﻨﻴﻢ.

t
ﻛﻮﺩﻛﺎﻥ ﺩﺭ ﺷﺮﺍﻳﻂ ﺑﺤﺮﺍﻥ ﻭ ﭘﺲ ﺍﺯ ﻭﻗﻮﻉ ﺣﻮﺍﺩﺙ ﻧﺎﮔﻮﺍﺭ ﺑﻴﺶ ﺍﺯ ﻫﺮ ﺯﻣﺎﻥ ﺩﻳﮕﺮﻱ 

ﻧﻴﺎﺯ ﺑﻪ ﺑﺎﺯﻱ ﻭ ﺗﻔﺮﻳﺢ ﺩﺍﺭﻧﺪ. ﺑﺎﺯﻱ ﺑﺎﻋﺚ ﻣﻨﺤﺮﻑ ﻛﺮﺩﻥ ﺗﻮﺟﻪ ﻭ ﻛﺎﻫﺶ ﺍﺳﺘﺮﺱ 

ﻣﻲ ﺷــﻮﺩ ﻭ ﺑﻪ ﺁﻧﻬﺎ ﺁﺭﺍﻣﺶ ﻣﻲ ﺩﻫﺪ، ﭘﺲ ﻣﺎﻧﻊ ﺑﺎﺯﻱ ﻭ ﺳــﺮﮔﺮﻣﻲ ﺁﻧﻬﺎ ﻧﺸﻮﻳﻢ.

t
ﻛﻮﺩﻛﺎﻥ ﻭ ﻧﻮﺟﻮﺍﻧﺎﻥ ﺭﺍ ﺑﻪ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎﻱ ﻧﻴﻜﻮﻛﺎﺭﺍﻧﻪ، ﻛﻤﻚ ﺑﻪ ﻣﺮﺩﻡ ﺩﺭ ﺑﺎﺯﺳﺎﺯﻱ 

ﺷﻬﺮ ﻳﺎ ﺍﻧﺠﺎﻡ ﺍﻣﻮﺭ ﻣﻨﺰﻝ، ﻛﻤﻚ ﺩﺭ ﻛﺸﺎﻭﺭﺯﻱ ﻭ ﺑﺎﻏﺒﺎﻧﻲ ﺗﺸﻮﻳﻖ ﻛﻨﻴﻢ.

t
ﺩﺭﺻﻮﺭﺗــﻲ ﻛﻪ ﻛﻮﺩﻙ ﺍﺯ ﺭﻓﺘﻦ ﺑﻪ ﻣﺪﺭﺳــﻪ ﻳﺎ ﺣﻀﻮﺭ ﺩﺭ ﺟﻤﻊ ﻛﻮﺩﻛﺎﻥ ﺩﻳﮕﺮ 

ﺧﻮﺩﺩﺍﺭﻱ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ ﺑﻪ ﺗﻴﻢ ﺣﻤﺎﻳﺖ ﺭﻭﺍﻧﻲ ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﻣﻌﺮﻓﻲ ﺷﻮﺩ.

t
ﺍﻧﺘﻈﺎﺭﺍﺕ ﺧﻮﺩ ﺭﺍ ﺍﺯ ﻛﻮﺩﻛﺎﻥ ﺩﺭ ﺍﻧﺠﺎﻡ ﺗﻜﺎﻟﻴﻒ ﻣﺪﺭﺳــﻪ ﻛﻤﺘﺮ ﻛﻨﻴﻢ ﻭ ﺑﻪ ﺁﻧﻬﺎ 

ﺳﺨﺖ ﻧﮕﻴﺮﻳﻢ. ﺍﻓﺖ ﺗﺤﺼﻴﻠﻲ ﺩﺭ ﺁﻧﻬﺎ ﺷﺎﻳﻊ ﺍﺳﺖ، ﺑﻪ ﺍﻳﻦ ﺧﺎﻃﺮ ﺁﻥ ﻫﺎ ﺭﺍ ﺗﺤﺖ 

ﻓﺸﺎﺭ ﻧﮕﺬﺍﺭﻳﻢ.

t
ﺩﺭ ﻣﻮﺍﻗﻊ ﻟﺰﻭﻡ ﺍﺯ ﺗﻴﻢ ﺣﻤﺎﻳﺖ ﺭﻭﺍﻧﻲ، ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﻛﻤﻚ ﺑﮕﻴﺮﻳﻢ.

ﺑـﺎ ﻭﺭﻭﺩ ﺑﻪ ﻣﻨﻄﻘـﻪ ﺣﺎﺩﺛﻪ ﺩﻳـﺪﻩ، ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ 

ﺍﻣﺪﺍﺩﮔﺮﭼﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﻛﺮﺩ؟         

ﻣﻤﻜﻦ ﺍﺳﺖ ﺗﻤﺎﻳﻞ ﺩﺍﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻴﺪ ﭘﺲ ﺍﺯ ﺑﺮﻭﺯ ﺑﻼﻳﺎ 

ﺑــﻪ ﺻﻮﺭﺕ ﺩﺍﻭﻃﻠﺒﺎﻧﻪ ﺑﺮﺍﻱ ﻛﻤــﻚ ﺑﻪ ﻣﺮﺩﻣﻲ ﻛﻪ 

ﺁﺳﻴﺐ ﺩﻳﺪﻩ ﺍﻧﺪ ﺑﻪ ﻧﻴﺮﻭﻫﺎﻱ ﺍﻣﺪﺍﺩﮔﺮ ﺑﭙﻴﻮﻧﺪﻳﺪ. ﭘﺲ 

ﺑﺎﻳﺪ ﺍﺻﻮﻟﻲ ﺭﺍﺭﻋﺎﻳﺖ ﻛﻨﻴﺪ ﺗﺎ ﺍﺳــﺘﺮﺱ ﻛﻤﺘﺮﻱ ﺑﻪ 

ﺁﺳﻴﺐ ﺩﻳﺪﮔﺎﻥ ﻭﺍﺭﺩ ﺷﻮﺩ ﻭ ﺑﻪ ﺣﻔﻆ ﺳﻼﻣﺖ ﺭﻭﺍﻥ 

ﺁﻧﻬﺎ ﻛﻤﻚ ﻛﻨﺪ.

t
ﺑﺎ ﺁﺳﻴﺐ ﺩﻳﺪﮔﺎﻥ ﺍﺭﺗﺒﺎﻁ ﺻﺤﻴﺢ ﺑﺮﻗﺮﺍﺭﻛﻨﻴﻢ:

- ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺑﺎ ﺁﺳﻴﺐ ﺩﻳﺪﮔﺎﻥ ﻣﺜﻞ ﺷﻲء ﺑﺮﺧﻮﺭﺩﻛﺮﺩ ﻭ 

ﺑﺮﺍﻱ ﺍﺭﺗﺒﺎﻁ ﺑﺎ ﺁﻧﻬﺎ ﻭﻗﺖ ﺑﮕﺬﺍﺭﻳﺪ.

- ﺍﻟﺒﺘﻪ ﺍﺭﺗﺒﺎﻁ ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺩﺭﺣﺪﻱ ﺑﺎﺷــﺪﻛﻪ ﻭﺍﺑﺴﺘﮕﻲ 

ﺍﻳﺠﺎﺩ ﻛﻨﺪ.

t
ﺩﺭ ﺍﻧﺘﻘﺎﻝ ﻣﺼﺪﻭﻣﺎﻥ ﺑﻪ ﺑﻴﻤﺎﺭﺳـﺘﺎﻥ ﻋﺠﻠﻪ 

ﻧﻜﻨﻴﻢ ﻣﮕﺮ ﺍﻳﻦ ﻛﻪ ﻓﻮﺭﻳﺖ ﭘﺰﺷــﻜﻲ ﻣﻄﺮﺡ ﺑﺎﺷﺪ 

ﻭ ﺩﺭ ﺍﻳﻦ ﺻﻮﺭﺕ ﭘﺲ ﺍﺯﺣﻞ ﻓﻮﺭﻳﺖ ﺑﺎ ﺁﻧﻬﺎ ﺻﺤﺒﺖ 

ﻛﻨﻴﺪ. ﻻﺯﻡ ﺍﺳﺖ ﺩﺭ ﺑﺮﺧﻮﺭﺩ ﺑﺎ ﻫﺮ ﻣﺼﺪﻭﻡ ﺑﻔﻬﻤﻴﻢ 

ﻛﻪ ﭼﻪ ﭼﻴﺰﻱ ﻋﻼﻭﻩ ﺑﺮ ﻣﺼﺪﻭﻣﻴﺖ ﺟﺴﻤﺎﻧﻲ  ﺍﻭ ﺭﺍ 

ﺁﺯﺍﺭ ﻣﻲ ﺩﻫﺪ.

t
ﺑﻪ ﺍﻓﺮﺍﺩ ﺍﻃﻼﻋﺎﺕ ﺻﺤﻴﺢ ﺑﺪﻫﻴﻢ

ﻫﻨﮕﺎﻡ ﻭﻗﻮﻉ ﺣﻮﺍﺩﺙ، ﺍﺧﺒــﺎﺭ ﻧﺎﮔﻮﺍﺭﻱ ﻭﺟﻮﺩ ﺩﺍﺭﺩ. 

ً ﻣﺜﻼ  ﺍﺯ ﺷﻤﺎ ﻣﻲ ﭘﺮﺳﻨﺪ ﺁﻳﺎ ﭘﺪﺭ ﻣﻦ ﺯﻧﺪﻩ ﺍﺳﺖ؟ ﺁﻳﺎ 

ﺍﺯ ﭘﺴﺮ ﻣﻦ ﺧﺒﺮﻱ ﺩﺍﺭﻱ؟ ﮔﺎﻫﻲ ﻭﺳﻮﺳﻪ ﻣﻲ ﺷﻮﻳﺪ 

ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ ﺁﻥ ﻛﻪ ﻃﺮﻑ ﻣﻘﺎﺑﻞ ﻧﺎﺭﺍﺣﺖ ﻧﺸــﻮﺩ ﺑﻪ ﺍﻭ 

ﺩﺭﻭﻍ ﺑﮕﻮﻳﻴﺪ. ﺍﻳﻦ ﻛﺎﺭ ﺩﺭﺳــﺖ ﻧﻴﺴﺖ، ﺯﻳﺮﺍ ﻋﻼﻭﻩ 

ﺑﺮ ﺍﻳﻦ ﻛﻪ ﻏﻴﺮﺍﺧﻼﻗﻲ ﺍﺳــﺖ ﺍﻋﺘﻤــﺎﺩ ﻣﺮﺩﻡ ﺭﺍ ﺑﻪ 

ﺍﻣﺪﺍﺩﮔﺮﺍﻥ ﻛﺎﻫﺶ ﻣﻲ ﺩﻫــﺪ ﻭ ﻧﮕﺮﺍﻧﻲ ﻋﻤﻮﻣﻲ ﺭﺍ 

ﺑﺎﻻ ﻣﻲ ﺑﺮﺩ.

ﺍﺟﺎﺯﻩ ﺩﻫﻴﺪ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺟﺎﻯ ﻧﻔﺮﺕ، ﻋﺸﻖ ﻗﻠﺐ ﺗﺎﻥ ﺭﺍ ﭘﺮﻛﻨﺪ ﺯﻣﺎﻧﻰ ﻛﻪ ﻧﻔﺮﺕ ﺩﺭ ﻗﻠﺐ ﺷﻤﺎﺳﺎﻛﻦ ﺍﺳﺖ ﺟﺎﻳﻰ ﺑﺮﺍﻯ ﭼﻴﺰ 

ﺩﻳﮕﺮﻯ ﺑﺎﻗﻰ ﻧﻤﻰ ﮔﺬﺍﺭﺩ ﺯﻣﺎﻧﻰ ﻛﻪ ﻋﺸﻖ ﺩﺭ ﻗﻠﺐ ﺗﺎﻥ ﺳﺎﻛﻦ ﺍﺳﺖ ﺟﺎ ﺑﺮﺍﻯ ﺧﻮﺷﺒﺨﺘﻰ ﺑﻰ ﺍﻧﺘﻬﺎ ﺑﺎﺯ ﺍﺳﺖ

(ﺩﻭﺳﺖ ﺑﺪﺍﺭﻳم)

ﺩﺭ ﻣــﻮﺍﺭﺩﻱ ﻛﻪ ﺍﻃﻼﻋﻲ ﻧﺪﺍﺭﻳﺪ ﺑﮕﻮﻳﻴﺪ ﻣﻦ ﻫﻨــﻮﺯ ﺍﻃﻼﻋﻲ ﻧﺪﺍﺭﻡ. ﺍﮔﺮ ﻣﺮﻛﺰﻱ 

ﻭﺟﻮﺩ ﺩﺍﺭﺩ ﻛﻪ ﭼﻨﻴﻦ ﺍﻃﻼﻋﺎﺗﻲ ﺩﺍﺭﺩ ﺷــﺨﺺ ﺭﺍ ﺭﺍﻫﻨﻤﺎﻳﻲ ﻛﻨﻴﺪ. ﺳــﻌﻲ ﻛﻨﻴﺪ 

ﺩﻗﻴﻘﺎً ﺁﻧﭽﻪ ﺭﺍ ﻣﻲ ً  ﺩﺍﻧﻴﺪ ﻣﻨﺘﻘﻞ ﻛﻨﻴﺪ. ﻣﺜﻼ ﻭﻗﺘﻲ ﺍﺯ ﺷــﻤﺎ ﻣﻲ ﭘﺮﺳﻨﺪ ﺁﻳﺎ ﺣﺴﻦ 

ﺯﻧﺪﻩ ﺑﻮﺩ؟ ﻭ ﺷــﻤﺎ ﺭﺍﺟﻊ ﺑﻪ ﺍﺳــﻢ ﻣﺠﺮﻭﺡ ﺍﻃﻼﻋﻲ ﻧﺪﺍﺭﻳﺪ، ﺑﮕﻮﻳﻴﺪ ﺧﻮﺷﺒﺨﺘﺎﻧﻪ 

ﭘﺴــﺮ ﻧﻮﺟﻮﺍﻧﻲ ﺭﺍ ﻛﻪ ﺑﻠﻮﺯ ﻗﺮﻣﺰﻱ ﺩﺍﺷــﺖ ﻭ ﺍﺯ ﺯﻳﺮ ﺁﻭﺍﺭ ﺑﻴﺮﻭﻥ ﺁﻭﺭﺩﻳﻢ، ﺯﻧﺪﻩ ﺑﻮﺩ. 

ﻭﻗﺘﻲ ﺧﺒﺮ ﺑﺪﻱ ﺩﺍﺭﻳﺪ، ﺁﻥ ﺭﺍ ﺑﻪ ﺗﺪﺭﻳﺞ ﻭﺣﺘﻲ ﺍﻻﻣﻜﺎﻥ ﺩﺭ ﺟﻤﻊ ﻣﻄﺮﺡ ﻛﻨﻴﺪ. ﺑﻪ 

ﺧﺼﻮﺹ ﺩﺭ ﻣﻮﻗﻌﻴﺘﻲ ﻛﻪ ﻓﺮﺩ ﻳﺎ ﺍﻓﺮﺍﺩﻱ ﺍﻋﻢ ﺍﺯﻣﺘﺨﺼﺺ ﻳﺎ ﺑﺴﺘﮕﺎﻥ ﺑﺮﺍﻱ ﺣﻤﺎﻳﺖ 

ﺑﻌﺪﻱ ﺍﻭ ﺣﻀﻮﺭ ﺩﺍﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ. ﻗﺮﺍﺭ ﺩﺍﺩﻥ ﺷﺨﺺ ﺩﺍﻏﺪﺍﺭ ﺩﺭ ﺟﻤﻊ ﮔﺮﻭﻫﻲ ﺍﺯ ﺍﻓﺮﺍﺩ 

ﺩﺍﻏﺪﺍﺭ ﺷــﺒﻴﻪ ﺧﻮﺩﺵ ﺗﺤﻤﻞ ﺩﺭﺩ ﺭﺍ ﺁﺳــﺎﻥ ﺗﺮ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ. ﺩﺭ ﻣﻮﺍﺭﺩ ﺩﺷﻮﺍﺭ ﺣﺘﻤﺎً

ﺍﺯ ﻣﺘﺨﺼﺼــﺎﻥ ﻛﻤﻚ ﺑﮕﻴﺮﻳﺪ. ﺩﺭﺻﻮﺭﺗﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺗﻴﻢ ﺣﻤﺎﻳﺖ ﺭﻭﺍﻧﻲ– ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﻲ 

ﺩﺳﺘﺮﺳﻲ ﺩﺍﺭﻳﺪ ﺍﺯ ﻃﺮﻳﻖ ﺁﻧﻬﺎ ﺍﻗﺪﺍﻡ ﻛﻨﻴﺪ. ﺭﻭﺣﺎﻧﻲ ﺗﻴﻢ ﻧﻴﺰ ﻣﻲ ﺗﻮﺍﻧﺪ ﺑﺎ ﺣﻤﺎﻳﺖ 

ﻣﻌﻨﻮﻱ ﻭ ﺍﺟﺮﺍﻱ ﻣﺮﺍﺳﻢ ﺩﻳﻨﻲ، ﺑﻪ ﺧﺼﻮﺹ ﺩﺭ ﺭﻭﺯﻫﺎﻱ ﺍﻭﻝ ﺑﻌﺪ ﺍﺯ ﺣﺎﺩﺛﻪ، ﺭﻧﺞ 

ﺩﺍﻏﺪﻳﺪﮔﻲ ﺭﺍ ﻛﺎﻫﺶ ﺩﻫﺪ.

t
ﺍﻓﺮﺍﺩ ﺭﺍ ﺍﺯ ﺩﻳﺪﻥ ﺟﻨﺎﺯﻩ ﻋﺰﻳﺰﺍﻥ ﺷـﺎﻥ ﻣﺤﺮﻭﻡ ﻧﻜﻨﻴﻢ: ﺑﮕﺬﺍﺭﻳﺪ ﻭﺍﻗﻌﻴﺖ 

ﻣﺮگ ﻋﺰﻳﺰ ﺧﻮﺩ ﺭﺍ ﺑﭙﺬﻳﺮﻧﺪ. ﺍﮔﺮ ﺍﻃﻼﻋﻲ ﺭﺍﺟﻊ ﺑﻪ ﭼﮕﻮﻧﮕﻲ ﻓﻮﺕ ﺩﺍﺭﻳﺪ ﻣﻲ ﺗﻮﺍﻧﻴﺪ 

ﺑﻴﺎﻥ ﻛﻨﻴﺪ. ﻓﻘﻂ ﺩﺭ ﻣﻮﺍﺭﺩﻱ ﻛﻪ ﺟﻨﺎﺯﻩ ﻳﺎﺻﺤﻨﻪ ﻣﺮگ ﻭﺣﺸﺘﻨﺎﻙ ﺍﺳﺖ، ﺑﺨﺸﻲ 

ﺍﺯ ﺟﻨﺎﺯﻩ ﺭﺍ ﺑﭙﻮﺷﺎﻧﻴﺪ ﻭ ﺻﺤﻨﻪ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺗﺮﻱ ﻓﺮﺍﻫﻢ ﻛﻨﻴﺪ ﻭ ﺍﮔﺮ ﺍﻃﻼﻋﻲ ﺭﺍﺟﻊ ﺑﻪ 

ﻋﻠﺖ ﻣﺮگ ﺩﺍﺭﻳﺪ ﺁﻥ ﺭﺍ ﺩﺭ ﺍﺧﺘﻴﺎﺭ ﺑﺎﺯﻣﺎﻧﺪﮔﺎﻥ ﻗﺮﺍﺭ ﺩﻫﻴﺪ.

t
ﻣﺎﻧﻊ ﺍﺑﺮﺍﺯ ﺍﺣﺴﺎﺳﺎﺕ ﺍﻓﺮﺍﺩ ﻧﺸﻮﻳﻢ: ﺑﮕﺬﺍﺭﻳﺪ ﺍﻓﺮﺍﺩ ﮔﺮﻳﻪ، ﺯﺍﺭﻱ ﻭ ﺷﻴﻮﻥ ﻛﻨﻨﺪ. 

ﺑﻪ ﺁﻧﻬﺎ ﻧﮕﻮﺋﻴﺪ « ﮔﺮﻳﻪ ﻧﻜﻦ». ﺗﺨﻠﻴﻪ ﺍﺣﺴﺎﺳﺎﺕ، ﺁﻧﻬﺎ ﺭﺍ ﺭﺍﺣﺖ ﺗﺮﺧﻮﺍﻫﺪﻛﺮﺩ.

t
ﺍﺳﺘﺮﺍﺣﺖ ﺷﺒﺎﻧﻪ ﺿﺮﻭﺭﻱ ﺍﺳﺖ: ﻣﺮﺩﻡ ﺭﺍﺗﺸﻮﻳﻖ ﻛﻨﻴﻢ ﺳﺮ ﻭ ﺻﺪﺍﻱ ﺷﺒﺎﻧﻪ 

ﺭﺍ ﻛﻢ ﻛﻨﻨﺪ.

t
ﺑﺮﺍﻱ ﺁﺭﺍﻣﺶ ﺑﺨﺸـﻴﺪﻥ ﺑﻪ ﺍﻓﺮﺍﺩ ﺍﺯ ﺑﺎﻭﺭﻫـﺎﻱ ﺩﻳﻨﻲ ﺧﻮﺩ ﺁﻧﻬﺎ ﻛﻤﻚ 

ﺑﮕﻴﺮﻳﻢ: ﺍﮔﺮ ﺑﻪ ﻋﻠﺖ ﺗﺤﺮﻳﻚ ﭘﺬﻳﺮﻱ ﻭﺍﻛﻨﺶ ﻧﺎﻣﻨﺎﺳــﺒﻲ ﺍﺯ ﺧﻮﺩ ﻧﺸﺎﻥ ﺩﺍﺩﻧﺪ 

ﻭﺍﺭﺩ ﺑﺤﺚ ﻫﺎﻱ ﻓﻠﺴﻔﻲ ﻧﺸﻮﻳﺪ.

t
ﺍﻓﺮﺍﺩ ﺭﺍ ﺗﺸﻮﻳﻖ ﻛﻨﻴﻢ ﻛﻪ ﺩﺭ ﻣﺮﺍﺳﻢ ﺗﺸﻴﻴﻊ ﺟﻨﺎﺯﻩ ﻭ ﺑﻪ ﺧﺼﻮﺹ ﻧﻤﺎﺯ 

ﻣﻴﺖ ﺷـﺮﻛﺖ ﻛﻨﻨﺪ: ﺍﮔﺮ ﻧﻤﺎﺯ ﻣﻴﺖ ﮔﺮﻭﻫﻲ ﻭ ﻭﺳــﻴﻊ ﺑﺮﮔﺰﺍﺭﺷــﻮﺩ ﺍﺛﺮ ﺭﻭﺍﻧﻲ 

ﻣﺜﺒﺖ ﺗﺮﻱ ﺧﻮﺍﻫﺪ ﺩﺍﺷﺖ.

t
ﺳﻌﻲ ﻧﻜﻨﻴﻢ ﺍﻓﺮﺍﺩ ﺭﺍ ﺑﻪ ﺯﻭﺭ ﺍﺯ ﻣﺤﻞ ﺳﻜﻮﻧﺖ ﺧﻮﺩ ﺩﻭﺭ ﻛﻨﻴﻢ: ﺩﺭ ﺻﻮﺭﺗﻲ 

ﻛﻪ ﺧﻄﺮﺍﺗﻲ ﺩﺭ ﻣﻮﺭﺩ ﺍﺩﺍﻣﻪ ﺍﻗﺎﻣﺖ ﻭﺟﻮﺩ ﺩﺍﺭﺩ ﺑﻪ ﻃﻮﺭ ﺟﺪﻱ ﮔﻮﺷﺰﺩﻛﻨﻴﺪ ﻭ ﺳﻌﻲ 

ﻛﻨﻴﺪ ﺩﺭ ﻣﻮﺍﺭﺩ ﺿﺮﻭﺭﻱ ﺍﺯ ﻃﺮﻳﻖ ﺍﻓﺮﺍﺩ ﻣﺤﻠﻲ ﺁﻧﻬﺎ ﺭﺍ ﻗﺎﻧﻊ ﺳﺎﺯﻳﺪ.

t
ﻣﺎﻧﻊ ﺗﺠﻤـﻊ ﺩﺍﻏﺪﻳﺪﮔﺎﻥ ﺩﻭﺭﻫﻢ ﻧﺸـﻮﻳﻢ: 

ﻋــﺰﺍﺩﺍﺭﻱ ﮔﺮﻭﻫﻲ ﺑــﻪ ﺁﺭﺍﻣﺶ ﺭﻭﺍﻧــﻲ ﺁﻧﻬﺎ ﻛﻤﻚ 

ﻣﻲ ﻛﻨﺪ. ﺍﺯﻃﺮﻑ ﺩﻳﮕﺮ ﺩﺭ ﺻﻮﺭﺗﻲ ﻛﻪ ﺍﻓﺮﺍﺩ ﺑﻪ ﺩﻻﻳﻞ 

ﺷــﺮﻋﻲ ﻭ ﻏﻴﺮﻩ ﻣﺎﻳﻞ ﺑﻪ ﺳــﻜﻮﻧﺖ ﺯﻳﺮ ﻳﻚ ﺳﻘﻒ 

ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ ﺑﻪ ﺁﻧﻬﺎ ﺣﻖ ﺑﺪﻫﻴﺪ ﻭ ﺑﺎ ﺁﻧﻬﺎ ﻫﻤﻜﺎﺭﻱ ﻛﻨﻴﺪ.

t
ﺁﻧﻬﺎ ﺭﺍ ﺑﻪ ﺷﺮﻛﺖ ﺩﺭ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺎﻱ ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﻲ، 

ﻭﺭﺯﺷﻲ ﻭ ﺑﺎﺯﺳﺎﺯﻱ ﺗﺸﻮﻳﻖ ﻛﻨﻴﻢ:

ﺑﻪ ﺧﺼﻮﺹ ﺳﻌﻲ ﻛﻨﻴﺪ ﺍﻓﺮﺍﺩ ﻣﻨﺰﻭﻱ ﺭﺍ ﺩﺭ ﻛﺎﺭﻫﺎﻱ 

ﺍﺭﺩﻭﮔﺎﻩ ﻳﺎ ﻣﺤﻠﻲ ﻛﻪ ﺩﺭ ﺁﻥ ﺑﻪ ﺻﻮﺭﺕ ﻣﻮﻗﺖ ﺯﻧﺪﮔﻲ 

ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ، ﺷﺮﻛﺖ ﺩﻫﻴﺪ. ﺍﻣﺎ ﺭﺍﻫﻨﻤﺎﻳﻲ ﺩﺭ ﺍﻳﻦ ﻣﻮﺭﺩ 

ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﺷــﻜﻠﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺍﻓﺮﺍﺩ ﺣﺲ ﻛﻨﻨﺪ ﺑﻪ ﺯﻭﺭ 

ﻭﺍﺩﺍﺭ ﺑﻪ ﺍﻧﺠﺎﻡ ﻛﺎﺭ ﺷﺪﻩ ﺍﻧﺪ. ﺗﺎ ﻣﺠﺒﻮﺭﻧﺸﺪﻩ ﺍﻳﺪ ﻧﺒﺎﻳﺪ 

ﺑﻪ ﺟﺎﻱ ﺍﻓﺮﺍﺩ ﺗﺼﻤﻴﻢ ﺑﮕﻴﺮﻳﺪ.

t
ﺩﺭﺻﻮﺭﺕ ﻭﻗﻮﻉ ﺩﺭﮔﻴﺮﻱ، ﺟﺪﺍﺳﺎﺯﻱ ﺍﻓﺮﺍﺩ ﻭ 

ﺟﻠﻮﮔﻴﺮﻱ ﺍﺯ ﺩﻋﻮﺍ ﻭ ﺟﺮ ﻭ ﺑﺤﺚ ﻣﻔﻴﺪ ﺍﺳﺖ: 

ﺩﺭ ﻣﻮﺍﺭﺩ ﺿﺮﻭﺭﻱ ﺍﺯ ﺍﻓﺮﺍﺩ ﺑﺎﻧﻔﻮﺫ ﻣﺤﻠﻲ ﻛﻤﻚ ﺑﮕﻴﺮﻳﺪ 

ﻭ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﺁﻧﻬﺎ ﺍﺯ ﻃﺮﻓﻴﻦ ﺩﻋﻮﺍ ﺑﺨﻮﺍﻫﻴﺪ ﺑﻪ ﺟﺎﻱ ﺩﻋﻮﺍ، 

ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺭﻳﺰﻱ ﻣﺸﺘﺮﻙ ﺑﺮﺍﻱ ﺣﻞ ﻣﺸﻜﻞ ﺩﺍﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ.

t
ﺩﺭﺻﻮﺭﺗﻲ ﻛﻪ ﻣﺘﻮﺟﻪ ﺷﻮﻳﻢ ﻓﺮﺩﻱ ﺑﻪ ﻋﻠﺖ 

ﻓﺸـﺎﺭﺭﻭﺍﻧﻲ ﺑﻪ ﻣﻮﺍﺩ ﻣﺨﺪﺭ ﭘﻨﺎﻩ ﺁﻭﺭﺩﻩ ﺍﻭ ﺭﺍ ﺍﺯ 

ﺍﻳـﻦ ﻛﺎﺭ ﻣﻨﻊ ﻛﺮﺩﻩ ﻭ ﺑﻪ ﺗﻴـﻢ ﺣﻤﺎﻳﺖ ﺭﻭﺍﻧﻲ، 

ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﻣﻌﺮﻓﻲ ﻛﻨﻴﻢ.

t
ﺩﺭﺻﻮﺭﺗﻲ ﻛﻪ ﻧﺸﺎﻧﻪ ﻫﺎﻱ ﺍﺧﺘﻼﻝ ﻫﺎﻯ ﺭﻭﺍﻧﻲ 

ﺭﺍ ﺩﺭ ﺍﻓﺮﺍﺩ ﻣﺸـﺎﻫﺪﻩ ﻛﺮﺩﻳﻢ، ﺍﮔﺮ ﺍﻣﻜﺎﻥ ﺩﺍﺭﺩ 

ﺑﺎﻋﺚ ﺁﺳﻴﺐ ﺑﻪ ﺧﻮﺩ ﻳﺎ ﺩﻳﮕﺮﺍﻥ ﺷﻮﺩ ﻳﺎ ﺗﺤﻤﻞ 

ﺭﻧﺞ ﺑﺮﺍﻳﺶ ﺩﺷﻮﺍﺭﺷﺪﻩ ﺑﺎﺷﺪ ﻳﺎ ﻧﺘﻮﺍﻧﺪ ﺍﻋﻤﺎﻝ 

ﺭﻭﺯﻣ ً ﺮﻩ ﻃﺒﻴﻌﻲ ﺭﺍ ﺍﻧﺠـﺎﻡ ﺩﻫﺪ، ﺣﺘﻤﺎ ﺍﻭ ﺭﺍ ﺑﻪ 

ﺗﻴﻢ ﺣﻤﺎﻳـﺖ ﺭﻭﺍﻧﻲ، ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﻣﻌﺮﻓﻲ ﻛﻨﻴﻢ.

ﻭﻟﻲ ﺻﺮﺍﺣﺘﺎً ﻋﻨﻮﺍﻥ ﻧﻜﻨﻴﻢ ﻛﻪ ﺍﻭ ﺭﻭﺍﻧﻲ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ ﻭ 

ﻏﻴﺮﻩ. ﻣﺮﺩﻡ ﺍﺯ ﺍﻳﻦ ﻛﻪ ﺑﺮﭼﺴﺐ ﺑﻴﻤﺎﺭﻱ ﺭﻭﺍﻧﻲ ﺭﻭﻱ 

ﺁﻧﻬﺎ ﺑﺨﻮﺭﺩ ﺭﺍﺿﻲ ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ. ﻣﻲ ﺗﻮﺍﻧﻴﺪ ﺍﺯ ﺍﺻﻄﻼﺣﺎﺕ 

«ﺍﻋﺼﺎﺑﺖ ﺗﺤﺖ ﻓﺸــﺎﺭ ﺍﺳﺖ» ﻳﺎ «ﻧﺎﺭﺍﺣﺘﻲ ﻋﺼﺒﻲ 

ﭘﻴﺪﺍﻛﺮﺩﻩ ﺍﻱ» ﺍﺳﺘﻔﺎﺩﻩ ﻛﻨﻴﻢ. 

t
ﻛﻮﺩﻛﺎﻥ ﺭﺍ ﺍﺯ ﻭﺍﻟﺪﻳﻦ ﺟﺪﺍ ﻧﻜﻨﻴﻢ

* ﺍﮔــﺮ ﻣﺎﺩﺭ ﻛﻮﺩﻙ ﻣﺠﺮﻭﺡ ﺍﺳــﺖ ﺳــﻌﻲ ﻛﻨﻴﺪ 

ﻛﻮﺩﻛﺎﻥ ﺯﻳﺮ4 ﺳــﺎﻝ ﺭﺍ ﻫﻤﺮﺍﻩ ﺍﻭ ﻳــﺎ ﭘﺪﺭﺵ ﺑﺮﺍﻱ 

ﺩﺭﻣﺎﻥ ﺍﻋﺰﺍﻡ ﻛﻨﻴﺪ.

* ﺍﮔﺮ ﻛﻮﺩﻙ ﻣﺠﺮﻭﺡ ﺍﺳﺖ، ﺍﻟﺰﺍﻣﺎً ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺎﺩﺭ ﻳﺎ ﭘﺪﺭ 

ﻳﺎ ﻳﻜﻲ ﺍﺯ ﺑﺴﺘﮕﺎﻥ ﺑﺴﻴﺎﺭﺻﻤﻴﻤﻲ ﺍﻭ ﻫﻤﺮﺍﻫﺶ ﺍﻋﺰﺍﻡ 

ﺷﻮﺩ.

* ﺍﮔﺮ ﻛﻮﺩﻙ ﺷــﻴﺮﺧﻮﺍﺭ ﺍﺳــﺖ ﻭ ﻣﺎﺩﺭ ﻓﻮﺕ ﻛﺮﺩﻩ 

ﺍﺳﺖ، ﺍﻭﻻً ﺳــﻌﻲ ﻛﻨﻴﺪ ﻣﺎﺩﺭ ﺭﺿﺎﻋﻲ ﻳﻌﻨﻲ ﻛﺴﻲ 

ﻛﻪ ﺑﺘﻮﺍﻧﺪ ﺑﻪ ﺍﻭ ﺷﻴﺮ ﺑﺪﻫﺪ ﭘﻴﺪﺍ ﻛﻨﻴﺪ. ﺛﺎﻧﻴﺎً ﺑﭽﻪ ﺭﺍ ﺑﻪ ﺷﺨﺼﻲ ﺍﺯ ﺑﺴﺘﮕﺎﻥ ﻧﺰﺩﻳﻚ 

ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺧﺎﻟﻪ، ﻋﻤﻪ، ﻣﺎﺩﺭﺑﺰﺭگ ﻳﺎ ﭘﺪﺭﺑﺰﺭگ ﺑﺴﭙﺎﺭﻳﺪ ﻭ ﺳﻔﺎﺭﺵ ﻛﻨﻴﺪ ﻣﺮﺗﺐ ﺑﺎ ﺍﻭ 

ﺑﺎﺷﺪ ﻭ ﺍﻭ ﺭﺍ ﺩﺭ ﺁﻏﻮﺵ ﺑﮕﻴﺮﺩ ﻭ ﻧﻮﺍﺯﺵ ﻛﻨﺪ. 

* ﺍﮔﺮ ﻛﻮﺩﻙ 1ﺗﺎ4 ﺳﺎﻟﻪ ﺍﺳﺖ ﻭ ﻣﺎﺩﺭ ﻓﻮﺕ ﻛﺮﺩﻩ ﺍﺳﺖ ﺣﺘﻤﺎً ﭘﺪﺭ ﻭ ﺳﺎﻳﺮ ﺑﺴﺘﮕﺎﻥ 

ﻧﺰﺩﻳﻚ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻃﻮﺭ ﺩﺍﻳﻢ ﻫﻤﺮﺍﻩ ﺑﭽﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ.

t
ﺩﺭﺻﻮﺭﺗﻲ ﻛﻪ ﺍﺷﻴﺎء ﻳﺎ ﻟﺒﺎﺳﻲ ﺍﺯ ﭘﺪﺭ ﻳﺎ ﻣﺎﺩﺭﻱ ﻛﻪ ﻓﻮﺕ ﻛﺮﺩﻩ ﺑﺎﻗﻲ ﻣﺎﻧﺪﻩ 

ﺍﺳﺖ (ﻣﺜﻼ ﺗﺴﺒﻴﺢ ﻳﺎ ﺭﻭﺳـﺮﻱ) ﺁﻥ ﺭﺍ ﺩﺭ ﺍﺧﺘﻴﺎﺭ ﻓﺮﺯﻧﺪﺵ ﻗﺮﺍﺭ ﺩﻫﻴﺪ.

ً

t

ﺣﺘﻲ ﺍﻻﻣﻜﺎﻥ ﺍﺯ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﻜﺎﻥ ﻣﺪﺍﻭﻡ ﻛﻮﺩﻙ ﺧﻮﺩﺩﺍﺭﻱ ﻛﻨﻴﺪ.

t
ﺑﻪ ﻧﻴﺎﺯﻫﺎﻱ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﺍﻱ ﻭ ﺑﻬﺪﺍﺷﺘﻲ ﻛﻮﺩﻛﺎﻥ ﺩﺭ ﺗﻤﺎﻡ ﺳﻨﻴﻦ ﺗﻮﺟﻪ ﻛﻨﻴﺪ.

t
ﺍﻣﻜﺎﻧﺎﺕ ﺑﺎﺯﻱ ﻭ ﺳﺮﮔﺮﻣﻲ ﺑﺮﺍﻱ ﻛﻮﺩﻛﺎﻥ ﻓﺮﺍﻫﻢ ﻛﻨﻴﺪ. ﺑﺎﺯﻱ ﺑﺎﻋﺚ ﺍﻧﺤﺮﺍﻑ 

ﺗﻮﺟﻪ ﻛﻮﺩﻙ ﺍﺯ ﺍﺳــﺘﺮﺱ ﻣﻲ ﺷــﻮﺩ. ﻭﺳــﺎﻳﻞ ﺑﺎﺯﻱ ﺭﺍ ﻫﺮﭼﻪ ﺯﻭﺩﺗﺮ ﺩﺭ ﺍﺧﺘﻴﺎﺭ 

ﻛﻮﺩﻛﺎﻥ ﺑﮕﺬﺍﺭﻳﺪ ﺑﻬﺘﺮ ﺍﺳــﺖ. ﻣﻲ ﺗﻮﺍﻧﻴﺪ ﭘﺲ ﺍﺯ ﻃﻲ ﻣﺮﺍﺣﻞ ﺣﺎﺩ ﺣﺎﺩﺛﻪ، ﻳﻚ 

ﻣﺮﻛﺰ ﺑﺎﺯﻱ ﺑﺮﺍﻱ ﻛﻮﺩﻛﺎﻥ ﺩﺭ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺗﺄﺳﻴﺲ ﻛﻨﻴﺪ. ﻭﻟﻲ ﺷﺮﻛﺖ ﻛﻮﺩﻛﺎﻥ ﺩﺭ ﺍﻳﻦ 

ﻣﺮﺍﻛﺰ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎ ﺭﺿﺎﻳﺖ ﺧﺎﻃﺮ ﺁﻧﺎﻥ ﺗﻮﺃﻡ ﺑﺎﺷﺪ ﻭ ﻭﺍﻟـﺪﻳﻦ ﻳﺎ ﺳﺎﻳﺮ ﻧﺰﺩﻳﻜﺎﻧﺸﺎﻥ ﺑﺎﻳﺪ 

ﺩﺭ ﻫﻤﺎﻥ ﻧﺰﺩﻳﻜﻲ ﻫﺎ ﺑﺎﺷﻨﺪ. ﻧﻘﺎﺷﻲ ﻛﻮﺩﻛﺎﻥ ﻋﻼﻭﻩ ﺑﺮ ﻛﻤﻚ ﺑﻪ ﺗﺨﻠﻴـﻪ ﻫﻴﺠﺎﻧﻲ 

ﻭ ﺗﺴﻜﻴﻦ ﺭﻭﺍﻧﻲ، ﻣﻲ ﺗﻮﺍﻧﺪ ﻧﺸﺎﻥ ﺩﻫﻨﺪﻩ ﻣﻜﻨﻮﻧﺎﺕ ﺫﻫﻨﻲ ﺁﻧﺎﻥ ﻧﻴﺰ ﺑﺎﺷﺪ.

t
ﺳــﻌﻲ ﻛﻨﻴﺪ ﻛﻮﺩﻛﺎﻥ ﺭﺍ ﺑــﺎ ﻟﻄﻴﻔﻪ ﻫﺎﻱ ﺟﺎﻟﺐ ﺑﺨﻨﺪﺍﻧﻴﺪ. ﻭﻟــﻲ ﺍﻳﻦ ﻛﺎﺭ ﺭﺍ ﺩﺭ 

ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻫﺎﻳﻲ ﺍﻧﺠﺎﻡ ﺩﻫﻴﺪ ﻛﻪ ﺑﺎﻋﺚ ﺭﻧﺠﺶ ﺑﺰﺭﮔﺘﺮﻫﺎ ﻧﺸﻮﺩ.

ﻧﺘﻴﺠﻪ ﮔﻴﺮﻱ

ﺍﮔﺮ ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﺑﻬﻮﺭﺯ، ﺩﺍﻭﻃﻠﺐ ﺳﻼﻣﺖ ﻳﺎ ﺍﻣﺪﺍﺩﮔﺮ ﺑﺎ ﻛﺴﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﺗﻌﺪﺍﺩﻱ 

ﺍﺯ ﺑﺴـﺘﮕﺎﻥ ﻭ ﻋﺰﻳﺰﺍﻧﺸـﺎﻥ ﺭﺍ ﺍﺯ ﺩﺳـﺖ ﺩﺍﺩﻩ ﺍﻧﺪ ﺭﻭﺑﺮﻭ ﺷـﺪﻳﺪ، ﺑﻪ ﭼﻪ 

ﭼﻴﺰﻫﺎﻳﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻮﺟﻪ ﻭ ﭼﻪ ﻛﻤﻜﻲ ﻣﻲ ﺗﻮﺍﻧﻴﺪ ﺑﻜﻨﻴﺪ؟

t
ﺩﻳــﺪﻥ ﺟﻨﺎﺯﻩ ﻣﺘﻮﻓﻲ ﻣﻲ ﺗﻮﺍﻧﺪ ﺑﻪ ﻓﺮﺩﻛﻤــﻚ ﻛﻨﺪ ﺗﺎ ﻣﺮگ ﻋﺰﻳﺰﺵ ﺭﺍ ﺑﭙﺬﻳﺮﺩ 

ﻭ ﺍﺯ ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺍﻭﻝ ﻓﺮﺁﻳﻨﺪ ﺳــﻮگ ﺑﮕﺬﺭﺩ. ﻭﻟﻲ ﺩﺭﺻﻮﺭﺗــﻲ ﻛﻪ ﺩﻳﺪﻥ ﺟﻨﺎﺯﻩ ﻋﺰﻳﺰ 

ﺍﺯﺩﺳﺖ ﺭﻓﺘﻪ ﺑﻪ ﺩﻟﻴﻞ ﺷﺪﺕ ﺟﺮﺍﺣﺎﺕ ﺩﺭﺩﻧﺎﻙ ﺑﺎﺷﺪ، ﺑﻬﺘﺮﺍﺳﺖ ﺑﺨﺸﻲ ﺍﺯﺟﻨﺎﺯﻩ 

ﻛﻪ ﺳﺎﻟﻢ ﺍﺳﺖ ﺑﻪ ﻓﺮﺩ ﺩﺍﻏﺪﻳﺪﻩ ﻧﺸﺎﻥ ﺩﺍﺩﻩ ﺷﻮﺩ. ﻭﻟﻲ ﺍﮔﺮ ﻓﺮﺩ ﺗﻤﺎﻳﻠﻲ ﺑﻪ ﺩﻳﺪﻥ 

ﺟﻨﺎﺯﻩ ﻋﺰﻳﺰﺵ ﻧﺪﺍﺭﺩ ﺑﻪ ﺯﻭﺭ ﺍﻭ ﺭﺍ ﻭﺍﺩﺍﺭ ﺑﻪ ﺍﻳﻦ ﻛﺎﺭ ﻧﻜﻨﻴﺪ. 

t
ﺳﻌﻲ ﻛﻨﻴﺪ ﺍﻳﻦ ﺍﻓﺮﺍﺩ ﺭﺍ ﺗﺸﻮﻳﻖ ﺑﻪ ﺻﺤﺒﺖ ﻛﺮﺩﻥ 

ﻛﻨﻴﺪ. ﺍﻳﻦ ﻛﺎﺭ ﺑﺎﻋﺚ ﻣﻲ ﺷﻮﺩ ﻓﺮﺩ ﻫﻴﺠﺎﻥ ﻫﺎﻯ ﺧﻮﺩ 

ﺭﺍ ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻛﻨﺪ. ﻭﻟﻲ ﺩﺭ ﺻﻮﺭﺕ ﻋﺪﻡ ﺗﻤﺎﻳﻞ ﻓﺮﺩ ﺑﻴﺶ 

ﺍﺯ ﺣﺪ ﺍﺻﺮﺍﺭ ﻧﻜﻨﻴﺪ. 

t
ﻣﺎﻧﻊ ﮔﺮﻳﻪ ﻛﺮﺩﻥ ﻓﺮﺩ ﺩﺍﻏﺪﺍﺭ ﻧﺸﻮﻳﺪ.

t
ﺗﻮﺻﻴﻪ ﻛﻨﻴﺪ ﺍﮔﺮ ﺷﻲء ﻳﺎ ﻟﺒﺎﺳﻲ ﺍﺯ ﻣﺘﻮﻓﻲ ﻭﺟﻮﺩ 

ﺩﺍﺭﺩ ﺩﺭ ﺍﺧﺘﻴﺎﺭ ﺍﻭ ﻗﺮﺍﺭ ﺩﻫﻨﺪ.

t
ﻣﺘﺬﻛﺮ ﺷﻮﻳﺪ ﻛﻪ ﺟﻤﻊ ﻛﺮﺩﻥ ﻭ ﭘﻨﻬﺎﻥ ﻛﺮﺩﻥ ﺗﻤﺎﻡ 

ﻭﺳﺎﻳﻞ ﺷﺨﺼﻲ ﻋﺰﻳﺰ ﺍﺯ ﺩﺳﺖ ﺭﻓﺘﻪ ﻛﻤﻜﻲ ﺑﻪ ﻓﺮﺩ 

ﺩﺍﻏﺪﻳﺪﻩ ﻧﻤﻲ ﻛﻨﺪ.

t
ﺑﺎﻳﺪ ﺣﻤﺎﻳﺘﮕﺮﺍﻧﻪ ﺑﺮﺧﻮﺭﺩ ﻛﻨﻴﺪ ﻭﻟﻲ ﺑﺎﻋﺚ ﻭﺍﺑﺴﺘﮕﻲ 

ﺍﻓﺮﺍﺩ ﺩﺍﻏﺪﻳﺪﻩ ﺑﻪ ﺧﻮﺩﺗﺎﻥ ﻧﺸﻮﻳﺪ.

t
ﻗﻮﻟﻲ ﻧﺪﻫﻴﺪﻛﻪ ﻧﺘﻮﺍﻧﻴﺪ ﺑﻪ ﺁﻥ ﻋﻤﻞ ﻛﻨﻴﺪ.

t
ﺍﺯ ﺑﻴﺎﻥ ﺟﻤﻼﺕ ﻛﻠﻴﺸﻪ ﺍﻱ ﻣﺎﻧﻨﺪ:

«ﻣﻲ ﺗﻮﺍﻧﺴــﺖ ﺑﺪﺗﺮ ﺍﺯﺍﻳﻦ ﻫﺎ ﺑﺎﺷﺪ» ﻳﺎ «ﺯﻣﺎﻥ ﻫﻤﻪ 

ﺩﺭﺩﻫﺎ ﺭﺍ ﺩﺭﻣﺎﻥ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ» ﻳﺎ «ﻣﻲ ﻓﻬﻤﻢ ﭼﻪ ﺍﺣﺴﺎﺳﻲ 

ﺩﺍﺭﻱ» ﺧﻮﺩﺩﺍﺭﻱ ﻛﻨﻴﺪ. ﺑﺎ ﺍﻳﻦ ﻛﺎﺭ ﺩﺭﺩ ﺁﻧﻬﺎ ﺭﺍ ﻛﻮﭼﻚ 

ﺟﻠﻮﻩ ﺩﺍﺩﻩ ﺍﻳﺪ. ﺑﻪ ﺟﺎﻱ ﺁﻥ ﻣﻲ ﺗﻮﺍﻧﻴﺪ ﺑﮕﻮﻳﻴﺪ «ﺳﻌﻲ 

ﻣﻲ ﻛﻨــﻢ ﺑﻔﻬﻤﻢ ﭼﻪ ﺍﺣﺴﺎﺳــﻲ ﺩﺍﺭﻱ»، «ﺗﺤﻤﻞ 

ﺍﻳﻦ ﻣﺸــﻜﻞ ﺑﺮﺍﻱ ﺷﻤﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﺧﻴﻠﻲ ﻣﺸﻜﻞ ﺑﺎﺷﺪ»، 

«ﺍﮔﺮﻛﻤﻜﻲ ﺍﺯﺩﺳــﺖ ﻣﻦ ﺑﺮﺁﻳــﺪ ﺍﻧﺠﺎﻡ ﻣﻲ ﺩﻫﻢ».

t
ﺑﻪ ﺧﺼﻮﺹ ﺩﺭ ﻣﻮﺭﺩ ﻛﻮﺩﻛﺎﻥ، ﻣﺮگ ﻋﺰﻳﺰﺍﻥ ﺷﺎﻥ 

ﺭﺍ ﻣﻌــﺎﺩﻝ ﺑﺎ ﺧﻮﺍﺏ ﻳﺎ ﺳــﻔﺮ ﺗﻌﺒﻴﺮ ﻧﻜﻨﻴﺪ. ﺍﻳﻦ ﻛﺎﺭ 

ﻛﻮﺩﻛﺎﻥ ﺭﺍ ﻫﻨﮕﺎﻡ ﺧﻮﺍﺏ ﻳﺎ ﺳﻔﺮ ﺩﭼﺎﺭ ﻣﺸﻜﻞ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ. 

t
ﺍﮔﺮ ﺑﻪ ﺍﻓﺮﺍﺩﻱ ﺑﺮﺧﻮﺭﺩﻳﺪ ﻛﻪ ﭘﺲ ﺍﺯ ﮔﺬﺷــﺖ ﺩﻭ 

ﻣﺎﻩ ﺍﺯ ﺩﺭﮔﺬﺷـﺖ ﻋﺰﻳﺰﺍﻥ ﺷـﺎﻥ ﻫﻨﻮﺯ ﻣﺜـﻞ ﺭﻭﺯﻫﺎﻱ 

ﺍﻭﻝ ﻋـﺰﺍﺩﺍﺭﻱ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ ﻳﺎ ﺩﺍﺭﺍﻱ ﻧﺸﺎﻧﻪ ﻫﺎﻳﻲ ﻫﺴﺘﻨﺪ 

ﻛﻪ ﺩﺭ ﺑﺎﻻ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪ، ﺁﻧﺎﻥ ﺭﺍ ﺑﻪ ﺗﻴﻢ ﺣﻤﺎﻳﺖ ﺭﻭﺍﻧﻲ، 

ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﻫﺪﺍﻳﺖ ﻛﻨﻴﺪ.

 

حشیش

تحقیقات نشان داده است، نوجوانانی که با والدینشان درباره خطرهای موادمخدر گفت و گو می کنند، در مقایسه با آنهایی که چنین گفت و گویی ندارند، ۳۶ درصد کمتر در معرض مصرف حشیش قرار دارند. ضمن اینکه ۵۰ درصد کمتر احتمال دارد که مواد استنشاقی مصرف کنند و ۶۵ درصد کمتر در معرض ابتلا به سایر مواد مخدر هستند. آیا هنوز هم فکر می کنید که نیازی به گفت و گو با فرزندانتان در این باره ندارید؟ 
   والدین مؤثرترین عامل در نحوه زندگی روزمره فرزندان به شمار می آیند، اما بهترین والدین هم به طور طبیعی روشهای مقابله با مشکلات را نمی دانند. ۲۱ روشی که پیش رو دارید، به شما کمک می کند تا از گرفتار شدن فرزندانتان در دام اعتیاد پیشگیری کنید.
تجربه نشان می دهد، کودکان و نوجوانانی که با والدین خود روابط صمیمانه تری دارند، کمتر به سوی رفتارهای مخاطره آمیز (استعمال سیگار، استعمال مواد مخدر، پرخاشگری و…) کشیده می شوند. بنابراین، هرچه بیشتر به نیازهای فرزندان خود توجه و به مسایلشان رسیدگی کنید احساس ارزشمندی بیشتری خواهند کرد و به خواستهای شما واکنش مثبت نشان می دهند. به منظور دست یابی به این هدف راهکارهای زیر توصیه می شود:
▪ برای با هم بودن زمان خاصی درنظر بگیرید.
▪ از سؤال کردن نترسید.
▪ سعی کنید هنگامی که فرزندتان از مدرسه برمی گردد، در خانه باشید.
▪ وعده های غذا را با یکدیگر و دسته جمعی صرف کنید.
▪ برقراری ارتباط مؤثر را یاد بگیرید
آیا می دانید سرگرمی مورد علاقه فرزندتان چیست؟ فرزند شما در مدرسه از چه چیزی بیشتر لذت می برد و به آن علاقه مند است؟ ارتباط بیشتر باعث می شود آنها راحت تر درباره مسایل مختلف، ازجمله مواد مخدر و… با شما گفت و گو کنند.
▪ کاملاً واضح و روشن صحبت کنید.
▪ شنونده خوبی باشید.
▪ از اخبار رسانه های جمعی استفاده کنید.
▪ به پرسشهای آنان پاسخهای صادقانه دهید.
▪ واکنش نشان ندهید.
▪ از فنون ایفای نقش استفاده کنید.
▪ الگوی فرزند خود باشید
▪ در زندگی روزانه الگوی ارزشمندی برای فرزند خود باشید.
▪ به فرزندانتان القا نکنید که آن چه را می گویم انجام بده، نه آن چه را که عمل می کنم.
▪ رفتار خودتان را مورد ارزیابی قرار دهید.
▪ مقررات وضع کنید.
▪ برای رفت و آمد به خانه، محدودیتهای ویژه در نظر بگیرید.
▪ فرزندانتان را در بیرون از خانه کنترل کنید.
▪ با خانواده ای که فرزند شما برای مهمانی به منزلشان رفته است، تماس داشته باشید.
▪ به فرزندان خود بیاموزید تا به راحتی بتوانند میهمانیهایی را که در آن سیگار و مواد مصرف می شود، ترک کنند.
▪ به ندای درونی خود گوش دهید.
▪ تشویق و پاداش
▪ تأیید و تشویق والدین، مؤثرترین عامل برای ایجاد رفتارهای مثبت و مطلوب در کودکان و نوجوانان است.
▪ به رفتارهای خوب پاسخ دهید.
▪ بر رفتارهای مثبت تاکید کنید

آشنایی با عوارض جسمانی و روانی مصرف حشیش
شایع ترین ماده غیر قانونی در سراسر جهان از گیاهی به نام شاهدانه هندی که شبیه گزنه است به دست می آید. بخش های مختلف این گیاه حاوی مواد فعال بوده و بسته به محلی که مورد استفاده قرار می گیرد قدرتهای مختلفی دارند. 
   حشیش صمغ چسبنده ای که از گیاه شاهدانه بدست می آید را به صورت قالبی در می آورند که به رنگ سبز خاکستری و یا قهوه ای مایل به سبز است و به آن حشیش می گویند. از برگهای خشک شده نیز ماری جوانا حاصل می شود که ضعیف تر است. روغن حشیش قوی ترین فرم این ماده است. از جمله نام های رایج این ماده ماری جوآنا، گراس، علف، بنگ، جرس، Joint ، سیگاری و حشیش است.

از هزاران سال پیش می‌دانستند که حشیش اثرات نشئه ‌آور دارد. هردوت مورخ یونانی (قرن پنجم قبل از میلاد) قبیله چادرنشینی را توصیف کرده است که دانه‌ های شاهدانه را روی منقل سرخ کرده و با سردادن هلهله شادی از چادر خارج می‌شدند. حشیش نام مختصر بوته شاهدانه است. تمام اجزاء این گیاه خاصیت روانگردان دارد که از بین آنها -? ۹ – تترا هیدروکانابینول (THC -9 ? -) فراوان تر از همه است.

 ● حشیش چیست؟

 قوی‌ ترین انواع حشیش از سرشاخه‌ های گلدار گیاه یا از ترشح رزینی قهوه‌ای مایل به سیاه خشک شده برگ‌های آن که HASH یا HASHISH نامیده می ‌شود به دست می ‌آید. برگ های خشک گیاه شاهدانه را داخل سیگار ریخته و آن را دود می ‌کنند. در قرن نوزدهم و اوایل قرن بیستم اثرات ضد درد، ضد تشنج و خواب آور حشیش شناسایی شده بود. در دهه چهارم قرن بیستم این ماده جزو سیستم دارویی آمریکا به حساب می‌آمد. بیش از ۴۰۰ ماده شیمیایی در گیاه حشیش وجود دارد که ۶۰ درصد آنها از لحاظ شیمیایی با ?THC9- در ارتباط است.

یکی از موادی که از زمان‌های بسیار قدیم تا به امروز به منظور خروج از حالت تعادل طبیعی مورد استفاده بشر بوده و هست، حشیش می‌باشد. این ماده، از درختچه‌ای به نام شاهدانه و یا کانابیس به‌دست می‌اید.
موادی‌که از قسمت‌های مختلف این گیاه به‌دست می‌آید، نام‌های مختلفی دارند؛ مثل بنگ ، حشیش، گرس یا علف(ماری‌جوانا) که بسته به مقدار THc موجود در آنها از قدرت کمتر و یا بیشتری برخوردار هستند. THC یا تترا هیدرو کانابینول Tetra Hidro Canabinol، مادة اصلی این خانواده است که مقدار آن در قسمت‌های مختلف گیاه متفاوت است. بیشترین مقدار THC در صمغ یا شیره‌ای است که از سطح برگ‌های این گیاه تراوش می‌شود.که از جمع‌آوری آنها، حشیش که قوی‌ترین فراوردة آن است، بدست می‌آید.
مادة دیگری که از این گیاه بدست می‌آید، بنگ است که از جوشاندة ترکیب ساقه و برگ‌های این گیاه بدست می‌آید که به آن روغن حشیش نیز می‌گویند. مادة دیگر، علف یا گرس یا ماری‌جوانا است که از خشک‌ کردن و پودر کردن برگ‌های گیاه شاهدانه بدست می‌آید. تمامی این مواد، حاوی مادة THC می‌باشد.THC در گذشته‌های دور به عنوان داروی ضد درد مورد استفاده بوده‌است اما با مشخص شدن عوارض و خواص این ماده که بر روی افراد مختلف متفاوت بود به تدریج استفادة دارویی آن کنار گذاشته شد.

 

 

 

● روغن حشیش
روغن حشیش قوی ترین فرم این ماده است. این روغن غلیظ، سبز تیره یا قهوه یی مایل به قرمز است که از تصفیه حشیش با یک ماده حلال ارگانیک به دست می آید. معمولاً این روغن را به توتون داخل سیگار مالیده و به روش دود کردن مورد مصرف قرار می دهند.
● راههای مصرف:
حشیش معمولاً به روش تدخینی استفاده می شود. معمولاً با توتون سیگار مخلوط شده و به عنوان joint یا سیگاری می کشند. خوردن حشیش روش نامعمولتری است. گاهی نیز حشیش را در غذا یا شیرینی و یا نوشابه می ریزند و می خورند.

 
● مصارف پزشکی
حشیش به عنوان مسکن و ماده رفع بی خوابی مصرف پزشکی دارد. همچنین از THC و دیگر مشتقات آن برای درمان برخی از بیماری ها از جمله آسم و صرع استفاده می شود ولی در حال حاضر تنها استفاده حشیش برای درمان تهوع و استفراغ ناشی از شیمی درمانی بیماران سرطانی است.

 
● آثار مصرف:
عوارض جسمانی که به دنبال مصرف حشیش ایجاد می شود عبارتند از: افزایش فشار خون، گیجی، افزایش اشتها، قرمز شدن چشم ها، تند شدن ضربان قلب، اختلال حافظه، گیجی، بی توجهی، تغییر در درک و رنگ و صدا. علائم روانی شدید مثل شنیدن صداهای غیر واقعی، صحبت های نامربوط و رفتارهای غیر عادی، اضطراب و افسردگی در عرض چند دقیقه شروع می شود و بسته به میزان مصرف چند ساعت طول می کشد. چنانچه خورده شود علائم دیرتر شروع می شود اما مدت طولانی تری می ماند.

حشیش اثر خواب آوری خفیفی نیز دارد. اما این اثر به شدت به وضعیت خلقی و توقع مصرف کننده مربوط می شود. یک مصرف کننده تازه کار بعد از یک بار مصرف Joint و یک مصرف کننده سابقه دار تا روزانه ۲۰ بار مصرف Joint به علائم دلخواه می رسند. این علائم عبارتند از سرخوشی، احساس اعتماد به نفس، احساس عمومی خوب بودن. البته چنانچه فرد به هنگام مصرف افسرده و یا مضطرب باشد علائم ناخوشایند تشدید می شود.

در مقایر بالا خطر بروز حملات اضطرابی هول و بدبینی و توهم نیز وجود دارد. با توجه به کاهشی که در میزان مهار در فرد ایجاد می شود خطر آسیب رساندن به خود بالا می رود. افرادی که از این ماده استفاده می کنند به دلیل عدم تعادل ناشی از آن نباید رانندگی کنند.

 

● علائم مصرف
الف) اثرات کوتاه مدت:
اثرات حشیش بسته به مقدار و روش مصرف متفاوت است و به وضعیت جسمانی، سلامت فرد، وزن، خلق وخو، درجه تحمل و غیره بستگی دارد. اثرات حشیش چند دقیقه پس از مصرف ظاهر شده و ۲ تا ۴ ساعت باقی می ماند.
البته این در صورتی است که روش مصرف فرد تدخین باشد. در روش خوردن، از آنجایی که عمل هضم به کندی صورت می گیرد، اثرات حشیش به تدریج و طولانی تر ظاهر می شوند. در ادراکات بینایی و شنوایی او تحریف به وجود می آید.
اشیای مجاور را بزرگ تر یا کوچک تر می بیند، در خود احساس قدرت عجیب یافته و دست به اعمال وحشیانه و خشونت بار می زند. اعتماد به نفس کاذب پیدا کرده و اشتهای عجیبی در خوردن به خصوص در زمینه غذاهای شیرین پیدا می کند که اصطلاحاً به آن اشتهای گاوی می گویند و سرانجام فرد به خواب عمیقی فرو می رود.
ب) اثرات بلندمدت:
تحقیقات نشان می دهد که اثرات سوءمصرف حشیش در میان جوانان و بزرگسالان حتمی است. از دست دادن انگیزه و علائق، آسیب حافظه و تمرکز، عدم قابلیت در رانندگی، کاهش قوای ایمنی بدن در برابر عفونت ها و بیماری ها، گیجی، سردرگمی، فقدان انرژی و غیره در اثر استفاده مرتب و مزمن حشیش روی می دهند.
● عوارض مصرف
از آثار جسمانی مصرف حشیش خصوصاً در میان مصرف کنندگان مزمن آن می توان افزایش فشار خون، قرمز شدن چشم، اختلال در حافظه، تغییر در درک رنگ و صدا، بیماری های تنفسی مزمن، سرطان ریه، از بین رفتن سلول های مغزی، نازایی در زنان و عقیمی در مردان را نام برد.
آثار روانی آن نیز عبارتند از شنیدن صداهای غیرواقعی، صحبت های نامربوط، خنده های بی دلیل، کم شدن علاقه و بی انگیزه بودن برای زندگی (سندرم بی انگیزشی)، شغل و خانواده، توهم اغلب همراه با حالت پارانویایی خصوصاً در زمان مصرف زیاد حشیش، اضطراب و افسردگی که در عرض چند دقیقه شروع شده و بسته به میزان مصرف چند ساعت طول می کشد، تندمزاجی، پرحرفی، بی قراری، احساس طردشدگی، ترس و وحشت.

● آثار مصرف حشیش:

تغییر در درک رنگ و صدا

افزایش اشتها

تند شدن ضربان قلب

قرمزی چشمها

اختلال حافظه، گیجی و بی توجهی به اطراف

به هم خوردن تعادل حرکتی

علایم روانی شدید مثل شنیدن صداهای غیر واقعی، صحبتهای نامربوط، رفتارهای غیر عادی، اضطراب و افسردگی

 

● عوارض مصرف طولانی حشیش:

 

بیماریهای تنفسی مزمن و سرطان ریه

نازایی در زن و عقیمی در مرد

از بین رفتن سلولهای مغزی (پوک شدن مغز)

تشنج

اختلال روانی شدید و پایدار

کم شدن علاقه و انگیزه برای زندگی، شغل و روابط اجتماعی و خانوادگی

 
● وابستگی و ترک
در اثر مصرف مداوم حشیش وابستگی روانی و تحمل نسبت به آن ایجاد می شود. نشانه های ترک آن شامل اضطراب، عصبانیت، از دست دادن اشتها، بی خوابی و بدخوابی است. 
● چگونه کمک کنیم:
مصرف حشیش امکان بروز یا تشدید حالات جنون را زیاد می کند و چنانچه چنین حالتی بروز کرد حتماً باید بیمار را به بخش روانپزشکی ارجاع داد. باید مصرف کننده را مطمئن کرد که علائم تحریک پذیری، کسالت و اختلال الگوی خواب پس از خروج دارو از بدن مرتفع خواهد شد. نیازی به تجویز دارو مگر به توصیه پزشک وجود ندارد. بدلیل آنکه حشیش در چربی حل می شود تا ۴ هفته پس از مصرف در ادرار قابل تشخیص است. از جمله عوارض طولانی مدت مصرف حشیش وضعیتی است که فرد دچار بی انگیزگی، عدم تمایل برای شروع هر کاری، بی احساسی، بی انرژی بودن و چاق شدن می گردد. 

 

 ۱- آیا  مصرف حشیش اعتیاد نمی‌آورد ؟
وابستگی به حشیش اصلا وابستگی جسمی نیست، بلکه یک اعتیاد روحی و رفتاری شدید است و این یکی از مصیبت‌های بزرگ حشیش است که اغلب معتادانش هم خیال می‌کنند به آن معتاد نشده‌اند. پس حشیش اعتیاد می آورد اما نوع اعتیاد بیشتر روانی است تا جسمانی .

تصور عامة مردم این است که حشیش یا مواد هم‌خانوادة آن چون مورفین ندارند پس اعتیاد هم ندارند و اگر دارد اعتیاد یا وابستگی آن روحی و روانی است در حالیکه اعتیاد به این مواد کاملاً جسمی است و THC مستقیماً روی سیستم ضد درد یا تولید کنندة مواد شبه افیونی جسم اثر می‌گذارد و باعث تخریب آن می‌شود. این سیستم، قوی‌ترین مواد مخدر طبیعی و شبه افیونی را تولید می‌کند و بعضی از آنها نظیر دینورفین، ۲۰۰ برابر مورفین خالص قدرت تخدیر و تسکین‌دارند. تخریب این سیستم و بروز اختلالات جسمی ، باعث بروز عوارض روانی هم می‌شود. طبق دیگاه کنگرة ۶۰ هر نوع ماده‌ای که مصرف آن انسان را از حال تعادل طبیعی خارج می‌کند، روی این سیستم‌ها اثر سوء و مخرب دارد.
از مهم‌ترین اثرات مصرف حشیش می‌توان به توهم، خیره‌شدن و خیره‌ماندن به نقطه‌ای خاص، گریه و خندة غیر طبیعی، پرخوری شدید(نشئه‌خوری)، اختلال در درک زمان، مکان و فواصل اشاره کرد. مهمترین عارضه طولانی مدت مصرف حشیش ، اختلال در حافظه ، فراموشی و توهمات عجیب و غریب و در نهایت دیوانگی است . بعضی از مصرف کنندگان حشیش که برای درمان به کنگره ۶۰ مراجعه نموده‌اند ، ادعا می‌کردند از بندگان برگزیده خداوند هستند و حتی ادعای مهدویت. به راستی چگونه با مصرف موادمخدر نظیر حشیش که عملی کاملاً شیطانی است ، می‌توان بنده برگزیده خداوند شد؟!

 
حشیش و مواد هم‌خانوادة آن ، از دیدگاه کنگرة ۶۰ مواد مخدر محسوب می‌شوند و اعتیاد سنگینی نیز به دنبال دارند که جسمی است زیرا سیستم تولید کننده مواد شبه افیونی جسم را از تعادل خارج می‌کندو از تعادل خارج شدن جسم ، عدم تعادل روانی را نیز به دنبال دارد . در حال حاضر مصرف کنندگان حشیش که به آن اعتیاد دارند و برای درمان به کنگره ۶۰ مراجعه می‌کنند می‌توانند اعتیار خود را به این ماده مخدر کاملاً درمان کنند.

۲- آیا می توان حشیش را  به طور ناگهانی ترک کرد ؟

اگر شما به مصرف روزانه حشیش اعتیاد پیدا کرده باشید و به طور ناگهانی آن را کنار بگذارید، برخی از این علائم در شما بروز پیدا خواهد کرد: بی‌خوابی، تهوع، اختلالات خواب، تعریق، خواب‌های پریشان و… اما تمام این علائم را اگر فقط بین ۲ تا ۴ روز تحمل کنید، می‌توانید برای همیشه با حشیش خداحافظی کنید.

۳- حشیش خطرناکتر است یا سیگار ؟

اگر از پزشکان بپرسید از بین حشیش و سیگار کدام یک بدتر است، می‌گویند هر دو. اما واقعیت این است که معمولا حشیشی‌ها دود را عمیق‌تر فرو می‌برند و آن را برای مدت بیشتری در ریه‌هایشان نگه ‌می‌دارند و آن دسته از سیگاری‌هایی که علاوه بر سیگار، حشیش هم می‌کشند؛ بسیار بیشتر از دیگران در معرض ابتلا به سرطان ریه قرار می‌گیرند. البته خوشبختانه میزان ابتلا به سرطان‌های دستگاه تنفسی در آنهایی که تا قبل از ۳۰ سالگی از حشیش (و سیگار) دست کشیده‌اند، به میزان چشمگیری کاهش می‌یابد.

 

اما تفاوت‌های سیگار و حشیش به همین جا ختم نمی‌شود. حشیش به شدت توهم‌آور است و بر توانایی‌های مغزی هم تاثیرات واضح و  نامطلوبی دارد، حافظه کوتاه‌مدت را مختل می‌کند و توان مغز را در فراگیری علوم و اطلاعات جدید کاهش می‌دهد.

 

و به عنوان نکته آخر هم بد نیست بدانید که درصد بسیار بالایی از حشیشی‌ها معمولا کارشان به هروئین کشیده می‌شود.

 

۴- آیا حشیش منجر به عقیمی مردان و زنان می‌شود؟

 

بیش از ۴۰ سال است که برخی محققان از رابطه بین مصرف حشیش و عقیمی صحبت می‌کنند اما تا به امروز هیچ توجیه علمی برای این فرضیه ارائه نشده است. البته آزمایشات نشان می‌دهد که ماده «تی‌اچ‌سی» موجود در حشیش می‌تواند منجر به افت هورمون «ال‌اچ» شود و این هورمون، همان عاملی است که باعث تخمک‌گذاری در زنان می‌شود و در ساخت اسپرم مردان نیز تاثیر دارد.

 

به‌علاوه حشیش حداقل در حدفاصل ۴ تا ۵ ساعت پس از مصرف، توانایی‌های جنسی فرد مصرف‌کننده را بشدت کاهش می‌دهد.

شیشه-امفتامین ها

آمفتامین‏ها گروهى از مواد محرک مغزى هستند که معمولاً به شکل پودرسفیدرنگ و گاهى سفید متمایل به قهوه‏اى روشن یا سفید چرک(مشاهده مى‏شوند. امفتامین‏ها گروهى از مواد محرک مغزى هستند که معمولاً به شکل پودرسفیدرنگ و گاهى سفید متمایل به قهوه‏اى روشن یا سفید چرک(مشاهده مى‏شوند.

  برخى انواع آمفتامین‏ها داراى‏مصارف طبى هستند و تحت نظارت کامل پزشک در مواردى‏ چون ‏افسردگى‏ها، اختلالات پرتحرکى، کم‏توجهى کودکان و حمله‏هاى خواب‏مورد استفاده قرار مى‏گیرند.

 

آمفتامین‏ها اغلب براى بهبود کارآیى وایجاد حالت سرخوشى توسط دانش‏آموزان، دانشجویان و رانندگان موردسوء مصرف قرار مى‏گیرند.
از جمله نام‏هاى رایج آن مى‏توان به آیس (ICE، اسپید (SPEED،میتسى‏بوشى (Mitsibushi و ترکیبى از آمفتامین‏هاى جایگزین به‏نام MDMAتحت نام Ecstasy اشاره کرد.
راه‏هاى مصرف:
معمولاً به‏صورت خوراکى و گاهى همراه مشروبات استفاده مى‏شود.انفیه‏کردن، تزریق یا تدخین با سیگار نیز از سایر راههاى مصرفى است.شکل تزریقى آن نسبت به سایر انواع آن اعتیاد بیشترى ایجاد مى‏کند.
آثار مصرف:
همه آمفتامین‏ها به سرعت از راه دهان جذب شده و در عرض یک‏ساعت‏علایم آنها شروع مى‏شود. آثار مصرف آمفتامین‏ها ۱ تا ۲ روز طول‏مى‏کشد.

از جمله عوارض جسمانى مصرف آمفتامین‏ها مى‏توان به‏افزایش ضربان قلب و فشار خون، خشکى دهان، تعریق، افزایش انرژى،کاهش اشتها، تهوع و استفراغ و بى خوابى اشاره کرد.
از جمله عوارض روانى آن نیز احساس سرخوشى، احساس قدرت،افزایش توانایى تمرکز، نوسانات خلقى، برآشفتگى و تحریک‏پذیرى‏است.
مصرف مداوم آمفتامین‏ها منجر به ایجاد تحمل و وابستگى مى‏شود؛به‏نحوى که با قطع ناگهانى آنها علایمى همچون تحریک‏پذیرى، گرسنگى‏شدید، اختلال خواب و افسردگى حاد بروز خواهد کرد و در مصارف‏طولانى‏مدت، امکان بروز حالات جنون شبیه به اسکیزوفرنى وجوددارد.

 

● مواد استنشاقی ، آثار مصرف و عوارض مصرف طولانی مدت آنها
▪ شامل انواع حلالها، چسبها، رنگهای اسپری، تینر، مواد پاک کننده، لاک غلط گیری، بنزین و…می‌باشند.
به دلیل سهولت دسترسی، مصرف این مواد توسط نوجوانان نادر نیست. استنشاق این مواد از طریق بطری، قوطی، کیسه‌های پلاستیک، پارچه آغشته به مواد یا اسپری صورت می‌گیرد. این مواد مضعف سیستم عصبی مرکزی هستند. نسبت به آثار این مواد تحمل ایجاد می شوند. اما علایم ترک آنها خفیف است.
▪ آثار مصرف مواد استنشاقی:
مواد استنشاقی به سرعت از ریه‌ها جذب شده و به مغز می‌رسند. اثرات آنها چند دقیقه پس از مصرف ظاهر شده و بسته به نوع و مقدار ماده مصرفی ۳۰ دقیقه تا چند ساعت باقی می‌ماند. آثار مصرف این مواد عبارتند از:
ـ تغییرات رفتاری یا روانی (سرخوشی و احساس خوشایند غوطه‌وری، خطاهای حسی و توهم شنوایی و بینایی، اختلال قضاوت، رفتارهای پرخاشگرانه و تکانه‌ای)
ـ تهوع و استفراغ
ـ بثورات پوستی اطراف دهان و بینی، بوی غیر معمول تنفس، بقایای ماده مصرفی روی صورت و لباسها و تحریک گلو وبینی.
ـ اختلال تکلم، ضعف رفلکسها و آتاکسی
استوپور و اغما و مرگ (در اثر مصرف مقادیر زیاد)
▪ عوارض مصرف طولانی مواد استنشاقی :
ـ آسیبهای برگشت ناپذیر کبدی و کلیوی
ـ آسیب عضلانی پایدار
ـ التهاب و خونریزی گوارشی
ـ عوارض مغزی (کاهش ضریب هوشی، صرع لوب تمپورال، آتروفی مغزی)
ـ عوارض قلبی و ریوی (درد سینه و اسپاسم برونش)
ـ آسیب جنینی در زنان باردار
▪ آمفتامین ها آثار مصرف و عوارض مصرف طولانی مدت آنها:
آمفتامین ها گروهی‌ از داروها هستند که از نظر ساختمانی با ناقل‌های عصبی نوراپی نفرین، اپی نفرین،و دوپامین مربوطند و به نام داروهای مقلد سمپاتیک یا محرک سیستم عصبی مرکزی نیز معروفند. این ترکیبات شامل متیل فنیدیت، دکستروآمفتامین، و مت آمفتامین هستند.
ـ آمفتامین اغلب برای بهبود کارآیی، کاهش خواب و ایجاد سرخوشی مورد استفاده قرار می‌گیرند. معمولاً ورزشکاران، دانشجویان و رانندگان مسافتهای طولانی، از این مواد استفاده می‌کنند. مصارف طبی آمفتامین‌ها شامل پرتحرکی کودکان، نارکولپسی، چاقی و برخی موارد افسردگی مقاوم به درمان است.
ـ وابستگی روانی به آمفتامین‌ها ممکن است به سرعت ظاهر شود.
▪ آثار مصرف آمفتامین:
ـ آثار مصرف آمفتامین‌ها معمولاً یک تا دو روز طول می‌کشد. این آثار عبارتند از:
ـ تغییرات رفتاری یا روانی (سرخوشی، اضطراب و بی قراری، عصبانیت، اختلال قضاوت)
ـ تاکی کاردی
ـ اتساع مردمک
ـ تغییرات فشار خون
ـ لرز
ـ تهوع واستفراغ
ـ اختلال عملکرد شغلی و اجتماعی
▪ عوارض مصرف طولانی آمفتامین‌ها:
ـ کاهش وزن
ـ ضایعات پوستی مزمن
ـ برخی از بیماریهای شدید روانی نظیر اسکیزوفرنیا
ـ بروز سایکوز شبیه اسکیزوفرنیا
ـ اختلالات ایسکمیک قلبی
▪ مواد توهم زا – ال. اس. دی.
مواد توهم‌زا دسته‌ای از مواد هستند که سبب ایجاد تغییراتی در خلق و ادراک می‌شوند. سردستهٔ این گروه از مواد (L.S.D) Lysergic Acid Diethylamide است. تحمل نسبت به این داروها خیلی سریع و پس از ۳ تا ۴ روز مصرف مستمر پدید می‌اید. وابستگی جسمانی به توهم‌زاها بوجود نمی‌آید و با قطع مصرف آنها علایم ترک ظاهر نمی‌شود،‌ اما وابستگی روانی می‌تواند پدید آید.
▪ آثار مصرف L.S.D :
آثار L.S.D دو ساعت پس از مص+رف ظاهر شده و معمولاً ۸ تا ۱۴ ساعت دوام دارد. این آثار عبارتند از:
ـ تغییرات رفتاری یا روانی (اضطراب، واکنش پاتیک، ترس از دیوانگی، ‌افسردگی، افکار پارانویید، اختلال قضاوت، رفتارهای خود آزارانه و حتی خودکشی)
اختلال ادراکی (مسخ شخصیت، مسخ واقعیت، ‌توهم خطای حسی، حس آمیزی بصورت درآمیختن ادراکات ـ مثل شنید رنگها یادیدن صداها)
ـ تحریک سیستم اتونوم (لرزش، تعریق، تاکی کاردی)
ـ اختلال تعادل
ـ افت عملکرد شغلی و اجتماعی
▪ عوارض مصرف طولانی L.S.D:
ـ اختلالات روانی شدید و دیرپا (اضطراب و سایکوز)
ـ flashback (علایم ادراکی ناشی از مصرف بدون مصرف اخیر L.S.D)
● کوکائین
کوکائین یکی از اعتیادآورترین و خطرناک‌ترین مواد مورد سوء مصرف است. این ماده از گیاه Erythroxylon Coca بدست می‌آید. وابستگی روانی به کوکائین ممکن است پس از یکبار مصرف به وجود آید. کوکائین وابستگی جسمی نیز ایجاد می‌کند، اما علایم ترک آن نسبت به ترک مواد افیونی خفیف‌تر است.
▪ آثار مصرف کوکائین:
آثار مصرف کوکائین بلافاصله ظاهر شده و ۳۰ تا ۶۰ دقیقه بعد رفع می‌شوند. به همین علت افراد نوابسته به کوکائین ممکن است هر نیم تا یک ساعت یک بار، برای مصرف مجدد، از جمع یا محل کار خارج شوند. این آثار عبارتند از:
ـ تحریک سیستم اتونوم (تاکی کاردی، اتساع مردمک، تعریق)
ـ تهوع و استفراغ
ـ علایم روانی (سرخوشی یا بی تفاوتی، اضطراب و عصبانیت، هذیانهای پارانوئید، توهم شنوایی، توهم بینایی،
ـ توهم لامسه بصورت احساس خزیدن حشرات زیر پوست، کاهش تمرکز)
ـ رفتارهای اجباری و تکراری
ـ اختلال عملکرد شغلی و اجتماعی
▪ عوارض مصرف طولانی کوکائین :
ـ احتقان، تورم، خونریزی و زخم مخاط بینی
ـ سوراخ شدن تیغه میانی بینی
ـ تیک
ـ سردرد شبه میگرنی
ـ کاهش وزن
ـ عوارض قلبی (آریتیم، انفارکتوس میوکارد)
ـ حوادث عروقی مغز
ـ تشنج 

 

علایم مسمومیت:
خونریزى مغزى در اثر افزایش شدید فشارخون، شوک ناشى از افت‏شدید فشارخون، افزایش شدید درجه حرارت بدن، بى‏نظمى در ضربان‏قلب، اختلال هوشیارى، تشنج، اغماء و مرگ.
چگونه کمک کنیم؟
آمفتامین‏ها به شدت وابستگى ایجاد مى‏کنند. بیمارانى که علایم جنونمثل اسکیزوفرنى( را نشان مى‏دهند باید بلافاصله به روانپزشک معرفى‏شوند. بیمارانى که علایم افسردگى حاد را نشان مى‏دهند به خاطر امکان‏خودکشى باید به شدت تحت نظارت باشند.

باید به مصرف‏کنندگان‏اطمینان خاطر داد که علایم ترک آمفتامین مشتمل بر خستگى، اضطراب،اختلال خواب و افسردگى حداکثر تا روز چهارم پس از ترک زیاد بوده ودر عرض یک هفته فروکش خواهد کرد.
معمولاً داروى خاصى براى ترک لازم نمى‏شود. در هنگام ترک بایدبیماران را تشویق کرد تا آب کافى بنوشند، روزانه سه وعده غذا مصرف‏کنند،

ورزش‏هاى آرامش بخش انجام دهند و در هواى آزاد راه بروند.
معمولاً الکل در همراهى با آمفتامین به دلیل خواص خواب‏آلودگى‏اش‏استفاده مى‏شود.
همچنین آمفتامین‏ها در ادرار ۲ تا ۴ روز پس از مصرف قابل تشخیص‏است.

 

* آشنایی با شیشه یا کریستال که  نوعی  آمفتامین است .

شیشه به عنوان یک آمفتامین بیش از ده سال است که میهمان مجالس و میهمانیهای ما است و محرکی که تا چندی پیش مصرف کننده خاص داشت(ثروتمندان و قشر تحصیلکرده !!!)امروز از نوجوان ۱۳ ساله تا متخصصین و استادان ما را درگیر خود کرده است و ما تازه به یاد اثرات سوء مصرف آمفتامین ها افتاده ایم.

 میزان ابتلاء به اعتیاد و مصرف مواد مخدر در ایران بالاست. با وجود اقدامات مختلف قانونی و نظامی برای کنترل مواد مخدر در ایران متاسفانه روند مصرف مواد مخدر در بین جوانان شیوع داشته بویژه افزایش مصرف مواد مخدر جدید از مشکلات فعلی می باشد که بهترین راه در مسیر مبارزه با این خطر، بالا بردن سطح آگاهی جامعه بویژه جوانان و حمایتهای صحیح خانوادگی است.

یکی از مواد محرک  خطرناک که اخیرا” بین جوانان شایع شده، شیشه است این ماده به عنوان محرک( نه مخدر) در مجالس رقص و مراکز فساد در کشورهای انگلیس و استرالیا بین جوانان رواج دارد.

ترکیب اصلی این ماده از آمفتامین(Amphetamine) گرفته شده که یک ماده محرک و اعتیاد آور است و مغز و سیستم عصبی را به شدت تحریک می کند و از نظر شیمیایی اثر آن از آمفتامین بیشتر است. این مواد در لابراتوارهای غیر قانونی ساخته می شود و اسامی خیابانی مثل: کریستال، یخ، Meth و شیشه دارند. این ماده توهم زایی و اثرات محرک را باهم ایجاد می کند.

 

« در ذیل به دلایل گسترش مصرف شیشه اشاره می کنم »

۱٫مصرف راحت (به دلیل نداشتن بوی بد مانند مخدرهای سنتی ==تریاک ،حشیش ،وید و …)مصرف توسط پایپ و یا زرورق

۲٫قیمت مناسب(از گرمی ۴۵ تا ۷۰ هزار تومان که برای مصرف کنندگان تفننی!!! تا ۱۰ بار قابل استفاده است)

۳٫افزایش شدید میل جنسی (به خصوص در دختران که احتمال سوء استفاده جنسی و آمیزش به دون وسایل مراقبتی را افزایش میدهد)

۴٫دسترسی راحت(حداکثر زمان دسترسی در نقاط مختلف شهر تهران بین ۱۰ تا ۳۰ دقیقه)

۵٫عدم اطلاع رسانی عمومی به موقع و مناسب توسط مراجع زی صلاح

۶٫سود بسیار مناسب مالی برای تولیدکنندگان و قاچاقچیان(۲ میلیون دلار در ۴۵ روز)

۷٫نداشتن اعتیاد جسمی با وجود ایجاد اعتیاد شدید روحی

و … موجب گردیده اند این مخدر به سرعت همه گیر شده و هر روز بر قربانیان خود بیافزاید.
برخی از عوارض ناشی از مصرف مخدر شیشه :
۱٫افزایش شدید میل جنسی به خصوص در دختران و کاهش حساسیت آلت مردان و جلوگیری از نعوض آن

۲٫گشاد شدم مردمک چشم و ایجاد اختلال در خواب مصرف کنندگان که موجب کاهش شدید سطح هوشیاری می گردد

۳٫پرحرفی و خوشبینی و مهربانی بلافاصله پس از مصرف

۴٫بدبینی شدید،استرس و توهمات شنوایی پس از فروکش کردن اثرات هر بار مصرف

۵٫میل به مصرف زیاد دخانیات پس از هر بار مصرف شیشه که موجب افزایش نسبی موارد بالا و ناراحتی های فلبی و ریوی می گردد.

۶٫افزایش مقطعی انرژی و در نتیجه فعالیت بیشتر = ایجاد خستگی ناگهانی و کاهش سطح هوشیاری
خطرات بهداشتی:
Methamphetamine وقتی وارد سیستم عصبی مرکزی CNS می شود، باعث آزاد شدن ناگهانی واسطه شیمیایی دوپامین ((Dopamine از مغز می شود که باعث تحریک سلولهای مغزی و افزایش خلق و خو و حالت تهاجمی و غیر قابل کنترل و افزایش حرکات جسمی می شود. که در صورت ادامه مصرف بعد از مدت طولانی علایم بدخلقی و افسردگی و علایم اختلال حرکتی مثل پارکینسون در فرد ظاهر می شود.

این ماده به صورت داخل بینی و خوراکی و داخل رگ و کشیدنی مصرف می شود و بلافاصله بعد از مصرف حالتی به نام rush یا flash در فرد ایجاد می گردد و افراد به سرعت اعتیاد پیدا می کنند و مجبورند هر روز مقدار مصرف را زیاد کنند.

مصرف این ماده می تواند باعث کاهش اشتها برای روزها، افزایش تعداد تنفس، افزایش فعالیت فیزیکی، افزایش دمای بدن و تحریک پذیری و بی خوابی گیجی، لرزش و تشنج، اضطراب و بدبینی و خشونت را سبب شود. که تشنج و افزایش زیاد دمای بدن باعث مرگ افراد می گردد. همچنین با صدمه روی عروق باعث سکته های مغزی و قلبی می گردد.

یکی از عوارض روانی آن ایجاد بیماری روانی شبیه اسکیزوفرنی است شامل توهمات بینایی و شنوایی و بدبینی و پرخاشگری است.

مصرف این ماده به تدریج در بین حیوانات افزایش دارد طبق بررسی در سال ۲۰۰۴ میلادی در ایالات متحده آمریکا ۶٫۲% از دانش آموزان دبیرستانی حداقل یکبار مصرف شیشه را تجربه کرده اند.

 
یکی از موادمخدر جدید که در بازار قاچاق عرضه می‌شود آیس ، شیشه یا کریستال است. وجه تسمیه این ماده‌محرک به این دلیل است که شکل ظاهری این ماده شبیه شیشه‌ای که خرد و پودر شده باشد و یا تکه‌های ریز یخ و یا خرده‌های ریز نبات است. به این دلیل به آن در کشور ما شیشه گفته می‌شود و در اروپا و آمریکا بیشتر به نام آیس شناخته می‌شود. شابو که در آسیای جنوب‌شرقی و خاوردور رواج دارد نیز شباهت‌هایی با این ماده دارد. تحقیقات نشان می‌دهد که مهمترین ترکیب این ماده‌ محرک آمفتامین است. سابقه تولید و مصرف آمفتامین به قبل از جنگ جهانی دوم می‌رسد و در زمان جنگ جهانی دوم به عنوان یک داروی مؤثر در رفع افسردگی سربازانی که مشغول جنگ بودند و یا نیروهایی که قرار بود چندین شبانه‌روز را به صورت پیوسته به نبرد مشغول باشند و فرصت استراحت نداشتند برای بالا بردن سطح انرژی آنان استفاده می‌شد. با گذشت زمان و مشخص شدن عوارض خطرناک این ماده و اعتیاد به آن کاربرد این ماده به عنوان دارو به تدریج کنار گذاشته شد اما سوداگران و تولیدکنندگان موادمخدر استفاده از این ماده را در تهیه موادمخدر در دستور کار خود قرار دادند. شاید اولین و مهمترین ماده‌ محرک که از آمفتامین به دست آمد و در سطح وسیع مورد مصرف قرار گرفت اکستازی باشد. قرص اکستازی از چند سال پیش به ندرت در کشور ما مشاهده و مصرف می‌شد اما در سال‌های اخیر مصرف آن افزایش یافت و انواع و اقسام این قرص در بازار قاچاق مشاهده شده است.

 

 

چگونگی مصرف شیشه :

مصرف اکستازی در پارتی‌ها ومیهمانی‌ها به عنوان یک ماده انرژی‌زا مصرف می‌شود و مصرف‌کنندگان آن می‌توانند ساعت‌ها بدون استراحت بیدار بمانند و از انرژی‌های نهفته یا ذخیره شده در جسم خود در حد بالایی بهره‌برداری نمایند که پس از مدتی شدیداً با کمبود انرژی مواجه‌ می‌گردند که از ظاهر آن‌ها کاملاً مشخص می‌شود. متأسفانه یکی از تبلیغات غلط در مورد این ماده‌مخدر این است که حتی رسانه‌های جمعی از آن به عنوان قرص شادی یاد می‌کنند درحالیکه این ماده از خود هیچ‌گونه انرژی و شادی ندارد و انرژی‌های ذخیره شده جسم را به یکباره آزاد می‌کند و انرژی که بایستی در طول چندین شبانه‌روز مصرف شود ، یک‌شبه استفاده می‌شود و بعد از تمام شدن اثر آن شخص مصرف‌کننده به شدت احساس رکود و خستگی می‌کند و این آغازی است برای مصرف دوباره و دوباره تا اعتیاد کامل که متأسفانه مصرف‌کنندگان اکستازی به طرف شیشه و کراک کشیده شده‌اند .
شیشه تقریباً همان خواص اکستازی را دارد با این تفاوت که اکستازی اغلب به صورت قرص و خوراکی و به ندرت به وسیله روش جذبی از طریق پوست استفاده می‌شود اما شیشه به صورت تدخین یا کشیدنی. برای مصرف شیشه ابزار مخصوص وجود دارد که به آن پایپ  گفته می‌شود و شبیه یک چپق شیشه‌ای است که کاربرد آن بیشتر در خارج از ایران مشاهده شنشئگی حاصل از مصرف این ماده تقریباً شبیه هیچ مادمخدر دیگری نیست. عوارض مصرف این ماده ، بسیار خطرناک و سنگین است. مصرف‌کنندگان این ماده در ابتداء مصرف پس از مصرف گاه تا ۷۲ ساعت حتی یک دقیقه نمی‌خوابند. در این مدت توهم شدید و خیره شدن به یک نقطه خاص برای چندین ساعت و همینطور رفتارهای بی‌پروا ، از حالات نشئگی این ماده محسوب می‌شود. بعضی از مصرف کنندگان شیشه پس از مصرف با توجه به توهم شدید به تصور پرواز خود را از پنجره ساختمان چند طبقه به پایین پرتاب کرده‌اند. پس از بین رفتن اثر این ماده شخص مصرف‌کننده طوری احساس خستگی و کوفتگی می‌کند که ممکن است حدود ۴۸ ساعت یا ۲ شبانه‌روز به صورت پیوسته خواب باشد و پس از بیداری سر دردهای شدید ، بی‌قراری ، لرزش و حرکات غیرعادی اعضاء بدن مثل دست و سر از حالات آن است. ده است. اما در کشور خودمان مصرف‌کنندگان شیشه ابزار دیگری را جایگزین این چپق شیشه‌ای یا پایپ کرده‌اند که به راحتی با یک لامپ درست می‌شود. به این صورت که انتها یا سرپیچ لامپ روشنایی را جدا کرده و آن را به همراه محتویات لامپ بیرون‌ می‌آورند ، سپس شیشه را داخل این حباب توخالی ریخته و با قرار دادن یک لوله خودکار در داخل آن و مسدود کردن انتهای آن با ماده‌ای مثل آدامس ، آماده مصرف می‌شود. در مرحله بعد با شعله فندک شیشه داخل حباب را از بیرون حرارت می‌دهند و از طریق لوله‌ای که از انتهای حباب بیرون آمده است به صورت کشیدنی مصرف می‌شود.

مصرف‌کنندگان شیشه برای از بین بردن این حالت معمولاً دوباره مصرف می‌کنند و مانند سایر موادمخدر فرایند اعتیاد آغاز می‌شود و پس از مدتی مصرف‌کننده شیشه تبدیل به یک معتاد تمام‌عیار می‌شود که البته با معتادان و مصرف‌کنندگان سایر موادمخدر مثل تریاک و حتی هرویین بسیار تفاوت دارد. عوارض مصرف شیشه را در طول چندماه ، حتی مصرف هرویین در طول چندین سال به وجود نمی‌آورد. مصرف‌کننده شیشه در حالت خماری آن دست به حرکات جنون‌آمیزی می‌زند که شاید از دیوانگان زنجیری هم سر نزند. از مهمترین عوارض طولانی مدت مصرف شیشه که معمولاً بعد از گذشت کمتر از ۶ ماه مصرف خود را نشان می‌دهد اختلال شدید در عملکرد دریچه پروستات است که معمولاً ادرار و اسپرم با هم دفع می‌شوند. آسیب‌های شدید کبدی و جوش‌های صورت ، کوچک شدن بیضه‌ها به همراه درد شدید و تضعیف قوای جنسی از دیگر عوارض این ماده‌مخدر خطرناک است. متأسفانه در صحبتهای عامیانه گفته می‌شود که شیشه چون مرفین ندارد پس اعتیاد هم ندارد. درحالیکه براساس نتیجه تحقیقات علمی و مشاهدات و تجربه‌های عینی ، هر ماده ای که مصرف آن انسان را از تعادل طبیعی خارج کند مستقیماً روی سیستم تولیدکننده مواد شبه‌افیونی و ضددرد اثر می‌گذارد و باعث تخریب آن می‌شود. طیف ترکیبات مواد شبه‌افیونی که در جسم انسان تولید می‌شود به قدری گسترده و ناشناخته است که به غلط تصور می‌شود فقط مرفین یا مشتقات آن روی آن اثر می‌گذارد هرچند همین موضوع را هم بسیاری نمی‌دانند اما تحقیقات کاربردی با قدرت و اطمینان این موضوع را ثابت کرده است که کلیه موادی که انسان را از حالت تعادل طبیعی خارج می‌کند ، شامل هرویین ، تریاک ، شیره ، الکل ، حشیش ، کراک ، شیشه ، اکستازی ، قرص‌های خواب‌ ، آرامبخش و ضدافسردگی که بدون تجویز پزشک مصرف گردد نیز مستقیماً روی این سیستم اثر می‌گذارند و باعث تخریب آن می‌شوند  شیشه یک ماده مخدر بسیار قوی و خطرناک است و اعتیاد آن در مقایسه با مواد مخدر شناخته شده نظیر تریاک و هروئین بسیار سنگین‌تر و خطرناکتر است اما هر نوع اعتیادی قابل درمان است. هم‌اکنون بسیاری از  مصرف‌کنندگان شیشه از طرق مختلف به درمان قطعی رسیده‌اند . که یکی از این روشها متادون درمانی است که در جمعیت بهروزان ارائه میشود.

کریستال دى متامفتامین هیدروکلرید یا به زبان عامیانه کریستال یک ماده قدرتمند، اعتیادآور، مخدر محرک و به شکل ترکیبى و مصنوعى است.

کریستال به شکل بزرگ و شفاف و مانند کریستال هاى واقعى و به رنگ هاى صورتى، آبى و سبز یافت مى شود.
این ماده همچنین در خیابان به اسامى «مت»، «تینا» و در بعضى مواقع «آیس» و «شیشه» شناخته شده است.

• چه افرادى از این ماده استفاده مى کنند:

افرادى که در کارنامه خود به دنبال تنوع هستند رو به این ماده مى آورند. کریستال اغلب به صورت تفریحى در مهمانى ها و براى بالابردن و وسعت دادن به لذات جنسى و در بعضى موارد براى بیدار ماندن مصرف مى شود.

• چطور استفاده مى شود:

شیشه بطور عمده بوسیله یک ابزار مخصوص بنام پایپ و نیزمانند دیگر انواع متامفتامین ها، کریستال معمولاً به شکل هاى سیگارت، بلعیدنى، مایع خوراکى یا تزریقى و در موارد نادر حتى به صورت شیاف مقعدى استعمال مى شود. کریستال به شکل سیگارت یا تزریقى با شروع و حمله سریع تر بدن آثار تخریب کننده ترى دارد ولى متاسفانه استفاده از نوع سیگار و تنفسى شایع تر است تا جایى که در انگلستان فروش و عرضه پیپ هایى که براى استعمال کریستال مورد استفاده قرار مى گیرد ممنوع اعلام شد.
                                         

 • تاثیر کریستال :

اثر کریستال هم مانند هر نوع ماده دیگرى در اشخاص مختلف متفاوت و وابسته به عواملى چون سایز، وزن، سلامت فرد، مقدار مصرف، روش استفاده، سابقه مصرف و اینکه آیا با ماده دیگرى استفاده مى شود دارد.همچنین عوامل محیطى تاثیر این ماده را در فرد تحت الشعاع قرار مى دهد.اینکه فرد به تنهایى یا در جمع و در مهمانى مواد مصرف کرده باشد مى تواند در این تجربه تاثیر بگذارد.

کریستال یا شیشه محرک بسیار قوى است که فعالیت هاى مرکزى سیستم عصبى را سرعت مى دهد. اگرچه گزارش کمى از مرگ و میر ناشى از استعمال مستقیم کریستال شده است ولى باید این نکته را مورد توجه قرار داد که این ماده بسیار اعتیادآور و نسبت به دیگر آمفتامین هاى دیگر از نظر اجتماعى، عاطفى، روانى و حتى تحرکى آسیب بیشترى به فرد وارد مى کند.

در بیمارانى که کریستال را به عنوان آمفتامین براى تحمل درد استفاده مى کنند علایم مشابهى با بیماران روانى پارانوئیدى و جنون جوانى مشاهده مى شود.

گاهى اوقات افرادى که به استعمال ماده تن در داده اند کریستال را به عنوان آمفتامین (مسکن) مصرف مى کنند. اگر فردى یک بار کریستال را به عنوان مسکن روانى تجربه کند به تجربه مجدد آن علاقه مند مى شود و کم کم به سوى این ماده کشانده مى شود.استفاده دوز بالاى کریستال مى تواند موجب آسیب مهلک در رگ هاى مغزى و در نهایت مرگ شود دیگر تاثیرات فیزیکى معمول ناشى از استعمال کریستال شامل: خشکى دهان، افزایش سرعت تنفس، سردردهاى طاقت فرسا، حالت تهوع، تعرق بیش از اندازه بدن، سرگیجه، بالارفتن فشارخون، بالارفتن حرارت بدن ، تپش قلب، خشکى، سوزش و ترک لب ها، بزرگ شدن مردمک چشم، سیاهى رفتن چشم، لرزش دست ها و انگشتان مى شود. استعمال کریستال روى رفتار شخص نیز تاثیر مى گذارد: افزایش حرکت هاى فیزیکى، نوعى حالت سرخوشى ، ناآرامى، اضطراب و دلواپسى، پرخاشگرى، خشونت و رفتار خصمانه، بیخوابى شدید، حمله هاى ناگهانى هراس و اضطراب پارانویا (جنون سوءظن) همراه با توهم، نشاط و دلخوشى بیش از حد، پرچانگى، تکرار حرف ها و کارهاى ساده، تغییر ناگهانى در رفتار و گفتار و اختلال در درک،اختلال و بى نظمى در وظایف کلیه و ریه، بى اشتهایى و در نتیجه سوء تغذیه و کم وزنى مفرط ،عوارض قلبى. (حمله قلبى و نارسایى قلب به دلیل استعمال زیاد)

• آمفتامین ها و دیگر داروهاى غیر قانونى :

مشکلات و تاثیرات ناشى از استعمال ترکیب داروها قابل پیش بینى نیست. بعضى اوقات داروهاى کندساز (آن دسته که فعالیت هاى بدنى را از طریق تاثیر بر روى سیستم عصبى مرکزى کاهش مى دهد) همانند الکل بنزودیازپین ها به منظور خنثى کردن تاثیرات تحریک کننده کریستال مورد استفاده قرار مى گیرد. به هر حال استفاده از چند نوع داروى براى این منظور ممکن است منجر به استفاده مرتب و وابستگى به انواع داروها شود.

• کریستال و روابط جنسى:

استفاده از کریستال مى تواند نیاز و فعالیت جنسى فرد را به طور غیرعادى افزایش دهد. این به همراه دیگر تاثیرات استعمال این ماده ممکن است فرد را به قدرى بى توجه و از خود بیخود کند که فرد استفاده از وسایل حفاظتى پیشگیرى را فراموش کند و همچنین شخص را وادار به افراط در فعالیت هاى جنسى مى کند که قطعاً آسیب هاى غیرقابل جبرانى را به همراه دارد و امکان ابتلا به ویروس و دیگر بیمارى هاى مقاربتى را افزایش مى دهد.

• کریستال و بیمارى هاى عفونى :

بعضى از داروهاى ضد ایدز مى توانند مانع عکس العمل بدن در تجزیه کریستال شود و این موجب مى شود تا سطح پایدارى کریستال در سیستم گردش خون طولانى تر و بیشتر شود. استعمال کریستال با استفاده از پیپ یا به شکل سیگارت موجب سوزاندن و بریدن لب ها مى شود که احتمال سرایت انواع ویروس ها از جمله هپاتیت C را افزایش مى دهد. فضاى استعمال کریستال تزریقى نیز در احتمال آلودگى به هپاتیت C و ایدز موثر است به خصوص اگر سوزن، سرنگ و دیگر تجهیزات تزریقى (قاشق، صافى، شریان بند) مشترکاً استفاده شود. اگر مبتلایان به ایدز از کریستال به طور گسترده و در مدت زمان طولانى استفاده کنند تعداد ویروس ها در بدن آنها افزوده خواهد شد.

• وابستگى :

خیلى از کسانى که کریستال مصرف مى کنند این ماده را وابسته کننده توصیف مى کنند. مصرف کنندگان این ماده در ابتدا تشویق مى شوند کمى از این ماده را همراه داشته باشند تا در مواقع ناگهانى به دادشان برسد. با توجه به ماهیت وابسته کننده این ماده فرد از لحاظ روانى و فیزیکى به آسانى به آن وابسته مى شود. شخصى که از نظر روانى به کریستال وابسته شود بیش از هر چیزى در زندگى طالب آن مى شود. وقتى که بدن فرد با مخدرها سازگارى پیدا مى کند وابستگى فیزیکى اتفاق مى افتد و در این وضعیت فرد تدریجاً به عملکرد مواد مخدر در سیستم بدن عادت مى کند. بالارفتن سریع قدرت تحمل و وابستگى نسبت به کریستال و مصرف دوز بالاى این ماده براى رسیدن به تاثیر مطلوب از دلایل معمول مصرف عنوان شده است. حالت و حس آرامش و خلسه بى نهایتى که به دنبال مصرف متامفتامین ها در فرد ظهور پیدا مى کند اغلب موجب بروز میل بیش از حدى براى استفاده بیشتر از این ماده در شخص مى شود.

• علائم ترک :

افرادى که به یک باره استعمال کریستال را قطع مى کنند دچار علائم زیر مى شوند:

- افسردگى عصبى، خونسردى و بى علاقگى، خواب طولانى ، به هم ریختگى روحى، کم آوردن انرژى، سراسیمگى، توانایى محدود در دستیابى به لذت ها، اضطراب افرادى که کریستال مصرف مى کنند، مى گویند که نوع افسردگى بعد از مصرف این مخدر مانند دیگر داروها نیست. نوعى ناتوانى و درماندگى و اختلال در الگوى خواب بر آنها حادث مى شود تا جایى که توانایى انجام وظایف و کارهاى روزمره فرد را مختل مى کند. اگر شما براى ترک نیاز به کمک دارید با یک دکتر مشکل خود را در میان بگذارید.

• متامفتامین ها و رانندگى :

پس از مصرف کریستال، رانندگى کردن بسیار خطرناک است، رانندگانى که تحت نفوذ و تاثیر این ماده هستند بیشتر مایل هستند که ریسک کنند. وقتى تاثیر این مخدر به تدریج از بین مى رود فرد دچار خستگى و گرفتگى شدید مى شود که این احتمال خطر را در رانندگى زیاد مى کند. رانندگى در هنگامى که راننده تحت تاثیر این گونه مواد باشد، غیرقانونى بوده و مجازاتى نظیر ابطال گواهینامه رانندگى، جریمه و زندانى را در پى دارد.

کمک به معتاد

چگونه فرزندانمان را از خطر اعتیاد برهانیم

 
۱) گام های نخست
اولین گام مهم برای پیشگیری و کمک به فرزندان این است که والدین ، خود به مواد مخدر معتاد نشوند . این مربوط به زمانی است که پدر و مادر هنوز صاحب فرزندی نشده اند . موادی همچون نیکوتین و الکل بر روی جنین به ویژه در سه هفته نخست بارداری اثرات مخربی بر جای می گذارد . پژوهش ها حکایت از آن دارند نوزادانی که از مادران معتاد به دنیا می آیند ممکن است در مراحل زندگی ، بیشتر در معرض خطر اعتیاد قرار گیرند.
وانگهی کارشناسان در این مورد هم عقیده اند که توجه مهرآمیز، در شکوفایی خود ارزشمندی ، به طور همیشگی اهمیت دارد و کمبود آن دلیل عمده پناه بردن به دامن مواد مخدر است . بنابراین پیش از شروع دوران تحصیل باید رهنمودهای رفتاری خانوادگی چون درستی و شرافت ، انصاف ، عدالت ، احترام به دیگران و رعایت قانون را بنیان نهاد .
۲) نخستین درس ها
به محض این که کودک شما به سنی رسید که تا حدی خوب را از بد شناخت ، به وی بفهمانید که امکان دارد برخی فرآورده ها از آن جمله مواد شوینده و پاک کننده ها ، هوا پخش ها و داروها سمی باشند .
۳) دوران دبستان
بچه های پنج تا نه ساله از راه تجربه اندوزی چیز می آموزند . در چنین سنینی آنان قادرند از واقعیات به توهمات و خیالبافی پرداخته و باز به دنیای واقعی برگردند بی آنکه حتی تفاوت این دو را باز شناسند . به هر حال آنچه را که می بینند برایشان کاملاً حقیقی و باورنکردنی است .
از نظر کودکان خردسال ، نه گفتار پدران و مادران ، بلکه کردارشان مهم است . چنانچه بچه ها سیگار کشیدن و میگساری پدر و مادر خود را ببینند ، به احتمال زیاد همین راه را در پیش می گیرند .
۴) گزینش های صحیح
حال زمان آن رسیده است که به فرزندانتان درس تصمیم گیری مستقل و« دنباله رو نبودن » را بیاموزید .

مادر نوجوانی می گوید : من می خواهم به بچه هایم بفهمانم صِرف این که کسی به آنان می گوید کاری را انجام دهند دلیل بر درست بودن آن نیست . اگر تردید دارند که عملی صحیح است یا نه ، حتماً با فرد مطمئنی مشورت کنند . در سال های آخر دبستان بسیاری از بچه ها متوجه می شوند که کدام یک از هم شاگردی هایشان به استعمال دخانیات ، مصرف مواد مخدر و می نوشی روی آورده اند .
۵) خطرات بو کشیدن
در سنین بین پنج تا نُه بچه ها با استنشاقی هایی ( بو کشیدنی ها ) سر و کار پیدا می کنند ؛ مانند هوا پخش های تحت فشار شامل رنگ ها ، افشانه های آشپزی یا چسب . در این سن آنها دوست دارند این قبیل مواد فرار را استنشاق کنند تا تغییر حالت را بیازمایند . این حقیقت که ممکن است چنین لذتی زودگذر به آسیب دائمی مغز و بالاتر از آن به مرگ بینجامد ، به ذهن این خردسالان خطور نمی کند . یکی از مهمترین آموزش هایی که پدر و مادرها می توانند در این سن به بچه ها بدهند این است که چگونه جواب منفی دهند .
۶) راه های گریز
کمک کنید تا فرزندانتان به جاهایی که احتمالاً در آنجا ناچار به مصرف مواد مخدر می گردند نروند . اگر یک مهمانی در کار است حتماً بپرسید : چه کس دیگری دعوت شده است ؟ آیا پدر و مادر صاحب خانه درمنزل هستند
مادری می گوید : آخرین چاره این است که به فرزندانتان بگویید اگر مکان مورد نظر را دل آزار و زجر آور تشخیص دادند فوراً آنجا را ترک کنند . وی خاطر نشان می سازد من به فرزندم گوشزد می کنم : اگر در آبریزگاه ( دستشویی ) بوی ماری جوانا یا حشیش و بَنگ به دماغت خورد فوری به دستشویی دیگر برو . به فرزندانتان توضیح دهید که مواد مخدر چه ضررهایی دارند. . در آغاز دوران نوجوانی ، بچه ها به طور روزافزونی به فیلم های تلویزیونی و مملو از تصاویر مواد مخدر و استعمال مشروبات الکلی روی می آورند .
دونابل ، هماهنگ کننده مشارکت در هیأت کمیسیون بزهکاری کخ و مادر دو بچه غیر معتاد ، آنچه را که فرزندانش تماشا می کردند زیر نظر می گرفت ، گوش می داد و می گفت : فقط گفتن این که فرزندانمان تصمیم گرفته اند به سینما بروند کافی نیست . من و همسرم می پرسیدیم که برای دیدن کدام فیلم می خواهید بروید و در این مورد بررسی می کردیم . این همان کاری است که ضرورتاً باید انجام داد . او از لحظات آموزش هم سود می جست به طوری که می گوید :
مثلا” وقتی که با تمام اعضای خانواده جلوی تلویزیون نشسته ویک برنامه مبارزه با مواد مخدر را تماشا می کنید ، این « لحظه حساس » را سکوی پرتابی بدانید . شما می توانید بلافاصله در باره مضرات مواد مخدر و … با بچه ها سخن بگویید تا جایی که نه آنان را تحت فشار قرار دهید و نه تهدیدشان کنید . پیام خود را کوتاه و نه موعظه وار به گوششان برسانید ولی بدانید که انجام پیاپی این عمل ناشدنی است .
راستی شما راجع به اعتیاد چگونه با فرزندانتان صحبت می کنید؟ بهتر است از هر جا که می توانید آغاز کنید و از این که گاه به حرف هایتان توجه نمی کنند ، آزرده خاطر نگردید . مفهوم یک مورد را کاملاً روشن سازید و بر این موضوع شدیداً تأکید کنید که اعتیاد خطرناک است و شما نمی خواهید فرزندانتان به دام آن گرفتار شوند .
۷) دوره راهنمایی
این دوران شاید آسیب پذیرترین عهد زندگی نوجوانان باشد که طی آن فشار روانی با انتقام جویی و کینه ورزی توأم می گردد . آنان موهایشان را بلند می کنند یا ممکن است از ته بتراشند . لباس های عجیب و غریب می پوشند . به موسیقی تند و پرسر و صدا گوش می دهند و هورمون های جنسی شان غلیان می کنند . بچه های در این سن وسال راجع به همه چیز کنجکاوند و مایلند هر چیزی که آنان را به اصطلاح بی خیال می کند امتحان نمایند.
برای پدران و مادران حیاتی است که تمام راه های ارتباطی را باز نگه دارند . اکثر اوقات که پدر ومادر سرگرم استراحت هستند خیال می کنند که بچه ها به کار خویش مشغولند لیکن نمی دانند که امکان دارد این آزادی به فاجعه بدل گردد. والدین عزیز : سال اول دوران راهنمایی را همچون دوره کودکستان بپندارید . کیف مدرسه بچه ها را بازبینی کنید . بخواهید تکالیفشان را به شما نشان دهند . بگذارید به طور شایسته مسئولیت های مدرسه جدید خود را بپذیرند .
۸) نترسانید ، بلکه آگاهی دهید
اکثر آموزگاران مجرب عقیده دارند که اگر می خواهید نوجوانان در این دوره در برابر فشارهای روانی و وسوسه های پیرامونشان پایداری کنند باید “مجهز به اطلاعات باشند” نه “ترسو”. متأسفانه بیشتر پیام هایی که به نوجوانان داده می شود به قصد ترساندن آنهاست ” اگر مشروب بخوری به الکل معتاد می شوی ، هر کس که مواد مخدر مصرف می کند آدم نابابی است و… در این صورت تصور کنید چنانچه آنان با شخصی از آشنایان برخورد کنند که فرضاً در مهمانی کمی حشیش ، ماری جوانا و یا غیره می کشد و یا بازیکن بسکتبال مشروب خواری را ببینند که درعین حال خوب بازی می کند آن وقت چه خواهد شد ؟ این ضد و نقیض گویی ها باعث می شود که آنها دچار تردید گردند. نوجوانی می گفت : بعد از استعمال ماری جوانا در یک مهمانی به خانه برگشتم ، پدر و مادرم به حالم پی بردند و گفتند : تو به زودی معتاد شده و خواهی مرد . آنها اطلاعی از مواد مخدر نداشتند و بی آن که بخواهند از این موضوع آگاه شوند به بحث خاتمه داده بودند . امروزه اطلاعات اغلب بچه ها در باره مواد مخدر بیش از پدران و مادران است .
آلان لشنر ، مدیر مؤسسه ملی سوء استعمال مواد مخدر ( ان . آی . دی . ا ) به دنبال این سخن می افزاید : به همین دلیل است که پدر و مادر باید بررسی خویشتن را انجام داده و اطلاعات صحیحی در زمینه مواد مخدر به اطلاع بچه ها برسانند . این اندرز را بی درنگ آویزه گوش خود کنید: گفت و گو درباره خطرات دراز مدت بهداشتی با نوجوانانی که در دوره راهنمایی تحصیل می کنند ، اثر چندانی ندارد . دلخوشی بچه ها در چنین دوره ای این است که در نظر همسالان خود خوب جلوه کنند . به آنان خاطر نشان سازید که سیگار کشیدن به بدبویی دهان و زردی انگشتان می انجامد . یا این که اگر می گساری کنند ، احتمالاً مریض شده و مطرود دوستانشان می گردند .
۹) ایجاد محدودیت
بسیاری از جوانانی که از مواد مخدر استفاده می کنند صرفاً به این خاطر است که دوستانشان تن به این کار می دهند . برای این که توانایی فرزندتان از لحاظ مقاومت و زیر بار اعتیاد نرفتن استحکام یابد ، معاشران او و پدر و مادرشان را بشناسید و رفت و آمدهای وی را زیر نظر داشته باشید . سوق دادن بچه ها به مسیر مناسب، همیشه کار آسانی نیست . بازداشتن آنان از معاشرت با دوستی « ناباب » ممکن است فقط به اصرار بیشترشان به ادامه دوستی منتهی گردد .توصیه من این است که دوستانشان را عاقلانه انتخاب کنند .
۱۰) سرگرم و مشغول بودن
بر حسب پژوهش های به عمل آمده ، نوجوانانی که از احوالشان غافل مانده ایم و یا دست به کاری نمی زنند ، به احتمال زیاد به دامن مشروبات الکی و مواد مخدر پناه می برند . فرزندانتان را سرگرم کنید و به قول یکی از مربیان : اگر شما فرزندانتان را به کاری مشغول نکنید . آنها گرفتارتان می کنند . بر پدران و مادرانی که فرزند دانش آموز در دوره راهنمایی تحصیلی دارند واجب است که برنامه فعالیت های فوق برنامه و روزمره برای فرزندانشان تنظیم کنند و از این راه حس مسئولیت پذیری آنها را استحکام بخشند .
۱۱) نقش والدین
تحقیقات بیست ساله علمی نشان داده است که دخالت مستقیم پدر و مادر در زندگی فرزندانشان مهمترین عامل حمایتی آنها به شمار رفته و در باز داشتن آنان از سقوط در دام اعتیاد مؤثر است . مادری می گوید : پدر و مادر نه “کلید” بلکه “شاه کلیدند”. اینان باید از هرگونه دگرگونی به ویژه دگرگونی روانی و رفتاری فرزندان خود با خبر باشند . از این رو توصیه می کنیم که پدر و مادر مرتباً با اولیای مدرسه تماس داشته و از وضع آنها آگاه گردند .
۱۲) دبیرستان
در این دوره فشارهای روانی همچنان پابرجا هستند . نخستین اولویت برای جوان ، پذیرفته شدن در دسته ها و گروه های جوانان است . هرچند حساسیت ایشان نسبت به دوران نوجوانی اندکی کاهش یافته ، ولی تمایل به می گساری و مواد مخدر در این مرحله فزون تر می گردد؛ خاصه زمانی که موفق به دریافت گواهینامه رانندگی خود می شوند . در این سن باید به آنان گوشزد کرد به همان اندازه که مشروبات الکلی و مواد مخدر برای بدنشان ضرر دارد ، ممکن است وادارشان سازد به اموری دست بزنند که به همان اندازه می تواند زیانبار باشد . پرسش مهمی که با پاره ای از پدر و مادرها مطرح می شود این است که چنانچه من قبلاً در جوانی سیگار می کشیدم و یا به موادی از این قبیل روی می آوردم ، حالا اگر فرزندمان بفهمد چه می شود ؟ مناسب ترین پاسخ این است که عین حقیقت را بگویید و شرح دهید که در جوانی مرتکب اشتباهی شده بودید. احتمال دارد نسبت به بازگو کردن مسائل خودتان دورویی کرده و واقعیت را بیان نکنید. لیکن نباید در مورد بچه ها چنین عملی را انجام دهید .
۱۳) صریح باشید
اطمینان حاصل نمایید که فرزندتان با قواعد و قوانین آشنایی دارد و می داند که اگر قوانین ، نادیده گرفته شوند چه پیامدهایی حاصل می گردد؟
۱۴) ثابت قدم باشید
جوا ب منفی دادن ، همیشه کار ساده ای نیست نه برای پدر و مادر و نه برای جوانان ؛ ولی در مواردی که پاسخ شما مثبت نیست ، صراحت آن را بیان کنید .
۱۵) منطقی باشید
وقتی قانون و قاعده ای نقض می شود ، مجازاتی بیش از حد مقرر، در نظر نگیرید و بدانید تنبیه و مجازات ، آن زمان اثربخش است که با تخلّفِ صورت گرفته هماهنگ باشد .
۱۶) گوش فرا دهید
سعی کنید که در گفت و گو فقط خودتان سخنگو نباشید ، بلکه به سخنان جوانان خوب گوش بسپارید و به اصطلاح برای حرف های آنان شنونده خوبی باشید . در این صورت خواهید توانست از میان صحبت ها ، به نظراتشان پی ببرید . آموزشگاه ، جامعه ، نیروی انتظامی و انجمن های مبارزه با مواد مخدر همگی می کوشند جوانان را از استعمال مواد مخدر دور سازند اما هیچ کدام از آنها قادر نیستند جای خالی خانواده را پر کنند . مسئولیت پدر و ماد ر از این بابت بس خطیر است . نظر کارشناسان این است که چنانچه فردی در دوران جوانی به سوی اعتیاد کشانده نشود ، در سنین میانسالی به این سو حرکت نخواهد کرد .
با فرزندانتان صحبت و گفت و گو کنید ؛ به سخنانشان گوش فرا دهید ؛ اصول ارزشی را برایشان توصیف کنید و به خاطر بسپارید که آنان از شما تقلید می کنند. حمایت و عشق شما به آنان احساس « خود ارزشمندی » می دهد . آنها را سرگرم سازید و در مورد زندگی شان مسئول باشید و تا سر حد امکان بر میزان دانستنی های خویش در باره مواد مخدر بیفزایید ؛ نگذارید سکوت شما علامت رضا باشد . 
 

اثر مواد بر مغز

 
مهمترین محل اثر موادمخدر بر مغز است. در مغز گیرنده هایی وجود دارد که این مواد بر آنها اثر می کنند.

● این گیرنده ها به ۳ گروه تقسیم می شوند:
۱) اثر بر گروه اول سبب تنظیم و کاهش احساس درد، کاهش فعالیت مرکز تنفس، یبوست و اعتیاد می شود.
۲) اثر برگیرنده های دوم سبب کاهش احساس درد، افزایش حجم ادرار و ایجاد حالت آرامش می شود.
۳) اثر موادمخدر بر گیرنده های گروه سوم سبب کاهش احساس درد می شود.
حدود بیست و پنج سال پیش مشخص شد که در بدن انسان موادی شبیه موادمخدر [مرفین] تولید می شود که مهمترین آنها به نام آندورفین ها و آنکفالین ها است. به طور طبیعی وقتی بدن دچار آسیب های دردزا و حوادث ناراحت کننده می شود مغز این مواد را ترشح می کند و سبب کاهش احساس درد و ناراحتی می شود.
● اثر موادمخدر بر روی سیستم پاداش
در شرایط معمولی وقتی بشر از انجام دادن کاری لذت ببرد و به عبارتی دیگر پاداش بگیرد، از مناطق پایینی مغز او موادی به اسم دوپامین و نوراپی نفرین ترشح می شود و بر روی قشر و سایر مراکز حیاتی آن اثر می کند و احساس لذت و پاداش به او دست می دهد و سعی در تکرار آن عمل دارد. یکی از آثار مهم موادمخدر فعال کردن همین سیستم است.بنابراین کسانی که یک بار با این مواد آشنا می شوند چون سیستم پاداش در مغز آنها تقویت شده، تمایلی شدید به تکرار مصرف آنها پیدا می کنند.
از بین موادمخدر هروئین خیلی راحت تر در چربی حل می شود. مغز انسان مقدار زیادی چربی دارد، بنابراین در مقایسه با مرفین و مشتقات آن، هروئین پس از مصرف در طی زمان کوتاه تری روی مغز اثر می کند بنابراین آثار پاداش دهنده و خوشی آور و ضد درد سریع تری دارد.کدئین که از مشتقات تریاک است به آسانی در سیستم گوارش جذب شده و در بدن تبدیل به مرفین می شود. در یک مطالعه روشن شده که در معتادان، یکی از آثار مصرف موادمخدر کاهش جریان خون در بعضی از نواحی مغز است.
اما گذشته از آثار ثابت شده مواد مخدر، مردم ممکن است با باورهای غلط زیر، اقدام به مصرف آنها کنند.
۱) برای تسکین درد:
این مواد واکنش انسان را نسبت به حس درد کاهش می دهند و روی عامل اصلی ایجاد درد هیچگونه اثری ندارند. بسیاری از بیماری های بشر با درد همراه است، از جمله اضطراب، افسردگی، بیماری های استخوان و مفاصل، سرطان ها و بیماری های عفونی.اما مصرف کنندگان و توصیه کنندگان به مصرف مواد توجه ندارند که نسبت به اثر ضد درد این مواد تحمل ایجاد می شود. یعنی مثلا در پنجمین مصرف برای اینکه همان درد اولیه کاهش یابد باید مقدار بیشتری مصرف شود، که این مقدار گاهی تا ۳۰ برابر مقدار مصرف اولیه لازم می شود.
۲) عقیده غلط دیگری که وجود دارد، اثر این مواد بر روی بیماری هایی مثل قند یا دیابت است. به نظر می رسد چنین باورهای غلطی توسط قاچاقچیان دامن زده می شود تا درآمد مالی بیشتری کسب کنند. یا مصرف کنندگان این ادعا را مطرح می کنند تا خود را گناهکار جلوه نداده، بگویند ما برای پیشگیری یا درمان این بیماری ها، مواد مصرف می کنیم. در هیچ تحقیق علمی اثر پیشگیری کننده و درمانی برای این مواد ثابت نشده است.
۳) گاهی افراد بی اطلاع توصیه می کنند که مصرف موادمخدر برای کاهش آلام روحی و اضطراب و افسردگی و سایر بیماری های روانی که نسبتا شایع و به شدت آزاردهنده هستند، مفید می است.اضطراب معمولا باتنگی نفس، احساس خفگی، تپش و احساس ناراحتی در قلب، سنگینی سر، احساس درد و ناراحتی در شکم و درد در سایر قسمت های بدن همراه است.تفکر غلط اثر تسکینی موادمخدر بر بیماری های روانی و اضطراب از آنجا ناشی شده که این مواد دارای اثر تسکین بخش و آرام بخش هستند، هر ماده آرام بخشی علائم ظاهری اضطراب را کاهش می دهد، اکثر بیماری های روحی همراه اضطراب هستند، افسردگی که بیماری قرن است در بسیاری از موارد همراه با اضطراب است.
بنابراین در اوایل مصرف، شخص که به هر علت دچار اضطراب و ناآرامی روحی است ممکن است با مصرف مواد احساس آرامش کند. اما این پدیده ثابت شده که در افراد مضطراب و ناآرام پس از اولین مصرف، خطر اعتیاد بسیار بالا است و مواد اعتیادآور قطعا پس از مدتی، خود افسردگی زا و به تبع آن اضطراب آور خواهند بود.
یعنی در نهایت نه تنها با مصرف موادمخدر افسردگی، اضطراب و آلام روحی انسان کاهش می یابد، بلکه تشدید هم می شود زیرا تغییر خلق و ایجاد حالت شادی کاذب توسط موادمخدر فقط در اوایل مصرف ایجاد شده است.نوجوانان و جوانان در مقطعی از زندگی خود هستند که بحران و ناآرامی روحی و اضطراب فراوانی دارند و به همین دلیل است که با اولین آشنایی ها خطر اعتیاد در آنها زیاد است. نوجوان روابط اجتماعی و خانوادگی آرام و حمایت کننده ای لازم دارد تا آلام روحی او کاهش یافته به سمت اعتیاد نرود.
۴) توصیه دیگری که ناآگاهان برای مصرف موادمخدر دارند در مورد مشکلات روابط جنسی مردان به خصوص مردان جوان است. مشکلات جنسی در آنان معمولا ریشه در هیجانات و اضطرابات شخص دارد اگر این مواد در موارد نادری از مشکلات فوق بکاهد، در طولانی مدت باعث ایجاد افسردگی و کاهش میل جنسی می شود.
۵) مواد مخدر یعنی مشتقات مرفین حرکات پیش برنده روده ها را کند می کند و ترشحات آن را کاهش می دهد.دردهای دستگاه گوارش می تواند ناشی از افزایش حرکات دودی روده ها باشد. در اسهال این حرکت سریع و گاهی دردناک می شود. در بسیاری از هیجانات و اضطراب ها حرکات لوله گوارش مختل شده، افزایش یا کاهش می یابد. مثلا در روده های تحریک پذیر عصبی دل درد، دل پیچه یا اسهال و یبوست متناوب وجود دارد. اگر مبتلایان به این بیماری ها با موادمخدر آشنا شوند، خطر اعتیاد جدی است. مثلا در مورد اسهال که همراه با افزایش حرکات روده ای است، اگر مشتقات تریاک در دسترس شخص بیمار قرار بگیرد با توجه به کند کردن حرکات پیش برنده روده و بهبود ظاهری اسهال خطر اعتیاد بعدی را دارد.
۶) متأسفانه بعضی از کسانی که پس از رانندگی ممتد دچار خستگی می شوند پس از چند بار مصرف و احساس رفع خستگی و سرخوشی کاذب، در دام اعتیاد گرفتار می شوند.
۷) این مواد حالت خمودگی، ابرگرفتگی شعور و با آگاهی ایجاد می کنند یعنی می توانند بیداری بیش از حد بشر را کاهش دهند. زندگی پیچیده امروز، نیاز به کار فکری زیاد و گاهی خسته کننده دارد در واقع آدم های پرکار و آنهایی که در زندگی روزمره با مسایل پیچیده برخورد می کنند مجبورند با تمام قوای فکری و ذهنی خود وارد میدان شوند.
یعنی بشر امروز برای تطابق با شرایط روزمره، بیش از حد بیدار و شاید دائم در حال جنگ فکری است، در حد اعلای این پدیده بعضی آدم ها همانند خروس جنگی دائم هوشیارتر از مردم دیگر هستند. موادمخدر و الکل این حالت بیداری بیش از حد را کاهش می دهد. بنابراین آنهایی که کار فکری شدید، یکنواخت و خسته کننده می کنند با اولین آشنایی ها در معرض ابتلای به اعتیاد هستند و موادمخدر و الکل ابتدا آنها را آرام می کند اما پس از مدتی قدرت مبارزه، کار و ثمر بخشی را از آنها می گیرد.
۸ ) قسمت اعظم دردهای بشر روانزاد است، انواع کمردردها، پشت درد، سردرد، دل دردهای مزمن، دردهای عضلانی و استخوانی، می تواند جنبه روانی داشته باشد. کسانی که با مراجعه به پزشکان مختلف و استفاده از روش های مرسوم فرهنگی، تسکینی برای درد خود نمی یابند، در مقابل مواد مخدر بسیار آسیب پذیر هستند.این مواد اصل درد و عامل ایجاد کننده درد را از بین نمی برند فقط شخص را نسبت به درد بی تفاوت می کنند.
مثلا اگر کسی شکستگی داشته باشد، درد ایجاد شده سبب کم حرکتی یا بی حرکتی عضو شکسته شده می شود و فرصتی برای محل شکسته ایجاد می شود تا استخوان سازی صورت گرفته و محل شکستگی ترمیم یابد اما مواد مخدر واکنش انسان را به درد که همان بی حرکتی و کم حرکتی است از بین برده و عضو حرکت کرده می تواند جوش خوردن شکستگی را به تاخیر بیندازد.
۹) در مسیر اعتیاد بتا آندورفین ها که مواد شبه مخدر درونزا هستند کاهش می یابد، زیرا با ورود مواد مخدر خارجی به بدن سلول های مغز شخص معتاد تنبل شده و این مواد درونزا را ترشح نمی کنند و مرفین خارجی جای شبه مرفین های مفید و تولید شده در بدن شخص را می گیرد.بنابراین پس از ترک اعتیاد و در حین آن که مواد مخدر خارجی به بدن نمی رسد و مغز، دیگر مواد شبه مرفین درونزا ترشح نمی کند، درد و حالت روحی ناخوش و اضطراب و بی قراری در شخص زیاد است که البته پس از مدتی که از ترک بگذرد مجددا مغز مواد لازم را ترشح خواهد کرد.
۱۰) با کاهش آندورفین ها [مواد شبه مرفین درونزا] در مغز شخص معتاد و بدن او، خاصیت دشمن کشی مونوسیت ها که از سلول های دفاعی بدن هستند کاهش می یابد. بنابراین شخص معتاد نسبت به افراد سالم به عفونت ها حساستر است و زودتر مبتلا می شود.
مواد مخدر آن دسته از سلول های دفاعی بدن را که مسئول از بین بردن مهاجمان به بدن هستند، کاهش می دهند و نیز با کاهش فعالیت آنها می توانند سبب رشد سلول های سرطانی شوند.

هروئین

هروئین یک داروی غیر قانونی است که به علت اعتیاد آوری شدید مصرف طبی ندارد. سریع الاثرترین ماده افیونی است٬ به شکل پودرسفید یا قهوه ای بوده٬عنوان خیابانی آن اشک سیاه ٬اشک خدا و … است هروئین خیابانی همیشه با مواد دیگر به صورت مخلوط عرضه می شود که این مواد عبارتند است از شکر ٬شیر خشک ٬کینین ٬استریکینین ٬دیفن هیدرامین و … میزان خلوص و مقدار ماده موثر در هروئین خیابانی نامعلوم بوده از ۴% تا ۲۰% تغییر می کند به همین علت همیشه خطر مسمومیت و مرگ مصرف کنندگان را تهدید می کند به شکل تزریق وریدی ٬عضلانی ٬تدخین و استنشاقی نیز مصرف می شود.

 

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز   ،   تزریق وریدی بیش ترین و سریع ترین اثر را داشته ۷_۸ ثانیه پس از مصرف حالت نشئه حاصل می شود این اثر در تزریق عضلانی ۷_۸ دقیقه و در استنشاق و تدخین ۱۰_۱۵ دقیقه است تدخین و استنشاق گرگرفتگی سریع (راش)ایجاد نمیکند اما تمام اشکال مصرف هروئین اعتیاد آور شناخته شده است .

هروئین چیست؟

هروئین یکی از مشتقات نیمه مصنوعی مرفین است . هروئین خالص پودری بسیار نرم و سفید رنگ است، اما هروئینی که معمولاً توسط فروشندگان این ماده عرضه میشود ناخالصی بسیار زیادی دارد (شیرخشک، پودر بیکربنات) ، از مخلوط کردن با مواد مختلف به دست می آید و رنگ آن کرم مایل به قهوه ای است.

هـــروئین را معمولاً در تکه های پلاستیک با شکل مخروطی بسته بندی می کنند و سر آن را با آتش میبندند. در این حالت آب در آن نفوذ نمی کند و در مواقع خطر میتوانند آنرا ببلعند و پس از دفع از آن استفاده کنند.

 

هروئین یک داروی خطرناک و غیرقانونی است که پتانسیل بالای اعتیاد دارد
هروئین به خانواده‌ داروهای شبه‌افیونی (اوپیوئیدها) تعلق دارد. این خانواده دارویی شامل داروهای مانند مرفین و کدئین است، که مشتقات طبیعی تریاک محسوب می‌شوند؛ و نیز شبه‌افیونی‌‌های “صناعی”‌ از جمله شامل دمرول و متادون که به طور شیمیایی ساخته می‌شوند. هروئین یک شبه‌افیونی “نیمه‌صناعی” است؛ هروئین با پردازش شیمیایی از مرفین ساخته می‌شود و دارای اثر قدرتمندتر و فوری‌تری از آن است. هروئین در مغز به مرفین تبدیل می‌شود.
هنگامی که هروئین برای اولین بار در انتهای قرن نوزدهم عرضه شد، به عنوان یک مسکن و مهارکننده سرفه تبلیغ می‌شد. در اوائل قرن بیستم خطرات هروئین شناسایی شد. قوانینی در اروپا و آمریکا برای محدود کردن تولید، توزیع و استفاده از آن تدوین شد.
برای مثال در انگلیس دکترها می‌توانند در مواردی هروئین را برای درد شدید تجویز کنند. این درمان تنها برای بیمارانی که دچار بیماری لاعلاج هستند، قابل تجویز است.
در انگلیس، هلند و سوئیس شمار اندکی از معتادان به هروئین که به درمان‌های دیگر پاسخ نمی‌دهند، در برنامه‌های نگهدارنده به دقت تحت نظارت هروئین را با نسخه دریافت می‌کنند.
● هروئین از کجا می‌‌آید؟
اغلب هروئین جهان در آسیا و آمریکای لاتین تولید می‌شود که خشخاش در آنها کشت می‌شود. مرفین در آزمایشگاه‌های نزدیک این مزارع از صمغ تریاک استخراج می‌شود، و بعد در آزمایشگاه‌های درون یا مجاور کشور تولیدکننده به هروئین بدل می‌شود.
● هروئین به چه شکلی است؟
هروئین در شکل خالص به صورتی پودر بلوری سفید و تلخ‌مزه‌ای است که در آب حل می‌شود. هنگامی که هروئین در خیابان فروخته می‌شود، بسته به فرآیند تولید و اینکه چه موادی به آن اضافه شده باشد، رنگ و قوام متفاوتی پیدا می‌کند.
هروئین خیابانی ممکن است به شکل پودری سفید، یک ماده قهوه‌ای‌ دانه‌دانه یا یک صمغ تیره چسبنده قهوه‌ای تیره باشد. خلوص هروئین خیابانی از بسته‌ای به بسته‌ای دیگر متفاوت است، و ممکن است از دو تا ۹۸ درصد متفاوت باشد.
برخی افزودنی‌ها مانند شکر، نشاسته یا شیر خشک برای افزایش وزن جنس هنگام خرده‌فروشی به کار می‌روند و سایر داروها ممکن است برای افزایش اثرات هروئین به آن افزوده شوند. کینین ممکن است برای تقلید مزه تلخ هروئین به آن اضافه شود تا تعیین خلوص آن را با چشیدن مشکل کند.
● هروئین چگونه استفاده می‌‌شود؟
رایج‌ترین راه‌های مصرف هروئین اینها هستند:
ـ تزریق به داخل ورید، یا به داخل عضله یا زیر پوست.
ـ بالا کشیدن از راه بینی. در این روش گرد هروئین از راه مجاری بینی استنشاق می‌شود.
ـ استنشاق یا دودکردن -در این روش هروئین را روری یک زرورق آلومینیومی حرارت می‌دهند و بعد دود و بخار حاصل را با یک لوله استنشاق می‌کنند.
معتادان به هروئین ممکن است روش تزریق را انتخاب کنند، زیرا این روش بیشترین و فوری‌ترین اثر را با کمترین مقدار دارو ایجاد می‌کند. افرادی که به هروئین وابسته هستند، ممکن است دو تا چهار بار در روز آن را تزریق کنند. هنگامی که هروئین با خلوص بالا در دست است یا در مورد مصرف‌کنندگان گاهگاهی که ترجیح می‌دهند، تزریق انجام ندهند، با احتمال بیشتر هروئین با بالاکشیدن از راه بینی یا دود کردن مصرف می‌شود.
● مصرف هروئین چه احساسی ایچاد می کند؟
تاثیری که هروئین یا هر داروی روانگردان غیرمجاز دیگر در فرد ایجاد می‌کند. بسته به عوامل مختلفی دارد، از جمله:
ـ سن فرد.
ـ مقدار ماده مصرفی و تناوب مصرف آن.
ـ روشی که فرد دارو را مصرف می‌کنند.
ـ محیطی که در آن هستید.
این که آیا فرد دچار بیماری جسمی یا روانی قبلی هست یا نه.
اینکه فرد الکل یا سایر داروهای غیرمجاز یا مجاز را مصرف کرده باشد.
هنگامی که هروئین به داخل ورید تزریق می‌شود، باعث اوج‌‌گیری حالتی از سرشوخی (rush) می‌شود. این اثر پس از هفت تا هشت ثانیه احساس می‌شود، و از ۴۵ ثانیه تا چند دقیقه به طول می‌انجامد. این اثر در صورتی که هروئین از بینی بالا کشیده شود یا دود شود، اینقدر شدید نیست.
به دنبال این سرخوشی شدید اولیه، دوره‌ای از تسکین و آرامش به دنبال می‌آید (being on the node) که ممکن است تا یکساعت به طول انجامد. هنگامی که هروئین زیرپوست یا داخل عضله تزریق می‌شود، این اثر با آهستگی بیشتر در طول پنج تا هشت دقیقه رخ می‌‌دهد.
کسانی که به تازگی مصرف هروئین را آغاز کرده‌اند، ممکن است دچار تهوع و استفراغ شوند. اثرات مطلوبی که مصرف‌کننده به دنبال آنهاست شامل جدایی از درد جسمی و عاطفی و احساس خوشی است. سایر اثرات شامل کندشدن تنفس، تنگ‌شدن مردمک‌ها، خارش و عرق کردن. مصرف مرتب هروئین به یبوست، از دست دادن میل جنسی، و متوقف‌شدن یا نامنظم‌شدن چرخه قاعدگی.
مصرف هروئین باعث تغییراتی در خلق و رفتار می‌شود. افرادی که به هروئین وابسته هستند، ممکن است بعد از مصرف هروئین سربه‌راه و مطیع شوند، و در حین دوره دوری از هروئین تحریک‌پذیر و پرخاشگر می‌شوند.
● تاثیر هروئین چقدر طول می‌کشد؟
اثرات هروئین بدون توجه به نحوه استفاده آن، بسته به میزان مصرفی، به طور معمول سه تا پنج ساعت طول می‌کشد.
افرادی که وابسته به هروئین هستند، باید هر شش تا ۱۲ ساعت هروئین مصرف کنند، تا از بروز نشانه‌های ترک جلوگیری کند. علائم اولیه شدید هستند، و شامل آبریزش بینی، عطسه کردن، اسهال، استفراغ، بیقراری و اشتیاق مداوم برای هروئین است.
همچنین در هنگام ترک هروئین راست‌شدن مو‌های پوست (دانه‌دانه‌شدن پوست) و حرکات غیرارادی پا رخ می‌دهد. علائم ترک هروئین در طول چند روز به اوج خود می‌رسد و معمولا در پنج تا ۱۰ روز برطرف می‌شود. سایر علائم ترک شامل بیخوابی، اضطراب و تمنای شدید دارو ممکن است برای مدت بیشتری طول بکشد. ترک هروئین مرگبار نیست، اما ممکن است بسیار ناراحت‌‌کننده باشد.
● آیا هروئین خطرناک است؟
بله، استفاده مداوم از هروئین چه به صورت تزریقی، استنشاقی یا دود کردن، می‌تواند در طول دو تا سه هفته به وابستگی جسمی و روانی منتهی شود.
البته همه افرادی که هروئین را تجربه می‌کنند، وابسته نمی‌شوند. برخی افراد تنها به طور گاهگاهی مثلا در آخرهفته‌ها مصرف می‌کنند، بدون اینکه دوز مصرفی‌شان افزایش یابد. ما با مصرف مداوم هروئین، تحمل نسبت به اثرات دارو به وجود می‌آید، و هروئین بیشتر و بیشتری برای رسیدن به اثر مطلوب لازم است. مصرف مداوم مقادیر فزاینده هروئین نهایتا به وابستگی ختم می‌شود.
هنگامی که وابستگی به هروئین تثبیت شد، متوقف کردن مصرف آن ممکن است بسیار مشکل باشد. افرادی که برای مدت طولانی از هروئین استفاده کرده‌اند، ممکن است اظهار کنند که دیگر از از این دارو لذتی نمی‌برند. آنها تنها برای اجتنناب از علائم ترک و کنترل تمنای شدید برای دارو به مصرف هروئین ادامه می‌دهند.
تمنا برای هروئین ممکن است تا مدت‌ها پس از قطع مصرف آن باقی بماند، عود کند، یا به مصرف دوباره هروئین منجر شود، و اجتناب از دارو را مشکل کند.
● اثرات درازمدت هروئین چیست؟
وابستگی به هروئین، و عوارض پزشکی، اجتماعی و قانونی که از مصرف هروئین ناشی می‌شود، ممکن است برای زندگی‌ افراد مصرف‌کننده آن، مصیبت‌بار باشد.
پژوهش‌ها با استفاده از اسکن‌های مغزی نشان داده است که مصرف درازمدت و مدواوم هروئین به تغییراتی در نحوه عمل مغز می‌انجامد. در حالیکه اثر این تغییرات به درستی درک نشده است، این پژوهش نشان داده است که ممکن است ماه‌ها یا سال‌ها پس از قطع مصرف هروئین به طول بینجامد تا مغز به کارکرد طبیعی‌اش بازگردد.
درمان نگهدارنده متادون، که از بروز علائم ترک هروئین جلوگیری می‌کند و تمنا برای آن را کاهش می‌دهد یا برطرف می‌کند، موثرترین درمان در دسترس در حال حاضر برای درمان وابستگی به هروئین است.

پیشگیری از اعتیاد

 

تحقیقات غیر رسمی نشان می دهد رشد آمار دانشجویان و دانش آموزانی  که به صورت تفننی حداقل برای یکبار مواد مخدر مصرف کرده اند، نگران کننده است . آمار های موجود و وضعیت فعلی جامعه لزوم آشنایی با علل و زمینه های گرایش افراد به اعتیاد و همچنین راه های پیشگیری از آن را بیشتر می کند .

 
به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز  ، اعتیاد یک بیماری زیست شناختی ، روانشناختی و اجتماعی است . عوامل متعددی در اتیولوژی سوء مصرف و اعتیاد مؤثرهستند که در تعامل با یکدیگر منجر به شروع مصرف و سپس اعتیاد می شوند . عوامل درهم بافته ای هستند که بر یکدیگر تأثیر می گذارند .

 

درک کلیه علل و عوامل زمینه ای موجب می شود تا روند پیش گیری ، شناسایی ، درمان و پی گیری به طور هدفمند طرح ریزی شود .
بنا بر این ، آشنایی با عوامل زمینه ساز مستعد کننده بروز اعتیاد ونیز عوامل محافظت کننده در مقابل آن از دو جهت ضرورت دارد :
۱-شناسایی افراد در معرض خطر اعتیاد و اقدامات پیش گیرانه لازم برای آنان
۲- انتخاب نوع درمان و اقدامات خدماتی ، حمایتی و مشاوره ای لازم برای معتادان .
· دوره نوجوانی :

مخاطره آمیز ترین دوران زندگی از نظر شروع به مصرف مواد دوره نوجوانی است . نوجوانی دوره انتقال از کودکی به بزرگ سالی و کسب همیّت فردی و اجتماعی است . در این دوره ، میل به استقلال و مخالفت با والدین به اوج خود میزسد و نوجوان برای اثبات بلوغ و فردیت خود ارزشهای خانواده را زیر سؤال می برد و سعی در ایجاد و تحلیل ارزشهای جدید به خود دارد . مجموعه این عوامل ، علاوه بر حس کنجکاوی و نیاز به تحرک ، تنوع و هیجان ، فرد را مستعد مصرف مواد می نماید.

· ژنتیک :

شواهد مختلفی از استعداد ارثی اعتیاد به الکل و مواد وجود دارد . تأثیر مستقیم عوامل ژنتیکی عمدتاً از طریق اثرات فارماکوکینتیک و فارکودینامیک مواد در بدن می باشد که تعیین کننده تأثیر ماده بر فرد است . برخی از عوامل مخاطره آمیز دیگر نیز تحت نفوذ عوامل ژنتیکی هستند مانند برخی اختلالات شخصیتی و روانی و عملکرد نامناسب تحصیلی ناشی از اختلالات یادگیری .
· صفات شخصیّتی :

عوامل مختلف شخصیتی با مصرف مواد ارتباط دارند . از این میان ، برخی از صفات بیشتر پیش بینی کننده احتمال اعتیاد هستند و بطور کلی فردی را تصویر می کنند که باارزش ها یا ساختار های اجتماعی مانند خانواده ، مدرسه و مذهب پیوندی ندارد و یا از عهده انطباق ، منترل یا ابراز احساسات دردناکی مثل احساس گناه ، خشم و اضطراب بر نمی آید .

این صفات عبارتند از :

عدم پذیرش ارزشهای سنتی و رایج ، مقاومت در مقابل منابع قدرت ، نیاز شدید به استقلال ، صفات ضد اجتماعی ، پرخاشگری شدید ، احساس فقدان کنترل بر زندگی خود ، اعتماد به نفس پایین ، فقدان مهارت مقاومت در برابر پیشنهادات خلاف دیگران ، فقدان مهارتهای اجتماعی انطباقی .از آنجا که اولین مکصرف مواد ، معمولاً از محیط های اجتماعی شروع می شود هر قدر فرد قدرت تصمیم گیزی و مهارت ارتباطی بیشتری داشته باشد ، بهتر می تواند در مقابل فشار همسالان مقاومت کند .

· اختلالات روانی :

در حدود ۷۰درصد موارد ، همراه با اعتیاد اختلالات دیگر روانپزشکی نیز وجود دارد . شایع ترین تشخیص ها عبارتند از : افسردگی اساسی ، اختلال شخصیت ضد اجتماعی ، فوبی ،‌دیس تایمی ، اختلال وسواسی – جبری ، اختلال پانیک ، مانیا ،‌اسکیزوفرنیا .
· نگرش مثبت به مواد :

افرادی که نگرش ها و باور های مثبت و یا خنثی به مواد مخدّر دارند ، احتمال مصرف و اعتیادشان بیش ار کگسانی است که نگرش های منفی دارند . این نگرش های مثبت معمولاً عبارتند از :‌کسب بزرگی و تشخیص ، رفع درد های جسمی و خستگی ، کسب آرامش روانی ، توانایی مصرف مواد بدون ابتلا به اعتیاد .

موقعیت های مخاطره آمیز فردی :

بعضی از نوجوانان و جوانان در موقعیت ها یا شرایطی قرار دارند که آنان را در معرض خطر مصرف مواد قرارمی دهد .

 مهمترین این موقعیت ها عبارتند از :

در معرض خشونت قرار گرفتن در دوران کودکی و نوجوانی ، ترک تحصیل ، بی سرپرستی یا بی خانمانی ، فرار از خانه ، معلولیت جسمی ، ابتلاء به بیماری ها یا دردهای مزمن . حوادثی مانند از دست دادن نزدیکان یا بلایای طبیعی ناگهانی بیز ممکن است منجر به وانش های حاد روانی شوند . در این حالت فرد برای کاهش درد و رنج و انطباق با آن از مواد استفاده می کند .
· تأثیر مواد بر فرد : این وقتی وارد عمل می شود که ماده حد اقل یک بار مصرف شده باشد . چگونگی تأثیر یک ماده بر فرد ،تابع خواص ذاتی ماده مصرفی و تعامل آن با فرد و موقعیت فرد مصرف کننده است . تأثیر مواد بر فرد مصرف کننده ، به میزان قابل توجهی ، به مشخصات او بستگی دارد .

این مشخصات عبارتند ار :

شرایط جسمی فرد ، انتظار فرد از مواد ، تجربیات قبلی تأثیر مواد و مواد دیگری که همزمان مصرف شده اند .

مواد مختلف نیز تأثیرات متفاوتی بر وضعیت فیزیولوژیک وروانی فر د دارند ، مثلاً : هروئین و کوکائین سرخوشی شدید ، الکل آرامش و نیکوتین مختصری هوشیاری و آرامش ایجاد می کند .
 

* آیا افسردگی می‌تواند موجب اعتیاد به موادمخدر گردد؟

 
بله، افسردگی می‌تواند منجر به شروع اعتیاد در فرد گردد. برای آنکه دریابیم شخصی دچار افسردگی است، این شخص باید توسط روانشناس و یا روانپزشک معاینه گردد. این افراد می‌توانند وجود افسردگی را تشخیص داده و درمان ویژه‌ای مانند دارو درمانی و یا ترکیبی از دارو درمانی و روان درمانی را ارائه دهند. افسردگی، داشتن ویژگی‌های زیر در طی دوره طولانی است؟
▪ عدم (یا کمبود) تمایل به انجام کارهای مختلف و عدم احساس لذت (تقریباً) در هر فعالیت
▪ کاهش و یا ازدیاد کاملاً مشهود وزن
▪ داشتن حالت افسردگی در بیشتر اوقات روز
▪ کم‌خوابی یا خوابیدن بیش از حد
▪ کندی حرکات
▪ خستگی و کمبود انرژی
▪ داشتن مشکل در فکر کردن و تمرکز و عدم قاطعیت
▪ تفکرات تکراری در مورد مرگ
این علائم در اثر مصرف موادمخدر و یا الکل به وجود نمی‌آیند، اما آنها می‌توانند موجب شروع مصرف مواد مخدر و یا الکل در فردی گردند که می‌خواهد احساس بهتری بیابد و در نتیجه منجر به اعتیاد در او می‌شوند.
اگر این اتفاق رخ دهد، اعتیاد خود مشکلی اضافه بر دیگر مشکلات می‌گردد.
* شخصی که درگیر این مسأله شده باید از خود بپرسد:
آیا من به الکل، سیگار و موادمخدر روی آورده‌آم تا علائم بیماری‌ام (افسردگی) را کاهش دهم و یا احساس بهتری بیابم؟
آیا قبل از شروع به مصرف الکل، سیگار، موادمخدر و من علائم ذکر شده در بالا را داشتم؟
آیا من با داشتن این رویه و رفتار واقعاً احساس بهتر بودن می‌کنم؟
گرفتن کمک از افراد متخصص برای حل مشکلتان بسیار مهم است؟

سیگاری غیر مستقیم

 
یک تهدید بهداشتی جدید را به سیگار کشیدن اضافه کنید: علاوه بر آسیب ناشی از خود سیگار کشیدن (دود سیگار دست اول) و استنشاق دود سیگار محیطی (دود سیگار دست دوم)، دود سیگار دست سوم هم ممکن است به خصوص برای نوزادان و نوپایان خطرناک باشند.

 

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز به نقل از لایوساینس  ،   یک بررسی جدید نشان می‌دهد که باقیمانده‌های نیکوتین که در سطح اجسام باقی می‌ماند، می‌تواند با سایر مواد شیمیایی دیگر در هوا واکنش کند، و مواد سرطان‌زای قویی را تشکیل دهد – مواد شیمیایی که با سرطان‌های گوناگون پیوند دارند.

در حالیکه دود سیگار دست اول به طور مستقیم بوسیله فرد سیگاری  استنشاق می‌شود، و دود سیگار دست دوم دود سیگاری است که به محیط وارد می‌شود و دیگران آن را استنشاق می‌کنند،‌ دود سیگار دست سوم  باقیمانده دود محیطی یا دست دوم بر روی سطوح است.

هوگو دستایلاتس، متخصص شیمی در آزمایشگه ملی لاورنس برکلی در سانفرانیسیسکو و یکی از این پژوهشگران گفت: “سوختن توتون، نیکوتین را به شکل بخار آزاد می‌کند که به شدت جذب سطوح درون خانه مانند دیوارها، سقف‌ها، فرش‌ها،‌ پرده‌ها و اسباب و اثاث خانه می‌شود. نیکوتین می‌تواند روی این مواد برای روزها، هفته‌ها و حتی ماه‌ها باقی بماند.”

دانشمندان از چندین سال قبل می‌دانسته‌اند که دود سیگار روی سطوح می‌‌نشیند و در آنجا می‌تواند با سایر مواد شیمیایی وارد واکنش شود. اما به گفته پژوهشگران  این بررسی جدید نشان داد که واکنش‌های دود سیگار باقیمانده در محیط می‌تواند به ایجاد مولکول‌‌هایی در هوا بینجامد که تا به حال به عنوان منبع مواد آلاینده زیانبار نادیده گرفته شده بودند.

دستایلاتس و همکارانش تشکیل مواد شیمیایی زیانبار در هوا پس از سیگار کشیدن را مورد بررسی قرار دادند. و دریافتند دود سیگار با یکی از مواد شیمیایی به خصوص وارد واکنش می‌شود.

 دستایلاتس گفت:‌”بررسی ما نشان می‌دهد که این نیکوتین باقیمانده در محیط با اسید نیترو محیطی و ارد واکنش می‌شود و نیتروزامین‌های سرطان‌زای خاص توتون یا TSNA ‌ها را به وجود می‌آورد. TSNA ها جزو مواد سرطان‌زای قدرتمند و وسیع‌االاثر هستند که هم در توتون سوخته‌نشده و هم دود توتون وجود دارند.”

 اجاق‌ گازهای بدون تهویه مناسب منبع اصلی اسید نیترو در هوای خانه هستند.

 این پژوهشگران از سلولز به عنوان مدلی از مواد داخل خانه استفاده کردند، و آن را در معرض دود سیگار قرار دادند. آنها سپس سلولز را برای سه ماه در معرض غلظت‌ “بالا اما قابل‌قبول” اسید نیترو قرار دادند. میزان TSNA های تشکیل‌شده پس از قرارگیری در معرض اسید نیترو، ۱۰ برابر بیشتر بود. این پژوهشگران همچنین دریافتند که TSNA ها به سرعت تشکیل می‌شوند.

سرپرست این پژوهش‌، محمد سلیمان، از آزمایشگاه برکلی، در این باره گفت: ‌”با توجه جذب و حفظ مقادیر بالای نیکوتین در سطوح درون خانه، از جمله لباس‌ها و پوست انسان، یافته‌های ما بیانگر آن است این دود دست سوم از طریق جذب از راه پوست، استنشاق غبار و بلع  یک خطر بهداشتی قبلا مورد توجه قرار نگرفته است.”

 از آنجایی که اغلب وسائل نقلیه مقداری اسید نیترو آزاد می‌کنند که می‌تواند به بخش مسافران نفوذ کند،‌ همچنین آزمایش‌های در سطوح داخلی ماشین افراد شدیدا سیگاری از جمله سطح استیل جعبه داشبورد انجام شد. این اندازه‌گیری‌ها نشان‌دهنده میزان قابل‌ توجه TSNA‌ها در این محل بود.

افراد بیش از همه از طریق استنشاق غبار یا تماس پوستی با فرش یا لباس‌ها در معرض این TSNAها قرار می‌گیرند، بنابراین دود سیگار دست سوم بیشترین خطر را برای نوزادان و نوپایان دارد.

 یافته‌‌های این تحقیق که به طور مشروح در شماره ۸ فوریه ژورنال “پیشرفت‌های آکادمی ملی علوم”  آمده است، بیانگر آن است که باز کردن یک پنجره یا به راه انداختن هواکش در اتاق هنگام سیگار کشیدن خطرات این دود سیگار دست سوم را برطرف نمی‌کند.

 حتی سیگار کشیدن در بیرون از  خانه هم  مشکل را کاملا حل نمی‌کند.

لارا گاندال، یکی دیگر از این پژوهشگران از آزمایشگاه برکلی گفت: “سیگار کشیدن در بیرون از خانه بهتر از سیگار کشیدن درون خانه است، اما همچنان باقیمانده‌های نیکوتین به پوست و لباس فرد سیگاری خواهد نشست. این باقیمانده هنگامی فرد سیگاری به درون خانه بازمی‌گردد، در همه جا منتشر خواهند شد.”

 کاملش آستورا از  برنامه پژوهش در باره بیماری‌های مربوط به دخانیات در دانشگاه کالیفرنیا که هزینه این تحقیق را پرداخته است، گفت: “آنچه ما از این تحقیق درمی‌یابیم این است که و اکنش نیکوتین باقیمانده در محیط با اسید نیترو بر روی سطوح به ایجاد یک عامل بالقوه سرطان‌زا می‌‌‌انجامد، و این نتایج ممکن است تنها نوک کوه یخ باشد.”

این پژوهشگران در مقاله‌شان راه‌های متعددی را برای محدود کردن اثر دود سیگار دست سوم پیشنهاد می‌کنند، از جمله کاربرد محیط‌های ۱۰۰ درصد عاری از دود سیگار در مکان‌های عمومی و محدودیت‌های شخصی در مکان‌های سکونت و اتومبیل‌ها. در ساختمانی که مقادیر بالای دود سیگار در آن وجود داشته است، تعویض فرش‌ها، پرده‌ها و کاغذ دیواری‌ها می‌تواند به کاهش قرارگیری در معرض این مواد سرطان‌زا کمک کند.

آمفتامین ها ، مواد توهم زا و کوکائین

● مواد استنشاقی ، آثار مصرف و عوارض مصرف طولانی مدت آنها
▪ شامل انواع حلالها، چسبها، رنگهای اسپری، تینر، مواد پاک کننده، لاک غلط گیری، بنزین و…می‌باشند.
به دلیل سهولت دسترسی، مصرف این مواد توسط نوجوانان نادر نیست. استنشاق این مواد از طریق بطری، قوطی، کیسه‌های پلاستیک، پارچه آغشته به مواد یا اسپری صورت می‌گیرد. این مواد مضعف سیستم عصبی مرکزی هستند. نسبت به آثار این مواد تحمل ایجاد می شوند. اما علایم ترک آنها خفیف است.
▪ آثار مصرف مواد استنشاقی:
مواد استنشاقی به سرعت از ریه‌ها جذب شده و به مغز می‌رسند. اثرات آنها چند دقیقه پس از مصرف ظاهر شده و بسته به نوع و مقدار ماده مصرفی ۳۰ دقیقه تا چند ساعت باقی می‌ماند. آثار مصرف این مواد عبارتند از:
ـ تغییرات رفتاری یا روانی (سرخوشی و احساس خوشایند غوطه‌وری، خطاهای حسی و توهم شنوایی و بینایی، اختلال قضاوت، رفتارهای پرخاشگرانه و تکانه‌ای)
ـ تهوع و استفراغ
ـ بثورات پوستی اطراف دهان و بینی، بوی غیر معمول تنفس، بقایای ماده مصرفی روی صورت و لباسها و تحریک گلو وبینی.
ـ اختلال تکلم، ضعف رفلکسها و آتاکسی
استوپور و اغما و مرگ (در اثر مصرف مقادیر زیاد)
▪ عوارض مصرف طولانی مواد استنشاقی :
ـ آسیبهای برگشت ناپذیر کبدی و کلیوی
ـ آسیب عضلانی پایدار
ـ التهاب و خونریزی گوارشی
ـ عوارض مغزی (کاهش ضریب هوشی، صرع لوب تمپورال، آتروفی مغزی)
ـ عوارض قلبی و ریوی (درد سینه و اسپاسم برونش)
ـ آسیب جنینی در زنان باردار
▪ آمفتامین ها آثار مصرف و عوارض مصرف طولانی مدت آنها:
آمفتامین ها گروهی‌ از داروها هستند که از نظر ساختمانی با ناقل‌های عصبی نوراپی نفرین، اپی نفرین،و دوپامین مربوطند و به نام داروهای مقلد سمپاتیک یا محرک سیستم عصبی مرکزی نیز معروفند. این ترکیبات شامل متیل فنیدیت، دکستروآمفتامین، و مت آمفتامین هستند.
ـ آمفتامین اغلب برای بهبود کارآیی، کاهش خواب و ایجاد سرخوشی مورد استفاده قرار می‌گیرند. معمولاً ورزشکاران، دانشجویان و رانندگان مسافتهای طولانی، از این مواد استفاده می‌کنند. مصارف طبی آمفتامین‌ها شامل پرتحرکی کودکان، نارکولپسی، چاقی و برخی موارد افسردگی مقاوم به درمان است.
ـ وابستگی روانی به آمفتامین‌ها ممکن است به سرعت ظاهر شود.
▪ آثار مصرف آمفتامین:
ـ آثار مصرف آمفتامین‌ها معمولاً یک تا دو روز طول می‌کشد. این آثار عبارتند از:
ـ تغییرات رفتاری یا روانی (سرخوشی، اضطراب و بی قراری، عصبانیت، اختلال قضاوت)
ـ تاکی کاردی
ـ اتساع مردمک
ـ تغییرات فشار خون
ـ لرز
ـ تهوع واستفراغ
ـ اختلال عملکرد شغلی و اجتماعی
▪ عوارض مصرف طولانی آمفتامین‌ها:
ـ کاهش وزن
ـ ضایعات پوستی مزمن
ـ برخی از بیماریهای شدید روانی نظیر اسکیزوفرنیا
ـ بروز سایکوز شبیه اسکیزوفرنیا
ـ اختلالات ایسکمیک قلبی
▪ مواد توهم زا – ال. اس. دی.
مواد توهم‌زا دسته‌ای از مواد هستند که سبب ایجاد تغییراتی در خلق و ادراک می‌شوند. سردستهٔ این گروه از مواد (L.S.D) Lysergic Acid Diethylamide است. تحمل نسبت به این داروها خیلی سریع و پس از ۳ تا ۴ روز مصرف مستمر پدید می‌اید. وابستگی جسمانی به توهم‌زاها بوجود نمی‌آید و با قطع مصرف آنها علایم ترک ظاهر نمی‌شود،‌ اما وابستگی روانی می‌تواند پدید آید.
▪ آثار مصرف L.S.D :
آثار L.S.D دو ساعت پس از مص+رف ظاهر شده و معمولاً ۸ تا ۱۴ ساعت دوام دارد. این آثار عبارتند از:
ـ تغییرات رفتاری یا روانی (اضطراب، واکنش پاتیک، ترس از دیوانگی، ‌افسردگی، افکار پارانویید، اختلال قضاوت، رفتارهای خود آزارانه و حتی خودکشی)
اختلال ادراکی (مسخ شخصیت، مسخ واقعیت، ‌توهم خطای حسی، حس آمیزی بصورت درآمیختن ادراکات ـ مثل شنید رنگها یادیدن صداها)
ـ تحریک سیستم اتونوم (لرزش، تعریق، تاکی کاردی)
ـ اختلال تعادل
ـ افت عملکرد شغلی و اجتماعی
▪ عوارض مصرف طولانی L.S.D:
ـ اختلالات روانی شدید و دیرپا (اضطراب و سایکوز)
ـ flashback (علایم ادراکی ناشی از مصرف بدون مصرف اخیر L.S.D)
● کوکائین
کوکائین یکی از اعتیادآورترین و خطرناک‌ترین مواد مورد سوء مصرف است. این ماده از گیاه Erythroxylon Coca بدست می‌آید. وابستگی روانی به کوکائین ممکن است پس از یکبار مصرف به وجود آید. کوکائین وابستگی جسمی نیز ایجاد می‌کند، اما علایم ترک آن نسبت به ترک مواد افیونی خفیف‌تر است.
▪ آثار مصرف کوکائین:
آثار مصرف کوکائین بلافاصله ظاهر شده و ۳۰ تا ۶۰ دقیقه بعد رفع می‌شوند. به همین علت افراد نوابسته به کوکائین ممکن است هر نیم تا یک ساعت یک بار، برای مصرف مجدد، از جمع یا محل کار خارج شوند. این آثار عبارتند از:
ـ تحریک سیستم اتونوم (تاکی کاردی، اتساع مردمک، تعریق)
ـ تهوع و استفراغ
ـ علایم روانی (سرخوشی یا بی تفاوتی، اضطراب و عصبانیت، هذیانهای پارانوئید، توهم شنوایی، توهم بینایی،
ـ توهم لامسه بصورت احساس خزیدن حشرات زیر پوست، کاهش تمرکز)
ـ رفتارهای اجباری و تکراری
ـ اختلال عملکرد شغلی و اجتماعی
▪ عوارض مصرف طولانی کوکائین :
ـ احتقان، تورم، خونریزی و زخم مخاط بینی
ـ سوراخ شدن تیغه میانی بینی
ـ تیک
ـ سردرد شبه میگرنی
ـ کاهش وزن
ـ عوارض قلبی (آریتیم، انفارکتوس میوکارد)
ـ حوادث عروقی مغز
ـ تشنج
دفتر مرکزی مشاوره وزارت علوم، تحقیقات و فن‌آوری

اعتیاد

اعتیاد ( ADDICTION) : یعنی عادت کردن و خوگرفتن به چیزی . اعمال عادت شده معمولاٌ خودکار ، بدون تفکر و اندیشه صورت می پذیرد . وابستگی به مواد مخدر نیز یک نوع عادت است . لذا در سال ۱۹۶۴ سازمان بهداشت جهانی اعلام کرد که اعتیاد یک اصطلاح علمی و جامع نیست و بجای آن از اصطلاح وابستگی به مواد استفاده می شود.  

مواد : هر ماده ای که بهنگام ورود به بدن موجود زنده یک یا چند عمل آن موجود را تغییر دهد .
 یا هرماده ای که با تاثیر بر روی وظایف سیستم اعصاب مرکز ی موجب تغییر در رفتار ( مانند: سرخوشی ، کیف ، خشم و عصبانیت ) اختلال در خلق و خوی ( اضطراب و افسردگی ) و اختلال در قضاوت و شعور (فراموشی و بی توجهی ) شود.
  سوء مصرف مواد : بدین معناست که اگر چه فرد نسبت به مواد اعتیاد ندارد ولی آن را مصرف می کند .یعنی :
   ۱- استفاده از ماده ای که مصرف آن غیر قانونی است .
مانند : مصرف تریاک در کشور ما غیر قانونی است پس حتی یکبار کشیدن آن سوء مصرف است .
  ۲- استفاده از ماده ای که مصرف آن باعث تغییرات روحی و روانی در فرد می شود . مانند : مصرف حشیش که باعث برهم خوردن شعور فرد می شود ، پس کشیدن آن سوء مصرف است
  ۳- استفاده از ماده ای که فرد به خود ویا دیگران ضرر می رساند .مانند : مصرف مشروبات الکلی ، که گاهی باعث بروز عصبانیت و پرخاشکری می شود پس نوشیدن آن سوء مصرف است .
  وابستگی به مواد :
  حالتی است که شخص هم از نظر جسمانی و هم از نظر روانی به ماده ای مانند مواد مخدر وابسته می شود، لذا احتیاج شدید و اجباری به ادامه مصرف آن ماده داشته  و قادر نیست به میل و اراده خود آن را ترک نماید .
  وابستگی دو نوع است : وابستگی جسمانی و وابستگی روانی .
  وابستگی جسمانی : که در آن ماده مخدر بعلت نفوذ در سلولهای بدن و اثرات شیمیائی آن باعث وابستگی سلولهای بدن شده و قطع مواد بمنزله اینست که یکی از مواد حیاتی سلول را به آن نرسانیم .
  وابستگی روانی : حالتی است که در آن شخص از نظر روانی و عاطفی به دارو و مواد مخدر وابسته می شود و با وجودی که نتایج سوء آن را می داند ، معهذا احتیاج دارد که به مصرف ماده مخدر ادامه دهد . این وابستگی باعث می شود که شخص معتاد در موقع معینی که باید ماده مخدر به او برسد به هر نحو ممکن که شده حتی با وجود خطرات بی اختیار به سوی آن کشیده می شود و دست به هر اقدامی می زند .
  بعبارت دیگر وابستگی یک نوع اختلال با تظاهرات رفتاری ، شناختی و جسمانی است که باعث می شود فرد مصرف مواد را به رفتارهای دیگر ترجیح دهد .( میل شدید و اجباری فرد به ادامه مصرف یک ماده مخدره تا جائی که در بسیاری از موارد وابستگی به مواد برای فرد مهمترین مسئله زندگی اوست ).
  وابستگی باعث بروز برخی رفتارها وحالتهای غیر عادی در فرد می شود :
  فرد وابسته برای رسیدن به حالت نشئه مجبور است ، به تدریج مقدار ماده مصرفی را افزایش دهد که به آن تحمل می گویند .
  فرد وابسته در صورت عدم مصرف ماده ، به عوارض ناراحت کننده ای دچار می شود که به آن خماری یا ترک می گویند .
هیچ وقت برای ترک دیر نسیت ، مهم تصمیمات درست است ، مهمترین اصل در فضای زندگی اصل عدم قطعیت و تغییر است .درست  بیندیشیم ، درست عمل کنیم و آماده تغییر باشیم  !!!

اهمیت پرداختن به  موضوع اعتیاد در شرائط جامعه امروزی :

   چند بعدی بودن معضل اعتیاد : معضل اجتماعی ، اقتصادی ، فرهنگی ، بهداشتی ، درمانی ، خانوادگی ، سیاسی و…
  وجود بیش از سه میلیون معتاد و مصرف کننده تفننی در کشور.
  همجواری کشور با دو کشور تولید کننده اصلی مواد مخدر یعنی افغانستان و پاکستان و تزانزیت مواد از ایران به کشورهای اروپائی .
  افزایش روز افزون آمار طلاق ، بزهکاری ، بیکاری و سایر آسیبهای اجتماعی ناشی از اعتیاد در کشور .
  عرضه نسل جدید مواد مخدربه اشکال مختلف در کشور .
  دسترسی آسان وارزان مواد خصوصاٌ اشکال جدید آن .
   گرایش روز افزون نسل نوجوان و جوان به مواد مخدر .
  افزایش روز افزون آمار HIV / AIDSدر جامعه .
  تغییر الگوی مصرف از کشیدن و خوردن به تزریق .
  اعتیاد تزریقی بعنوان شایعترین( ۶۵% ) راه انتقال ایدز در جامعه .
  وجود ارتباطات ناسالم در خانواده و جامعه .
  در گیر بودن بیش از حد خانواده ها به مسائل زندگی روزمره و کم توجهی به رفتار فرزندان .
  تبدیل شدن قاچاق مواد و خرید و فروش آن بعنوان یک شغل و امرار معاش .
  عدم اجرای دقیق قوانین از سوی مجریان .
  نبود برنامه ریزی هدفمند آموزشی جهت آموزش آحاد جامعه خصوصاٌ نسل نوجوان و جوان جامعه .
  نبود مدیریت هدفمند بمنظور هماهنگی بین بخشی و یکسان سازی فعالیتها ی سازمانها و ارگانهای مختلف در جهت اقدامات آموزشی و کنترلی .
  اعتیاد بعنوان یک پدیده شوم استعماری در کشور .
  برنامه ریزی هدفمنداستعمارگران برای ابتلا نوجوانان و جوانان به اشکال مختلف مواد مخدر با توجه به جوان بودن کشور .
  کم رنگ بودن فعالیتهای رسانه های گروهی خصوصاٌ رسانه ملی در جهت تهیه برنامه های آموزشی هدفمند .
  ترویج مواد در مراکز علمی ، دانشگاهی و خوابگاهها .

  وجود مناطق پرخطر و آسیب پذیر درمناطق حاشیه ای شهر ها بعنوان کانون توزیع و ترویج مواد و سکس .
  بستر آماده برای شروع به مصرف مواد در دوره نوجوانی در جامعه (پایین آمدن سن گرایش به اعتیاد در جامعه )
  وجود باورهای غلط در زمینه اثرات مواد مخدر.
  کمبود امکانات و فضاهای آموزشی و تفریحی برای نسل نوجوان و جوان جامعه .
  وجود پارتی های شبانه و ترویج اشکال جدید مواد در این پارتی ها.
  کشف روزانه بسیاری ازانواع آمپولها ، کپسول ها ، قرصها ، پودرها و… توسط مراجع انتظامی .
  ارتباط آلودگی به مواد با سایر رفتارها وکجرویهای رفتاری و انحرافات اجتماعی .
  خطیر بودن مسئولیت دولتمردان ، اندیشمندان ، مبلغین ، مدیران و کارشناسان در این راستاء.
  نقش آگاهی در پیشگیری از اعتیاد .

 
آشنائی با برخی مواد شایع :

حشیش و روغن حشیش :

 از گیاهی بنام شاهدانه هندی بدست می آید که شبیه گزنه( جعفری خشک شده ) است .
 نام های دیگر آن : ماری جوانا ، گراس ، علف ، بنگ ، JOINT  ، سیگاری ، گلد ، ریفر و…می باشد .
  شکل آن : سبز خاکستری یا قهوه ای مایل به سبز و یا سیاه می باشد.
  استفاده پزشکی : ندارد .
  وابستگی جسمانی آن ناشناخته و وابستگی روانی آن در حد متوسط می باشد.
  مدت اثر آن : ۴-۲ ساعت .
  اثرات احتمالی آن : سرخوشی ، افزایش اشتها ، عدم آگاهی نسبت به زمان و مکان   می باشد .
  اثرات بیش از حد آن : حالات شدید روانی ( توهم و هذیان ) ، خستگی ، سوء ظن ، گیجی ، اختلال حافظه ، افزایش فشار خون ، اضطراب و افسردگی و…
  روش استفاده آن: تدخینی ( با سیگارمخلوط کرده و بصورت سیگاری یا JIONTاستفاده می شود ) و خوراکی است .
   اختلال عملکرد شغلی و اجتماعی .

تریاک :

 مستقیماٌ از شیره خشخاش بدست می آید و شیره خشک شده خشخاش است . منشاء مواد اعتیاد آور مختلف مانند : سوخته ، شیره ، مرفین و داروهائی مانند :کدئین ، دیفنوکسیلات و اکسپکتورانت کدئین است.
 رنگ وشکل آن : رنگ آن قهوه ای سیر و دارای قوامی خمیری است ، اما شکل آن بصوت حبه و یا لول و تکه های بزرگ آن مثل کیک بریده شده است و گاهاٌ بشکل قرصهای قهوه ای رنگ نیزتهیه می شود .
 نام دیگر آن : تل .
 استفاده پزشکی:  مستقیماٌ مصرف پزشکی ندارد اما مشتقات آن مانند قرص کدئین ، دیفنوکسیلات و اکسپکتورانت کدئین در پزشکی استفاده می شود .
 وابستگی جسمانی و روانی دارد .
 روش استفاده آن : تدخینی ( دود کردن ) ، خوردن و تزریق می باشد .
 مدت اثر آن : ۶-۳ ساعت .
 اثرات احتمالی آن : سرخوشی ، کاهش تنفس ، تهوع ، یبوست ، تنگ شدن مردمک ، خواب آلودگی و…
  اثرات بیش از حد آن : اختلالات رفتاری ، کاهش میل جنسی ، تیره شدن رنگ پوست ، بد خلقی و…
  اختلال عملکرد شغلی و اجتماعی .
سوخته و شیره تریاک :
  از کشیدن تریاک ماده قهوه ای رنگ سوخته و براق بدست می آید که سوخته نام دارد .شیره :  سوخته را در آب حل نموده ، می جوشانند و از صافی عبورمی دهند آنچه باقی می ماند تفاله نام دارد این محلول را دوباره حرارت می دهند خمیر سفت و غلیظ به رنگ قهوه ای روشن بدست می آید که شیره نام دارد .

هروئین :

  یکی از مشتقات نیمه مصنوعی مرفین است( مرفین یکی از ترکیبات تریاک است ).
  شکل آن : شکل هروئین خالص ، پودری بسیار نرم و سفید رنگ است . اما هروئین موجود در بازارکه از مخلوط کردن با مواد مختلف ( شیرخشک ، پودر گلوکز و…) بدست می آید رنگ آن کرم مایل به قهوه ای است وحدود ۱۰-۵ درصد هروئین خالص دارد. اندازه آن ۵ سانتی متر ووزن آن ۵/۱ – ۵/۲ و ۵ گرمی است .
     هروئین در تکه های کاغذ یا پلاستیک به شکل مربع و یا مستطیل عرضه می شود .
  نام های دیگر آن :  اسب ، اسمک می باشد . استفاده پزشکی: ندارد .
  وابستگی جسمانی و روانی آن بالاست . مدت اثر آن :  ۶-۳ ساعت است .
  روش استفاده آن : روش استفاده آن بصورت کشیدنی ( حرارت دادن روی زرورق سیگار ) انفیه( پودرهروئین مستقیماٌ به وسیله اسکناس لوله شده به داخل بینی کشیده می شود ) تزریق ( پودر هروئین را با آب لیمو ، جوهر لیمو یا قرص ویتامین C  در قاشق حل می کنند و حرارت می دهند محتویات قاشق را  از پنبه عبورمی دهند و درون سرنگ هدایت و تزریق انجام می گیرد ).
  اثرات احتمالی : سرخوشی ، افسردگی ، کاهش ضربان قلب ، خواب آلودگی ، تنگی مردمک ، تهوع و استفراغ و…
   اثرات شدید آن : تیره شدن رنگ پوست ، کاهش میل جنسی ، یبوست گیجی ، افسردگی ، احساس گرما و…می باشد .
  اختلال عملکرد شغلی و اجتماعی .

مرفین :
  یکی از مشتقات تریاک است .
  شکل دارو : آمپول – پودرنرم سفید رنگ یا کرم ، بدون بو و تلخ است .
  نام دیگر آن: دورامرفن – ام اس کانتین و…
  بعنوان ضد درد استفاده پزشکی دارد.
  وابستگی جسمانی و روانی آ ن بالاست .
  مدت اثر آن: ۶-۳ساعت است .
  روش استفاده آن:  تزریقی ، کشیدن و استنشاقی است .
  اثرات احتمالی : سرخوشی ، بی تفاوتی ، پرخاشگری ، بی قراری ، کاهش احساس درد ، کاهش تنفس ، تهوع ، تنگی مردمک و…
  اثرات شدید آن : مصرف بیش از سه روز اعتیاد می دهد .مرفین ۱۰ برابر قوی تر از تریاک است .برهم خوردن وضعیت فشارخون ، شنیدن صدای زنگ ، کوچک شدن مردمک چشم ، کم اشتهائی ،  دوبینی یبوست مزمن ، کاهش میل جنسی ، تیره شدن رنگ پوست ، اختلال خواب ..
  اختلال عملکرد شغلی و اجتماعی .
کدئین :
  از ترکیبات تریاک است .
  شکل دارو : قرص سفید رنگ .
  نام دیگر آن : تای لئول ، آمپیرین و…
  بعنوان ضد درد و ضد سرفه استفاده پزشکی دارد .
  وابستگی جسمانی و روانی آن در حد متوسط است .
  مدت اثر آن : ۱۲۰-۷۲ ساعت .
  روش استفاده آن : تزریقی ، کشیدن ، استنشاقی است .
  اثرات احتمالی آن : سرخوشی ، بی تفاوتی ، اختلال قضاوت ، پرخاشگری ، کاهش تنفس ، تهوع ، خواب آلودگی ، تنگی مردمک ، احساس گرما ، کاهش احساس درد و…
  اثرات بیش از حد آن :‌کاهش فشار خون  ،کما ، تشنج ، سردی پوست ،یبوست مزمن ، کاهش میل جنسی ، تیره شدن رنگ پوست ، اختلال خواب .. 
  اختلال عملکرد شغلی و اجتماعی .

بوپره نورفین :
  از ترکیبات تریاک است .در ایران استفاده زیادی دارد .
  شکل آن : آمپول – قرص زیر زبانی است .
  نام دیگر آن : تمجیزک – اورجیزک – جسنور – دورفان .
  بعنوان داروی بیهوشی و کنترل درد استفاده پزشکی دارد .
  وابستگی جسمانی و روانی دارد .
  مدت اثر آن : متفاوت و متغیر است .
  روش استفاده : تزریقی و زیر زبانی است .
  اثرات احتمالی آن : سرخوشی ، بی تفاوتی ، اختلال قضاوت ، پرخاشگری ، کاهش تنفس ، تهوع ، خواب آلودگی ، تنگی مردمک ، احساس گرما ، کاهش احساس درد و…
  اثرات بیش از حد آن :‌کاهش فشار خون  ،کما ، تشنج ، سردی پوست ، یبوست مزمن ، کاهش میل جنسی ، تیره شدن رنگ پوست ، اختلال خواب .. 
  اختلال عملکرد شغلی و اجتماعی .
کوکائین :
  یکی از خطرناک ترین واعتیاد آورترین ماده مخدر است .
  از برگ گیاه کوکا که در آمریکای جنوبی و مرکزی می روید بدست   می آید .
  شکل آن : پودر سفید کریستال است .
  نام دیگر آن : کوک ، فلاک ، برف ، کراک و شفاف  .
  استفاده پزشکی : بی حسی موضعی .
  وابستگی جسمی در حد متوسط و وابستگی روانی آن حتی پس از یکبار در حد بالاست .
  مدت اثر آن : ۲-۱ ساعت .
  روش استفاده : تزریقی ، کشیدنی ، استنشاقی .
  اثرات احتمالی آن : توهم و هذیان ، توهم لامسه (خزیدن حشرات زیر پوست )  ، افزایش هوشیاری ، تحریک ، سرخوشی ، بی تفاوتی  ، افزایش فشارخون ، کاهش اشتها ، بی خوابی ، نشئگی ، یبوست ، ناتوانی جنسی و…
  اثرات بیش از حد : آشفتگی ، افزایش بیش از حد حرارت بدن ، توهم ، تشنج ، مرگ احتمالی ، پرخاشگری و..
  اختلال عملکرد شغلی و اجتماعی

آمفتامین :
   مواد محرک مغزی هستند .
  شکل آن : کپسول ، قرص ، بشکل پارافین ، پودر سفید رنگ .
  نام دیگر آن : آیس ، اسپید ، میتسی بوشی ، دکسترین و…
  در درمان برخی اختلالات رفتاری ، افسردگی ، کم توجهی کودکان و.. استفاده پزشکی دارد .
  وابستگی جسمانی غیر شایع ولی وابستگی روانی آن بالاست .
  مدت اثر آن : ۴-۲ ساعت .
  روش استفاده آن : خوراکی ، تزریقی ، کشیدنی است .
  اثرات احتمالی آن : تعریق ، بی خوابی ، افزایش هوشیاری ، تحریک ، سرخوشی ، افزایش فشارخون ، کاهش اشتها ، بی خوابی ، نشئگی ، یبوست ، ناتوانی جنسی و…
  اثرات بیش از حد : آشفتگی ، افزایش بیش از حد حرارت بدن ، توهم ، تشنج ، مرگ احتمالی ، پرخاشگری ، احساس قدرت ، تحریک پذیری و..
  اختلال عملکرد شغلی و اجتماعی . 

اکستاسی :
  شکل آن : قرص
  نام دیگر آن : سکس ، لاو ، اکس ، میتسوبیشی ، سوپرمن .
  استفاده پزشکی ندارد .
  وابستگی جسمانی و روانی آن مشخص نیست .
  مدت اثر آن : متغیر است ( معمولاٌ ۶۰-۳۰ دقیقه است )
  روش استفاده : خوراکی است .
  اثرات احتمالی آن : احساس صمیمیت با دیگران ، توهم و هذیان ، درک متفاوت از زمان و مسافت و..
  اثرات مصرف بیش از حد آن : روان پریشی ، توهمات ، مرگ احتمالی و…
  در مجالس و پارتی های شبانه و مجالس رقص و پایکوبی استقبال زیادی می شود .
  اختلال عملکرد شغلی و اجتماعی .
ال اس دی :
  مخفف کلمه LYSEVIC ACID DIETHILAMINE  است یک کلمه آلمانی بمعنی توهم زاست .
  از قارچ انگلی که روی گیاه چاودار رندگی می کند تهیه می شود .
  شکل آن : قرصهای رنگی ، کاغذآغشته بشکل تمر هندی  ، مایع شفاف ، مربعهای کوچک ژلاتین ، پودر .
  نام دیگر آن : اسید ، تریپ ، خال آبی ، مکعب و..
  استفاده پزشکی ندارد .
  وابستگی جسمانی و روانی آن ناشناخته است .
  مدت اثر آن :‌۱۲-۸ است .
  روش استفاده آن : خوراکی ( قرص یا پودررا روی حبه قند گذاشته ، پس از اضافه کردن چند قطره آب و حل شدن آن را می خورند .کاغذهای آغشته را هم در دهان هم در نقاطی که با چاقو برش داده اند قرار می دهند .)
  اثرات احتمالی آن : نیرومندترین و خیال انگیز ترین توهم زاست ، تغییرات رفتاری ، اضطراب ، افسردگی ، سوء ظن ، توهم و هذیان ، خودآزاری ، خودکشی و..
  اثرات بیش از حد آن : افزایش فشار خون و درجه حرارت بدن ، گشاد شدن مردمک چشم ، لرزش دستها ، روان پریشی و مرگ احتمالی و…
  در حال حاضر بیشتر مصرف کنندگان تهرانی از نظر سنی بین ۱۸-۱۵ سال سن دارند .علت رایج نبودن بشکل فراگیر گرانی و مشکل دسترسی است .
  اختلال عملکرد شغلی و اجتماعی .

مواد استنشاقی :
  شامل انواع حلالها ، چسبها ( مانند چسب موکت و..)  ، رنگهای اسپری ، تینر ، مواد پاک کننده ، لاک غلط گیری ، بنزین ، گاز مایع ، مایع خشکشوئی ، اتر ، تینر و…
  روش استفاده آن : استنشاقی است که برخی انواع آن مستقیماٌ از ظرف محتوی آن استفاده می شود برخی دیگر مانند بنزین و اتر روی تکه پارچه ریخته شده و اشتنشاق می شود .چشبها معمولاٌ داخل کیسه پلاستیکی ریخته شده و درمقابل بینی و دهان و انواع گاز و اسپری بصورت مستقیم بداخل دهان استنشاق می شود .
  مدت اثر آن : بسته به نوع ماده و میزان مصرف از ۳۰ دقیقه تا چند ساعت است .
  اثرات احتمالی : سرخوشی ، احساس خوشایند غوطه وری ، خطاهای حسی ، توهم و هذیان ، پرخاشگری ، اختلال شعور، عوازض پوستی اطراف دهان و بینی ، و…
  اثرات بیش از حد آن : آسیب جدی کبدی ، آسیب عضلانی ، عوارض مغزی ، عوارض قلبی و عروقی و…
  این مواد بسرعت از طریق ریه ها جذب شده و به مغز می رسد و سیستم اعصاب  مرکز ی را ضعیف می کند .
کراک :

از کشت گیاه بومی کوکا در جنگلهای آمریکای جنوبی ( آمازون ) بدست می آید . اما کراک موجود در ایران بعلت بعد مسافت آمریکای جنوبی با ایران ، خطر ریسک حمل آن ، قیمت  بالای آن ( یک گرم کراک خالص در ایران بیش از ۱۲۰۰۰۰تومان است ) کراک واقعی نیست ، بلکه هروئین فشرده است .
  شکل آن : قرص ، پودر
  اسم دیگر ندارد .
  استفاده پزشکی ندارد .
  وابستگی روانی آن بسیار بالاست .
  مدت اثر آن : متغیر بین ۳۰- ۶۰ دقیقه است .
  روش استفاده : استنشاقی ( شایعترین آن  استنشاق پودر نرم شده زیر بینی است ) تزریق زیر جلدی / وریدی و تدخینی .
  اثرات احتمالی آن : نشئگی ، سرخوشی ، کاهش غم و اندوه ، بی تفاوتی ، کج خلقی ، پرخاشگری ،  بی قراری ، کندی و اختلال قضاوت ، تهوع و استفراغ ، گر گرفتن ، خارش بینی و خشکی دهان ، کاهش فشارخون ، گشادی مردمک چشم ، کاهش وزن و….
  اثرات مصرف بیش از حد آن : روان پریشی ، توهمات شنوائی ، احساس خزیدن حشره زیر پوست  ،  اختلالات جنسی ،  بیماریهای عفونی ، مرگ احتمالی و…
  در مجالس و پارتی های شبانه و مجالس رقص و پایکوبی استقبال زیادی می شود .
  اختلال  شدید در عملکرد شغلی ،  اجتماعی و رفتاری .

   شیشه :

شیشه ماده ی مخدری از خانواده ی آمفتامین ها است که در آزمایشگاه های غیر قانونی  و در زیر زمین منازل به راحتی ساخته می شود . اگر چه در ترکیب این ماده ، به هیچ وجه  مورفین بکار نمی رود  ، بسیار اعتیاد آور است .این ماده با  ظاهری مانند خرده شیشه، سفید، بی بو، و تلخ مزه است و به راحتی در آب یا الکل حل می شود . به همین دلیل گاهی از آن به صورت تزریقی هم استفاده می شود .
شیشه به شیوه های گوناگونی مورد استفاده قرار می گیرد ، از جمله به صورت خوراکی ، استنشاقی( از راه بینی ) ،  تزریقی و تدخینی یا دود کردن که این مورد آخر متداول ترین شیوه ی مصرف شیشه است .    
بلافاصله(۵ تا۱۰ ثانیه)  پس از مصرف این ماده به صورت تدخین (دودکردن) به فرد احساس سرخوشی و لذتی دست خواهد داد که به آن ” راش” یا “فلش” می گویند .این حالت که شبیه اوج لذت جنسی در آدمی است  ، فقط چند دقیقه دوام خواهد داشت. البته  ۳تا ۵ دقیقه پس از مصرف استنشاقی و ۱۵ تا ۲۰ دقیقه بعد از مصرف خوراکی آن هم  فرد احساس نوعی سرخوشی و لذت  می کند , اما نه به شدت لذت ناشی از دود کردن  آن. در هر صورت  اثرات ناشی از مصرف شیشه  ۸  تا ۲۴ ساعت در بدن باقی می ماند . 

اثرات ناشی از مصرف شیشه :
        بیمار معمولا چشم های قرمز ، چهره ی برافروخته و عرق آلود  ، دهانی خشک ، دندان هایی        پوسیده و  لثه هایی خراب دارد . تند صحبت می کند و خیلی زود عصبانی می شود . در کوتاه مدت به دلیل آشفتگی های ذهنی ، فراموشکاری ، مسئولیت ناپذیری ، پرخاشگری، توهم و هذیان   موقعیت اجتماعی ، شغلی ، تحصیلی و حتا روابط زناشویی او به خطر می افتد .
 
- توهم : بیمار چیزهایی می بیند یا می شنود که وجود خارجی ندارد . مثلا  مرد غریبی را در منزل خود می بینند و به پشت بام می رود و  از مردم کمک طلب می کند 

- هذیان : بیمار اعتقادات عجیب و غریبی پیدا می کند ، مثلا فکر می کند دست هایش شفا بخش شده است ، می تواند آینده را پیش بینی کند ، ذهن افراد را به راحتی بخواند . فکر می کند که دیگران قصد آزار او را دارند یا همسرش به او خیانت می کند . ممکن است فکر کند هنر پیشه ی معروفی است.

- بی خوابی  : این افراد از بی خوابی و ناتوانی در خواب رفتن  رنج می برند
 
- بی اشتهایی شدید و کاهش وزن
- رعشه و  لرزش دست
- افسردگی و اضطراب
- پیری زودرس
- خشونت 
- افزایش آسیب پذیری در برابر بیماری های عفونی (به دلیل نقص سیستم ایمنی)
- ضعف حافظه و یادگیری
- نارسایی کبد و کلیه
- تشنج
 

چند نکته :

**     شیشه اعتیاد آورترین ماده ی مخدراست .
**    رانندگی پس از مصرف شیشه بسیار خطرناک است
**   مصرف شیشه در دوره ی بارداری می تواند موجب نقص مادرزادی ، زایمان زودرس و یا مرده زایی شود .
**   بیمارانی که به طور مزمن شیشه مصرف می کنند ،معمولا بیماری خود را انکار می کنند .
**  مصرف طولانی مدت شیشه موجب کاهش علایق، کاهش مسئولیت پذیری و توجه در امور خانوادگی، شغلی و تحصیلی می شود
**  تا امروز برای این گروه از معتادان درمان دارویی  پیدا نشده است ، و بهترین درمان برای آنها مداخلات شناختی- رفتاری است .
** بهتر است پس از مصرف شیشه ، از نوشیدن الکل خودداری شود.  (به علت تشدید کم آبی بدن)
**   یک بار مصرف آن تا ۸۰ درصد احتمال استفاده ی مجدد را افزایش می دهد.
**  اعتیاد به آن بیشتر جنبه ی روانی است .
**  شیشه باعث کم شدن یا خنثی شدن  عوارض بد کراک یا هرویین نمی شود .
**   برای برقراری ارتباط  موثر با دیگران بهتر است مهارت های زندگی را فرا بگیریم .
**  برای افزایش لذت جنسی  راه کار های روان شناختی و دارویی خوب و سالمی  وجود دارد .  
سایر مواد :

۱- مصرف کنندگان داروهای غیر تجویزی : داروهائی که افراد بدون دستور پزشک و بصورت خود سرانه استفاده می کنند :
 داروهای ضد درد و تب برمانند:  استامینوفن – آسپیرین .
  کافئین .
 آنتی هیستامین ها .
 داروهای ضد سرفه .
 داروهای سرماخوردگی .
 دار وهای مسهل .
 آنتی اسید ها .
 داروهای گیاهی .
 مصرف خودسرانه و بی رویه این داروها می تواند مشکلاتی را برای فرد ایجاد نماید.
۲- داروهای استروئیدی مانند داروهائی که برای افزایش حجم عضله و قدرت آن و کارائی ورزشی استفاده می شود مانند :داروهای دوپینگی  .معمولاٌ خوراکی و تزریقی است که مصرف خودسرانه آنها عوارض بسیار شدیدی ایجاد  می نماید .
۳- مصرف کنندگان داروهای مسکن و خواب آور مانند : دیازپام ، لورازپام ، اکسازپام ، کلونازپام ، فنوباربیتال و.. که بشکل قرص ، کپسول و آمپول وجود دارد مصرف خودسرانه آنها عوارض بسیار شدیدی ایجاد می نماید .

مراحل اعتیاد:
  مرحله اول : مرحله آشنائی و شروع است .در این مرحله فرد در اثر معاشرت با دوستان وآشنایان ناباب و شرکت در جشن ها و پارتی ها و غفلت و تشویق آنان با ماده مخدر آشنا می شود .
  مرحله دوم :  مرحله شک و تردید است . در این مرحله فرد در یک حالت بینا بین در جنگ و ستیز است . حالت نشئگی و رفتن در عالم خیال از یک طرف و اثرات منفی آن از سوی دیگر فرد را دچار تردید می کند .
  مرحله سوم : مرحله وابستگی است که در این مرحله فرد به دام اعتیاد گرفتار می شود  .
علل گرایش افراد به مواد مخدر و اعتیاد :
  ۱- عوامل مخاطره آمیز فردی :
  دوره نوجوانی : مخاطره آمیز ترین دوران زندگی  فرد از نظر گرایش به مصرف مواد است .
  نوجوانی دوره انتقال از کودکی به بزرگسالی و کسب هویت فردی و اجتماعی است . میل به استقلال ریال مخالفت با خانواده ، حس کنجکاوی و تنوع طلبی و هیجان و.. فرد را مستعد مصرف مواد می کند .
  ژنتیک : شواهدی مبنی بر استعداد ارثی و اعتیاد به مواد با توجه به زمینه های شخصیتی و روانی در برخی موارد گزارش شده است .اعتیاد پدر و مادر در فرزندان تاثیر مستقیم دارد .سمی که در اثر مصرف ماده مخدر دربدن والدین وجودارد وارد بدن جنین شده باعث اختلالات جسمانی و روانی خصوصاٌ  عقب ماندگی ذهنی می شود .
  صفات شخصیتی : برخی ویژگیهای شخصیتی با مصرف مواد ارتباط دارد .  مانند : شخصیتهای ناسازگار ، پرخاشگر ، ضد اجتماع ، دارای اعتماد به نفس پایین ، فقدان مهارتهای اجتماعی و…
  اختلالات روانی : در حدود ۷۰% موارد همراه با عتیاد اختلالات روانی وجود دارد مانند : افسردگی ، اختلالات خلقی ، اختلالات اضطرابی ، بیماریهای شدید روانی ، اختلالات شخصیتی و..
  نگرش مثبت به مواد مخدر : افرادی که گرایش و باورهای مثبت به مواد دارند : مانند : کسب بزرگی و تشخص ، رفع دردهای جسمانی و خستگی ، کسب آرامش روانی و..
  موقعیتهای مخاطره آمیز فردی : برخی از افراد در موقعیت و شرائطی قرار دارند که آنان را در معرض خطر مصرف قرار می دهد مهمترین آنها عبارتند از : ترک تحصیل ، بی سرپرستی و بی خانمانی ، فرار از منزل ، معلولیت جسمانی ، دردهای مزمن ریال حوادثی مانند : از دست دادن نزدیکان در اثر بلایای طبیعی ، سانحه و … که فرذ برای تسکین آلام و کسب آرامش به مواد روی می آورد .
  تاثیر مواد بر فرد : این حالت معمولاٌ پس از اولین مصرف مواد و به چگونگی تاثیرآن مانند حالت های سرخوشی شدید ، آرامش ، بی تفاوتی و احساس هوشیاری بستگی دارد .
  کمبود اعتماد به نفس ،بوالهوسی ، خوش گذرانی  و تمایل به انجام اعمال زشت  نیز در گرایش افراد نقش موثری دارد .
سایر عوامل فردی :
  بیکاری و سربار بودن خانواده و جامعه .
  جهل و نادانی و پایین بودن سطح تحصیلات افراد .
  مصرف مواد مخدر در افراد دارای تحصیلات عالیه نیز رواج دارد ولی میزان آن کمتر از کم سوادان و بیسوادان است
  سن : در شرائط کنونی ، متاسفانه بیشترین گروه از قربانیان را افراد کم سن وسال ، نوجوان و جوان تشکیل می دهد
  جنس : اعتیاد هم در بین مردان و هم زنان وجود دارد ولی آمار و ارقام در بین زنان کمتر است .
  وضعیت تاهل : بیشترین گروه معتادان افراد مجردند تا متاهل . چون خانواده خود نوعی کنترل محسوب می شود .
۲- عوامل مخاطره آمیزبین فردی و اجتماعی :
  عوامل مربوط به خانواده : خانواده اولین محل رشد شخصیت ، تشکیل باورها و الگوهای رفتار فرد است .
  ناآگاهی والدین ، ارتباط ضعیف والدین و فرزندان ، نبود انضباط در خانواده ، آشفتگی خانواده ، طلاق و جدائی روانی ، داشتن والدین معتاد و… زمینه را برای گرایش به سوی مصرف مواد فراهم می کند .
  تاثیر دوستان : تقریباٌ در ۶۰ درصد موارد اولین مصرف بدنبال تعارف دوستان رخ می دهد .ارتباط با دوستان و افراد آلوده عامل مستعد کننده قوی برای ابتلا نوجوانان و جوانان است . مصرف کنندگان مواد برای تائید گرفتن رفتار خود از دوستان ، سعی می کنند آنان را با خود همراه نمایند . گروه همسالان در شروع مواد نقش بسزائی دارند . برخی از دوستی ها حول محور مواد شکل می گیرد .
  عوامل مربوط به مدرسه و دانشگاه : بی توجهی به مصرف مواد و فقدان محدودیت و مقررات جدی منع مصرف مواد در محیطهای آموزشی خصوصاٌ خوابگاههای دانش آموزی و دانش جوئی ، استرسهای تحصیلی ، بی توجهی به نیازهای روانی و عاطفی دانش آموزان و دانشجویان از سوی مسئولین ذیربط، باورهای غلط برای مطالعه بیشتر و یادگیری بهتربدنبال مصرف مواد  ، ارتباط با دانش آموزان و دانشجویان دارای مشکل وآلوده …
  عوامل مربوط به محل سکونت : محیط زندگی فرد می تواند زمینه را برای گرایش فرد به مواد فراهم نماید: مانند : حاشیه نشینی ، خرید و فروش مواد در محل سکونت و دسترسی آسان ، وفور مشاغل کاذب ، کم رنگ بودن ارزشهای مذهبی و اخلاقی ،شیوع خشونت و اعمال خلاف ، ناهمگون بودن ترکیب جمعیتی ، و… 
۳- عوامل مخاطره آمیز اجتماعی :
  قوانین : جدی نگرفتن قوانین و عدم اجرای دقیق آن از سوی مجریان در خصوص منع تولید ، خرید و فروش ، حمل و مصرف آن موجب فراوانی مواتد در جامعه می شود .
  بازار مواد : میزان مصرف مواد با قیمت آن اثر معکوس دارد . هرچه قیمت مواد کاهش یابد ، تعداد افرادی که بتوانند آن را تهیه کنند افزایش می یابد .هم چنین سهل الوصول بودن مواد به تعداد مصرف کنندگان می افزاید .
  مصرف مواد به عنوان یک هنجار اجتماعی : در جوامعی که مصرف مواد نه تنها ضد ارزش بلکه جزئی از آداب و رسوم و نشانه تمدن و تشخص و وسیله پذیرائی در مجالس و مهمانی  ها تلقی می شود ، مصرف مواد شیوع بیشتری دارد .
  کمبود امکانات فرهنگی ، ورزشی ، تفریحی ، علمی : کمبود این امکانات برای ارضاء نیازهای طبیعی روانی و اجتماعی و علمی مانند : کنجکاوی ، تنوع طلبی ، هیجان ، ماجرا جوئی ، مورد تائید قراتر گرفتن ، کسب موفقیت و رقابت سالم و.. موجب گرایش آنان به کسب لذت و تفنن از طریق مواد می شود .
  ناکافی بودن سیستمهای حمایتی ، خدماتی و مشاوره ای و درمانی : این مراکز هنگام مواجهه افراد با مشکلات و شرائط خاص می توانند زمینه حمایتهای روانی ، مالی ، شغلی ، بهداشتی و اجتماعی را برای افراد فراهم نمایند .
  توسعه صنعتی ، مهاجرت ، کمبود فرصتهای شغلی ، محرومیت اقتصادی و اجتماعی ، ازدیاد جمعیت : توسعه صنعتی جوامع را به سمت شهری شدن و مهاجرت از روستا به شهر سوق می دهد .مهاجرت زمینه را برای جدائی افراد فراهم می آورد . جدائی از خانواده ، انزوا و ناامیدی ، نداشتن مهارت شغلی ، عدم دسترسی به مشاغل مناسب ، بحرانهای روحی ایجاد شده ، و افزایش جمعیت و بیکاری ، حاشیه نشینی وسکونت در مناطق آسیب پذیر و پرخطر و.. زمینه را برای گرایش افراد به سوی مواد فراهم می آورد .
۴-عوامل مخاطره آمیزاقتصادی ، سیاسی  :
  اعتیاد در تمام قشرها و طبقات جامعه وجود دارد اما ثروتمندان بعلت داشتن امکانات و پول در جستجوی لذت و خوش گذرانی وجود رفاه و وضعیت خوب اقتصادی زمینه را برای دوستی ها و معاشرتهای آلوده ، مهمانی ها و پارتی ها فراهم میکند که موجب گرایش افراد به سمت مواد مخدر شده تدریجاٌ تمام سرمایه ها را دود کرده به تهیدستانی تبدیل می شوند که اسیر خیابانها و خرابه ها می شو ندهم چنین تهیدستان و بیکاران برای تامین مایحتاج زندگی خود در معرض دام قاچاقچیان قرار گرفته می خواهند با تجارت مرگ سرمایه های کلانی بدست آورند  اما در ابتدا آنها را معتاد کرده سپس بعنوان عوامل توزیع آز آنها سوء استفاده می کنند.
  وجود جنگ و بحران در جامعه و کشور نیز زمینه ساز ترویج مواد مخدر می باشد .دسترس بودن مواد در کشور ما جنبه سیاسی دارد توطئه گران و سوداگران مرگ جهت تهی نمودن انقلاب از ارزشهای دینی و مذهبی و ضربه زدن به نسل پویا و فعال جامعه به ترویج مواد در کشور ما پرداخته اند .
عوامل محافظت کننده در مقابل اعتیاد :
  ۱- عوامل فردی :
  عوامل شخصیتی : داشتن اعتماد به نفس بالا ، مهارتهای اجتماعی و شغلی ، کسب مهارتهای زندگی و شیوه های انطباقی.
  باورها و ارزش ها : اعتقادات و باورهای راسخ دینی و مذهبی فرد را در مقابل مصرف محافظت می کند .
  موفقیتها : موفقیتهای تحصیلی ، شغلی و اجتماعی همراه با افزایش اعتماد بنفس ، ایجاد ثبات و هدفمندی در مسیر زندگی می تواند فرد را از خطر مواد مخدر حفظ نماید
۲- عوامل محیطی و اجتماعی :
  داشتن خانواده ای سالم و همبسته : پیوند و تعامل مثبت بین فرد و والدین در دوران کودکی ، نوجوانی و جوانی موجب ارضاء نیاز های عاطفی فرد می شود . این حس تعلق زمینه را برای برقراری روابط سالم بین فردی و اجتماعی فراهم   می آورد .
  هوشیاری وحمایت خانواده ، مدرسه ، دانشگاه و اطرافیان :آگاهی والدین از خطر مصرف مواد و احتمال اعتیاد فرزندان ، کنترل و مراقبت کافی ، حمایت و راهنمایی خانواده ، مدیران و معلمین ، گنجانیدن مطالب آموزشی درخصوص خطرات مواد مخدردر دروس مدارس و دانشگاهها ، دوستان سالم و صمیمی و ارتباط با آنان موجبات کاهش سوء مصرف مواد فراهم می شود .
  ضد ارزش بودن مواد مخدر : در محیط ها و جوامعی که به وضوح هر گونه مصرف مواد نهی می شود و اعتبار و موقعیت فردی ، خانوادگی ، شغلی و اجتماعی فرد متزلزل می شود نگرش منفی افراد به مواد موجب  کاهش مصرف مواد می شود.
  دسترسی به خدمات : دسترسی به خدمات حمایتی ( هنگام بروز مشکلات مانند بی سرپرستی و  از دست دادن شغل ) خدمات مشاوره ای ( هنگام بروز مشکلات عاطفی یا اتخاذ تصمیمات مهم ) خدمات درمانی ( برای افرادی که تمایل به ترک دارند ) موجب می شود تا از تشدید مسائل جلوگیری شده و موجبات کاهش سوء مصرف مواد فراهم می آید .

عوارض اعتیاد بر سلامت فرد ، خانواده و جامعه:
  ۱- عوارض ر وانی و جسمانی اعتیاد .
  ۲- عوارض خانوادگی اعتیاد .
  ۳- عوارض شغلی اعتیاد .
  ۴- عوارض اقتصادی اعتیاد.
  ۵- عوارض اجتماعی اعتیاد .

مواد اعتیاد اور

آنچه در مقاله زیر می خوانید شامل تمامی مواد مخدر موجود در بازار نمی باشد . همچنین توجه داشته باشید هر روز انواع جدید مواد مخدر صناعی تولید و روانه بازار می گردد . البته تمامی  داروهای مخدر و روانگردان، مغز و نواحی مخـتـلف بـدن را تـحت تـاثـیـر خـود قـرار میدهند و تعادل شیمیایی بدن را بر هم میزنند.اعتیاد یک مسئله بزرگ بهداشتی و بلایی اجتماعی و دارای جنبه‌های متعدد اقتصادی، سیاسی ، فرهنگی ، روانی ، اخلاقی و حقوقی است. از اینرو آگاهی خانواده‌ها درباره سرانجام نکبت‌بار اعتیاد در پیشگیری و مهار آن کمکی موثر به ‌شمار می‌آید.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز ،  بعضی از داروها نیز ممکن است با ایجاد وابستگی روانی در بیمار موجب افزایش مصرف شوند و اعتیاد بدهند. فرد معتاد با دریافت مواد اعتیادآور سرخوش و راضی می‌شود و با توقف مصرف دارو دجار خماری و اختلال شدید جسمانی می‌گردد. مواد اعتیادآور سبب پیدایش پدیده تحمل نیز می‌شوند. به ‌موجب این پدیده فرد معتاد برای دسترسی به اثر اولیه این مواد که در ابتدا با مقدار کم حاصل می‌شود مصرف خود را افزایش می‌دهد.

 شدت و نوع وابستگی نسبت به مواد اعتیادآور برحسب نوع و اثر آن متفاوت است. برخی از این مواد مانند تریاک و مشتقات آن وابستگی شدید ایجاد می‌کنند و برخی دیگر با وجود تاثیری که بر روان و ذهن فرد می‌گذارند اعتیاد دهنده به ‌شمار نمی‌آین

دحشیش (CANNABIS) 
 
 
مصرف مواد مخدر و اعتیاد به آن خطرناکترین پدیده جامعه امروزی بحساب می آید که جز تباهی، نابودی، بـیـماری، پشیمانی و مرگ چیزی بدنبال نخواهد داشت. نـتـیـجـه و عاقبت افرادی که به مصرف مواد مخدر مبادرت می ورزنـد بـاید درس عبـرتـی برای افراد دیگر بخصوص جوانان باشـد تا بخاطر شادی ها، خوشـی هـا و اثـرات کـاذب زود گذر و تحت تاثیر دوستان ناباب هرگز حتی فکر مصرف آنها را نیزبـه خـود راه نـدهنـد. تمامی داروهای مخدر و روانگردان، مغز و نواحی مخـتـلف بـدن را تـحت تـاثـیـر خـود قـرار میدهند و تعادل شیمیایی بدن را بر هم میزنند. احساساتی که در پی این گونه مواد در بدن ایجاد میگردند به عوامل زیر بستگی دارد:

سن: مواد مخدر در جوانان تاثیر سوء بیشتری دارد بـخاطر آنکه مغزشان در حال رشد و تکامل است.

زمان استعمال

خلوص مواد

میزان مصرف

چگونگی مصرف (تزریق، خوراکی، دود کردن، استنشاق )

خلق و خو، سطح سلامتی و شرایط محیطی فرد.

مواد روانگردان

مواد روانگردان به ۴ گروه تقسیم بندی میگرند:

۱- STIMULANT (محرکها): افزایش انرژی، هوشیاری ذهنی و فـعالـیـت جـسـمــانی، کاهش خستگی، سرکوب گرسنگی، افزایش ضربان قبل و فشار خون. مثال: کـوکـائــین و کافئین .

۲- DEPRESSAN (سرکوبگرها): کاهـش انــرژی، هـوشیـاری ذهـنـی، ضـربـان قـلـب، فعالیت جسمانی و سرعت تنفس، کاهش سرعت عکس العمل،خواب آور و القاء حالت رویا. مثال: الکل ، مرفین و هروئین.

۳- HALLUCINOGENS (توهم زاها): تغـیـیـر و اخـتـلال در خـلق و خـو، ادراک و حــواس بینایی، شنوایی و احساسات، القاء حالت رویا. مثال: ماری جوآنا و ال اس دی.

۴- NARCOTICS (مخدرها): القاء بی حسی، کرختی،رخوت و خواب شدید.

انواع گیاهان روانگردان

۱- OPIUM POPPY (خشخاش)

داروهای استخراجی: هروئین، مورفین، کـدئـیـــن، تریاک. مسکن و ضد درد میباشند.

۲- CANNABIS SATIVA ( شاهدانه)

داروهای استخراجی: TETRAHYDROCANNABINOL که مـــاده ای مسـکن، شـل کنـنـده عـضلات، خـواب آور و آنـتـی بیـوتـیک است. ماری جوآنا و حشیش ازآن گرفته می شـود. حشیش از صمغ گیاه و ماری جوآنا از ساقه و برگ آن.

۳- COCA

از آن کوکائین استخراج میشود که یک آلکالوئید بی حس کننده موضعی میباشد.

نکته:

به تزریق وریدی موادمخدر MAINLINING و به تزریق زیر پوست و عضلات SKIN POPPING میگویند.

حشیش (CANNABIS)

اسامی عامیانه: GRASS ،HASH ،DOPE ،BLOW ،DRAW

شکل ظاهری: بصورت تکه های جامد، از رزین گیاه شاهدانه میباشد، قـهـوه ای و یــا مشکی است.

نحوه استعمال: بـصورت دود کردن با سیگار همراه با سیگار برگ و همراه با چپق و یا قلیان، پختن آن و مصرف بهمراه غذا، همراه به چای نیز دم میکنند.

اثرات آنی: ریلکس کننده، حواس شنوایی و بینایی (به خصوص رنگها) قویتر میگردنـد، اشتها آور است، فرد حراف و یا منزوی میگردد، واکنش به محرکها کند میشود، دقیقه ها طولانی شده زمانی دیر میگذرد، اجسام عادی عجیب بنظر میرسند.

خطرات کوتاه مدت: احسـاس سـردرگـمـی، اضــطراب، هراس، بد گـمـانـی، تـوانـایـی یادگیری کاهش می یابد، هماهنگی حرکات مختل میشود.

خطرات دراز مدت: پارانوئید، اسکیزوفرنی، جنون، روانپریشی، افسردگی و اضطــراب، استعمال آن همراه با سیگار سبب آسیب جدی به ریه ها میگردد.

ماری جوآنا (MARIJUANA)

اسامی عامیانه: WEED ،GRASS ،POT ،CHRONIC ،JOINT ،BLUNT ،HERB ،GANGA

HEMP ،BASH ،BHANG ،BLAST ،JIVE

شکل ظاهری: از برگ، ساقه شاهدانه بدست می آید. شبیه جـعــفـری خشک سبـز، قهوه ای و یا خاکستری میباشد. اندکی توهم زا است.

نحوه استعمال: مانند حشیش میباشد.

اثرات آنی: گذشت زمان حس نمیگردد، تمرکز کاهش مییابد، حافظه و یادگیری کاهش می یـابد، افـزایـش فـشار خـون و ضـربـان قـلـب، خشکی دهان، قرمزی چشمها، خواب آلودگی، اشتها آور، اثرات حشیش را نیز دارا می باشد. خنده های مکرر.

خطرات: پارانوئید، آسیب به ریه ها، سرفه و عفونت مجاری تنفس، برونشیت.

هروئین (HEROIN)

اسامی عامیانه: HORSE ،SMACK ،BIG H ، BLACH TAR ،CABALLO ،DRAGON،

GEAR SKAG ،BROWN ،JUNK

شکل ظاهری: از خشخاش بدست می آید، شکل تغییر یافته مورفین است، هـروئین خالص گرد سفید رنگی است که طعم بسیار بدی دارد، هـروئـیـن مـعمولا با مواد دیگری مانند نشاسته، پودر شکر، پودر تالک، پودر شیر، آرد و گچ و ترکیب می گردد، هـروئـیـــن میتواند قهوه ای و یا مانند قیر تیره باشد.

طرز استعمال: دود کردن، تزریق وریدی، استنشاق (زمانی که گرم میگردد میسوزد و ایجاد دود میکند به استنشاق دود آن CHASING THE DRAGON میگویند.)

اثرات آنی: خـوشـی زیاد، کاهش درد، تـهوع، خـارش شـدیـد، چـرت زدن، کـنـد شـدن تـنـفس، خـواب آلـودگـی، نشئـگی، ریـلـکس شـدن. مسـکن درد بسیار قوی، احساس سنگینی، گویی یک پتوی گرم دور بدتان کشیده شده است.

خطرات: بسیار اعتیاد آور است، هپاتیت، ایدز، اسـتـعمال بیش از حد تنفس را متوقف کرده و سبب مرگ میشود. چون با موادی همچون گچ، آرد، تالک و غیره ترکیب میـگردد، استعمال تزریقی آن سبب ایجاد حساسیت در بدن و خارش شدید میشود. صـــدمه به قلب و عروق خونی، عفونت، هموروئید و سوء تغذیه، آسیب به کبد و کلیه.

کوکائین (COCAIN)

اسامی عامیانه:NOSE CANDY ،BASE ،FLAKE،TOOT ،WHITE ،BLOW ،SNOW ROCK ،CHARLIE،

COKE ،STARDU

شکل ظاهری: گرد سفید رنگی که از برگهای خشک شده گیاه کوکا بدست می آید.با پختن کوکائین همراه با جوش شیرین ماده مخدر دیگری بنام CRACK حاصل می گــردد. کرک بسیار بسیار اعتیاد آور بوده و بشکل حبه های سفید و یا قهوه ای رنگی میباشـد. معمولا با نشاسته، شکر، ویتامین سی، پودر شیر و پودر تالک ترکیب می گردد.

نحوه استعمال: استنشـاق از راه بیـنـی، تـزریق وریـدی، دود کـردن کـرک تـوسط پیپ، جویدن برگها، بکار بردن در غشاء مخاطی دهان، مهبل و مقعد.

اثرات آنی: یک محرک میباشد، اثراتش بسیار زود از میان می رود (۳۰ دقیـقـه بـعد) کـه سبب میگردد فرد احساس افسردگی و نا آرامی کند، حـتی بـا یکـبـار مـصرف اعتـیـادآور است. افـزایش اعتمـاد بنـفس، احسـاس نیـرومنـدی و هـوشـیـاری، سـبــب تپــش قلب می گـردد، انرژی زا، فرد حراف و یا کم حرف میشود، سریع و چابک، شنگولی. از مـیـان رفتـن تـمرکـز، هــماهنگی حرکات و میل جنسی، تنفـس کـم عـمـق و نامـنـظـم، رفـتـار خشونت آمیز، رعشه، بسیار زود اثرش ایجاد می گـردد (۱۰ ثـانـیـه پـس از اسـتـعـمـال) افزایش انرژی، تقویت نیروی جنسی، ترشح دپامین در مغز. خطرات: استنشاق آن از را بینی سبب آسیب به پره مــیانی بینی شده و در آن ایجاد حفره میکند. آنقدر خطرناک است که با اولین مصرف می تواند سبب سکته قلبی گـردد. مشـکـلات تـنـفسی، آسیـب بـــه ریه، تشنج و مرگ ناگهانی. در دراز مـدت نـیـز سـبـب پارانوئید، توهم، خشونت و کاهش وزن میگردد.به مغز و قلب نیز آسیب جدی میرساند.

ال اس دی (LSD)

مخفف LYSERGIC-ACID-DIETHYLAMIDE میباشد.

اسامی عامیانه: ACID ،TABS ،BLOTTER

شکل ظاهری: در کاغذهای مربعی شکل کوچک که مـعـمـولا روی آنـهـا طرح و نـقـوش مختلفی وجود دارد-بصورت قرصهای ریزی بنام MICRODOTS ،DOTS، به صـــورت مـایع، کپسول و ژلاتین نیز موجود میباشد. ال اس دی خالص گرد بی بـو و سفـیـد رنگی است که از یک نوع قارچ استخراج میگردد.

نحوه استعمال: استنشاق، دود کردن، تزریق، خوراکی.

ثرات آنی: توهم زای قوی، حالت پرواز (TRIP)، ظـرف یک ساعت پس از مصرف ظـــاهر گشته و ۸ الی ۱۲ ساعت اثر آن باقی می مـاند، فـرد قـادر بـه خـاتمه دادن به این حالت نمی بـاشـد، رنــگها روشنتر، اصوات جدیدتر و حرکات و زمان کند تر و یا تندتر می گـردد. ادغام حواس در یکدیگر (رنگها شنیده میگردد و صداها دیده میشود)، کاهش اشتها، گر گرفتگی، پارانوئید، لرز، تپش قلب، سر در گمی و تنفس سریع.

خطرات: یک حالت پرواز و یا نشئه گی حاصل از ال اس دی میتواند خوشایند بـاشد اما یک تریپ بد بسیار وحشت آور خواهد بود. مسـئـله دیـگر حـالتـی اسـت که تریپ مجددا بدون استعمال ال اس دی برای فرد بارها و بارها تکرار میشود که FLASH-BACK نامــیده میگردد. افسردگی، روانپریشی، جنـون، تشـنـج، مـرگ، خود کشی از عواقب مصرف آن بشمار میرود.

بازدیدکننده محترم :

سایت پزشکان بدون مرز مقالات کاملتری در رابطه با اعتیاد و مواد مخدر دارد . جهت مطالعه بیشتر در این رابطه قسمت اعتیاد و مواد مخدر سایت را مشاهده کنید و یا در قسمت جستجوی سایت مقاله مورد نظر را جستجو نمایید .

سیگار

طبق تحقیقات سازمان جهانی بهداشت در هر ‌٨ ثانیه یک نفر در دنیا به علت استعمال دخانیات جان خود را از دست می‌دهد. تعداد سیگار بیش‌تر، مرگ‌و‌میر بیش‌ترین مصرف سیگار و افزایش مرگ‌و‌میر، ارتباط قوی وابسته به تعداد سیگار مصرفی برقرار است. به‌عبارت دیگر، هرچه سن شروع سیگار‌کشیدن، پایین‌تر باشد و تعداد سیگار‌‌های مصرفی و عمق استنشاق آن بیش‌تر باشد، درصد مرگ‌و‌میر بالاتر می‌رود. دانستن بعضی عوارض سیگار، سیگاری‌ها را حتی بیش‌تر از مرگ می‌ترساند.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز ،  نتایج تحقیقات حاکی از آن است چنانچه افراد در سنین نوجوانی شروع به کشیدن سیگار کنند (بیش از ‌٧٠ درصد موارد سیگاری شدن در این مرحله اتفاق می‌افتد) و مدت ‌٢٠ سال یا بیشتر به این عمل ادامه بدهند بین ‌٢٠ تا ‌٢۵ سال زودتر از افرادی که به هیچ‌وجه در زندگی سیگار نکشیده‌اند، خواهند مرد.

عوارض ریوی سیگار
در گذشته اگر فردی سرفه‌های مزمن داشت، اولین تشخیصی که به ذهن هر کسی می‌رسید، «سل» بود اما امروزه مهم‌ترین علت سرفه‌های مزمن و طولانی، مصرف سیگار و دیگر دخانیات است. البته همه می‌دانند که سیگار باعث سرفه می‌شود‌ ولی شاید خیلی‌ها ندانند که سیگار در درازمدت باعث تخریب ریه می‌گردد. این تخریب به‌حدی پیشرفت می‌کند که فرد برای ادامه‌ی زندگی خود، نیازمند پیوند ریه می‌شود و بدون کپسول اکسیژن نمی‌تواند زنده بماند و حتی از کوچک‌ترین فعالیت‌های روزمره نیز عاجز می‌گردد.

- دود سیگار در درازمدت با فلج کردن مژک‌های سلول‌های جدار مجاری تنفسی، باعث افزایش استعداد فرد به بروز عفونت‌های ریوی می‌گردد. افرادی که سیگار می‌کشند، زودتر به آنفولانزا دچار می‌شوند و بیماری‌های آنان نیز دیرتر خوب می‌شود.
- ۹۰درصد سرطان‌های ریه و ۷۰درصد بیماری‌های ریوی، به مصرف دخانیات مربوط می‌شود.

سرطان ریه و سیگار احتمال بروز سرطان ریه در سیگاری‌ها، به‌شدت بالاست‌ به‌طوری که در افرادی که تا ۱۴نخ سیگار در روز می‌کشند، احتمال بروز سرطان ریه، تا ۸برابر بیش‌تر می‌شود. اگر این تعداد به ۲۵نخ برسد، احتمال بروز سرطان ریه تا ۲۰برابر افزایش می‌یابد. خطر مرگ ناشی از سرطان ریه، با افزایش تعداد نخ مصرفی سیگار، افزایش می‌یابد. به‌عبارت دیگر، هرچه فرد تعداد سیگار بیش‌تری بکشد، سرطان ریه در او کشنده‌تر می‌شود.
احتمال سرطان ریه در زنان سیگاری، ۲۰برابر و در مردان، ۱۰برابر افراد غیرسیگاری است. این خطر بیش از آن‌که به تعداد نخ سیگار مصرفی وابسته باشد، به مدت مصرف دخانیات مرتبط است. از هر ۱۰۰۰نفری که به علت سرطان ریه فوت می‌کنند، ۹۰۰ نفرشان سیگاری هستند.
بیماری‌های انسدادی و مزمن ریه علت اصلی بیماری‌های انسدادی و مزمن ریه، سیگار است، البته عامل‌هایی چون ژنتیک و شغل می‌تواند درجه‌هایی از این بیماری‌ها را ایجاد کند ولی عامل اصلی، سیگار می‌باشد. حتی آلودگی نیز تنها می‌تواند تشدیدکننده‌ی بیماری باشد و عامل بیماری نیست. این بیماری تا حد زیادی غیرقابل بازگشت است و شامل انواع مختلفی می‌باشد که عمده‌ترین آن، «برونشیت مزمن» و «آمفیزم» است. البته این دو شکل با درجه‌های متفاوت در هر بیمار وجود دارند و یکی بر دیگری غلبه دارد.
تمام انواع دخانیات مانند سیگار، پیپ، قلیان و سیگار برگ می‌توانند در ایجاد این بیماری مؤثر باشند و تعداد سیگار مصرفی و مدت مصرف، در شدت بیماری تأثیر دارد. تنها درمان اصلی این بیماری، قطع مصرف سیگار است. اگرچه در مواردی، این بیماری غیرقابل بازگشت است ولی اگر سیگار زیر سن ۵۰سالگی قطع شود، مسیر پیش‌رونده‌ی عوارض، کاهش می‌یابد‌ چراکه در این سنین، ریه هنوز قدرت و توان بازسازی خود را به‌طور کامل ازدست نداده است. نکته‌ی قابل توجه این است که این بیماری می‌تواند در افرادی که در معرض دود سیگار دیگران هستند نیز‌ ایجاد شود.
عوارض قلبی و عروقی
امروزه از هر سه‌مورد مرگ‌و‌میر در جهان، یک‌مورد به‌علت عارضه‌ی قلبی است. سیگار، اصلی‌ترین عامل ایجادکننده‌ی این بیماری است. خطر حمله‌ی قلبی در افراد سیگاریِ زیر ۴۰سال، ۵‌برابر‌ افراد غیرسیگاری است. این واقعیت از آن‌جا مورد اهمیت قرار‌می‌گیرد که افراد جوان سیگاری، هرگز خود را در این سنین، مستحق بیماری قلبی و مرگ ناگهانی نمی‌دانند. بنابراین، ترک را به میان‌سالی و پیری که سن شیوع این بیماری‌هاست، موکول می‌کنند ولی متأسفانه به‌تکرار مواردی از مرگ ناگهانی، ایست قلبی در خواب و بیداری در افراد جوان سیگاری، بدون هیچ بیماری یا مشکل زمینه‌ای، دیده شده است.

سیگار با تنگ کردن رگ‌های داخلی بدن، سبب می‌شود قلب بیش‌تر تلاش کند تا بتواند با فشار بیش‌تری، خون را در رگ‌های تنگ به جریان اندازد که باعث فشار دوچندان به قلب و عوارض حاصل از آن می‌گردد. سرطان قلب و عروق، از سرطان‌های رایج در افراد سیگاری می‌باشد.

تنها سرطان ریه یا بیماریهای قلبی پیامدهای استعمال دخانیات نیست، بلکه مجموعه‌ای از مسایل و مشکلات بهداشتی در ارتباط با مصرف مواد دخانی وجود دارد که می‌تواند به لحاظ شرایط جسمانی و مقاومت ایمنی در افراد سیگاری بروز می‌کند، که برخی از آنها عبارتند از:

‌١- از دست دادن موها

با تضعیف سیستم ایمنی افراد سیگاری در اثر مصرف مواد دخانی، بدن این افراد مستعد ابتلا به انواع بیماریها از جمله «لوپوس اریتماتوز» می‌شود که این بیماری می‌تواند عامل از دست دادن موها، ایجاد زخم‌ در دهان، جوش‌های پوست روی صورت، سر و دست‌ها شود.

‌٢ – آب مروارید (کاتاراکت)

افراد سیگاری ‌۴٠ درصد بیش از افراد دیگر در معرض ابتلا به آب مروارید، کدر شدن عدسی چشم و ممانعت از عبور نور و در نهایت نابینایی هستند.

‌٣ – چین و چروک

استعمال دخانیات باعث از بین بردن پروتئین‌های انعطاف دهنده پوست می‌شود؛ همچنین باعث تحلیل بردن ویتامین A و محدود کردن جریان خون در عروق پوست می‌گردد.

پوست افراد سیگاری خشک و دارای خطوط و چین خوردگی‌های ریزی در اطراف لبها و چشمهاست.

‌۴ – ضایعات شنوایی

افراد سیگاری ‌٣ برابر بیش از افراد غیر سیگاری به عفونت گوش میانی دچار می‌شوند.

‌۵ – سرطان پوست

افراد سیگاری ‌٢ برابر بیشتر از افراد غیر سیگاری در معرض خطر ابتلا به نوعی سرطان پوست (پوسته پوسته شدن، برجستگی روی پوست) قرار دارند

‌۶ – فساد دندانها

افراد سیگاری ‌۵/١ مرتبه بیشتر از افراد غیر سیگاری در معرض خطر از دست دادن زودرس دندانها هستند.

‌٧ – پوکی استخوان

منواکسید کربن یکی از اصلی‌ترین گازهای سمی در خروجی اگزوز اتومبیل و دود سیگار است، میل ترکیبی این گاز با خون بسیار بالاتر از اکسیژن است. این گاز باعث کاهش قدرت عمل اکسیژن در خون افراد سیگاری حرفه‌ای تا ‌١۵ درصد می‌شود.

استخوان‌های افراد سیگاری تراکم خود را از دست داده و به راحتی شکسته می‌شود همینطور زمان التیام یافتن و جوش خوردن آنها پس از شکستگی تا ‌٨٠ درصد افزایش پیدا می‌کند.

‌٨ – بیماریهای قلبی

بیماریهای قلبی ـ عروقی ناشی از استعمال دخانیات بیش از ‌۶٠٠ هزار نفر را در سال در کشورهای توسعه یافته از بین می‌رود استعمال دخانیات باعث افزایش ضربان قلب، بالا رفتن فشار خون، افزایش خطر ابتلا به فشار خون بالا و گرفتگی عروق و نهایتا ایجاد حمله قلبی و سکته می‌شود.

‌٩ – زخم معده
استعمال دخانیات مقاومت معده را در برابر باکتریها پایین می‌آورد؛ همچنین باعث تضعیف معده در خنثی سازی اسید معده و مقاومت در برابر آن بعد از غذا خوردن و بر جای ماندن باقیمانده اسید در معده و در نتیجه تخریب دیواره آن می‌شود.
زخم معده افراد سیگاری به سختی درمان می‌شود و احتمالی بهبودی آن تا زمانی که فرد سیگاری است اکثرا اندک است.

‌١٠- تغییر رنگ انگشتان
قطران موجود در دود سیگار در اثر استعمال مستمر دخانیات روی انگشتان و ناخنها جمع شده و باعث تغییر رنگ آنها به قهوه‌ای مایل به زرد می‌شود.

‌١١ – سرطان رحم و سقط جنین

استعمال دخانیات در دوران بارداری می‌تواند باعث افزایش خطر زایمان نوزاد با وزن کم و بروز مسایل بهداشتی در آینده شود. سقط جنین در مادران سیگاری ‌٢ تا ‌٣ برابر بیشتر است

‌١٢ – تغییر شکل دادن سلولهای جنسی در مردان

استعمال دخانیات باعث کاهش تعداد اسپرم و کاهش جریان خون در آلت تناسلی مردان و ناتوانی جنسی در این افراد می‌شود. ناباروری جنسی در مردان سیگاری نیز متداول‌تر از افراد غیر سیگاری است.

‌١٣ – سرطان

بیش از ‌۴٠ عنصر سرطانزا در دود سیگار وجود دارد احتمال سرطان ریه ‌٢٢ مرتبه بیشتر از افراد غیر سیگاری است.

طبق تحقیقات بی شماری که انجام شده است در صورت ادامه استعمال دخانیات توسط افراد سیگاری، احتمال مبتلا شدن آنها به انواع سرطان‌های دیگر از قبیل زبان، دهان، غدد، بزاق و حلق (‌۶ تا ‌٢٧ برابر)، سرطان بینی (‌٢ مرتبه بیشتر)، گلو (‌١٢ مرتبه)، مری (‌٨ تا ‌١٠ برابر)، حنجره (‌١٠ تا ‌١٨ برابر)، معده (‌٢ تا ‌٣ برابر)، کلیه (‌۵ برابر)، آلت تناسلی مرد (‌٢ تا ‌٣ برابر)، لوزالمعده (‌٢ تا ‌۵ برابر) مقعد (‌۵ تا ‌۶ مرتبه) وجود دارد.

عوارض سیگار در نوجوانان وجوانان :

۱- سیگار کشیدن نو جوانان در کوتاه مدّت بر روی دستگاه تنفسی آن ها تاُثیر می گذارد و موجب بروز اختلالات تنفسی گوناگون از جمله : تنگی نفس, آسم, بیماری های ریوی وبدبوئی دهان، فساد زودرس دندانها و بیماریهای گوارشی و… می شود و در دراز مدّت نیز  موجب تقویت عادت زشت سیگار کشیدن و ابتلاء به بسیاری از بیماری های مزمن و خطرناک دیگر می شود.
۲- سیگار کشیدن جوانان منجر به کوتاهی قد و عدم تناسب اندام و جثهُ  آن ها گشته و رشد بدنی وعملکرد سیستم عصبی و دستگاه های درونی آن ها را مختل می کند.
۳- نوجوانانی که سیگار می کشند, به طور معمول قلبشان (۴ـ۳) ضربه بیش تر از قلب نوجوانانی که سیگار نمی کشند , می زند.
۴- سیگار کشیدن نوجوانان موجب سرفه های شدید , سرما خوردگی های حاد وآنژین های طولانی مدّت درآن ها میشود.
۵- نو جوانانی که به سیگار عادت می کنند , احتمال بیشتری دارد که به دنبال سایر مواد اعتیاد آور هم بروند.
۶- نوجوانان سیگاری, سه برابر نو جوانی که سیگارنمی کشند,  احتمال دارد به سمت مصرف الکل و انحرافات اخلاقی بروند,از آن گذشته سیگار کشیدن می تواند موجب بروز رفتارهای مخاطره آمیزی مانند خشونت, پرخاشگری, ناراحتی های جنسی و… درنو جوانان و جوانان شود.
۷- تحقیقات بی شماری نشان دهنده ی این است که ارتباط مستقیمی بین سیگار کشیدن جوانان و ابتلای آنان به افسردگی واضطراب  وجود دارد,تقریباً ۵۰-۴۰ درصد بزرگ سالانی که سیگارمیکشند,علایمی از افسردگی واضطراب را نشان میدهند.
۸- تحقیقات و شواهد علمی و گزارشات مستند سازمان جهانی بهداشت بیانگر آن است که علاوه بر بیماری های تنفسی، اطفال در معرض خطر، به مرگ ناگهانی و سرطان های لب، دهان، حنجره ، ریه ، کلیه، مثانه و دیگر اندام های افراد سیگاری و کودکان و اطفال مظلوم در ارتباط با ایشان می گردد !!!

۹- مصرف دخانیات اپیدمی قرن بیستم است که هر ده ثانیه یک قربانی می گیرد ! ودر چهل سال آینده در هر سه ثانیه ، یک مرگ ناشی از استعمال دخانیات اتّفاق خواهد افتاد. و اگر این روند ادامه پیدا کند در سال ۲۰۲۰ دخانیات سالی ده میلیون قربانی خواهد گرفت ، که هفت میلیون آن سهم کشورهای در حال توسعه است !!!
۱۰- بر اساس تحقیقات انجام شده در جمهوری اسلامی ایران شیوع استعمال دخانیات در ردة سنی ۱۵تا ۲۵ سال در سال ۱۳۷۰ ده درصد بوده است، که متأ سفانه این رقم در سال ۱۳۷۸ به هفده درصد ودر سال ۱۳۸۵ به نوزده درصد افزایش یافته است و طبق همین تحقیق سالیانه پنجاه هزار نفر در ایران بر اثر استعمال دخانیات  می میرند !!!.
*این در حالی است که همه می دانیم خود کشی حرام و گناه کبیره است. و استعمال دخانیات همان خود کشی تدریجی است.

* آیا می دانید :
۱- دود سیگار حاوی بیش از ۴۰۰۰ مادّه سمی و زیانبخش است ، که افراد سیگاری و غیر سیگاری  را مسموم و آلوده و مبتلا  می کند !!!.
۲- در کشور ایران نز دیک به ۱۰ میلیون نفر سیگاری (حدود ۱۴ درصد جمیعت) ، روزانه بیش از سه میلیارد تومان خرج سیگار کشی می کنند !. و به طور متوسط دولت بیش از دو برابر مصرف سیگار ، هزینه بیماریها و درمان عوارض ناشی از استعمال دخانیات می نماید ،و این بودجه عظیم توسط اقلیّت فوق به اکثریت ۸۶ درصدی جامعه تحمیل می شود.
۳- سالیانه ۵۴ میلیارد نخ سیگار در ایران مصرف می شود ، که ۱۲ میلیارد نخ آن تولید داخل و بقیه عمدتاً از طریق قاچاق واردکشور شده وبا شبکه های مرموز وغارتگر ، توزیع می شود .
۴- جوانان کشور ، خصوصاً در سن ۱۰ تا ۱۵ سال ، هدف اصلی برای ترغیب به کشیدن سیگار واعتیاد و سپس مود مخدّر می باشند. لذا سیگار رادر نوجوانان می توان دریچه و مقدمۀ ورود به سایر اعتیاد ها و سایر بزهکاری های اجتماعی نا مید. (آمار و مدارک و فیلم های مستند این حقیقت تلخ را نشان می دهند.) و بایدتوجّه جدّی نمود که هر نخ سیگار تیری بر قلب نوجوان و مرکز عاطفه ، اراده ، شرافت ،و عفت اوست ، و بدانیم که : « شرافت مرد و عفت زن همچون کبوتر هایی هستند که چون ازمأمن و مأوای خود جستند دیگر باز نمی گردند؟!

- اقدامات جدّی و پیگیر و مداوم ، برای حفظ نسل جوان از به دام افتادن در این گرداب باید به طور همه جانبه انجام گیرد، هرچند این هزینه های گزاف تحمیلی و چندش آور است!!!.
۶- افراد غیر سیگاری به ویژه کودکان و همسران افراد سیگاری به اندازه مصرف کنند گان دخانیّات در معرض خطرات دود سیگار هستند ! ،و این افراد بی گناه نا خواسته و به اجبار سلامتی خویش را از دست می دهند؟!.
۷- اگر مسموم نمودن آب یا غذای دیگران ممنوع و حرام است، آلوده کردن هوای تنفسی اطرافیان با دود مسموم سیگار به مراتب بد تر است، چون ، آدمی می تواند مدت زمانی از خوردن آب یا غذای آلوده خود داری نماید ، ولی خود داری از تنس هوای آلوده هرگز ممکن نیست !
۸- اعتیاد مکّار ، دغل، فریبکار و گیج کننده وقدرتمندبوده ودربرابر احساس رضایت آنی وفوری رنجی طولانی همراه داشته و یک بیماری منفور ، خزندۀ در روح وجسم و جان فرد مبتلا و معتاد بدبخت است  که هرچه فرد معتاد وجودی بی خاصیّت داشته باشد، رشدی فزاینده خواهد داشت !!! ولی اگر آدمی زندگی بهتر و هدفمندی داشته باشد  اعتیاد بی خاصیت گشته و رنگ خواهد باخت.

مدال:

کودکان سیگاری ها

 پژوهشگران علوم پزشکی در دانشگاه هیدلبرگ آلمان در بررسی های خود دریافتند کودکانی در سنین پیش از مدرسه در معرض دود سیگار والدین سیگاری خود قرار می گیرند نسبت به کودکان والدین غیر سیگاری بیشتر در معرض ابتلا به افزایش فشار خون در آینده قرار دارند.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز ، پزشکان اطفال تاکید کردند تماس با دود سیگار، موجب افزایش فشار خون در کودکان می‌شود.  این پزشکان هشدار داده‌اند که کودکان والدین سیگاری خیلی بیشتر در معرض ابتلا به فشار خون بالا هستند.

بنا بر مطالعات این متخصصان، افزایش فشار خون در دوران کودکی اغلب تا سنین بالاتر باقی مانده و ادامه پیدا می‌کند. بدین معنی که استنشاق دود سیگار در دوران کودکی سلامت عروق کرونری را هم در دوران کودکی تهدید می‌کند و هم خطرات بلند مدت آن برای بدن باقی می‌ماند.

پیشگیری از بیماریهای دوران بزرگسالی مثل حمله قلبی و سکته مغزی در واقع باید از دوران کودکی آغاز شود تا تاثیر بگذارد.

بر همین اساس هرچه فاکتورهای خطرزا از سنین پایین و زودتر کنترل شوند امکان کاهش خطر بروز بیماریهای قلبی بیشتر می‌شود و سلامت کودک در سنین بالاتر تامین می‌شود.

قرار گرفتن در معرض نیکوتین محیطی می تواند باعث بالا رفتن فشار خون در کودکان زیر ۴ و ۵ سال شود.

بنابراین محققان مطالعاتی را روی حدود ۴ هزار و ۲۳۶ کودک ۴ تا ۷ سال انجام دادند و عادات سیگار کشیدن حدود ۴ هزار و ۱۵۸ والد را مورد بررسی قرار دادند. ۵/۲۸ درصد از پدران، ۷/۲۰ درصد از مادران و ۹/۱۱ درصد هر دو سیگاری بودند.

قد، نمایه توده بدنی، جنس فرد و عوامل پرخطر پیش از تولد روی فشار خون کودک تأثیرگذار است. کودکان چاق ۲ برابر کودکانی که وزن طبیعی دارند دچار فشار خون بالا می شوند. دختران کم تر از پسرها در معرض فشار خون بالا قرار دارند.

از سوی دیگر، کودکانی که پیش از موعد متولد شده اند یا در زمان تولد وزن کمی دارند نسبت به کودکانی که به موقع متولد شده، بیشتر دچار فشار خون می شوند.

از سویی، کودکانی که مادرانشان در دوران بارداری سیگار می کشد، نسبت به کودکانی که در دوران جنینی در معرض دود سیگار نبودند، بیشتر دچار افزایش فشار خون می شوند.

ولی بررسی های جدید حاکی از آن است که قرار گرفتن در معرض دود سیگار والدین خطر بروز فشار خون بالا را در کودکان ۴ تا ۵ ساله افزایش می دهد.

در واقع کودکانی که در منزل دود سیگار والدینشان را تحمل می کنند بیشتر دچار فشار خون بالا می شوند. کودکان والدین سیگاری حدود ۲۱ درصد بیشتر دچار فشار خون بالای ۱۵ درصد می شوند.
 
 همچنین برخی پژوهش های جدید نشان دهنده رابطه بین والدین سیگاری و اضافه وزن یا سوء رفتار کودکان است.

البته پژوهشگران به طور قطع اثبات نکرده اند که سیگار کودکان را در معرض خطر اضافه وزن و چاقی قرار می دهد، چرا که اثبات چنین رابطه ای، به نظر غیرممکن می رسد، زیرا استفاده از والدین و درخواست از آنها برای استعمال سیگار برای بررسی عوارض آن بر فرزندان، اصولاً کاری غیراخلاقی است.

به گفته «جاناتان وینیکاف»، پرفسور و پزشک کودکان از بیمارستان مرکزی ماساچوست، با این حال، تا همین جای کار هم تحقیقات نشان دهنده وجود رابطه میان سیگار کشیدن والدین و مشکلات روحی و جسمی در فرزندان است.

حدود یک دهه است پزشکان درباره خطرات استعمال سیگار در دوران بارداری به مادران باردار هشدار داده و تحقیقات نشان داده است که ارتباطی بین مادران سیگاری و نوزادان کم وزن وجود دارد. به این معنا که اگر مادر در دوره سه ماهه اول بارداری، سیگار مصرف کند، خطر آن بیشتر از دوره پس از سه ماهگی است.

این در حالی است که تا کنون رابطه ای بین مادران سیگاری و نوزادان و یا پدران سیگاری و تأثیر آن _ احتمالا _ بر نطفه آنها مشخص و اثبات شده نبوده است.

در یکی از مطالعات جدید، محققان روی نوزادانی آزمایش کردند که دارای پدرانی سیگاری با مادرانی سالم و پاک بودند. این تحقیقات از دانشگاه هنگ کنگ روی ۷۹۲۴ نوزادی که در یک منطقه در سال ۱۹۹۷ به دنیا آمدند، انجام شد که نشان داد کودکانی که پدران سیگاری داشتند، در سن هفت یا یازده سالگی  اضافه وزن داشته اند.

بنا بر این گزارش، ۵۰۹ کودک در برزیل و ۶۷۳۵ کودک در بریتانیا مورد تحقیق قرار گرفتند که مشخص شد، میزان کودکان پرخاشگر در میان مادرانی که سیگاری بوده اند، بیشتر است.

به گفته کارشناسان، این موضوع که سیگار باعث لاغری می شود، حقیقت ندارد؛ بلکه باعث پدید آمدن بافت های چربی شکم شده و فرضیه دیگری بیان می دارد که انتقال از راه ژنتیک مانند قرار گرفتن کودکان در معرض دود سیگار است. در این باره باید افزود که بدن مادران سیگاری، نمی تواند مواد مضر سیگار را در بدن فیلتر کند و برای همین، زهر سیگار تأثیر خود را بر جنین می گذارد.

وی افزود: هر کسی که در زمان زایمان یک مادر سیگاری در اتاق زایمان باشد، می تواند به این امر شهادت دهد؛ به طور کل، نوزاد پژمرده و رنگ پریده بوده و روشن است که خون رسانی به جنین نامناسب انجام گرفته است.

همچنین تحقیقات جدید نشان میدهد افرادی که سیگار می کشند خطر ابتلا به سرطان ریه را تا ۳۴ درصد در اطرافیان خود به ویژه کودکان افزایش می دهند.

قرار گرفتن در معرض دود سیگار خطر ابتلا به بیماریهای تنفسی را تا ۳۰ درصد و خطر ابتلا به سرطان ریه را تا ۳۴ درصد افزایش میدهد.

این تحقیقات همچنین نشان میدهد، احتمال ابتلای کودکان افرادی که هر روز به مدت چند ساعت در معرض دود سیگار قرار میگیرند به سرطان، چهار برابر بیشتر از کودکانی است که والدین آنان سیگاری نیستند.

بر اساس مطالعات انجام شده ۵۰ درصد عوارض دود تنفس شده در محیط بسته به فرد غیر سیگاری می رسد و در این زمینه باید ممنوعیت استفاده از دخانیات در اماکن عمومی لحاظ شود.

همچنین روانشناسان اسپانیایی تاکید کردند عادات سیگار کشیدن از مادر به فرزند دختر و از پدر به فرزند پسر منتقل می‌شود.

دکتر لوریرو متخصصان دانشگاه سانتیاگو دی کامپوستلا در اسپانیا در این باره خاطرنشان کرد: اگر مادری سیگاری باشد، این عادت به فرزند پسر او منتقل نمی‌شود و همین طور اگر پدری سیگاری باشد این رفتار به دختر وی منتقل نمی‌شود اما این انتقال عادت در دو جنس مشابه صورت می‌گیرد.
این یافته حاصل مطالعه روی خانواده‌هایی است که در تعدادی از آنها هم پدر و هم مادر حضور داشتند و در تعدادی دیگر مادر، سرپرستی اصلی خانواده بود.
نتایج این بررسی‌ها تایید کرد که به لحاظ دنبال کردن عادت سیگار کشیدن در خانواده دختران تمایل دارند از مادرانشان تقلید کنند در حالی که پسران اکثرا از پدرهای خود در این زمینه تقلید می‌کنند.

اگر هر دوی والدین سیگار بکشند احتمال سیگاری شدن فرزند پسر ۲۴ درصد است اما اگر هیچ یک از والدین سیگاری نباشند احتمال سیگاری شدن پسر آنها تا ۱۲ درصد کاهش خواهد یافت. در دختران نیز این آمار به ترتیب ۲۳ و ۱۲ درصد برآورد شده است.

با توجه به این یافته ها  و مطالعات قبلی پزشکان باز هم تاکید می‌کنند که به خاطر حفظ سلامت خود و کودکانتان هرگز در خانه سیگار نکشید.

متادون

متادون یک داروی مخدر تسکین دهنده درد مشابه مورفین می باشد. همچنین علائم برگشتی در افراد معتاد به هروئین یا سایر داروهای مخدر را کاهش می دهد. متادون از خانواده مواد شبه افیونى است و بیشتر در درمان وابستگى به سایر شبه‌افیونى‌ها نظیر هروئین، کدئین و مورفین کاربرد دارد .

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز ، متادون یک داروی مخدر تسکین دهنده درد مشابه مورفین می باشد. همچنین علائم برگشتی در افراد معتاد به هروئین یا سایر داروهای مخدر را کاهش می دهد.

متادون یک شبه افیونى (اپیوئید) مصنوعى است، یعنى از مواد شیمیایى در آزمایشگاه به دست مى آید. سایر شبه افیونى‌ها یا طبیعى هستند مانند مرفین و کدئین که فرآورده‌هاى طبیعى بوته خشخاش هستند و یا شبه‌افیونیهاى نیمه‌مصنوعى هستند مانند هروئین، که مرفینى است که به طریقه شیمیایى پردازش شده است. (دى استیل مورفین)

متادون در طى جنگ دوم جهانى در آلمان ساخته شد و اولین بار براى تسکین درد به کار رفت. درمان با دوز نگهدارنده متادون که از بروز علائم ترک تریاک جلوگیرى کرده و تقاضاى آن را کاهش داده و یا از بین مى‌برد، براى اولین بار در سال‌هاى ۱۹۶۰ برای درمان اعتیاد به این ماده متداول شد.

استفاده از دوز نگهدارنده متادون به تنهایی منجر به معالجه فرد معتاد نمى شود، بلکه به عنوان جزئی از  فرآیند درمان معتادان  به مواد افیونی مورد استفاده قرار می‌گیرد. این افراد از حمایت هاى طبى و اجتماعى لازم براى تثبیت و بهبود زندگى بهره مند و تشویق مى شوند مادامى که این دارو در مورد آنها موثر است، به درمان ادامه دهند.

بیشتر کسانى که متادون برای‌شان تجویز مى‌شود، براى وابستگى به  مواد افیونى ها تحت درمان قرار گرفتهاند.

این افراد شامل کسانى هستند که به داروهاى غیرقانونى مانند تریاک و هروئین و داروهاى تجویز شده توسط پزشک نظیر کدئین وابستگى پیدا کرده‌اند.

افراد معتاد به مواد شبه افیونى هاى کوتاه اثر مانند هروئین باید متادون را به طور منظم دریافت کنند تا از بروز علائم ترک جلوگیرى شود.

همچنین متادون براى کسانى که به طور مرتب از مواد شبه افیونى به طو رتزریقی استفاده مى‌کنند و آلوده به ویروس ایدز  HIV یا هپاتیت C هستند، تجویز مى‌شود تا به ادامه روند ترک در این افراد کمک کند و خطر انتشار عفونت را از طریق استفاده از سوزن مشترک کاهش دهد.

متادون گاه در تسکین درد افراد مبتلا به درد شدید مزمن یا درد همراه با بیمارى هاى علاج ناپذیرى که منجر به مرگ مى شوند، به کار مى رود.

متادون چه احساسى در فرد  ایجاد مى‌کند؟

برخى از افرادى که درمان با متادون را شروع مى‌کنند، سرخوشى و آرامشى را احساس مى‌کنند که در میان تمامى داروهاى شبه افیونى مشترک است.

با ادامه درمان و رسیدن به یک دوز ثابت، تحمل به این اثرات ایجاد مى‌شود. کسانى که در حال درمان با متادون هستند، غالباً احساس خویش را از استعمال متادون، “طبیعى” عنوان مى‌کنند.

درمان با متادون بر تفکر آنها تاثیرى ندارد، مى توانند کار کنند، به مدرسه بروند و یا از خانواده مراقبت کنند. متادون همچنین از تاثیر نشئه آور هروئین و سایر شبه افیونیها ممانعت مى‌کند و بدین ترتیب اثر این داروها را کاهش مى‌دهد.

درمان با متادون، عوارض جانبى هم ممکن است به همراه داشته باشد از جمله تعریق، یبوست و افزایش وزن.

اثرات متادون براى چه مدت باقى مى‌ماند؟

متادون ماده‌ای طولانی‌اثر است .شخصى که به مواد شبه افیونى وابستگى دارد با یک دوز متادون در شبانه‌روز از علائم ترک مصون مى‌ماند. در مقابل کسى که به هروئین براى پرهیز معتاد است، برای جلوگیری از بروز علائم ترک در خود باید سه تا چهار بار در روز این ماده را مصرف کند.

درمان روزانه با متادون مى تواند تا بى نهایت ادامه یابد اما اگر فردى که متادون دریافت مى کند و پزشک با وى براى پایان درمان به توافق برسد، از دوز متادون به تدریج در طول هفته ها یا ماه هاى متعدد کاسته مى شود و فرآیند ترک تسهیل مى‌شود.

در صورت قطع ناگهانى متادون علائمى چون دل پیچه، اسهال و دردهاى عضلانى و استخوانى بروز خواهند کرد.

این علائم در طول یک تا سه روز پس از آخرین دوز شروع شده، در طول سه تا پنج روز به اوج خود رسیده و سپس به تدریج از بین مى روند، گر چه سایر علائم مانند اختلال خواب و تمایل به مصرف دارو مى تواند براى ماه ها ادامه یابد.

آیا متادون خطرناک است؟

زمانى که متادون طبق تجویز پزشک دریافت مى شود، بسیار بى خطر بوده و آسیبى به اعضاى داخلى و یا قدرت تفکر وارد نمى کند، حتى اگر براى سال ها به طور روزانه مصرف شود.

از سوى دیگر متادون یک داروى قوى است و مى‌تواند براى کسانى که آن را به طور منظم دریافت نمى کنند فوق العاده خطرناک باشد، چرا که این افراد نسبت به اثرات آن تحمل پیدا نکرده اند.این دارو حتى دوزهاى بسیار پائین نیز مى‌تواند براى کودکان کشنده باشند.

از این رو تجویز متادون با دقت پایش و کنترل مى شود.

یک مزیت مهم متادون این است که این ماده مصرف هروئین را کاهش مى‌دهد. خطرات مصرف هروئین شامل مرگ بر اثر دریافت دوز بى رویه، ابتلا به عفونت HIV و هپاتیت C از راه کاربرد سوزن مشترک است. درمان متادون کمک مى کند که فرد از فجایع ناشى از استعمال هروئین مصون بماند.

آیا متادون اعتیادآور است؟

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز ،  تعاریف جدید از “اعتیاد”، عوامل متعددى را در ارزیابى مصرف دارو توسط فرد مدنظر قرار مى دهند. این عوامل شامل “تحمل” یا نیاز به افزایش مداوم دوز دارو براى رسیدن به اثر یکسان؛ “وابستگى جسمی” یا بروز علائم ترک با قطع مصرف و “استعمال همراه با اضطرار” به رغم نتایج منفى حاصل از ادامه مصرف دارو هستند.

برخى مى گویند که متادون به همان اندازه هروئین اعتیادآور است. کسانى که متادون مصرف مى کنند، مسلماً نسبت به برخى اثرات آن تحمل پیدا کرده و در صورتى که دارو را به شکل منظم دریافت نکنند، دچار علائم ترک مى شوند.

اما اگر چگونگى و علت مصرف دارو را مورد توجه قرار دهیم، متادون در تعریف کامل “ماده اعتیادآور” نمى گنجد. اول از همه این که تجویز متادون برای بیماران  به عنوان یک درمان طبى در نظر گرفته مى شود و تنها براى کسانى تجویز مى شود که خود هم اکنون وابسته به داروهاى شبه‌افیونى مانند هروئین هستند

. براى این افراد، متادون یک جایگزین مطمئن براى روش هاى خطرناکى چون استفاده از هروئین به شمار مى رود. متادون ایشان را از اضطرار براى مصرف ماده مخدر رها کرده و بدان ها امکان بهبود زندگى شان را مى بخشد.

متادون گاه به عنوان داروى خیابانى مورد استفاده قرار مى گیرد، اما استعمال آن بیشتر به منظور پیشگیرى از علائم ترک هروئین است. اثرات متادون کندتر از آن ظاهر مى شوند و بیشتر از آن مى پایند که بتوان از آن به عنوان ماده اى مناسب براى سوء مصرف یاد کرد.

آنچه باید قبل از تجویز این دارو به پزشک اطلاع داد؟ متادون دارویی اعتیاد آور است و لذا باید تنها شخصی که برایش تجویز شده است از آن استفاده کند. و هرگز شخص دیگری  بدون تجویز پزشک مصرف نکند. به خصوص کسانی که سابقه اعتیاد و سو هء مصرف دارویی دارند . لذا دارو را در جایی نگه دارید که امکان دسترسی دیگران به آن میسر نشود. در صورتی که حساسیت آلرژیک به این دارو یا داروهای مخدر دیگری (مثل codeine,morphine,oxycotin)استفاده نکنید. همچنین اگر دچار حمله آسم و یا بیماری قولنج ایلارس هستید از این دارو اجتناب کنید. قبل از مصرف متادون موارد زیر را در صورت ابتلا اطلاع دهید.
- سابقه شخصی یا خانوادگی سندرم long QT
-آسم، COPD, sleep opnea,و سایر اختلالات تنفسی
- بیماری کلیه یا کبد
- کم کاری تیروئید
- انحنای ستون فقرات
- سابقه آسیب مغزی یا تومور مغزی
- صرع یا سایر اختلالات قبضی
- فشار خون پایین
- بیماری کیسه صفرا
-بیماری ادیسون یا آختلال غده آدرنال
- بزرگی پروستات یا مشکلات دستگاه ادرار
-بیماری روحی یا اعتیاد به دارو یا الک
این دارو برای جنین میتواند خطرناک باشد.اگر مادر در طول حاملگی از این دارو استفاده کند می تواند سبب اعتیاد یا علائم برگشتی بعد ازترک دارو در نوزاد شود. لذا اگر در طول درمان حامله شدید یا تصمیم گرفتید حامله شوید به پزشک خود اطلاع دهید.
این دارو از طریق شیر مادر عبور کرده و لذا می تواند به کودک آسیب برساند. لذا چنانچه شیرده هستید از این دارو استفاده نکنید. بزرگسالان و افراد مسن که دارای ناتوانی هستند بیشتر به این دارو حساس بوده و تحت تاثیر عوارض آن هستند.
چگونه باید از این دارو استفاده کرد؟ دارو را دقیقا طبق تجویز پزشک مصرف کنید.هرگز بیش از اندازه و در مدت طولانی از این دارو استفاده نکنید. دستورات روی برچسب دارو را رعایت کنید. متادون نیز مانند سایر داروهای مخدر تنفس را کند می کند و اگر تنفس خیلی کند شود منجر به مرگ می شود . لذا به هیچ عنوان بیش از انداز ه تجویز شده توسط پزشک از این دارو استفاده نکنید. اگر متادون به عنوان بخشی از برنامه درمانی بیمار معتاد است حتما در خود کلینیک یا داروخانه مخصوص دارو را دریافت شود. ممکن است پزشک پیشنهاد کند که دارو توسط عضوی از خانواده شما یا پرستار به شما داده شود بدلیل اینکه مطمئن شود که به میزان لازم و تنها به عنوان درمان استفاده شده است.
داروی متادون به شکل قرص، محلول دهانی و یا به صورت تزریقی موجود است. هرگز از فرم قرص و یا مایع ان به صورت تزریق استفاده نکنید. برای اندازه گیری فرم مایع دارو حتما از قاشق مخصوص اندازه گیری استفاده کنید نه از قاشق های عادی.
فرم قرصی متادون به صورت نامحلول در آب ساخته می شود. پس از جویدن ، خرد کردن، یا بلعیدن یک باره قرص اجتناب کنید. بلکه قرص را در ۴ انس آب یا آب پرتغال  یا سایر شربت های مرکبات بدون الکل قرار داده و اجازه دهید به صورت مایع شود. قرص به طور کامل غیر محلول نیست . سپس مخلوط را یکباره بنوشید. برای اینکه از خوردن مقدار تمام دوز پیشنهادی مطمئن شوید مقداری آب در لیوان ریخته و پس از چرخش سریعا بنوشید.
داروی متادون را در محل خشک و سرد نگه دارید. در مورد مقدار مصرف دارو کاملا هوشیار باشید. زیرا ممکن است توسط شخص دیگری از افراد خانواده بدون تجویز پزشک استفاده شود .
در صورت عدم مصرف یک دوز ، چه اتفاقی می افتد؟
به محض به خاطر  آوردن ، دارو را مصرف کنید ولی اگر تقریبا نزدیک زمان مصرف دوز بعدی است دوز فراموش شده را حذف کنید و تا زمان بعدی منتظر بمانید . هرگز به دلیل از دست داد ن یک دوز در زمان بعدی دارو را بیش از اندازه مصرف نکنید.
در صورت مصرف بیش از اندازه چه اتفاقی می افتد؟اگر فکر می کنید بیش از مقدار لازم دارو را مصرف نمودید سریعا به اورژانس خبر دهید. زیر مقدار زیاد این دارو کشنده است بخصوص زمانیکه با الکل یا سایر داروهای مخدر استفاده شود. علائم ناشی از مصرف بیش از اندازه عبارتند از خواب آلودگی زیاد، سوزنی شدن مردمک چشم، گیجی، سردی و خیسی پوست، تنفس کند ، غش  یا قطع تنفس
در زمان مصرف دارو از چه چیزهایی باید اجتناب کرد؟
از نوشیدن الکل در زمان مصرف متادون اجتناب کنید زیرا منجر به مرگ میشود . حتی برچسب غذاها و سایر نوشیدنی های خود را کنترل کنید که حاوی الکل نباشد.
متادونن سرعت تفکر و عکس العمل را کند می کند لذا در هنگام رانندگی و یا سایر فعالیت هایی که نیاز به هوشیاری دارد مراقب باشید.
عوارض جانبی متادون: در صورت ملاحظه هر گونه عکس العمل آلرژیک پس از مصرف دارو مثل کهیر، سختی تنفس ، ورم صورت ، زبان،  یا گلو به اورژانس اطلاع دهید.
همچنین در صورت بروز یکی از عوارض جانبی زیر به پزشک خود اطلاع دهید: تنفس کند، گیجی، وهم و خیال، تپش قلب، درد قفسه سینه ، مشکل تنفسی، احساس سبکی سر، غش
سایر عوارض کم خطر عبارتند از : احساس عصبانیت ، اضطراب و بی قراری، اختلال در خواب(بی خوابی) سرگیجه، خواب آلودگی، ضعف، دهان خشک، تهوع ، استفراغ، اسهال، یبوست، کم اشتهایی، کاهش میل جنسی، ضعف
چه داروهایی متادون را تحت تاثیر قرار می دهد؟
متادون را با سایر داروهای تسکین دهنده درد، آرامبخش ها ، شل کننده های عضلات یا سایر داروهای خواب آور یا کندکننده تنفس استفاده نکنید.
از مصرف همزمان متادون با داروهای زیر اجتناب کنید:
- داروهای دیورکتیک یا ادرار آور، آنتی بیوتیک ها
- داروهای مربوط به فشار خون و بیماریهای قلبی
- داروهای درمان ایدز
- بازدارنده های MAQ
-سایر داروهای مخدر
- داروهای مربوط به بیماری صرع
البته این لیست کامل نیست بلکه داروهای دیگری نیز وجود دارد که نباید همزمان با متادون مصرف شود. لذا بهتر است لیست تمام داروهای تجویزی و غیر تجویزی مثل ویتامین ها، مواد معدنی، داروهای گیاهی و غیره که مصرف می کنید را به پزشک اطلاع دهید.

اثرات طولانى مدت متادون

درمان با دوز نگهدارنده متادون یک درمان طولانى مدت است. درمان از یک تا دو الى بیست سال و یا بیشتر به طول مى‌انجامد. این درمان طولانى مدت به لحاظ پزشکى بى خطر و موثرترین درمان موجود براى وابستگى به مواد شبه‌افیونى است.

اعتیاد

اعتیاد یعنی « وابستگی به مواد به گونه ای که کاملاً مضر به حال شخص و اجتماع باشد » و مواد به هر نوع ترکیب شیمیایی که باعث تغییر در کار کرد مغز شود گفته می شود ، این تغییر می تواند به صورت هیجان ، افسردگی ، رفتار ناهنجار ، عصبانیت ها یا اختلال در قضاوت باشد .

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز ، مواد مخدر از مشتقات تریاک (opium ) هستند که شامل مورفین ، کدئین و مواد نیمه سنتز شده از آنها مانند هروئین می شود .

اصطلاح اپیوئید ( opioid ) اصطلاحی است گسترده تر که تمامی آگونیستها ( agonists ) و آنتاگونیستهایی ( antagonists ) را که فعالیت مشابه مورفین دارند (مانند پپتیدهای اپیوئیدی طبیعی از جمله آندورفینها را ) شامل می شود .

گاهی اوقات به اپیوئیدها اصطلاح مخدر اطلاق می گردد ، چرا که این مواد خواب آلودگی یا حالت شبه رویا که به آن چرت زدن (nod ) نیز گفته می شود ایجاد می کنند .

●  گروههای مختلف مواد ( براساس اثرهای ناشی از آن )

۱ . مواد مخدر ( افیونی )

۲ . حشیش و ماری جوانا

۳ . مواد محرک سیستم عصبی

۴ . مواد کند ساز سیستم عصبی

۵ . مواد توهم زا

۶ . مواد استنساقی

۷ . سیگار و نیکوتین

۱ . گروه مواد مخدر

این گروه شامل تمام موادی است که خاصیت منگی ، بی حسی ، بی دردی ، و تخدیر کننده دارند . این مواد می توانند طبیعی یا صنعتی باشند مواد مخدر طبیعی از مشتقات تریاک می باشند ( سوخته ) مورفین ، کدئین و هروئین از ترکیبات نیمه صناعی تریاک و متادون و پتدین جز مواد مخدر صناعی می باشند .

●  آثار مصرف مواد مخدر

ـ مواد مخدر روی مغز تاثیر می گذارد

. تفکر را کند کرده و واکنش را آهسته می سازد باعث ایجاد احساس شادی موقت و خیالبافی می گردد .

ـ مواد مخدر روی بدن تاثیر می گذارد

. باعث احساس رخوت و شل شدن عضلات ، ضعیف شدن تنفس ، کاهش ضربان قلب و فشار خون می گردد

. کاهش اشتها ، یبوست ، تهوع و استفراغ از تاثیرات آن بر بدن است . ـ مواد مخدر باعث مرگ می گردد .

ـ مواد مخدر به شدت اعتیاد آور است

. مواد مخدر باعث اختلات جنسی می گردد .

ـ مواد مخدر باعث تغییرات ظاهری نامناسب می شود رنگ پوست افراد معتاد به مواد مخدر کدر و لب های آنها تیره می شود به مدت سوء تغذیه ناشیب از کاهش اشتها افراد معمولاً دجار کاهش بافت عضلانی و کاهش وزن می شود .

ـ مواد مخدر باعث اختلالات روانی می گردد

. مواد مخدر باعث ایجاد بیماری های افسردگی ، شیدایی و یا مخلوطی از آنها می گردد ، این علائم به صورت تحریک پذیری ، انبساط خلق و افسردگی دیده می شود افراد معتاد دچار اختلالات خواب نیز می گردند .

ـ معتادان تزریقی به بیماریهای خطرناکی مبتلا می شوند . تزریق مواد مخدر موجب ایجاد بیماری های وخیمی مثل ایدز ، هپاتیت B و هپاتیت C و سایر بیماری ها می شود . این بیماری ها به شرکای جنسی و نوزادان آنها نیز منتقل می شوند

. عفونت بافت قلب ، کزاز و عفونت های پوستی و آبسه جلدی در این افراد شایع است .

●  علایم مصرف مواد مخدر :

ـ سرخوشی ـ گیجی ـ اختلال عملکرد روانی ـ کاهش تنفس ـ تنگ شدن مردمک چشم ـ تهوع و استفراغ

علائم مسمومیت با مواد مخدر :

ـ تنفس کم عمق

ـ مردمک های خیلی کوچک ( ته سنجاقی )

ـ پوست سرد

ـ تشنج ـ اغما

ـ مرگ

●  علائم عدم استفاده از مواد مخدر ( علایم ترک ) در فرد معتاد چنین است :

ـ درد عضلانی اسکلتی

ـ لرز

ـ بیقراری

ـ آبریزش بینی و چشم ها

ـ تعریق

ـ اسهال

ـ به هم خوردن وضع خواب

۲ . گروه حشیش و ماری جوانا

این گروه از مواد از زمان های دور مصرف می شده و از گیاه شاهدانه به دست می آید قسمت های مختلف آن برای تهیه موادی که حشیش ، ماری جوانا و روغن از آن جمله هستند ، استفاده می شوند .

حشیش را دود کرده یا با روش هایی می خورند

. شکل حشیش به صورت ماده ای خمیری و سیاه تا قهوه ای است

. ماری جوانا به شکل بوته خرد شده وجود دارد.

●  علائم مصرف حشیش و ماری جوانا :

ـ قرمزی چشم ها

ـ نبض تند ( ضربان قلب تند )

ـ افزایش اشتها ، خشکی دهان

ـ سرگیجه و عدم تعادل

ـ توهم داتشن و هذیان ( دیدن و شنیدن یا ادراک چیزهایی که وجود ندارد . )

ـ اضطراب

ـ اختلال توجه ، تمرکز ، حافظه و قضاوت

●  علائم قطع مصرف :

توجه : در صورت فطع مصرف پس از مصرف دراز مدت ، این علائم پس از چند ساعت ایجاد می گردد. و ۴ تا ۵ روز ادامه می یابد .

ـ تحریک پذیری ، بیقراری و اضطراب ـ لرزش دست ـ کاهش انرژی ـ بی اشتهایی ـ میل به مصرف

۳ . مواد محرک سیتم عصبی

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز ،  این مواد دستگاه اعصاب مرکزی را تحریک نموده و سرعت عملکرد آن را زیاد می کنند ( مثل کوکائین و آمفتامین ، اکستا سی و.. )

انواع کوکائین : این مواد از گیاه کوکا بدست می آید . و به صورت پودر سفید بدون بو و تلخ مزه است ، در بیشتر موارد آن را از طریق بینی استنشاق می کنند ، نوع دیگر آن وجود دارد که قابل دود کردن است تزریق آن بسیار نادر ولی فوق العاده خطرناک است

. آثار آن سریع بوده و نیم ساعت تا یک ساعت طول می کشد . بنابراین برای حفظ اثر آن مصرف مکرر آن لازم است .

آمفتامین ها : ابتدا برا ی مصارف درمانی ساخته شده اند و در حال حاضر تنها در موارد معدودی در درمان کاربرد دارد . انواع غیر قانونی آن به صورت پودر ، قرص ، کپسول و در رنگ های مختلف در دست است.نام های خیابانی آن کریستال ، یخ ، و سرعت است . اکستاسی ـ یک آمفتامین توهم زا است ، به شکل قرص و. کپسول و رنگ های مختلف به صورت غیر قانونی ساخته می شود و به نام های X , و XTC و قرص شادی معرف است . این ماده به صورت خوراکی و اغلب در میهمانی های رقص خاص طولانی مدت و وحشیانه و کلوپ شبانه استفاده می شود .

● علائم مصرف : کوکائین :

ـ چشم قرمز رنگ ـ آبریزش ـ تغییرات گروه دوستان ـ تغییر وضع عقلی یا رفتاری ـ بی توجهی ـ افسردگی ـ خستگی ـ عدم علاقه به مدرسه ، فامیل و فعالیت های قبلی ـ نیاز مکرر به پول ( قرض کردن ) اکستاسی: ـ مشکلاتی در به خاطر آوردن ـ عدم هماهنگی و کنترل ـ گیج خوردن ـ از دست دادن ناگهانی هوشیاری -افسردگی ـ مشکلات خواب آمفتامین ها: ـ خشکی دهان ـ تعریق ـ تغییر الگوی خواب ـ تغییر الگوی غذا

۴ . مواد کند ساز سیتم عصبی

این مواد عموماً عملکرد دستگاه عصبی را کند می سازند و شامل داروهای مسکن خواب آور و الکل می باشند . دیازپام ، فنوباربیتال ـ آلپرازولام ( زاناکس ) لورازپام و … از این گروه می باشند

. علائم مصرف این مواد :

ـ آرامش و خواب ـ ضعف هماهنگی در حرکات ـ اشکال قضاوت و تمرکز ـ سخنان بریده بریده و تاری دید .

در صورت عدم مصرف علایم عبارتند از :

ـ اضطراب ، بی خوابی ـاحساس ضعف و تهوع ـ افزایش دمای بدن ـ آشفتگی روانی ـ توهم و تشنج

۵ . گروه توهم زا :

این گروه از مواد بر فرآیند های ذهنی افراد تاثیر می گذارند ، شایعترین این مواد که مورد سوء مصرف قرار می گیرند ال . اس دی ( LSD ) می باشد که از یک نوع قارچ به صورت نیمه مصنوعی بدست آوردند . از نظر ظاهری ماده ای سفید رنگ است که معمولاً به صورت قرص موجود است . مواد توهم زا روی مغز اثر میگذارد و باعث بروز احساسات غیر واقعی ـ و بی علاقگی به زندگی می گردد .

۶ . گروه استنشاقی :

این مواد معمولاً از راه بینی و به وسیله حس بویایی مصرف می شوند . بنزین ـ حلال ها ُواکس و …. از این گروه هستند . که می توانند مورد سوء مصرف قرار گیرند این گروه از مواد نیز باعث آسیب زدن به سیستم اعصاب ، قلب ، روان و بدن میگردند .

« نه » گفتن را بیاموزیم .

همه ما روزی به دنیا آمده ایم . به تدریج رشد کردیم و با حمایت والدین یا دیگر افراد بزرگ شدیم به یاد بیاوریم که والدین مان در هنگام انجام هر کاری مراقب بودند و به یاد آوریم که آنها بسیاری از تصمیمات را تائید یا رد می کردند . اکنون ما تکامل یافته ایم و به تدریج این وظایف را به عهده گرفته ایم . بنابراین چون ما مسئول مراقبت از خودمان شده ایم ما مسئول هستیم که در مواقع مورد نیاز بگوئیم « نه »

●  چگونه به مصرف مواد بگوئیم « نه »

۱ . شرایط را در ک کنید . متوجه باشید که چه اتفاقی در حال رخ دادن است .

۲ . در ذهنتان دلایل خود برای « نه » گفتن را مرور کنید . مصرف مواد غیر قانونی است . به مغز و بدن شما آسیب می رساند و د رنهایت شما را گرفتار می نماید .

۳ . بگوئید « نه » نه گفتن شما در موقعیت صحیح نشان دهنده قدرت شماست .

۴ . پیشنهاد دیگری بدهید . اگر دوست شماست و می خواهید دوستی تان را ادامه دهید . پیشنهادات دیگری برای گذراندن وقت ارایه دهید . ( رفتن به سینما ، پارک ، بازی و ورزش و …. ) اگر طرف مقابل شما به نه گفتن شما احترام نمی گذارد ، دوست شما نیست .

۵ . از محل بروید . اگر فرد مقابل شما دوست شما نیست یا به پاسخ منفی شما احترام نمی گذارد .و اصرار می کند ، آنجا را ترک کنید .

●  توصیه های مفید به دیگران برای ترک اعتیاد

ـ خطرات و عواقب مصرف مواد را برای او توضیح دهید . ـ به او بگوئید که با ترک اعتیاد ، عوارض جسمی ، به زودی بر طرف می شود . ـ توضیح دهید به او کمک خواهد شد که با تحمل کمترین مشکلات اعتیاد خود را کنار بگذارد . ـ دوستتان را مطمئن کنید که با تصمیم قطعی ، می تواند موفق شود . ـ به او یادآوری کنید که هر چه زودتر اقدام کند . ـ از او بخواهید از خانواده و نزدیکان کمک بگیرد . ـ او را مطمئن سازید که با ترک اعتیاد ، دوستان جدیدی پیدا می کند. ـ فرد را به کوشش برای ترک تشویق کنید تا حتی در صورت عدم موفقیت ، قبلی باز هم تلاش کند. ـ او را به یکی از مراکز معتبر درمان اعتیاد راهنمایی کنید .

●  عوارض اعتیاد از جنبه های گوناگون

•   اعتیاد خسارات و هزینه‌های بسیاری را به جامعه تحمیل می‌کند. بنابراین، عوارض ناشی از اعتیاد شامل عوارض فردی، خانوادگی، شغلی، اجتماعی و اقتصادی می‌باشد.

۱) عوارض اعتیاد بر سلامت جسمی و روانی فرد

•   آسیب‌های عضلانی

•   اختلالات کبدی و کلیوی

•   عفونت‌های خطرناک (ایدز، هپاتین، کزاز)

•   بیماریهای مزمن تنفسی

•   اختلالات قلبی ـ عروقی

•    سکته‌های قلبی و مغزی

•   آتروفی مغزی

•   ناتوانی جنسی و عقیمی

•    اختلالت خواب

•    افسردگی

•   اختلالات روانی شدید و پایدار

۲) عوارض خانوادگی

•   خشونت در خانواده شامل کودک‌آزاری و همسر آزاری

•  عفلت از فرزندان

•   مشکلات تحصیلی،‌ اختلالات روانی و خودکشی فرزندان

•   نابسامانی و آشفتگی خانواده

•   محدودیت در روابط سالم خارج از خانواده

•   افت سطح اقتصادی و اجتماعی خانواده

•   بی کفایتی در سرپرستی خانواده

•    طلاق

۳) عوارض شغلی

•  افت اعتبار فردی و موقعیت شغلی

•   سوانح و حوادث حین کار

•  غیبت از کار

•   کاهش کارایی

•   اخراج و بیکاری

۴) عوارض اقتصادی

•    خسارات ناشی از کاهش نیروی مولد و افزایش نیروی مصرف کنندة جامعه

•   هزینه‌های تحمل شده به نیروهای انتظامی و جمع‌آوری امکانات لازم برای مبارزه با جرایم مستقیم و غیر مستقیم ناشی از مواد مخدر

•   صرف وقت دادگاه‌ها و نیروهای قضایی

•  هزینة نگهداری مجرمین مواد مخدر و معتادان در زندان‌ها

•   هزینة مراکز بازپروری و درمانگا‌ه‌های ترک اعتیاد

•   هزینه‌ و خسارات ناشی از مراقبت‌های بهداشتی ثانیه شامل بیمارستان‌ها و درمانگاه‌‌ها

۵) عوارض اجتماعی

•  ضعف پای‌بند به اصول اخلاقی و مذهبی

•   انواع جرایم مثل سرقت، فحشا، خشونت، تجاوز و قتل

•   افزایش مشاغل کاذب و بیکاری

•  بی خانمانی و فقر

●  علائم شک به اعتیاد نوجوان

علائمی که می‌توانند ما را به مصرف و اعتیاد فرزندمان مشکوک کنند بسته به مدت شروع مصرف و نوع ماده مصرفی می‌توانند متفاوت باشند.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز ، مصرف مواد در بسیاری از موارد باعث تغییر برخی از صفات شخصیتی شخص می‌شود، نوجوانی که مدت‌ها گوشه‌گیر بوده و تمایلی به برقراری ارتباط نداشته، به طور ناگهانی تمایل زیادی به جمع‌های دوستانه پیدا می‌کند، پرحرف می‌شود‌، دوستی‌های جدیدی برقرار می‌کند و… مصرف مواد می‌تواند بر عملکردهای تحصیلی شخص موثر باشد.

برخی از دانش‌آموزان دچار افت تحصیلی می‌شوند، در حالی که برخی دیگر به‌خصوص در شروع مصرف، عملکرد تحصیلی‌شان به طور ناگهانی افزایش می‌یابد. شخص در مقابل تکالیف مدرسه بی‌مسئولیت می‌شود. دیر سر کلاس‌ها حاضر می‌شود و ممکن است بی‌قراری زیادی سرکلاس درس نشان دهد. بی‌حوصلگی، پرخاشگری، اضطراب، بی‌قراری، تمایل به پنهان‌کاری و… از علائم دیگری هستند که در رفتارهای نوجوانان و جوانان قابل توجه هستند. مصرف مواد می‌تواند عوارض جسمانی قابل توجهی در فرد ایجاد کند.

یکی از بارزترین نشانه‌ها، تغییر دوره‌های خواب و خوابیدن در روز است. مثلا فرد ممکن است تا نیمه شب بیدار بماند، در حالی که روز بعد تا ظهر بخوابد. در مصرف برخی مواد مثل موادمخدر، افزایش زیادی در خواب فرد ایجاد می‌شود، در حالی که در مصرف بعضی مواد دیگر مثل شیشه و یا مواد محرک دیگر، میزان خواب کاهش چشمگیری پیدا می‌کند. به طوری که ممکن است شخص تا ۷۲ساعت نتواند بخوابد.

تغییر اشتها، کاهش وزن، ریزش مکرر آب از چشم‌ها و لرزیدن تمام بدن همگی علائمی هستند که می‌توانند نشانه‌ای از مصرف مواد باشند. اطلاع والدین از عوامل زمینه‌ساز اعتیاد در جوانان، مواد خطرناک و غیرقانونی و ابزار، روش‌ها، ویژگی‌ و علائم مصرف این مواد از مهم‌ترین راهکارهای مقابله با اعتیاد است

اعتیاد به هرگونه وابستگی جسمی یا روانی که به گونه ای منفی زندگی فرد را متاثر سازد اطلاق می شود و در واقع بیماری است با ابعاد جسمی، روانی و اجتماعی که علاوه بر آسیبهای فراوانی که به سلامتی جسمی و روانی و در نتیجه تمامی ابعاد زندگی فرد وارد می آورد، آثار تخریبی فراوانی را نیز بر روی خانواده و جامعه بر جای می گذارد .

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز ،  وابستگی روانی ( ذهنی ) مشخصه اصلی اعتیاد بوده و برخلاف تصوری که بعضا در جامعه به چشم می خورد بسیاری از موادی که وابستگی جسمی به همراه ندارند ( و از اینرو اعتیاد آور تلقی نمی گردند) دارای وابستگی روانی و کشش شدید بوده ( یعنی در واقع اعتیاد آور هستند ) و به مراتب فاجعه بارتر از مواد با وابستگی جسمی می باشند.
● چه مواد و داروهایی اعتیاد آور هستند؟
مواد اعتیاد آور طیف بسیار وسیعی را در برگرفته و عمدتا شامل مواد مخدر( مثل تریاک، هروئین، شیره، کدئین، دیفنوکسیلات، مرفین، پتدین، متادون، ترامادول، کرک، تمجزیک یا بوپرنورفین …) ،مواد محرک و توهم زا( مثل کوکائین، شیشه ، قرص اکستازی، حشیش،LSD …)، برخی آرامبخشها ( عمدتا از داروهای گروه دیازپام)، سیگار، الکل می باشد. با توجه به تعریف اعتیاد و نقش مهم وابستگی روانی در آن موارد دیگری از جمله قمار، اینترنت نیز اعتیاد آور می باشند.

● علایم‌ و نشانه‌های‌ فیزیکی‌ و جسمی‌ سوءمصرف‌ مواد :

۱) سرخ‌ شدن‌ چشمها
۲) نگاه‌های‌ مات‌ به‌ مدت‌ طولانی‌
۳) نامفهوم‌ و جویده‌ شدن‌ طرز صحبت‌
۴) عدم‌ تعادل‌ در حرکات‌
۵) کم‌ شدن‌ توجه‌ به‌ نظافت‌
۶) محلهای‌ متعدد تزریق‌ سرنگ‌ در بدن‌
۷) غیبت‌های‌ مکرر از کلاس‌ درس‌ و کاهش‌ علاقه‌ به‌ تحصیل‌
 بی‌ قراری‌ شدید
۹) تغییرات‌ ناگهانی‌ خُلق‌
۱۰) به‌ مشام‌ رسیدن‌ بوهای‌ غیر عادی‌ از دهان‌ یا لباس‌
۱۱) وجود سوزنها و سنجاقهای‌ سیاه‌ شده‌، قاشق‌ خمیده‌ و دود گرفته‌ و ورق آلومینیومی‌
۱۲) لوله‌های‌ خالی‌ خودکار، کبریت‌ نیم‌ سوخته‌ در محل‌های‌ غیر معمول‌
۱۳) طولانی‌ شدن‌ زمان‌ ماندن‌ در دستشویی‌ و حمام‌
۱۴) ناپدید شدن‌ بعضی‌ اشیاء در خانه‌
۱۵) خواب‌ آلودگی‌
۱۶) تغییر دوستان‌
۱۷) تأخیر در حرکات‌ و کند شدن‌ رفتارها

● علائم مصرف مواد مخدر در جوانان و نوجوانان

تشخیص رفتارهاى آشکار دوره نوجوانى از رفتارهاى ناشى از مصرف مواد مخدر دشوار است. زیرا بسیارى از این تغییرات کاملاً شبیه به هم هستند.

چنانچه والدین و اعضاى موثر خانواده نسبت به نشانگان و علائم اولیه مصرف مواد در جوانان و نوجوانان حساس و هوشیار باشند، مى توانند در بسیارى از موارد مانع از وخیم تر شدن اوضاع و انحطاط کامل جوان شوند.

 

مهمترین این علائم عبارتند از:
۱ _ انزواطلبى، خستگى و بى تفاوتى نسبت به خانواده و ارزش هاى حاکم بر آن.
۲ _ خشونت، پرخاشگرى و قانون شکنى.
۳ _ عدم تمایل به صحبت و مشورت با والدین و نزدیکان.
۴ _ کاهش نمرات درسى و بى علاقگى نسبت به درس و آموزش.
۵ _ نداشتن فعالیت هاى جسمى _ ورزشى.
۶ _ کاهش اعتماد به نفس، خویشتن دارى و ثبات درونى.
۷ _ تغییرات شدید خواب (بى خوابى، خواب آلودگى، خوابیدن در طول روز، کابوس دیدن و…).
۸ _ تغییرات شدید در عادات غذا خوردن (بى اشتهایى، کم خوراکى، پرخورى و…).
۹ _ عدم تمایل به برقرارى رابطه دوستى با سایر هم سالان.
۱۰ _ کاهش توان تحمل و بردبارى در برابر مشکلات.
۱۱ _ عدم پذیرش مسئولیت و ضعف در تصمیم گیرى.
۱۲ _ عدم تمرکز بر مسائل، فراموشى و بى توجهى.
۱۳ _ قرمزى چشم ها و آب ریزش بینى.
۱۴ _ نیاز شدید به پول اضافى (براى خرید مواد) و رفتارهاى غیرمسئولانه (بزهکارى و دزدى از خانه).
۱۵ _ بى توجهى به ظاهر و آراستگى.

 

هورمون های بدن سازی

استروئید های آنابولیک رده ای از دارو ها هستند مشتمل بر هورمون مردانه تستوسترون و گروهی از تستوسترون های صناعی که در مقادیر مختلف برای بدنسازی و افزایش حجم عضلات بکار می روند .

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز ،  این داروها در زمینه های مختلف پزشکی هم چون درمان بیماری های عضلانی خاص، بعضی کم خونی ها، بیماری ایدز، سرطان پیشرفته پستان و پوکی استخوان مصرف می شوند.   یکی از دلایل استفاده نادرست از استروئیدها، بهبود مهارت های ورزشی است. استفاده نادرست از استروئیدها، در میان بدن سازان رقابت جو، بسیار معمول است. میزان استفاده نادرست در میان سایر ورزشکاران، بسته به نوع ورزش متفاوت است.

دلیل دیگر استفاده نادرست از استروئیدها، افزایش دادن اندازه ماهیچه ها یا کاهش دادن چربی بدن است. افرادی که به این دلایل از استروئید ها استفاده می کنند، اغلب به نوعی بیماری رفتاری دچارند که درآن مردان با وجودی که مقدار زیادی ماهیچه دارند، تصور می کنند ماهیچه اندکی دارند وضعیف هستند و زنان با وجودی که لاغر هستند، تصور می کنند بسیار چاق هستند.

● نام های رایج :

Dianabole / Virilon / Android / Sutonon / Durabolin / Nandrolone

● ساختمان شیمیایی :

استروئیدهای آنابولیک موادی مصنوعی هستند که ساختمان شیمیایی آنها شبیه هورمون های جنسی مردانه (آندروژن ها) است و به این خاطر نقش های زیستی این هورمون ها را تقلید می کنند.

آنها رشد ماهیچه های اسکلتی (اثرات آنابولیک) و نمو خصوصیات جنسی مردانه (اثرات آندروژنی) را تقویت می کنند و اثراتی دیگری نیز دارند. بنابراین ، واژه « استروئیدهای آنابولیک آندروژنیک » نام مناسب تری برای این ترکیبات است.به هرحال، استفاده از واژه استروئیدهای آنابولیک مرسوم شده است.

● مکمل های استروئیدی چیست

مکمل هایی مانند دی هیدرواپی اندرسترون(DHEA) و اندروستن دیون (آندرو) می توانند در بدن به تستوسترون (هورمون جنسی مردانه) یا ترکیبات همانند آن تبدیل شوند. از این رو، برخی عقیده دارند که آنها اثر آنابولیک دارند و از آنها استفاده می کنند.

اما اینکه چنین تبدیلی، تستوسترون کافی را برای رشد ماهیچه ها فراهم می کند یا خود این ترکیبات رشد ماهیچه ها را تقویت می کنند،

روشن نیست. در مورد اثرهای جانبی این ترکیبات نیز اطلاعات اندکی در دست است. به هر حال اگر مقدار زیادی از این ترکیبات مصرف شود به طوری که سطح تستوسترون در بدن افزایش چشمگیری پیدا کند، این مواد نیز همانند استروئیدهای آنابولیک اثرهای جانبی خواهند داشت.

● تاریخچه :
استروئیدهای آنابولیک در دهه ۱۹۳۰ میلادی جهت درمان کم کاری غدد جنسی مردان ساخته شدند. در این بیماری بیضه ها به مقدار کافی تستسوسترون (مهم ترین هورمون جنسی مردان) تولید نمی کنند. در نتیجه رشد ونمو واعمال جنسی بیمار مختل می شود. کاربرد اصلی این مواد در پزشکی، درمان به تأخیر افتادن بلوغ ، بعضی انواع ناتوانی جنسی و تخفیف ضعف و تحلیل بدن طی عفونت HIV (ویروس ایدز) و بیماری های دیگر است.

در دهه ۱۹۳۰ میلادی دانشمندان دریافتند استروئیدهای آنابولیک می توانند رشد ماهیچه های اسکلتی را در جانوران آزمایشگاهی تقویت کنند. پس از این کشف، نخست وزنه برداران و بدن سازان و سپس ورزشکاران سایر رشته های ورزشی از این ترکیبات استفاده کردند. به این ترتیب، استفاده نادرست از استروئیدها چنان در میان ورزشکاران شایع شد که بر نتایج مسابقات تأثیر گذاشت. تاکنون بیش از ۱۰۰ نوع استروئید آنابولیک تولید شده است. در جدول زیر ترکیباتی که بطور معمول استفاده می شوند نام برده شده است .

● چگونگی مصرف استروئیدهای آنابولیک :

برخی استروئیدهای آنابولیک به صورت خوراکی، برخی به صورت تزریق درون ماهیچه یی و برخی نیز به صورت ژل و کرم (که روی پوست مالیده می شوند) مصرف می شوند. از آنجا که استفاده کنندگان از این استروئیدها معتقدند اثری که مصرف چند استروئید مختلف بر اندازه ماهیچه ها دارد،

از مصرف جداگانه آنها بیشتر است، به طور معمول از دو یا چند استروئید آنابولیک مختلف استفاده می کنند و از مخلوطی از استروئیدهای خوراکی، تزریقی و پمادهای پوستی بهره می گیرند.

مقداری که مصرف می شود ممکن است ۱۰ تا ۱۰۰ برابر از مقداری که برای اهداف پزشکی تجویز می شود، بیشتر باشد. مصرف کنندگان استروئیدهای آنابولیک اغلب مقدار مصرف خود را طی یک دوره ۶ تا ۱۲ هفته یی افزایش می دهند. آنها در آغاز دوره از مقدار اندکی استفاده می کنند و به کندی مقدار مصرف را بالامی برند. در نیمه دوم دوره، این مقدار به کندی کاهش داده می شود تا به صفر برسد.

گاهی در ادامه این دوره، دوره دیگری را پی می گیرند که در آن شخص بدون استفاده از دارو به ورزش خود ادامه می دهد. آنان معتقدند این شیوه،

امکان میزان شدن بدن با مقدار بالای استروئیدها را فراهم می سازد، اما این باورها هنوز به صورت علمی بررسی نشده اند.

خوراکی و تزریق داخل عضلانی

● آثار ناشی از مصرف :
آثار جسمانی : کلفت شدن صدا، رویش موی مردانه بر سطح بدن، تاس شدن سر، جوش های چرکی، بسته شدن زودرس صفحات رشدی استخوانی و در نتیجه کوتاهی قد و کاهش تولید اسپرم. ب ه دلیل تغییر در میزان چربی های مفید و افزایش خطر عوارض قلبی ناشی از آن نیز خطرناک هستند . انفارکتوس قلبی، بزرگ شدن قلب، اثرات کبدی و یرقان، تومورهای خوش خیم و بدخیم کبد، سرطان پروستات، کوچک شدن حجم بیضه ها، بزرگ شدن پستان ، قاعدگی نامنظم و اختلال در خواب.
آثار روانی :تحریک پذیری، خشونت، شیدایی، افسردگی، هذیان های بدبینی و بزرگ منشی
عوارض در زنان اکثراًغیر قابل بازگشت است .
● استروئیدهای آنابولیک چه اثراتی بر سلامتی دارند؟

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز ، استفاده نادرست از استروئیدهای آنابولیک با اثرات جانبی متنوعی ارتباط دارند. بعضی از این اثرات از نظر ظاهری ناخوشایند هستند، مانند آکنه (التهاب موضعی پوست که به ظهور جوش یا زخم هایی بر پوست می انجامد) ونمو پستان ها در مردان . بعضی زندگی مصرف کننده را به خطر می انجامد، مانند حملات قلبی وسرطان کبد. بیشتر این اثرات در صورت توقف مصرف دارو برگشت پذیرند، اما بعضی از آنها پایدار ودایمی هستند.

۱) اثر بردستگاه هورمونی

استفاده نادرست از استروئیدهای آنابولیک در تولید عادی هورمون ها اخلال ایجاد می کند و باعث تغییرات برگشت پذیر و برگشت ناپذیر می شود. تغییرات برگشت پذیر عبارتند از: کاهش تولید اسپرم وتحلیل رفتن بیضه ها.

تغییرات برگشت ناپذیر عبارتند از: ریزش مو و بزرگ شدن پستان ها. در یک مطالعه روی مردان بدن ساز مشخص شد که بیش از نیمی از آنان به تحلیل بیضه ها و بقیه به بزرگ شدن پستان ها دچار هستند. محققان معتقدند، بزرگ شدن پستان ها به علت به هم خوردن تعادل عادی هورمون ها ، رخ می دهد.

استروئیدهای آنابولیک در زنان باعث مرد نمایی می شود. اندازه پستان ها وچربی بدن کاهش می یابد، پوست زمخت وکلفت می شود. کلیتوریس بزرگ می شود و صدا کلفت و مردانه می شود. همچنین، با وجود ریزش موی سر، رشد بیش از اندازه مو در بخش های دیگر بدن دیده می شود. در صورت ادامه مصرف استروئیدهای آنابولیک، بعضی از این اثرات برگشت ناپذیر می شود.

۲) دستگاه اسکلتی

افزایش مقدار تستوسترون و دیگر هورمون های جنسی که در دوران بلوغ صورت می گیرد باعث جهشی عادی در رشد می شود. پس از آن، وقتی این هورمون ها به مقدار معینی رسیدند، باعث توقف رشد استخوان ها می شوند. در این حالت این فرد به بیشترین حد ارتفاع خود می رسد و پس از آن رشد طولی بیشتری نخواهد داشت. وقتی استروئیدهای آنابولیک نادرست استفاده شوند، مقدار هورمون جنسی بالا می رود که باعث توقف رشد استخوان ها پیش از زمان عادی می شود.

۳) دستگاه گردش خوش

استفاده نادرست از استروئیدهای آنابولیک با بیماری قلبی عروقی از جمله حمله قلبی وسکته حتی در ورزشکاران جوان (زیر ۳۰ سال) مرتبط است. این مواد با تغییر میزان لیپوپروتئین ها که کلسترول را در خون جابجا می کنند، به این مشکلات می انجامند.

استروئیدها، بخصوص نوع خوراکی آنها، میزان لیپوپروتئین کم چگال (LDL) را افزایش ومیزان لیپوپروتین پرچگال (HDL) را کاهش می دهند. LDL بالا و HDL پایین خطر آتروسکلروز را افزایش می دهد. در این عارضه ، مواد چرب درون سرخرگ ها رسوب می کنند وجریان خون را با مشکل رو به رو می سازند. اگر خون کافی به قلب نرسد، شخص ممکن است به حمله قلبی و اگر خون کافی به مغز نرسد، به سکته مغزی دچار شود.

استروئیدها خطر شکل گیری لخته را در رگ های خونی افزایش می دهند. این امر می تواند باعث اختلال در جریان خون وآسیب ماهیچه قلب شود. در نتیجه ، قلب خون را بخوبی پمپ نمی کند

۴) کبد

مصرف استروئیدهای آنابولیک با سرطان کبد وشکل گیری کیست های پر از خون در این اندام ارتباط دارد. پاره شدن این کیست ها باعث خونریزی داخلی می شود.

۵) پوست

آکنه (التهاب موضعی پوست که با جوش های صورت همراه است) کیست ها وپوست وموی چرب از عوارض استفاده نادرست از استروئیدهای آنابولیک است.

۶) عفونت

بسیاری از کسانی که استروئیدهای آنابولیک تزریقی مصرف می کنند، از سرنگ های غیر استریل استفاده می کنند یا آن ها را به صورت اشتراکی به کار می برند.به علاوه بعضی از این مواد به طور غیر قانونی و در شرایط غیر استریل تهیه می شوند. این عوامل خطر عفونت های ویروسی مانند ایدز و هپاتیت را افزایش می دهد. به علاوه عفونت های باکتریایی که می توانند باعث التهاب جدار داخلی قلب و درد وتورم در محل تزریق شوند، ممکن است به وجود آید

● استروئیدهای آنابولیک چه اثراتی بر رفتار دارند؟

برخی گزارش کرده اند استروئیدهای آنابولیک، بخصوص در مقادیر بالا، تندخویی وستیزه جویی را تشدید می کنند. بعضی از مصرف کنندگان این مواد گفته اند که آنان اعمال تهاجمی (مانند برخورد فیزیکی ، سرقت مسلحانه یا استفاده از زور برای به دست آوردن چیزی) مرتکب شده اند. برخی نیز گزارش کرده اند به اعمالی مانند دزدی از فروشگاه ها وتخریب دارایی های دیگران دست زده اند. این افراد گفته اند هنگام مصرف استروئیدهای آنابولیک به این گونه اعمال ترغیب می شوند.

بعضی محققان معتقدند استروئیدهای آنابولیک نمی توانند به طور مستقیم در این اعمال دخیل باشند و چون مدتی است تحقیقات پزشکی به ارتباط بین استروئیدها و ستیزه جویی معطوف شده است، این افراد این ارتباط را بهانه ای برای سلب مسؤولیت از خود در قبال این گونه اعمال قرار داده اند.

یک راه برای پی بردن به درست یا نادرست بودن این دوعقیده متفاوت، این است که به گروهی از داوطلبان به مدت چند روز یا چند هفته مقدار زیادی استروئید آنابولیک داد و سپس وضعیت رفتاری آنان را با گروه شاهد مقایسه کرد.تاکنون چهار مطالعه از این نوع انجام شده است. در سه مطالعه مشخص شد که استروئیدهای آنابولیک در مقادیر بالا تندخویی وستیزه جویی را تشدید می کنند، اما در یک مطالعه چنین اثری مشاهده نشد . از این رو، برخی از محققان اظهار داشته اند برخی استروئیدها و نه همه آنها باعث تشدید تند خویی وستیزه جویی می شوند.
به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز ، اثرات رفتاری دیگری که برای استروئیدهای آنابولیک گزارش شده است عبارتند از : سرخوشی ،افزایش انرژی ،تحریک جنسی، نوسانات روحی ، آشفتگی روحی ، فراموشکاری وگیجی.
به هرحال ، هنوز مشخص نیست که استروئیدهای آنابولیک تا چه اندازه ای در اختلالات رفتاری واعمال خشونت آمیز مؤثرند.

●  دوره ردیابی استروئید های آنابولیک در خون :

دوره ردیابی زمانی است که تا سپری شدن مدت فوق از پایان مصرف داروی مذکورهنوزبتوان مصرف دارو یا دوپینگ ورزشکار را تشخیص داد پس از سپری شدن زم ان فوق , برای هر نوع استروئید دیگر نگرانی برای انجام آزمایشات دوپینگ برای ورزشکار وجود ندارد .

استروئید ها توسط کمپانی های گوناگون دارو سازی در سراسر دنیا با تنوع نام های تجاری مختلف تولید میشوند ولی جوهره تمامی آنها یک ماده میباشد و فرقی بین آنها وجود ندارد مثلا ناندرلون دکانوات در ایران با اسم اصلی آن و در کشور های اروپایی با نام دکادیورابولین و درکشورهای امریکای جنوبی مثل مکزیک با نام لارابولین و … تولید میگردد تمامی این استروئید ها همان ناندرلون دکانوات میباشند که با نام های تجاری مختلف در دسترس ورزشکاران قراردارند .

البته باید این نکته را فراموش نکرد که کیفیت دارو ها با هم بسیار متفاوت است مثلا دکا هلندی کجا و ناندرلون ایرانی که البته دارو هایی با کیفیت کمتر به علت نقایص احتمالی درساختار برخی از ترکیبات شیمیایی و یا عدم کیفیت مواد اولیه ساخت دارواصلا با هم قابل مقایسه نبوده و در اکثر موارد عوارض جانبی بیشتری را به ورزشکاران تحمیل میکند .

●  چگونه کمک کنیم :

درصد نامشخصی از مصرف کنندگان استروئید های آنابولیک به این داروها معتاد می شوند وعلارغم مشکلات فیزیکی ، اثرات منفی بر روابط اجتماعی یا عصبی بودن وستیزه جویی ، به مصرف آنها ادامه می دهند. آنان هنگام ترک این مواد به نوسانات روحی،خستگی، بی قراری، کاهش اشتها، بی خوابی،کاهش اشتیاق جنسی و افزایش میل به استفاده از استروئیدها دچار می شوند .

افسردگی خطرناک ترین عارضه ترک این مواد است، زیرا گاهی به خودکشی منجر می شود. این افراد باید زیر نظر متخصصان درمان شوند، زیرا بعضی از نشانه های افسردگی سال ها پس از قطع مصرف این داروها باقی می مانند.

•  مهمترین عامل بهبودی ، کاهش یا قطع مصرف است .
•  از آنجا که علائم انرژی زا و شادی بخش این دارو ها پس از چند هفته یا چند ماه و در همراهی با ورزش شدید بارز می شود، خطر ی از بابت آثار فوری موادی هم چون تریاک و هروئین را ندارند.
•  به دلیل بروز افسردگی و خطر خود کشی مراقبت دائم لازم است. در صورت بروز علائم افسردگی شدید ارجاع به روانپزشک توصیه می شود.

ورزش

پژوهشگران علوم پزشکی در  دانشکده پن استیت می گویند نتایج  تحقیقات جدید آنان نشان می‌دهد که ورزش کردن می‌تواند به از بین بردن یاس و ناامیدی و احساسات منفی کمک کند.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز  ، محققیت برگزار کننده این تحقیقات ،  به افراد مایوس و خموده توصیه کرد که برای از بین بردن یاس و احساسات منفی خود فعالیت های بدنی و تمرین های ورزشی مختلف را در دستور کار خود قرار دهند.

پژوهشگران دانشکده پن استیت در این تحقیقات خود ۱۹۰ دانشجو را مورد بررسی قرار داده و دریافتند افرادی که حتی یکبار در هفته فعالیت بدنی دارند سعادتمند تر و سرزنده تر از کسانی هستند که این کار را نمی کنند و اوج این احساس سرزندگی در روزی است که فعالیت بدنی داشته و تمرینهای ورزشی انجام می‌دهند.

این تحقیقات نشان داد که تمرین های ورزشی به بدن برای استراحت و خوابی آرام و استفاده حداکثری از کمترین ساعات خواب کمک می‌کند.

این تحقیقات به افرادی که به دنبال تقویت روحیه خود می گردند، توصیه کرد که فعالیت بدنی داشته باشند زیرا این فعالیت بدنی همچنین به از بین بردن احساس افسردگی که بسیاری از مردم درگیر آن هستند، کمک و هرگونه احساس منفی را از بین می‌برد.

موسیقی درمانی

پژوهشگران علوم پزشکی می گویند گوش دادن به موسیقی ، سلامت افراد را ارتقا می‌بخشد. موسیقی امواج مغزی را تحریک می‌کند. ضرباهنگ تند باعث ایجاد هشیاری و به حالت آماده‌باش درآمدن ذهن می‌شود. موزیک آرام هم ذهن را آرام و آن را ریلکس می‌کند. همچنین بر عملکرد خودکار سیستم عصبی تاثیر می‌گذارد، تنفس را آرام می‌کند، ضربان قلب را پایین می‌آورد و بدن را در حالت آرامش کامل نگه می‌دارد.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز  ،  روانشناسان تاکید کردند گوش دادن روزانه به موسیقی آرامش بخش ،  روشی ساده و در عین حال موثر برای بهبود سطح سلامتی جسمی و روانی است.

شنیدن موسیقی های آرام و خوشایند موجب افزایش احساسات مثبت و کاهش میزان استرس شنوندگان می شود.

ماری هلسینگ از متخصصان روانشناسی دانشگاه گوتنبرگ با مطالعه روی ۲۰۷ شرکت کننده دریافت در گروهی که روزانه ۳۰ دقیقه به موسیقی مورد علاقه خود گوش می دهند پس از دو هفته بیشتر احساس مثبت را تجربه می کنند در حالی که در گروه دیگری که به موسیقی گوش ندادند این تغییرات مثبت احساسی مشاهده نشد.

به گزارش روزنامه واشنگتن تایمز، بعلاوه این آزمایشات تایید کرد افرادی که موسیقی گوش می دهند سطح هورمون استرس موسوم به کورتیزول در خونشان به مراتب کمتر است.

دکتر هلسینگ تصریح کرد هرچه شرکت کنندگان تمایل بیشتری به شنیدن موسیقی های ملایم داشته باشند به همان نسبت استرس کمتری را تجربه می کنند.

وی تاکید کرد: البته این تاثیرگذاری در افراد مختلف متفاوت است اما به طور کلی اگر می خواهید احساسات مثبت پیدا کنید موسیقی مورد علاقه خود را گوش دهید.

زمانی که ذهن و جسم احساس آرامش کنند، استرس و افسردگی تا حد زیادی کاهش پیدا می‌کنند.

به دلیل اثرات مثبتی که موسیقی دربردارد، امروزه از آن به‌عنوان درمان برخی از بیماری‌ها استفاده می‌شود.